

D3993

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ད་ཤ་བྷཱུ་མི་བྱཱ་ཁྱཱ་ན། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ས་བཅུ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ནི་སུས་བཤད་དང་། །གང་དག་རྣམས་ཀྱིས་འཆད་དུ་བཅུག་རྣམས་དང་། ། གང་གིས་འདི་དོན་བསྟན་དང་དེ་ལས་ནི། །གང་གིས་བླངས་ནས་བདག་ལ་རྣམ་ཕྱེ་བ། །དེ་དག་རྣམས་དང་ཆོས་མཆོག་འདི་ལ་ཡང་། །སྤྱི་བོ་ས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ནས། །བདག་དང་གཞན་དོན་སྒྲུབ་ཕྱིར་དེ་ཡི་དོན། །གནས་པར་བྱ་ཕྱིར་བཤད་སྦྱར་བྱ་བར་འབད། །ས་བཅུའི ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལས་ས་དང་པོའི་བསྡུས་པ་ནི་གླེང་གཞི་དང་།སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། ལྡང་བ་དང་། བསྟན་པ་དང་། བསྐུལ་བ་དང་། བཤད་པ་དང་། ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མངོན་ པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་ཏེ།ཞག་བདུན་པ་གཉིས་པའི་ཚེ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དབང་སྒྱུར་གྱི་གཞལ་མེད་ཁང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ཁང་བཟངས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་ རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣ་ཚོགས་ནས་འདུས་པ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླེང་གཞི་སྟེ།ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་མཆོག་ཡིན་པས་ཡུལ་མཆོག་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་དང་པོར་བཤད་དོ། །ཡུལ་དེ་ནི་ གནས་དང་།ཁང་པ་དང་། གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མཆོག་ཡིན་པས་མཆོག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་འབྲས་བུ་འདིར་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞག་བདུན་པ་དང་པོ་ལ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བས་གནས་པས་གནས་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞག་བདུན་འདས་པར་མཛད་ཅེ་ན། བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགས་དགྱེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་དགའ་བ་དང་། གུས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་ བའི་ཕྱིར་ཏེ།དགྱེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་བཏང་ནས་ཐུགས་བརྩེ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ་སྙམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་ཤེ་ན། དེ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཤད་ཅེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ཁོ་ནས་བཤད་ཅེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཆོམས་པ་དང་། འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་མཚན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་མི་འཆད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ཞེས་མཚན་དེ་སྐད་གསོལ་ཞེ་ན། སྙིང་པོའི་སྒྲ་འདི་ནི་སྲ་བ་ལ་ཡང་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤིང་གི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེ་བའི་གནས་ལ་ཡང་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་མའི མངལ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།དེའི་ཕྱིར་སྙིང་པོ་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བས་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་སྟེ། དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་གཞན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་པས་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྐྱེ་བའི་གནས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྟེ། ལྷ་དང་མིར་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུས་ མི་ཤིགས་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོའོ།།དེ་ནས་ཡང་དེའི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ སྟོན་ཏེ།ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།

梵语：Ārya-daśa-bhūmi-vyākhyāna
藏语：圣十地解说
顶礼文殊童子！
此法门谁所说，
何人令其宣说，
谁示此义理，
谁从彼处取来为我分析。
于彼等及此胜法，
以头触地而顶礼已，
为成办自他利益，
为令义理住世而勤作解说。
十地法门中初地摄要为：序分、入定、加持、出定、宣说、劝请、解说及殊胜。
其中，如是我闻：一时，世尊现证圆满正觉未久，于第二个七日时，在他化自在天众中，于天王自在转之宫殿，珍宝精要所成楼阁中，与菩萨大众，以金刚藏菩萨为首的从诸佛刹集聚而来的菩萨们共同安住。此为序分，为宣说处所、时间等差别故。
因此法门殊胜，故首先说明处所殊胜。此处所以处所、宫殿及处所差别殊胜故为殊胜。
为何不在色界？因其果于此处现证故。
为何不在第一个七日？因依缘起而住故。
为利他现证圆满正觉，为何经过七日？为显示自身法喜悦之殊胜故。
此复为何？为令众生对如来生起欢喜与恭敬故。即思：'舍弃如是喜悦，以大悲心为众生说法'故。
为何以缘起住而住？为显示通达彼为不共故。
为何此法门由菩萨宣说？为令诸菩萨生起欢喜故。
为何唯由金刚藏宣说？因具如金刚坚固善根之此法门，不为一切烦恼所夺且能摧毁烦恼故。此非仅因其名号而说。
为何称名金刚藏？此'藏'字应知亦表坚固，如说'树心'。亦表生处，如说'母胎'。故藏如金刚，称金刚藏。因其善根较他一切善根更具力故。
其生处如金刚即生因，指往生天人之处，因不为其他生因所坏故名金刚藏。
尔时，金刚藏菩萨摩诃萨以佛威力，入于名为'大乘极光明'菩萨三昧。此说入定，为显示此法门非寻思境界故。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་འདི་ལའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་ཕྱོགས་བཅུ་དག་གི་འཇིག་ རྟེན་གྱི་ཁམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བྲག་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་མཚན་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མཐུན་པ་ཤ་སྟག་གིས་ཞལ་བསྟན་ཏེ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ གིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་བུ་ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་འདི་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཡང་ཁྱོད་ལ་ཕྱོགས་བཅུ་དག་གི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་ ཀུན་ཀྱང་མཚན་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མཐུན་པ་ཤ་སྟག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་།བྱིན་གྱི་རླབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་མང་པོས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་སྨྲ་བ་ལ་གུས་པ་རབ་ཏུ་ཆེར་བསྐྱེད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཤ་སྟག་ཁོ་ནས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྨོན་ལམ་དེ་སྐད་བཏབ་ཅེ་ན། སངས་རྒྱས་མང་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཆོས་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་དག་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་གྱུར་པ་མཚན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཀྱི། གཞན་དག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཡོངས་སུ་ བརྗོད་པས་དེ་དག་དང་མཚན་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་དག་གི་ཕ་རོལ་ནས་ཞེས་མི་བྱ་ཞེ་ན། ཐབས་ལ་མཁས་པས་དེ་མང་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུར་ངེས་ཤེ་ན། ས་བཅུའི་ སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་བས་ན་འདིར་བཅུ་པ་མང་དུ་སྟོན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་དེ་དག་གི་དེ་བྱིན་བྱིས་བརླབ་པར་སྨོན་ལམ་བཏབ་ཅིང་། རང་གིས་ཀྱང་བྱིན་བརླབས་པ་དང་། གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཕྱིས་མཛད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་། བྱིན་གྱི་བརླབ་ ཀྱིས་ཞེས་བྱའོ།

菩萨金刚藏一入三摩地，即是菩萨三摩地大乘显现。尔时，从十方世界佛土百亿微尘数之彼岸，如来佛土百亿微尘数，皆以金刚藏之名号一致显现。
彼等诸佛世尊告诉他说：'善哉善哉，佛子，汝善入此菩萨三摩地大乘显现。善男子，汝于十方如来佛土百亿微尘数诸佛，皆以金刚藏之名号一致，此乃世尊毗卢遮那往昔愿力与加持。'
所谓加持，即是显示诸多佛陀加持，为令对法与说法者生起极大恭敬故。
若问何故唯以金刚藏名号加持？因佛愿力故。若问世尊何故如是发愿？为显示诸多佛故。
此三摩地法性如是：凡为菩萨名金刚藏者说此法门，即彼等如来以此名号加持，余者则否。彼等以自身名号宣说于彼菩萨，由与彼等名号相同故生殊胜欢喜。
若问何故不说无量世界彼岸？因方便善巧显示其多故。若问何故定为百亿佛土？因为十地之时故，是故此中多显十数。
世尊往昔于彼等发愿加持，自身亦加持，他者后亦如是，故曰世尊往昔愿力与加持。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྣང་བ་བརྗོད་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ལེགས་པར་གནས་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡེ་ཤེས་ཐ་མི་དད་པ་རྣམ་པར་ བྱང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་གོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ བར་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།གང་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དག་ལ་བརྩམ་ཞིང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ལ་མཁས་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པར་བྱ་ བའི་ཕྱིར་དང་།ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་བྱེ་བྲག་གིས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་སྣང་བ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། གནས་གཞན་ཅི་རིགས་སུ་རབ་ཏུ་བརྗོད་ པ་ལ་བག་འཆུམས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པས་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཆེན་པོའི་ས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་ དུ་ཞུགས་པའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་བརྩམས་ཏེ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ།།ཇི་ལྟར་རང་གི་དོན་ལ་བརྩམས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་བཅུ་པ་དང་པོའོ། །ཇི་ལྟར་གཞན་ གྱི་དོན་ལ་བརྩམས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་བཅུ་པ་གཉིས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ནི་གང་སུ་དག་མོས་པས་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ས་ལ་གནས་པ་རྣམས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་གང་ ཡིན་པ་དག་གོ།།སྣང་བ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་པ་སྟེ། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་དང་། ཐོབ་པ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་བརྗོད་པ་ནི་བསྟན་པ་དང་རབ་ཏུ་བཤད་པའོ། །དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་བཅུ་པ་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་དེ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ལ་འཇུག་པ་ནི་དད་པ་དང་། མོས་པ་དང་། རབ་ཏུ་དང་བ་དང་། འཐོབ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ནི་འཇུག་པའི་རྩ་བ་སྟེ། མདོའི་ཚིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྣང་བ་བརྗོད་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྟོན་ཏོ། །རྩ་བའི་འཇུག་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་གཞན རྣམ་པ་དགུ་སྟེ།ཐོས་པ་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ཐོས་པར་གཏོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་སྡུད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་ཐམས་ཅད་ ལ་མཁས་པར་བྱེད་པས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་སོ་།།དོན་དེ་དང་དེའི་རྣམ་གྲངས་དུ་མ་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ཆོས་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཆོས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱ་ བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

现在要说明为什么要宣说此法门的加持以及如何加持。为了使一切菩萨通过宣说不可思议的佛法显现而趣入智慧地，为了完全摄集一切善根，为了善巧分别一切佛法，为了广大法智，为了宣说善住法，为了清净无差别智，为了不被一切世间法所染，为了清净出世间善根，为了通达不可思议智慧境界，为了通达一切智智慧境界，
为了趣入并获得这十地，为了以善巧方便如实安立菩萨地而宣说，为了殊胜缘念一切佛法，为了以差别修习无漏法，为了善巧于极为分别的大智慧光明，为了趣入极为观察的智慧门，为了以无畏辩才显现于随应处所的宣说，为了完全通达大正确认知地，为了不可说菩提心，为了成熟一切众生界，
为了获得遍入的决定，而作加持。这二个十项分别是针对菩萨们的自利和利他而加持。如何是针对自利，即是第一个十项。如何是针对利他，即是第二个十项。此中，'一切菩萨'是指安住于信解行地等地的诸位。'不可思议佛法'是指出世间菩提分法。'显现'是对此的思维，即了知、见、得、现证。'宣说'即是教说和开示。'智慧地'即是如所说的十地，由彼等宣说故。'趣入'即是信、解、净信、获得。这是趣入的根本，以经文'为了使一切菩萨通过宣说不可思议的佛法显现而趣入智慧地'来显示。
依于根本趣入，有其他九种趣入：从受持闻法门中摄集一切闻所属善根的摄集趣入，即'为了完全摄集一切善根'所说。以思所生智善巧一切菩提分而作义理了解的趣入，即'为了善巧分别一切佛法'所说。通过了知彼彼义理的诸多异门而作法的了解的趣入，即'为了广大法智'所说。

།ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་དོན་དང་། ཚིག་འབྲུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆོས་སྟོན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལེགས་པར་གནས་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་ཆོས་ ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་འཐོབ་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཡེ་ཤེས་ཐ་མི་དད་པ་རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཞན་གྱི་དོན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྔར་བསྟན་ཏོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་གཞན་གྱི་དོན་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་རང་གི་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤོང་བས་བག་ཡོད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ཀྱིས་མི་གོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་མ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བས་ས་ནས་སར་འཕར་བར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་ བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡང་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ས་བཅུ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་བྱེད་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།འཇུག་པ་འདི་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མིང་གཞན་སྨོས་ཀྱི་རྩ་བའི་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅུ་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡན་ལག་དང་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་དྲུག་དྲུག་གིས་བཤད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་ཉེ་བར་དགོད་པ་ནི་མ་གཏོགས་ཏེ། དེར་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་དགོད་པ་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྣམ་པ་དྲུག་པོ་དག་གང་ཞེ་ན། ཡན་ལག་དང་། ཉེ་བའི་ཡན་ལག་དང་། མཚན་ཉིད་འདྲ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དང་། འདུ་བ་དང་། རྒྱས་པའོ། །དེ་ལ་ཡན་ལག་ནི་འཇུག་པའོ། ། ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ནི་གཞན་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དོ། །འདུ་བ་ནི་མདོར་བསྡུས་པ་སྟེ། ཡན་ལག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱས པ་ནི་དེ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟེ།ཉེ་བའི་ཡན་ལག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་དང་ཆགས་པ་བཞིན་ནོ། །བཅུ་པ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་གང་དག་བཞི་པར་སྟོན་པར་འདོན་པ་དང་། གང་དག་གསུམ་པར་སྟོན་པར་འདོན་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་འདིར་དེ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།བཅུ་པ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་དོ། །བཅུ་པ་གཉིས་པ་ལ་གང་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དག་ལ་རྩོམ་ཞིང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རྩོམ་ཞིང་ཐོབ་པའི་རྩ་བ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་རྩོམ་པ་ནི་དད་པ་དང་། འདུན་པ་དང་། ཉེ་ བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །འཐོབ་པ་ནི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་འཛིན་པའོ། །ཡང་ན་ལུང་དང་རྟོགས་པ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །འདིར་ནི་རྣམ་གྲངས་གོང་མ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།

如何通过理解的义理和圆满的文字来说法，令众生得以成熟的趣入，是为了善说应当宣说的法而说的。
在见道位时，通过清净了知一切法平等性而获得的趣入，是为了清净无差别智慧而说的。
为了摄受利他，菩萨们的证得即是成佛，为了显示这一点，先前已经说明了令众生成熟。
正因为如此，他们对利他的修行也正是自利。
在修道位时，通过断除一切烦恼法而生起的正念趣入，是为了不被一切世间法所染而说的。
通过清净出世间菩提分法中无贪等善根，从一地升至另一地的趣入，是为了清净出世间善根而说的。
应当了知，这些的因即是善根。
在第十地时，通过了知一切如来的秘密等，成就菩萨究竟的趣入，是为了通达不可思议智慧境界而说的。
通过了知一切所知无碍而成就佛果的趣入，是为了通达一切种智而说的。
为了显示这些趣入的差别，才说出其他名称，而非根本趣入。
应当了知，对十地等所有教法都从支分和随支分的角度以六种方式来解释，除了事物的安立之外，也就是说除了蕴界处事物的安立。
什么是六种方式呢？即支分、随支分、相同特征、不同特征、总摄和广说。
其中支分是趣入。随支分是其他诸法，因为依靠于彼且圆满彼故。
由于这二者都是趣入，所以是相同特征。由于是不同方面，所以是不同特征。
总摄是略说，为了显示支分。广说是详细分别，为了显示随支分，如同世界的成坏。
对其他十地也应当如理类推。
对于有些人说在第四处显示，有些人说在第三处显示，应当了知这两种说法在此都是正确的。
第二和第三个十地中也有这样的道理。
在第二个十地中说'为了在十地中开始修习并获得'，这是显示修习和获得的根本。
其中修习是信心、欲求、趋近等，即是寻求。获得是领受这十地。
或者说是教法和证悟，按照次第来说。在此应当了知是前面的说法。

།རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པའི་རྩ་བ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་གཞན་བཅུ་སྟེ། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་དོན་ལེགས་པར་འཛིན་པ་དང་། འཛིན་དུ་འཇུག་པས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ལ་མཁས་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདུན་པ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྷག་པར་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཟག་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ ཀྱི་ཕྱོགས་པ་བྱེ་བྲག་གིས་བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པས་སྦྱོར་བ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་བྱེ་བྲག་གི་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་ཆོས་བདག་མེད་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པར་བྱེད་པས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ རྩོམ་ཞིང་ཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་སྣང་བ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕ་རོལ་ན་ཡང་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་བ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཆོས་བདག་མེད་པའོ། །དེ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་ཤེས་པའོ། ། དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་དམན་པ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་སྣང་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་ཤེས་པའི་མུན་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་དེ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་ཤེས་པས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པར བྱེད་པས་བསྒོམ་པའི་ལམ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱང་ཆུབ་མི་འཐོབ་པའི་ཉེས་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པར་མི་ ནུས་པ་ནི་གང་གིས་ན་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཡང་རང་གི་ཕྱོགས་ལས་བསྒྱུར་དུ་རུང་བ་དང་།ཕ་རོལ་ཡང་གཞན་དུ་བཀྲིར་རུང་བའོ། །དྲིས་པའི་ལན་འདེབས་མི་ནུས་པ་ནི་གང་གིས་དྲིས་ན་དེ་རྨོངས་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པའོ། །ཐེག་པ་དམན་པ་འདོད་པ་ནི་གང་གིས་ན་ བདག་ཉིད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་མི་འཐོབ་ལ།གཞན་གྱི་དོན་ཡང་ཡལ་བར་འདོར་བའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་ལེ་ལོ་བྱེད་པ་ནི་གང་གིས་ན་གཞན་གྱི་དོན་གཏོང་ཞིང་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མི་ཐོབ་པའོ། །ཐབས་མི་ཤེས་པ་ནི་གང་ གིས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་པའོ། །དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ལྔ་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅི་རིགས་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ལ་བག་ཚབ་མེད་པར་ལན་འདེབས་པའི་སྤོབས་པ་མུན་ པ་མེད་པས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་ནུས་པ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གནས་གཞན་རིགས་སུ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ལ་བག་འཆུམས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པས་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ས་ཤེས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་དྲིས་པས་ལན་འདེབས་ནུས་པ་རྩོམ་ཞིང་ འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཆེན་པོའི་ས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་དྲན་པ་ཆུད་མི་གསོན་པས་ཐེག་པ་དམན་པར་འགྲོ་བའི་གཉེན་པོ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་བརྗེད་པ་མེད་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་ལེ་ལོ་བྱེད་པའི་གཉེན་པོ་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

依靠这个创作和获得的根本，其他十种创作和获得是：由思维所生的智慧善于掌握所闻之义并使之受持，这种创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了通过善巧安立菩萨地而作开示。
为了证悟一切佛法而生起的欲求之创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了殊胜地缘念一切佛法。
为此在顺决择分位时，通过修习无漏菩提分的差别而了知其行相，这种加行的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了修习无漏法的差别。
在见道位时，通过善巧了知法无我而作证悟的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了善巧通达极为分别、辨别的大智慧光明。
其中'极为分别'是指再无可分别，即法无我。'辨别'是指了知。这也是大智慧，因为超越小乘。这也是光明，因为是对不了知之暗的对治，此时即是善巧通达。
以出世间智后得智了知诸法门义，修习道的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了趣入善加观察智慧之门。
安住于此的菩萨有五种不能证得菩提的过失：不能折服他方论敌，因为会被他方论敌转变自宗，也会被引向他处。不能回答提问，因为被问时会迷惑，也不能令他人趣入。希求小乘，因为自己不能证得大菩提，也会舍弃利他。对成熟有情懈怠，因为会舍弃利他，也得不到以利他为因的自身善根。不知方便，因为不能成熟有情及圆满菩提资粮。
应知有五种对治的创作和获得：以无暗钝的辩才善能回答自宗差别的宣说而能折服他方论敌的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了以无怯懦的辩才光显于他处宣说。
以了知无碍解智地而现证，能够回答提问的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了极善通达大无碍解智地。
因发菩提愿而不忘失菩提念，对治趣入小乘的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了不忘失菩提心念。
以不厌倦利益一切有情而对治懈怠利益有情的创作和获得是为了什么？如经中所说，是为了成熟一切有情界。

།རིག་པའི་གནས་ལྔ་དག་ཏུ་ཞུགས་ པའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ཐབས་མི་ཤེས་པའི་གཉེན་པོར་རྩོམ་ཞིང་འཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་ཞུགས་པའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འདི་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་བསྟན་པའོ། །ཇི་ལྟར་བྱིན་ གྱིས་བརླབ་ཅེ་ན།གསུང་དང་། ཐུགས་དང་། སྐུས་སོ། །གསུང་གི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་བྱིན་གྱི་ རླབས་ཀྱི་དང་།རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་ཡང་དག་པར་ནོད་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་ རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་འཕགས་པའི་ལུས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་སྤོབས་པར་ གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་འདིས་སོ།།དེ་ལ་སྤོབས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་འདྲིས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་མ་བརྗེད་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ནི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིས་མཁས་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་མཁས་པའོ། ། སྤོབས་པའི་རྩ་བ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། སྤོབས་པ་གཞན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གཞན་གྱི་མཐུས་སྤོབས་པ་དང་། རང་གི་མཐུས་སྤོབས་པའོ། །དེ་ལ་གཞན་གྱི་མཐུས་སྤོབས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཤེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མུན་པ་མེད་པར བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རང་གི་མཐུས་སྤོབས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདུས་བྱས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།གནས་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྤོབས་པ་ནི་གནས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དེ་ཡང་མཐར་ཕྱིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཕན་ཡོན་གཉིས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་། ཐུན་མོང་པའི་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སེམས་དང་ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྤངས་པ་ཡེ་ཤེས་འབའ་ཞིག་གིས་གནས་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ། །དེའི་ཕན་ཡོན་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ཚེ་འདི་ལ་སངས རྒྱས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་ཡང་དག་པར་ནོད་པ་དང་།ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་ཡང་དག་པར་ནོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་འཕགས་པའི་ལུས་ འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

对于进入五明处的确立之理解，为对治不知方便的对治而作，为何要获得一切处的确立，为了获得而说。这是为何加持的教示。
如何加持呢？以语、意、身三者。语加持如何呢？'复次善男子，你将成为通达诸法门善巧分别的智者，从此法门中，以佛陀威力、如来智慧光明加持力，为清净自己善根，为清净法界，为利益有情界，为法身智慧身，为获得一切佛陀灌顶，为生起超越一切世间的身，为超越一切世间道，为清净出世间法道，为圆满一切智智，请生起勇气。'以此十种。
其中勇气是指不忘所熟悉的法义。诸法门即是法的分类。彼等差别即是分别。通过此法门成为智者故称为通达。
依靠勇气根本，有两种其他勇气：以他力生起的勇气和以自力生起的勇气。其中以他力生起的勇气是以佛陀威力，如何是佛陀威力呢？是如来智慧无暗加持，故说'以如来智慧光明加持力'。
其中以自力生起的勇气有四种：以有为善根法清净生起勇气，故说'为清净自己善根'。以无为法清净生起勇气，故说'为清净法界'。以成熟有情清净生起勇气，故说'为利益有情界'。
以处所清净生起勇气，彼处所清净又以三种究竟分别：具二种利益的菩萨究竟，声闻缘觉共同究竟，如来究竟。其中第一究竟是法身离心意识唯以智慧安住，故说'为法身智慧身'。其二种利益是今生获得诸佛灌顶，来世生于大自在处，故说'为获得一切佛陀灌顶，为生起超越一切世间的身'。

།མཐར་ཕྱིན་པ་གཉིས་པ་ནི་འགྲོ་བ་ལྔ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལས་ལམ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ ཀྱི་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་སོ་།།མཐར་ཕྱིན་པ་གསུམ་པ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གོང་ནས་གོང་དུ་རང་གི་མཐུས་སྤོབས་པ་ ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གསུང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའི་ལུས་ཉིད་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པར་མཛད་དེ། ཐོབ་ པ་མེད་པའི་སྤོབས་པས་སྟོན་པ་དང་།ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང་། བརྗེད་པ་མེད་པའི་བྱིན་རླབས་དང་། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བློ་གྲོས་ལ་མཁས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་བློ་མི་འདོར་བ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་ པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་བརྫི་བ་མེད་པ་ཉིད་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ཞུམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྟོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱི་རྒྱན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་འདིས་སོ། །ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའི་ལུས་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་དཔལ་གྱིས་གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་ཞིང་རང་གི་འཁོར་ལ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་དང་། སྤོབས་པ་ཟིལ་གྱིས་མི ནོན་པའི་ལུས་ཏེ།སྔ་མ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །ཕྱི་མ་ནི་མིང་གི་ཚོགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་སྟོན་པས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པས་སྟོན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། རིག་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱས་པས་རིག་པ་གང་གིས་གང་རིགས་སམ་མི་རིགས་པ་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རིགས་པའི་སྤོབས་པ་ནི། ལྟོས་པ་དང་ནི་ཆོས་ཉིད་དང་། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དང་ཡང་། །འཐད་པས་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ། །རིགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་དགོངས་སོ། ། ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གོ་རིམས་ལ་མི་ལྟོས་པར་གཏམ་གྱིས་བར་དུ་གཅོད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་དེ་དང་དེ་ནས་ཚིག་འབྲུ་དང་། དོན་རྗེས་སུ་དྲན་པས་གྲོལ་བའི་སྤོབས་པ་ནི གང་གི་ཕྱིར།བརྗེད་པ་མེད་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། བརྗེད་པ་མེད་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དེ་ནི་གང་གིས་དེ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབས་པའོ། །གདུལ་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་གྲངས་དང་དཔེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པས་གོ་བར་བྱེད་པའི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བློ་ གྲོས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་བློ་མི་འདོར་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་དང་ ལྡན་པའི་སྟོབས་བཅུ་པོ་ཐོགས་པ་མེད་པས་གདུལ་བྱའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་དག་པར་འཇོམས་པས་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་གདམས་ངག་གི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་བརྫི་བ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་ངེས་པའི་མི་ འཇིགས་པ་ཞུམ་པ་མེད་པས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བས་མི་འཇིགས་པའི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ཞུམ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

第二个圆满是超越五道以及清净涅槃之业道，因为完全超越一切世间之道，以及清净出世间法之道故。
第三个圆满是于一切所知无碍智慧圆满，因为一切遍智圆满故。
应知愈来愈增上自力之辩才，如是为语加持。
何为意加持？尔时，诸佛世尊于金刚藏菩萨作不可胜之身，即以无碍辩才而说法，以极清净智慧而入于善分别，以无忘加持，善巧于极决定慧，不舍随顺一切之心，具足无能摧伏之佛力，如来力与无怯弱之无畏，以一切智智之别别证知分别而观察法理，成就如来身语意庄严之一切善分别，此为第十。
不可胜身有二种：以无上威德庄严，如王于眷属中，及不可胜辩才之身。前者为色身差别，后者为名蕴差别。
其又有九种：由相续无碍而说故，无碍辩才，故说'以无碍辩才而说法'。
由极善清净四种道理智慧，通达何者应理与不应理，是为道理辩才。'观待与法性，因果性及理，成立为何者，当知四种理。'即四种道理。故说'以极清净智慧而入于善分别'。
不依次第，虽为言语所间断，仍能随意从彼处忆念文句与义理，是为解脱辩才。故说'无忘加持'，此无忘加持即由彼加持故。
随所化机，以种种异门与譬喻断除疑惑而令了解，是为令解辩才。故说'善巧于极决定慧'。
以三种共相而不断现前诸识，是为无染辩才。故说'不舍随顺一切之心'。
以佛十力无碍而摧破所化众生烦恼，是为出离教诫辩才。故说'具足无能摧伏之佛力'。
以佛决定无畏无怯，不惧他论，是为无畏辩才。故说'如来力与无怯弱之无畏'。

།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སུ་གཏོགས་པའི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས། མདོའི་སྡེ་ལ་ སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་དྲུག་ལ་རྟོག་པས་མི་ཟད་པའི་སྤོབས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་སངས་རྒྱས་དང་འབྲེལ་པ་གདུལ་བྱ་ཐ་དད་པས་ཐ་ དད་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་མཛད་པ་ལ་མངའ་པས་ཆོ་འཕྲུལ་དང་བཅས་པའི་སྤོབས་པས་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའི་ལུས་ཉིད་ནི།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་རྒྱན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་མཐུ་མངའ་ཞིང་ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའི་ལུས་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མཛད་ཀྱི།གཞན་དག་ལ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུ་ ཐོབ་པ་དེ་ནི་གཞན་དག་ལ་མེད་དོ།།ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་དེ་ཡང་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། སྔོན་གྱི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས་འཕངས་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྟེན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྟེན་གྱི་ ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེ་ཡང་རང་གི་དོན་དང་།གཞན་གྱི་དོན་ལ་བརྩམས་ནས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་གཞིར་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ནི་དད་པ་དང་འདུན་པ་སྟེ། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་བསྒོམ་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལེགས་པར་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པས་ནང་དུ་ཀུན་ནས་བཟླུམས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་འོད་ཟེར་གཅིག་ཏུ་སྡུག་པའི་ཕྱིར་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིན་ནོ། །ཚེ་རབས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་དག་ན་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་ རྫོགས་པར་བྱས་པས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་རྒྱལ་བས་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ལེགས་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྟན་པ་འཛིན་ནུས་པས་ཐོས་པའི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དྲན་པ་ཚད་མེད་པའི་སྣོད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་སྦྱང་བ་ལ་དབང་ཐོབ་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་མོས་པ་འོད་གསལ་བ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་མོས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྨོས་པས་སྨོས་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་འགལ་བ་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པས་སྤོབས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཐ་དད་པ མེད་པ་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ་།དེ་ལ་ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་རྣམས་ཇི་སྙེད་པར་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ་། །ཡི་གེའི་སྒོ་དེ་དང་དེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་། །དེ་དག་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་སྔ་ཕྱི་མི་འགལ་བའོ། །དོན་དམ་པ་ཤེས་ པར་བྱ་བའི་གདམས་ངག་བསླུ་བ་མེད་པས་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཡང་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤེས་པའི་ཕྱག་རྒྱས་ལེགས་པར་བཏབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

由于属于佛陀智慧的各别正确认知的详细分类，对经典等法的六种方式进行思维而获得无尽的辩才，因此说是以一切智智慧的各别正确认知的分类而思维法理。
由于具有身等神变与佛陀相关联，随不同所化而有差别，能现前一切差别，具有神变的辩才而不被他胜的身体，因此说是成就如来身语意庄严的一切详细分类。
为何诸佛世尊虽具大力并具慈悲，却只对彼等成就此十种不被他胜的身，而不对其他人呢？如是说'此乃获得此三昧法性'，获得三昧力者他人所无。获得法性分为二种：由往昔行为所引发，因此说'为成就往昔愿力'。
三昧所依功德的圆满执持，此三昧所依功德的圆满执持也应当了知是依自利和利他而分为八种：菩萨究竟增上意乐清净为基础，因此说'由于极善清净增上意乐'。其中增上意乐即信心和欲乐，因为是一切善法之基础。
菩萨究竟修行缘真如的智慧之慧清净，因此说'由于善修智慧轮'。此智慧由于等持而内摄，由缘真如而光明纯一，故称为轮，如日轮。
由于一世又一世积累资粮极为圆满而相续清净成熟，因此说'极善积集资粮'。
由于极胜烦恼生起而心调柔清净，因此说'由于善作清净'。
由能持一切如来秘密法教而闻持清净，因此说'由于是无量念力之器'。
由获得神通修习自在而神通清净，因此说'由于清净光明胜解'。神通是由胜解所分，故说彼即说此。
由极善通达无违碍陀罗尼门而辩才清净，因此说'由于善通达无差别陀罗尼门'。其中有多少字母，即有多少陀罗尼门。由彼彼字门而执持名句文身，故无差别即前后无违。
由无欺诳的胜义知见教授而无增上慢清净，因此说'由于善印以法界智印'。

།དེ་ལ་རང་གི་དོན་ལ་བརྩམས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྟེན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ རྣམ་པ་བཞི་པོ་གང་ཡིན་པ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་དང་།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལེགས་པར་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་མདོ་ཚིག་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་བརྩོན་ འགྲུས་རྩོམ་པའི་རྒྱུ་དང་།ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་དང་། དེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །གཞན་གྱི་དོན་ལས་བརྩམས་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དྲན་པ་ཚད་མེད་པའི་སྣོད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེ་ ཚོམ་གཅོད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།མོས་པ་འོད་གསལ་བ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། མཐུའི་ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ལ་མོས་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ནུབ་པ་ན།སྟོན་པ་གཞན་གྱི་གསུང་རབ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤེས་པའི་ཕྱག་རྒྱས་ལེགས་པར་བཏབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་གདམས་ངག་གི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་དོན་ཐོབ་པ་ཆུད་མི་ཟ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།ཐུགས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཕྱག་གིས་རེག་པར་མཛད་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་རྣམས་དེ་དག་ན་བཞུགས་བཞིན་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་ཕྱག་གཡས་པ་རྣམ་པར་བརྐྱང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོའི་མགོ་ལ་ཉུག་པར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དག་ན་བཞུགས་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐུའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ན་བཞུགས་པ་ནི་ངོ་མཚར་མི་ཆེའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐུ་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་བྱུང་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྫུ་ འཕྲུལ་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་པའོ།།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་རེག་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེའི་མོད་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་ལངས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ རྣམ་པར་ངེས་པ་སྟེ།ཐ་མི་དད་པ། བལྟར་མི་མཐོང་བ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔུང་གཉེན་ཡིན་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདས་ པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་ཡང་འཇུག་།མ་བྱོན་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་ཡང་འཇུག་།ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལའང་འཇུག་གོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྣམས་ཏེ།གང་ལས་བསམས་ནས་བདག་གིས་དེ་སྐད་དུ་སྨྲས་པ་དེ་དག་ནི་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །གསུང་ངོ་། །གསུང་བར་འགྱུར་རོ།

关于为自利而精进的四种持三摩地依止功德：为了极其清净增上意乐的缘故，为了善净智慧坛城的缘故，为了极其积集资粮的缘故，为了清净善行的缘故。以上四句经文说明了精进的因、不虚耗的因、获得广大圆满的因、及其无烦恼的因，依次对应。
关于为利他而精进的四种：其中'由于是无量念的法器'是断除疑惑的因。'由于清净光明胜解'是生起胜解的因，因为由于显示殊胜威力而以胜解趣入不可思议境界。'由于善巧通达无差别陀罗尼门'是趣入法门的因，因为在正法隐没时能趣入其他导师的教法。'由于以法界智印善加印持'是出离教授的因，因为所化众生不虚耗自利的获得。
如是为意加持。云何为身加持？即是手触，因为经中说道：'尔时诸佛世尊仍安住彼处，以神通力伸出右手，抚摸菩萨金刚藏顶。'所说'仍安住彼处'是为显示殊胜威力，若安住此处则不稀奇。'以神通力'是说非由其他力，也非俱生异熟神通。
诸佛世尊触及菩萨金刚藏的刹那，他即从彼三摩地起，对诸菩萨说：'善男子，此菩萨愿极为决定、无差别、不可见、法界广大、遍虚空界、至后际边、是一切众生的依怙。善男子，由此菩萨们能趣入过去佛智慧地、能趣入未来诸佛世尊智慧地、也能趣入现在诸佛世尊智慧地。善男子，此十地是诸菩萨的菩萨地，我所说的这些是过去、未来、现在诸佛世尊所说、正说、当说。'

།བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འོད་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འོད་འཕྲོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མངོན་དུ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རིང་དུ་སོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གང་དག་འདས་པ་དང་། མ་བྱོན་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་། གསུང་བ་དང་གསུང་བར་འགྱུར་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི ས་བཅུ་པོ་འདི་དག་ཡིན་ནོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བདག་གིས་ནི་གང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་འདི་དག་མི་གསུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་འབྱམ་དེ་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གང་འདིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་དགོང་ པར་བསྟན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྣང་བ་འདི་ཡང་དག་ཕུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གང་འདིས་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཤེས་པའི་གནས་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་ལངས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐུའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། བཤད་པའི་བྱ་བ་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཉམ་པར་གཞག་བཞིན་དུ་འཆད་མི་ནུས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གསོལ་བ་མ་བཏབ་པར་འཆད་ པ་རྩོམ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་འཆད་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། ཅི་ཞིག་འཆད་འདོད་པར་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་བཤད་པ་དེ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྨོས་པ། གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པ་འདིར་སྨོན་ལམ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་པོར་ཆུད་པ་ཡིན་གྱི་མོས་པས་སྤྱོད་ པས་བསྡུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི་དོན་དམ་པ་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་རོ་གཅིག་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པས་དམིགས་པའི་རྣམ་ པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི། གང་གི་ཕྱིར་བལྟར་མི་མཐོང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ཆེན་པོའི་དབྱིངས་ཉིད་ ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།གཙོ་བོར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཆེན་པོ་དང་། གཙོ་བོ་དང་། མཆོག་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་དག་གོ། །ཆོས་ནི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པས་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཆེ་བ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་རྣམ་པས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེའི་དབྱིངས་ནི་ཆོས་ཆེན་པོ་སྟེ། ཡོངས་སུ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ སའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། བཤད་པའི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེའི་དབྱིངས་ནི་ཆོས་ཆེན་པོ་དཀར་པོའི་དབྱིངས་ཏེ། དགེ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །རྒྱུ་ཉིད་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱིས་ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མི་རྟག་པ་སྡུག་པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཞོལ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རྟག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་ པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

什么是十地？即：菩萨地称为极喜地、称为离垢地、称为发光地、称为焰慧地、称为极难胜地、称为现前地、称为远行地、称为不动地、称为善慧地、称为菩萨地法云地。善男子，过去、未来、现在诸佛世尊所说、正说、将说的就是这十种菩萨地。
善男子，我未见有任何佛土中如来不说这十种菩萨地。为什么呢？善男子，因为这是菩萨摩诃萨清净菩萨道的分别开示法门之最胜者。
善男子，此等安立智处不可思议。关于'从三昧中起'，是因为已获得殊胜力，三昧事业已圆满，且说法事业也将开始，因为在等持中无法宣说。
为何未经请问就开始宣说？若不如此，虽有说法意乐，但不知欲说何事。对所说地中提到发心，应知此即是此教法中的愿。'此'是指入初地，而非胜解行所摄。
极为决定是因安住胜义智。极为决定即是极为明确。极为决定应知有六种：缘真如一味相故，所缘相极为决定，故说'无差别'。
因出世间故非一切世间境，自性极为决定，故说'不可见'。因是大法界故为一切佛法根本，最胜极为决定，故说'法界极广大'。大、最胜、殊胜、极广大是异名。
法是持相，故一切法称为法。又法界广大，因为较凡夫等缘真如的其他智殊胜，因清净法称为法。又其界是大法，即遍照之地。
即大乘，因所说法称为法。又其界是大白法界，因善故称为法。因性极为决定有二种：因性如虚空，依止所生诸色无尽故，成就无常苦果之因性极为决定，故说'乃至虚空边际'。
趣向涅槃故，常果之因性极为决定，故说'乃至后际边'。

།གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པས་ཆེ་བ་ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔུང་གཉེན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བརྗོད་མ་ཐག་པ་དང་། འདི་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྨོན་ལམ་དེ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་འཇུག་པ་ཞུམ་པ་མེད་པས་ཞུམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །དེ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་འདྲ་བའོ། །རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའོ། ། འདུ་བ་ནི་བསྡུས་པ་སྟེ། ཡན་ལག་གི་དངོས་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱས་པ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟེ། ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གི་རྣམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཁམས་འཇིག་པ་དང་འཆགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ས་བཅུ་པོ་དག་གི་གཉེན་པོ་བཅུ་སྟེ། དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉིད་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། ཐོས་པ་དང་། བསམ་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་ཆོས་རྣམས་བརྗེད་པས་མུན་པའི་ཚུལ་ཅན་ཉིད དང་།འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཕྲ་མོ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་ཕྲ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རིང་དུ་སོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྲ་བར་རིག་པར་ བྱ་བ་དང་།ཐེག་པ་དམན་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། མཚན་མ་རགས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་དང་། མཚན་མ་ཕྲ་བ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ ལ་དབང་མ་ཐོབ་པའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ས་བཅུ་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གནས་འཕགས་པ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པ་ཐོག་མར་ཐོབ་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །འཆལ་བའི་ ཚུལ་ཁྲིམས་ཀུན་ནས་སློང་བ་ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་དྲི་མ་མེད་པའོ།།ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འོད་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་མ་བརྗེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཤིང་བསྲེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འོད་འཕྲོ་ བ་ཅན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པས་མནན་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དེ། བར་ཆད་དང་བཅས་པར་མང་དུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་དུ་གྱུར་ཏོ། །མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པར་སྦྱོར་བའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ དང་།འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དམན་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདའ་བའི་ཕྱིར་རིང་དུ་སོང་བའོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། རང་གི་ངང་གིས་མཚན་མ་མི་འབྱུང་བས་མི་གཡོ་བའོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པའི་བློ་ གྲོས་ཅན་ནོ།།ཆོས་ལ་དབང་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཏེ། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་པ་དང་རང་གི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་དབང་ཐོབ་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ཉིད་དུ་དབང་བསྐུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་གནས་པ་ལ་ཡང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཡོད་པས་རང་དབང་མེད་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཏེ། དེའི་ གཉེན་པོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་རྣམ་པར་གཞག་གོ།

由于趋入利他而成为殊胜性的确定性，是因为如经中所说'是一切众生界的依怙'。刚才所说的确定性和此二者，显示了彼愿不是一向住于轮回和涅槃。
由于无怯懦而入一切佛智地，是无怯懦性的确定性，那就是十地，因为是圆成佛智的所依。此中确定性是支分，其余是随支分。由于二者皆是确定性，故相同。由于是不同方式，故不相同。
摄略即总摄，为显示支分之事。广说即分别，为显示随支分之相，如世界的坏灭与形成。
为何安立菩萨十地？彼为对治十种违品，何为违品？即：凡夫性；以身等对众生邪行；由忘失闻思修法而成暗昧性；由我见等所摄俱生微细烦恼生起，由于是微细相、缘自作意、生起久远故当知为微细；以小乘般涅槃；粗相生起；细相生起；无相加行；无有作意利益众生；于诸法未得自在。
为何安立十地为极喜等？初得无上圣位，圆满自他二利处，生起广大最胜欢喜故名极喜地。
能断除一切恶戒所生烦恼垢染，戒律清净故名离垢地。
如所闻等法显现故名发光地，因为不忘失故。
具足焚烧烦恼树的智慧故名焰慧地。
由通达一切出世间法极难降伏故名极难胜地。
住于般若波罗蜜多而现前，以有障碍而多现前故名现前地。
由无相住行到究竟，并从世间与出世间下劣道中极度超越故名远行地。
唯是成熟，由自然不生起相而名不动地。
以无碍解力说法，具足利他故名善慧地。
成为大法自在处故名法云地，如王子受灌顶为王储并获得自在于己国，因为受灌顶为法王故。
住于彼地时，由有所知障习气而无自在，是为违品，为对治此而安立如来地。

།དེ་ལས་འདི་དག་ནི་སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ས་བཅུའི་གནས་སྐབས་ནི་མངལ་ན་གནས་པའི་གནས་སྐབས་དང་འདྲ་བའི་རིག་པར་བྱའོ། །ཤེས་བྱའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ གནས་སྐབས་ནི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པས་བཙས་པའི་གནས་སྐབས་དང་འདྲ་སྟེ།བཙས་པ་ནི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་མངལ་ན་གནས་པའི་གནས་སྐབས་བཅུ་ནི། ནུར་ནུར་པོའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། མེར་མེར་པོའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། ཉོལ་ ཉོལ་པོའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་།ཤ་མ་ཁྲང་བའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། ལུས་དང་མཐུན་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། རང་བཞིན་དང་མཐུན་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། ལས་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ནི་རྣམ་ པ་གསུམ་སྟེ།དབང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། མཚན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། ཆུ་ཞེང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ། ས་རྣམས་ནི་དེ་དག་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བདག་གིས་ནི་གང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་འདི་དག་མི་གསུང་ བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་འབྱམ་དེ་མ་མཐོང་ངོ་།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གང་འདིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་དགོད་པ་བསྟན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྣང་བ་འདི་ཡང་དག་ཕུལ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གང་འདིས་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཤེས་པའི་གནས་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་ན་འདི་རྣམས་གསུང་བ་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཡང་དག་ཕུལ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ། འཁོར་ དེ་མགུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་དེར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འབྲས་སཱ་ལུའི་ཞིང་བཞིན་ནོ། །རབ་འབྱམ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པའི་དོན་དུ་དེ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུང་གི་དོན་དུ་བསྟན་པ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པའོ། །སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གོ་ཆ་ཆེན་པོ་དང་། འཇུག་པ་ཆེན་པོ་དང་། འཕགས་པ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་གོ་ཆ་ནི་སྨོན་ལམ་འདེབས པའོ།།འཇུག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་དེར་ཞུགས་པའོ། །འཕགས་པ་ནི་ལམ་དེར་འཕགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་དག་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཡང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་གཞན་རྣམས་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཐམས་ཅད་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྣང་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་དག་ཕུལ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་པས་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་འདིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འཇིག རྟེན་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ།།གང་འདིས་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཤེས་པའི་གནས་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །འདིས་ཅི་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་འདི་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་བར་སྟོན་ཏོ།

其中，由于这些是有障碍的缘故，应当了知菩萨十地的阶段犹如住胎的阶段。由于经验一切所知境界，佛的阶段犹如果实圆满的出生阶段，如同出生后能经验一切根境。
其中，住胎的十个阶段是：凝酪身的阶段、糜状身的阶段、肉团身的阶段、未凝固肉身的阶段、与身相应身的阶段、与自性相应身的阶段、具业身的阶段、圆满身的阶段有三种：根圆满、相圆满、形量圆满，应当了知诸地与这些相似。
诸佛子，我未见有如来不在无量佛土中宣说这十菩萨地。为什么呢？诸佛子，因为此分别安立所说的菩萨摩诃萨清净菩萨道的法门光明是最殊胜的缘故。
诸佛子，此安立智处是不可思议的。一切诸佛在一切无量佛土中宣说这些，并宣说此法门最为殊胜，是为了令眷属欢喜。
其中，佛土是因为在彼处出现，如稻田。无量也是彼，因为为了佛事而从彼处遍知其他世界。所谓'宣说'有两种宣说：为了教法而宣说以及为了通达和教诫随后宣说。
摩诃萨应当了知有三种大：大铠甲、大趣入、大圣者。其中，铠甲是发愿。趣入是趣入大菩提。圣者是道中的圣者。'清净菩萨道'这一说法显示如何成为最殊胜。
这既是法门，也是显现其他法门，因为显现一切大乘义故为法门光明。应当了知法门即是法类。最殊胜是超胜一切法而成为最上的缘故。
'此分别安立'是显示法类是以世间智所知。'此安立智处是不可思议'是显示此处是出世间智。
若问此宣说了什么？显示仅以地的分别安立，不是清净菩萨地。

། །། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་མིང་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དེ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འདུག་ནས་ཡང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་མ་བཤད་པ་དང་། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་མིང་ཙམ་ཞིག་ཐོས་ལ།སའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་བརྗོད་པས་སྐོམ་པར་གྱུར་ནས་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་མིང་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དེ་ཅང་མི་སྨྲ་ བར་འདུག་ནས་དུས་ཡོལ་བར་བྱེད་ཅིང་ཡང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་མི་སྟོན་པས་དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་གང་རྐྱེན་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད་སྙམ་པ་དང་།དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་འདུས་པ་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདུས་ཤིང་འདུག་སྟེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པའི་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་དྲིས་པ།ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་གྱུར་བ། །དྲན་དང་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་ལྡན། །ས་མཆོག་བརྗོད་ནས་ཅི་ཡི་ ཕྱིར།།ཁྱབ་བདག་རབ་ཏུ་བཤད་མི་བགྱི། །འདི་ཀུན་རྣམ་པར་ངེས་པ་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་ཆེན་ལྡན། །ཅི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ས་བརྗོད་ནས། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བཤད་མི་བགྱི། །རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་དེ་དག་ཀུན། །ཉན་པར་འདོད་པས་འཇིགས་པ་མེད། །ས་རྣམས་དག་གི་དོན་ གྱི་ཚུལ།།ཡང་དག་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་མཛོད། །འཁོར་འདི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་དངས་ཏེ་། །ལེ་ལོ་མེད་ཅིང་མཛེས་དང་ལྡན། །དག་པ་སྙིང་པོར་རབ་གནས་པ། །ཡོན་ཏན་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་ལྡན། །ཐམས་ཅད་གུས་དང་བཅས་གནས་ཤིང་། །ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟ་སྟེ། །སྦྲང་མའི་སྦྲང་རྩི་བདུད་ རྩི་འདྲ།།སྤང་བར་བྱ་མིན་འདོད་པ་བཞིན། །ཅིའི་ཕྱིར་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཆོས་བཙུན་པར་འཛིན་པ་སྟེ། སྐོམ་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་ཆོས་བཙུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་བསྐུལ་བ་བརྩམས་ཤེ་ ན།དེ་ནི་འཁོར་དེའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་དང་། གཞན་དུ་ཅལ་ཅོལ་དུ་འགྱུར་བ་དང་། འཁོར་དེ་ཡང་འདུས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཁོ་ན་ཞེ་ན། ཡི་གེ་ཉུང་ངུ་དག་གིས་དོན་མང་དུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་དང་། བསྟོད་པ་དག་ནི་ཕལ་ཆེར་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔས་ཅི་ཞིག་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཞེ་ན། འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ལ་སྐྱོན་གང་ཡོད་ན། བཤད་པའི་འོས་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་འཆད་པ་པོ་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་ནི། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དག་གྱུར་པ། །ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །ཉན་པ་པོ་ཆོས་མཐུན་པ་པོ་རྣམས་ནི་རྣམ པར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་།ཉན་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ནི་སེམས་རབ་ཏུ་དང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིའི་ནང་ན་གང་སུ་ཡང་རུང་འོས་སུ་མ་གྱུར་ལ། མ་གྲགས་པ་དེ་གཅིག་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་གུས་དང་བཅས་གནས་ཤིང་། །ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟ་སྟེ། །ཞེས་ བྱ་བས་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་གཞུང་ནི་ཕལ་ཆེར་དུབ་པས་གཞུང་གང་གིས་དེ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དེ་དམིགས་པ་ཉིད་གཞུང་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་གྱུར་པ། །དྲན་དང་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་ལྡན། །ས་མཆོག་ བརྗོད་ནས་ཅི་ཡི་ཕྱིར།།ཁྱབ་བདག་རབ་ཏུ་བཤད་མི་བགྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་ཞེ་ན། ཀུན་དུ་རྟོག་པ་རྣམས་བཤད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་དུ་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ནི་གང་དུ་བྱེད་པའོ། །དེའི་ ཕྱིར་བཤད་པའི་རྒྱུ་ནི་དག་པར་གྱུར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཆད་ཅེས་གསོལ་བ་འདེབས་སོ།

其后，金刚藏菩萨仅仅说出那十地菩萨的名称后，便默然而住，并未详细分别解说。此时，具足一切菩萨眷属的大众，仅仅听闻了那十地菩萨的名称，而未听闻地的差别分析，因此感到渴求，他们心中想到：'金刚藏菩萨仅仅说出那十地菩萨的名称后便默然而住，时间流逝却仍不详细开示，这是什么原因和缘由呢？'
当时，在菩萨大众集会中，有一位名为解脱月的大菩萨在座。解脱月菩萨了知菩萨大众心中所想，便以偈颂向金刚藏菩萨请问道：
'具清净思维，具足念慧德，说已最胜地，为何不广说？遍主此一切，皆已得决定，大名闻菩萨，说地何不分？佛子众无畏，悉欲闻法音，诸地之义理，祈请为开演。此众极清净，精进具庄严，安住于净性，具足智功德。一切皆恭敬，互相瞻仰望，如蜂求甘露，渴慕非应舍。'
若问为何默然不语？因为菩萨们尊重法，为了使渴求者请法而显示法的尊贵。为何由解脱月首先发起请问？因为他是此众中的上首，为避免混乱，也为了使大众和合。为何唯用偈颂？因为用少文字能摄多义，且赞叹多用偈颂。
五个偈颂显示了什么？显示说法者和听法者若无过失，即是堪能说法。其中，说法者无过失，以'具清净思维'等句显示。听法者契合之人，是因为已得决定及欲闻法。其他人则因心极清净，如'一切皆恭敬，互相瞻仰望'等句所说，表明在座无一人不堪能或不知名。
关于口诵偈颂的文句，多因疲惫，故以何文能令知者领会其义，即是文句。'具清净思维，具足念慧德，说已最胜地，为何不广说？'等，为何以清净思维而显示？因为诸分别是说法的因。诸分别即是种种思维，是造作处。因此请问：既然说法的因已清净，为何不说？

།ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་པ་དེ་ཡང་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། ཉེས་པ་དང་བྲལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དྲན་དང་ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་རྣམས་དང་། གཞི་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་སྟོན་ཏོ། །དྲན་པ་ཉེ་པར་གཞག་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གཉེན་པོ་སྟེ། དེ་དག་ནི་དྲན་པ་སྨོས་པས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞི་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་འདུ ཤེས་ཀྱི་གཉེན་པོ་སྟེ།དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་སྨོས་པས་སྟོན་ཏོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་གང་གིས་འཆད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་། ཆོས་འཆད་པ་ན་ལེ་ལོ་ཉིད་དང་། སྦོམས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཕྲག་དོག་ནི། གཞན་དག་གིས་ཤེས་པ་མི་བཟོད་པའོ། །སེར་སྣ་ནི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འཛིན་པའོ། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྲོ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་ཉེས་པ་དང་པོ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ། །ས་བརྗོད་ནས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཉེས་པ་གཉིས་པ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ། །ཁྱབ་བདག་ཅེས་བྱ་བས་ནི ཉེས་པ་གསུམ་པ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཆད་པ་པོ་བསྟོད་ནས་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ལ་བསྟོད་པ་རྩོམ་སྟེ། འདི་ཀུན་རྣམ་པར་ངེས་པ་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་ཆེན་ལྡན། །ཅི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ས་བརྗོད་ནས། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བཤད་མི་བགྱི། ། ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཁས་པ་སྟེ། བློ་བྱང་བ་དག་གོ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སྨོན་ལམ་འདེབས་པས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། གཞན་དག་གི་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཆེས་པས་རྣམ་པར་གྲགས་པར རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་།འཆད་པ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་དང་། གྲགས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་། ས་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པར་ངེས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་དུ་ གཉེར་བ་མ་ཡིན་ན་འཆད་པའི་སྣོད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་འདི་དག་ཀུན། །ཉན་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བས་གསུངས་སོ། །ལུང་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་མ་གྱུར་ན་བཤད་པའི་སྣོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཀ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇིགས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་མཐོང་བ་དང་། དོན་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ནི་འཇིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྣོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་དག་རིག་ ནས།ས་རྣམས་དག་གི་དོན་གྱི་ཚུལ། །ཡང་དག་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་མཛོད། །ཅེས་བྱ་བས་བསྐུལ་མ་འདེབས་སོ། །དེ་ལྟར་འཁོར་ཆོས་མཐུན་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་དང་། དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཡོན་ཏན་གཉིས་ཀྱིས་བསྟོད་ནས་དེ་ལས་གཞན་པ་དག་ལ་བསྟོད་དོ། །འཁོར་འདི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་དངས་ཏེ་། །ལེ་ལོ་ མེད་ཅིང་མཛེས་དང་ལྡན།།དག་པའི་སྙིང་པོར་རབ་གནས་པ། །ཡོན་ཏན་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་དངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དག་པ་སྟེ། རྙོག་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་གོ། །དེ་ལ་གང་མེད་ན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའི་རྙོག་པ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། དོན་དུ་མི་གཉེར་བརྙོག་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་རྙོག་པ་དང་སྒྲིབ་པ་རྙོག་པ་དང་། ཀླན་ཀ་ཚོལ་བ་དང་། དེ་སྐད་རྒོལ་བ་ལས་ཐར་བར་བྱ་བའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པས་བསམ་པ་རྙོག་པ་དང་། གང་གིས་བཤད་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་མི་དགའ་བ་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བས་མ་བརྟན་པས་མ་བརྟན་པ་རྙོག་པ་དང་། བླུན་[(]པ་[,]པོ་[)་ལ་སོགས་པས་གཏི་མུག་རྙོག་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་རྙོག་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་དྲུག་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྙིང་པོར་རབ་གནས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་པ་འདི་ནི་སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པའོ།

清净的遍计分为两种：对治的完全执取和远离过失。其中，由具足正念和智慧来显示对治烦恼性遍计及由此所生诸想的对治。诸念住是烦恼性遍计的对治，这是以'念'字来显示。缘真如的智慧因为无相，是由此所生诸想的对治，这是以'智慧'字来显示。其余诸法显示远离过失。
其中不说法的过失有三种：嫉妒、悭吝、说法时懈怠和不专注。其中嫉妒是不能容忍他人的智慧。悭吝是心的执著。其中以具德性显示无嗔等功德，表明无第一种过失。以'说地'显示无第二种过失。以'遍主'显示无第三种过失。
如是以二种清净遍计赞叹说法者后，开始赞叹听法者：'此等皆是决定者，具大名声菩萨众，为何于汝说地已，不为分别而宣说。'决定者即是智者，即通达者。决定性应知有三种：以发愿大菩提而于广大决定性，以他人如是信解而于名声决定性，以说法者自己通达而于摄受决定性。这些分别以菩萨性、具大名声性、说地性来依次显示。
虽然决定，若非希求，则不成为说法之器，因此说'诸佛子皆欲闻'。虽于教法决定而非于证悟决定，是隐密义，若非成为非隐密义则不成为圆满说法之器，因此为显示二者故说'无畏'，见法及义非隐密即成无畏。因此知彼等为圆满法器已，以'诸地义之理，善分别宣说'而作劝请。
如是以决定及希求二种功德赞叹相应眷属已，复赞叹其他眷属：'此众极清净，无懈怠具美，安住净心要，功德智慧具。'其中'极清净'即是清净，即无浊染者。
其中若无则成极清净的浊染有六种：不希求浊染、威仪浊染、障碍浊染、寻过浊染、以欲脱离诽谤而具有意乐的意乐浊染、对说法者不生欢喜即以善根不坚固而不坚固浊染、以愚痴等而愚痴浊染，应知有六种无浊染为彼等对治。其中'安住心要'即是以修行为心要。

།ལེ་ལོ་མེད་པ་དང་། མཛེས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དག་པ་དང་། སྙིང་པོ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་དང་། ཡོན་ཏན དང་ལྡན་པ་དང་།ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་དྲུག་པོ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་དག་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རང་གི་རིགས་ཡོངས་སུ་དག་པ་བསྟན། གཅིག་གིས་ནི་རིགས་གཞན་ཡོངས་སུ་དག་པ་བསྟན་ནས་དེ་གཉིས་ཉིད་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ལྟ་བ་ཡོངས་ སུ་དག་པ་སྟེ་།ཐམས་ཅད་གུས་དང་བཅས་གནས་ཤིང་། །ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་གུས་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟ་བ་དེ་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། ཆོས་ལ་གུས་པས་བྱས་ཀྱི་དེ་ཕྲག་དོག་གིས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྲང་མའི་སྦྲང་ རྩི་བདུད་རྩི་འདྲ།།སྤང་བར་བྱ་མིན་འདོད་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གུས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཆོག་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་ངོ་མི་ཆོད་པས་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ལ་ཕན་ཚུན་ལྟ་བ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ཕན་ཚུན་ལྟ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །གཞན་དག་ལ་ ཡང་དེ་བཞིན་དུ་དང་པོ་ནི་ཡན་ལག་ཡིན་ལ།ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མཚན་ཉིད་འདྲ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དང་། འདུ་བ་དང་རྒྱས་པ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་འཇིགས་མེད་པ། །རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་དེ་ཐོས་ནས། །འཁོར་རྣམས་དགའ་བར་བྱ་ བའི་ཕྱིར།།བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་ལ་སྨྲས། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ལ་འཁོར་དགའ་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི་ཡན་ལག་སྟེ། གོ་བར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རིག་པས་གོ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཞུམ་པ་མེད་པས་གོ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ནི་ཤེས་ རབ་ཆེན་པོ་དང་།འཇིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། གཅིག་པོ་མེད་ན་གཞན་ལ་གོ་བར་བྱེད་མི་ནུས། གཉིས་པ་མེད་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་གསལ་བར་བྱས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་དང་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉེས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་བསྟན་ཏོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ གང་ཞེ་ན།ཆོས་འདི་བཤད་པ་དང་། མཉན་པར་དཀའ་བའོ། །དེ་ལ་བཤད་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་དཀའ་བ་དམ་པ་རྨད་བྱུང་བ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རབ་བསྟན་པ། །ས་རྒྱུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལས་སངས་རྒྱས་དངོས་པོ་ཡང་དག་འཐོབ། ། ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་དཀའ་བ་ནི་བསྒྲུབ་དཀའ་བའོ། །དཀའ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ཉིད་དང་། མ་འདྲིས་པས་དཀའ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་དམ་པ་ཉིད་དང་། རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་དཀའ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རབ་བསྟན པ།།ས་རྒྱུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའོ། །ས་རྒྱུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་ རྒྱུ་ས་རྣམས་བསྟན་པ་ཡང་དག་ཕུལ་ཡིན་ནོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་ལས་སངས་རྒྱས་དངོས་པོ་ཡང་དག་འཐོབ། །ཅེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །བཤད་དཀའ་བ་ཉིད་ བསྟན་ནས།ཇི་ལྟར་དེ་དཀའ་བ་ཉིད་དེའི་རྒྱུ་སྟོན་ཏོ། །དེའི་རྒྱུ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་དོན་དེ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་པར་མི་ནུས་པའོ། །དོན་དེ་གནས་པ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཆ་ཕྲ་མཐོང་དཀའ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས། །སེམས་ཀྱི་ས་དང་བྲལ་བས་བསྒྲུབ་པར་ དཀའ།།མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཟག་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །འགྲོ་བས་ཐོས་ནས་དེར་ནི་རྨོངས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ནི་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་སྟེ། རྟོགས་པར་དཀའ་བའོ།

无懈怠、具美丽、清净、安住于精要、具功德、具智慧这六个词语，是按照次第来显示的。如是以两个偈颂显示自种姓清净，以一个显示他种姓清净，然后显示这两者之间的互相观察清净，即'一切恭敬而住，互相观察'。其中'恭敬'一词表明互相观察并非烦恼性的，是由对法的恭敬所致，而非由嫉妒所致。
'如蜜蜂之蜜如甘露，不应舍弃如所欲'，此句显示恭敬的殊胜，表明并非由于不满足而观察。在此偈颂中，互相观察是支分，互相观察非烦恼性是近支分。对其他也同样，第一是支分，其余是近支分，应当了知。相同特征、不同特征、集中和广说也如前。
'大智无畏者，金刚藏闻已，为令眷属欢喜，对佛子如是说。'此偈颂中，为令眷属欢喜而说是支分，即了知的特征。了知有两种：以智慧了知和以无怯懦了知。这由'大智慧'和'无畏'二者显示，若缺其一则不能令他了知，若缺第二则不能明显地令了知，为断除自他相续中的过失故说二者。
此了知是什么呢？即此法难说难闻。其中为显示难说，故说：'此是最胜难，显示菩萨行，地因最胜分别，由此得真实佛果。'其中'难'是难成就。难有两种：极难和不熟悉而难。这由'最胜'和'稀有'显示。
为何如此困难？故说'显示菩萨行，地因最胜分别'。其中菩萨们的行为是证悟智慧。由于显示故说'显示'。'地因最胜分别'即是显示菩萨行因的诸地是最殊胜。
所显示的菩萨行是什么样的呢？故说'由此得真实佛果'。佛果即是佛性，即佛智。显示难说之后，说明其如何困难的原因。其原因是什么？即无法如实说明菩萨行的真实义。
此义如何安住？故说：'微细分难见离分别，离心地故难成就，是诸智者无漏境，众生闻已于此迷。'其中难成就是支分，其余是近支分。其中难成就是难获得，即难证悟。

། བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆ་ཕྲ་བས་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ནས། སེམས་ཀྱི་ས་དང་བྲལ་བས་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་ནི་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་། རགས་པ་ནི་བསམ་མི་དགོས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང དཀའ་བ་ནི་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདིས་ནི་རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཀྱི་ས་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སྐྱེས་ནས་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་འདིར་སེམས་ཀྱིས ཡིན་པར་བྱའོ།།འོ་ན་དེ་སུའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེ་ན། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟག་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་སྟེ། བདེན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཟག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དོན་ཟབ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་ཀྱང་དཀའ་སྟེ། འགྲོ་བས་ཐོས་ན་དེར་ནི་རྨོངས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྨོངས་པར་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དོན་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་འཛིན་པའོ། ། ཐོས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་ནས་དེ་བཤད་པར་དཀའ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་ཇི་ལྟར་མཉན་པར་དཀའ་བ་ནི། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་བསམ་པ་གཞག་བྱས་ནས། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ལ་ལྷག་མོས་ཤིང་། །སེམས་ཀྱི་ས་ལ་བདག་མེད་རིག་ནས་ནི། །ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་ཆ་ཕྲ་འདི་མཉན་ནུས། །ཞེས གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བར་བྱས་ནས་སོ། །སྲ་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མོས་པ་སྲ་བ་ཉིད་དང་། རྟོགས་པ་སྲ་བ་ཉིད་དེ། ཚིག་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སྲ་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ལ་མོས་པ་ ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ། མོས་པ་དད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་འཇུག་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་གྱི་བདག་གིས་ནི་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སེམས་ཀྱི་ས་ནི་གང་ཡིན། དེ་ལ་ བདག་མེད་པར་རིག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།ཁམས་གསུམ་གང་དུ་སེམས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པས་གང་དུ་སེམས་དེ་རྒྱུ་བ་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་ས་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་པའོ། །ཤིན་ ཏུ་ཆ་ཕྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་སྟེ།ཇི་ལྟར་ཆ་ཕྲ་བ་དེ་ནི་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་དཔེ་སྨོས་པས་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བར་སྣང་ཚོན་རིས་བྲི་པ་དང་། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལ་རླུང་གནས་པ། །དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི། །ཡེ་ཤེས་ཟག་མེད་རྣམ་ཕྱེ་མཐོང་ བར་དཀའ།།ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་འདི་སྐད་སྟོན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ཚོན་གྱིས་རི་མོ་བྲིས་པ་ནི་རྩིག་ངོས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་བལྟར་མི་སྣང་བ་དང་། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་ལོ་མ་ལྟར་དེ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་གཡོ་བའི་ལས་ཀྱིས་བལྟར་མི་སྣང་སྟེ། ནམ་མཁའ་ ལ་དེ་གཉིས་མི་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་རི་མོ་བྲི་བ་དང་། རླུང་ལྟ་བུའི་བཤད་པ་དེ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་མི་སྣང་སྟེ། གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་པས་དེ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེར་དེ་མི་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་བཤད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཆར་ཕྱེ་སྟེ།རྣམ་པར་ཕྱེ་ཡང་མཐོང་བར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ།

难以成就有四种：从以微细分难以成就乃至以离心地难以成就。其中微细分不是闻所生慧所能了知的，粗分不必思维即可了知。难见则是思所生慧也不能了知的。离分别则是世间修所生慧也不能了知的，因为分别是三界心及心所。此说明暂时非世间加行所生智的境界。
所谓离心地，说明非生得异熟所生心差别的境界，此处心的境界即是心所应知。那么这是谁的境界呢？说'是诸智者无漏境界'，意即见谛者的境界。为何非他人的境界？因为是无漏，即出世间的意思。因此非世间智所能了知。
如是甚深义虽如所能宣说亦难：'众生闻已于此将迷惑。'如何迷惑？即执著文字表面意义。'闻已'是说闻已难以解说即是如此。
现在如何难以听闻：'应当生起金刚般坚固意乐，于佛最胜智生起胜解，了知心地无我已，方能听闻此极微细智慧。'
其中'金刚般'即如金刚般坚固。坚固有二种：胜解坚固和证悟坚固，以三句显示。其中坚固是支分，其余是近支分。
对佛最胜智如何胜解？佛菩提无边际，以信解胜解于诸有情，如来所说诸法趣入，唯佛自知，我不能知。
何为心地？于此了知无我如何？三界中心异熟及缘一切法处心所行处即是心地。于此二种皆如实了知补特伽罗无我和法无我。
'极微细'即极难证悟，如何微细前已说明。现在以譬喻说明：'如于虚空画图画，如于虚空住风，如是于此诸世尊，无漏智慧分别难见。'
此说明：譬如虚空中以颜料绘画，不如墙壁上般安住故不可见；又如虚空中如叶般不住故以动作不可见，然非虚空中无此二者。如是于如虚空般不可言说之事物上，如绘画般说法，如风般解说非其自性故不显现，因是暂时性故不住于彼。然非于彼不生。如是佛智以说法分别而分析，虽作分别亦难见。

།དེ་ལ་རི་མོ་བྲིས་པས་ནི་མིང་དང་ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་སྟོན་ཏེ། བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲའི་གཞི་རླུང་གིས་ནི་ཚིག་སྟོན་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་བཤད་པར་བྱ་བ་དང་། མཉན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡང་མཉན་པར་ནུས་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བར་དཀའ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ལ་བདག་གི་བློ་ནི་འདི་སྙམ་དུ། །འགྲོ་བ་གང་གིས་འདི་རྟོགས་འགྱུར་བ་དང་། །མཆོག་འདིར་སུ་ཞིག་དང་བ་དཀོན་སྙམ་ནས། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་འདི་བཤད་སྤྲོ་བ་མེད། །ཅེས་བྱ བ་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བའོ། །དང་བ་ནི་མོས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །འདིས་ཅི་ཞིག་བསྟན་ཞེ་ན། རྟོགས་པ་དང་མོས་པ་གོང་དུ་སྨོས་པ་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་འདི་མཉན་པར་ནུས་ན་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མི་བཤད་དོ་སྙམ་ པའོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་མ་འཁོར་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ།ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ། སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ། ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ། ཡིད་གཉིས་དང་། ནེམ་ནུར་དང་བྲལ་བ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་མོས་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ་ཤ་སྟག་ཚོགས་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་ནི་གནས་འདི་ལ་མངོན་སུམ་དུ་གནས་པ་ཤ སྟག་ཡིན་གྱི་ལེགས་པར་བཤད་པར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ།ཅིའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་འཁོར་དེ་དག་བསྟོད་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུ་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་ཡང་། འཁོར་འདི་ན་མོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་གོ།།ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ལུང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །དེ་ལ་ལུང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ལུང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ལ་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ ཕྱིར་འདུན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་མཐུན་པའི་ལུས་དང་ངག་གི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པས་ཀུན་དུ་ཚོལ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐོས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ ལོག་པ་མང་པོ་ཡུན་རིང་པོར་འཛིན་པས་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་ཚེ་རབས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པས་དྲན་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་ དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་དགེ་བ་གང་ཡིན་ཞེས་ཚོལ་བ་ན་འདོད་པ་ཆུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་དང་ལྡན་པས་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡིད་གཉིས་དང་ནེམ་ནུར་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསྒོམ་པའི་ལམ་ན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་མི་ འབྱུང་བས།ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་མི་རྒྱུ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་དམན་པ་ནི་མི་འདོད་ཀྱི་གོང་མའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་མོས་པ་ལ་རབ་ཏུ་ གནས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

对于绘画而言，是显示名称、词句和文字的集合，因为这是解说的场合。声音的基础风则显示词句，这两者是所要解说和所要听闻的。
如果问：如果能够听闻，那么虽然难以见到为什么不解说呢？对此我的想法是这样的：'思维何等众生能够理解这个，以及谁会对这殊胜生起信心稀有'，因此对此解说没有欢喜心。
其中'能够理解'是指能够领悟。'信心'是指具有信解。这说明了什么呢？具有前述理解和信心这两者的人，如果能够听闻此法，这样的人在世间稀有，因此认为不解说。
第二品
说此语时，菩萨解脱月对菩萨金刚藏如是说道：'善男子，此眷属极为清净，是菩萨增上意乐极为清净，分别极为清净，所行极为清净，供养承事众多亿佛，积集资粮极多，具足无量功德，远离疑惑和犹豫，无烦恼，安住于增上意乐和信解，对这些佛法不依赖他人的集会。因此善男子，这些菩萨都是现前安住于此境界，请善为开示。'
为什么圣解脱月赞叹那些眷属呢？为了显示虽然如此这般的人在世间稀有，但在此眷属中有许多的缘故。
其中'增上意乐极为清净'是支分。增上意乐极为清净应当了知有两种：教法清净和证悟清净。
其中教法清净也有五种：由于思维获得如所欲求教法的方便，意乐清净，因此说'分别极为清净'。由于以与所得相应的身语行为寻求，寻求清净，因此说'所行极为清净'。由于长时间持有无颠倒的众多闻法，受持清净，因此说'供养承事众多亿佛'。由于殊胜愿力，后后世获得殊胜的生处，获得殊胜念力，生得清净，因此说'积集资粮极多'。当寻求应当了知的善法时，具足少欲等众多功德，加行清净，因此说'具足无量功德'。
证悟清净有四种：由于现量智慧极为决定，现证清净，因此说'远离疑惑和犹豫'。由于修道中一切随烦恼不生，烦恼不行清净，因此说'无烦恼'。由于不欲求小乘而欲求获得上乘殊胜，不知足清净，因此说'安住于增上意乐和信解'。

།དེ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ནི་དད་པ་དང་འདུན་པའོ། །མོས་པ་ནི་དེ་དག་གི་དམིགས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པའོ། །མཐར་ཕྱིན་པར་འགྲོ་བ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པས། གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལ་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་ཡོངས་ སུ་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འཁོར་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ། ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ།སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་པ། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ། ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ། ཡིད་གཉིས་དང་ནེམ་ནུར་དང་བྲལ་བ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་། མོས་ པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ་ཤ་སྟག་འདུས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་དག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ཐོས་པར་གྱུར་ལ། ཐོས་ནས་ཀྱང་ཡིད་གཉིས་དང་ནེམ་ནུར་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན། དེ་ནི་དེ་དག་ལ་ཡུན་རིང་པོར་ཕན་པ་མེད་ པ་དང་།གནོད་པ་དང་མི་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་ཞིག་སྙིང་བརྩེ་བས་དེའི་ཕྱིར་བདག་ནི་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འདུག་པ་ཉིད་དུ་མོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་དེའི་འཁོར་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་དེ་བཟུང་ནས། ཐོས་ནས་ཀྱང་ཡིད་གཉིས་དང་། ནེམ་ནུར་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་ན་ཞེས་སྨོས་པ་ནི།བསྟན་པ་འདིའི་སྣོད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་སྟོན་ཏོ། །དོན་གཅིག་ལ་ཉེས་པའི་སྐྱོན་གཉིས་ཆགས་པས་ཡིད་གཉིས་དང་། ནེམ་ནུར་ཞེས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏོ་། །དྲང་པོའི་ལས་དང་མི་མཐུན་པ་གཉིས་སོ། །སེམས་ལ་དོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དགེ་ བ་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་དགེ་བ་སེལ་བའི་ཕྱིར་ནེམ་ནུར་རོ།།དེ་ལྟར་མི་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་། འགྲོ་བ་ལས་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་གསོལ་བ་བཏབ་ པ།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ལེགས་པར་བཤད་པ་མཛོད་ཅིག་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་ཤིན་ཏུ་བསྲུང་བ་དང་། ཡིད་ཆེས་པ་དག་ཏུ་ཡང་འགྱུར། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ས་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན་ ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ།འདིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དགོངས་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་འདི་ཉིད་ལ་སྲུང་བར་སྤྲོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ནི་ཐོག་མར་སྤྱད་པ་སྟེ། འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཡི་གེའི་འབྲུ་དང་། ཡི་གེ་དང་གྲངས་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་ཡིན་ལ། མཐར་ཕྱིན་པ་ཡང་ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་ཡིན་ཏེ། རི་མོའི་ཡི་གེ་དང་། ཡི་གེའི་འབྲུ་དང་། གྲངས་བསྟན་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་མེད་པར་བསྟན་པ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྱོད་པས་འགྲུབ་པས་ས་དེ་ནི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བས་ནི་མཐར་འབྱིན་པའོ། །དེ་བས་ན་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཤོད་ཅིག་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་དེ་ལ་ཉེས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྩལ་ནུས་པ་དང་།མ་བཤད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཉེས་པ་མང་པོ་སྟོན་ཏོ།

关于殊胜意乐，即是信心和欲求。胜解即是对所缘境持为功德。为了达到究竟，由自身如实趣入，对教诫随顺宣说不依赖他人而清净，因此说'于此佛法不依赖他人'。
金刚藏说道：'善男子，此会众是极为清净的菩萨，殊胜意乐极为清净，分别念极为清净，所行已极为善行，曾供养众多亿佛，资粮极为圆满，具足无量功德，远离疑惑和犹豫，无有烦恼，安住于殊胜意乐和胜解，于此佛法不依赖他人。虽然如此，但若其他人听闻如此不可思议之处，听闻后生起疑惑和犹豫，这将使他们长久无有利益，反而有害且不安乐。因此，我以悲心而愿保持沉默。'
这是圣者金刚藏了知其眷属清净，而说'若听闻后生起疑惑和犹豫'，是显示不堪为此教法之器的过失。对一义有过失之染著二种，故说'疑惑和犹豫'二种。即不符合正直行为的两种。因为心有怀疑，以及会损坏善行而成为善行的障碍，故称犹豫。
如是已显示不能趣入之因及退失趣入之因。尔时，解脱月菩萨为此义而向金刚藏菩萨请求道：'善男子，请善为宣说，以如来威力，如是不可思议之处将极为守护且令人信服。何以故？善男子，如是宣说此地时，此是所得法性，于此一切佛皆会垂念，一切菩萨亦乐于守护此智慧地故。何以故？善男子，此是初行，此为圆满成就诸佛法故。'
善男子，譬如一切字母、文字和数目教授的开始是字母根本，究竟也是字母根本。任何书写文字、字母和数目教授，若无字母根本则无法教授。善男子，如是一切佛法皆由行为成就，故此地是先行。以至究竟自生智慧故为究竟。因此，善男子，请说吧，如来应供正等正觉诸佛也将为守护而作加持。
这是圣者解脱月对彼能遣除过失，且显示若不宣说则有诸多不能圆满成就佛法的过失。

། གལ་ཏེ་གནས་འདི་དག་ཡིད་ཆེས་པར་མཛད་པས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཐུ་མངའ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་ཁ་ཅིག་ཁོང་ཁྲོ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། ངེས་པ་འདི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་ངེས་པ་དང་། ལས་བྱེད་པར་ངེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མཐུས་ཀྱང མི་སྨོན་ཏོ།།འདི་ནི་ཐོག་མར་སྤྱད་པ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་ལས་དགོངས་ནས་གསུངས་པའོ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལ་རི་མོའི་ཡི་གེ་ནི་ཡི་གེའི་རྒྱུ་སྟེ། སེང་གེ་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡི་གེའི་འབྲུ་ནི་ཨ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་ཡི་གེའོ།།གྲངས་ནི་མིང་དང་ཚིག་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་དོན་བགྲང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་པ་ནི་ངག་གོ། །ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་ནི་རི་མོའི་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབྱངས་ཀྱི་ང་རོ་གཅིག་གིས་ཚིགས་སུ་བཅད་ པའི་དབྱངས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་གསོལ་བ་བཏབ་པ།རབ་མཆོག་དམ་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་བློ། །བརྗོད་ན་ལེགས་བརྗོད་སྤོབས་པ་མཐའ་ཡས་པ། །སྙན་ཅིང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་གསུང་དབྱངས་ཀྱི་། །དམ་པའི་དོན་དང་ལྡན་པ་བཤད་པར་ མཛོད།།དྲན་དང་འཛིན་པས་རྣམ་པར་དག་པའི་བློ། །སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཐོབ་བསམ་པ་རྣམ་དག་པ། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པས་དོན་རྣམས་འབྱེད། །ས་བཅུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བཤད་པར་མཛོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟོད་པ་དང་བཅས་པའི་སྐུལ་བས་བསྐུལ་ཏོ། །དེ་ལ་ ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་ནི་རྟོགས་པའི་མཐུ་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་།ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་ནི་ལུང་གི་མཐུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བསྟོད་དོ། །འདི་གཉིས་དང་ལྡན་ན་སྟོན་ཏེ་། འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་དང་ལུང་ངོ་། །དེ་ལ་རབ་མཆོག་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་སྟེ། །རབ་མཆོག་ཉིད་དེ་ ཡང་རྟོགས་པའི་མཐུ་སྤོབས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ།།སྤོབས་པ་ནི་གནས་དང་། རང་བཞིན་དང་། འབྲས་བུ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་གནས་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་པས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྟེ། དམ་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་ནི་དྲིས་པ་ལུང་བསྟན་པ་ལ་རིགས་པའི་སྤོབས་པ་ཉིད་ཟད་མི་ཤེས་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཡི་གེ་དང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྙན་པ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉིད་རིག་པར་བྱའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་ལ་ལུང་ གི་མཐུ་ནི།དྲན་དང་འཛིན་པས་རྣམ་པར་དག་པའི་བློ། །ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏོ། །ལེན་པ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་དྲན་པ་དང་། འཛིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ལུང་དེ་ལ་དེའི་བློ་དྲི་མ་མེད་པ་སྟོན་ཏེ་ནེམ་ནུར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་དང་ལུང་གི་ནུས་པས་བསྟོད་ནས། གཞན་དག་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ལུང་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པར་གསོལ་བ་བཏབ་སྟེ། ས་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། ས་ལ་མ་ཞུགས་པ་རྣམས་ནི་ས་ལ་འཇུག་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའོ། ། ལུང་དུ་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ས་རྣམས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་དང་རྟོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རང་གི་ནུས་པ་དག་གིས་སོ། །དེ་ལྟར་འཆད་པ་པོ་བསྟོད་ནས། ཡང་འཁོར་ཀྱང་རྟོགས་པ་དང་ལུང་གི་འོས་སུ་འགྱུར་བའི་འདོད པས་བསྟོད་པ།ཞི་བ་དུལ་བ་མི་གཡེང་དགེ་བའི་ཡིད། །རྒྱགས་དང་ང་རྒྱལ་ལྟ་བའི་ཉོན་མོངས་སྤངས། །འཁོར་འདི་ཐེ་ཚོམ་བྲལ་བར་གྱུར་པ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བཤད་པ་འདོད་ཅིང་འཁོད། །ཅེས་དེ་ལ་འདོད་པ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །འདོད་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། ལུང་ གི་འོས་སུ་འགྱུར་བའི་འདོད་པ་དང་།རྟོགས་པའི་འོས་སུ་འགྱུར་བའི་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལུང་གི་འོས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱགས་པ་དང་ང་རྒྱལ་གཉིས་ཀྱིས་སོ།

如果相信这些境界而诸佛具有威力，为何有些人对此生起嗔恨呢？此决定有二种：异熟受报决定和作业决定，对此即使诸佛的威力也无法改变。'此为最初所行'，这是依据经典而宣说的。'此为诸佛法圆满成就'是证悟。其中绘画文字是文字之因，如狮子形等。字母是指阿等文字。数是名词和句子，因为这二者用来计数意义。教示是语言。文字根本是绘画文字等教法的根本。
然后所有那些菩萨以同一音声用偈颂的旋律，为此义对金刚藏菩萨作如是祈请：'最胜清净无垢智，善说辩才无边际，悦耳最胜妙音声，具足胜义请宣说。念持清净殊胜智，获得十力意清净，以正觉慧分别义，请说殊胜十地法。'即是所有菩萨以赞叹作祈请。
其中第一偈颂赞叹证悟力辩才圆满，第二偈颂赞叹教法力圆满。具足此二者则为说法，即是证悟和教法。其中最胜性是支分，最胜性又由证悟力辩才所分别。辩才以处所、自性、果三方面来说：其中处所是较声闻等殊胜的无漏智慧，因为具足殊胜无垢智故。自性是对问答开示无尽的理智辩才。果是以文字和义圆满而开示，其中悦耳和广大性表示文字圆满性。
第二偈颂中教法力以'念持清净殊胜智'来表示。以领受和受持二者分别的念和持二者，显示其智慧于教法中无垢，因为无有迷乱。如是赞叹证悟和教法力后，为令他人证悟及为作教法而请求开示：入地者为证悟如来力，未入地者为证悟入地，这是所证悟的内容。
什么是教法呢？为受持能分别义理的诸地故。'以正觉慧'是由教法和证悟所生的自力。如是赞叹说法者后，又以希求成为证悟和教法之器而赞叹眷属：'寂静调伏无散乱，远离傲慢见烦恼，眷属已离诸疑惑，愿闻善说而安住。'其中愿求是支分。此愿求显示为二种：堪为教法之器的愿求和堪为证悟之器的愿求。其中因二种烦恼而不堪为教法之器：傲慢和我慢二者。

།དེས་ནོན་ན་ཆོས་དང་ཆོས་སྨྲ་བ་ལ་གུས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ལོག་པར་རྟོགས་པ་ དང་།བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ལ་མི་མོས་པའི་ཕྱིར། ལྟ་བ་དང་ཐེ་ཚོམ་གཉིས་ཀྱིས་མི་རྟོགས་པའི་འོས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བག་ལ་ཉལ་དང་བཅས་པའི་ལྟ་བ་ནི་ལྟ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ཞི་བ་དང་དུལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ལུང་གི་འོས་སུ་གྱུར་ཏེ། སེམས་རྣམ་པར་ཞི་བ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དུལ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གཡེང་བ་དང་ཡིད་དགེ་བ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་པའི་འོས་སུ་འགྱུར་ཏེ། བསམ་པ་ལེགས་པར་བསམ་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གཡེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་མཁས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། བསམ་པ་ལེགས་པར་བསམ་པའོ། །ད་ནི་དཔེ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཆོག་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། སྐོམ་པར་གྱུར་པ་ཆུ་གྲང་འདོད་པ་དང་། །བཀྲེས་པས་ཟས་དང་ནད་པ་སྨན་མཆོག་དང་། །བུང་བའི་ཚོགས་རྣམས་སྦྲང་རྩི་འདོད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་འཁོར་རྣམས་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་ལ་སྡོད། །ཅེས བྱ་བའོ།།དེའི་ཚིག་བཞི་ནི་དོན་རྣམ་པ་བཞིའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་དེ་ལ་འདོད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། ལེན་པ་དང་། རྟོན་པ་དང་། འབྲལ་བ་དང་། བདེ་བར་གནས་པའོ། །དཔེ་གང་གིས་ཤེ་ན། དཔེར་ན་ཆུ་ནི་མ་བཅས་པར་ཇི་ལྟར་འོངས་པ་བཞིན་མེད་པ་དེ་བཞིན་ དུ་ཐོབ་པ་ཡང་དང་པོར་ཇི་ལྟར་འོངས་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་ཏོ།།དཔེར་ན་ཁ་ཟས་བཅས་ན་ལུས་ཏོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བསམ་པའི་ཤེས་པས་ཐོས་པ་དང་བཅས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་རྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་སྨན་བཟང་པོ་བཏང་ན་ནད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་ལྡན་ པའི་དོན་སྒྲུབ་པ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་ན་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ནད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ།།དཔེར་ན་བུང་བ་རྣམས་སྦྲང་རྩི་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་བར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐོས་པ་དང་བསམས་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་ནས་འཕགས་པ་རྣམས་ཆོས་ལ་མངོན་སུམ་དུ་དགའ་བའི་ རོ་ལ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པས་བདེ་བར་གནས་སོ།།དེ་ལྟར་འཆད་པ་པོ་དང་འཁོར་བསྔགས་པ་ལྡན་པས་བསྐུལ་ནས། བཤད་པའི་བསྔགས་པ་དང་ལྡན་པས་བཀུར་བར་བྱེད་དེ། དེ་བས་བདེ་གཤེགས་བགྲོད་པ་སྟོབས་བཅུ་ལྡན། །ཆགས་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །དྲི་མེད་བློ་ལྡན་ས་ཡི་ཁྱད་ པར་ནི།།རྡུལ་མེད་མ་ལུས་ལེགས་པར་བཤད་པ་མཛོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ལེགས་པར་ཤོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། བཤད་པའི་ལེགས་པ་ཉིད་དེ་རིགས་པའི་ཚུལ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའོ། །ལེགས་པ་ཉིད་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྟོན་ཏེ། གནས་དང་། རང་བཞིན་དང་། འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་གནས་ནི་དྲི་མེད་བློ་ལྡན་ནོ། །རང་བཞིན་ནི་ས་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཤད་པ་དག་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁྱད་པར་རྡུལ་མེད་ཅེས་བྱའོ། །རྡུལ་མེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །བཤད་པ་ན་དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ཉེས་པ་གསུམ་སྟེ། འཆད་པ་པོ ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང་།སྟོན་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་། ཉན་པ་རྣམས་ལ་སླུ་བའོ། །འབྲས་བུ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སྟོབས་བཅུ་དང་ལྡན་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་བསྐུལ་ཀྱང་མི་འཆད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྐུལ་བ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་གི་རིགས་ ཀྱི་གཙོ་བོས་ནི་སྔར་བསྐུལ།འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཕྱིས་བསྐུལ་ཏོ། །ད་ནི་འཁོར་གྱི་གཙོ་བོ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ལས་བསྐུལ་བ་ཚོལ་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཉིད་ཤིན་ཏུ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།

如果被这些所压制，就不会对法和说法者生起恭敬，这是按照次第的。由于对邪解和不可思议的境界不生信解的缘故，以见解和怀疑二者而不成为理解的对象。其中，俱生随眠的见解应当了知为见解的烦恼。以寂静和调伏二者作为其对治，成为教法的对象，因为心寂静和行为调伏的缘故。以不散乱和具足善意二者成为理解的对象，因为善加思维和获得最胜欢喜的缘故。所谓不散乱是指智者，即善加思维。
现在显示诸比喻所欲求的殊胜，即：'如同口渴者欲求冷水，饥饿者欲求食物，病人欲求最胜药物，如同蜂群欲求蜂蜜，同样眷属们依止于您的言教。'
其四句是从四种意义门中宣说，为显示欲求之故。何为四种意义？即领受、依止、远离和安住。以何为喻？譬如水未加工而如何而来，同样所获得的也如最初所来般领受。譬如食物加工则身体得以依止，同样以思维智慧具足闻法而依止善法。譬如服用良药则远离疾病，同样具足闻思之义若精进修习则远离烦恼习气之病。譬如蜜蜂依止蜂蜜而安住，同样安住于闻思修的果位，圣者们现前享受法喜味而安乐而住。
如是以具足说法者和眷属的赞叹而劝请，以具足宣说的赞叹而恭敬，因此'善逝具足十力道，为显示无有贪著，具智慧无垢地之，无尘圆满善说之。'
其中'善说'是指宣说的善巧，即显示如理之道。此善巧分三种显示：处所、自性和果。其中处所是无垢具慧。自性是显示诸地未说之义，即'无尘之殊胜'。何为无尘？即义理无颠倒。若说法义理颠倒则有三过：说法者有过失，诽谤导师，欺诳听众。果即具足十力无障碍的佛菩提。
如是劝请为何不说？因为劝请未圆满的缘故。先前由自部主尊劝请，后由眷属劝请。现在寻求眷属主尊法王的劝请。为何如此？因为此法门极为殊胜的缘故。

།དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་མཛོད་སྤུ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་སྟོབས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པའི་ཡང་གྲངས་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་བྱུང་སྟེ།དེས་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྒྱུད་བཅད་དེ། བདུད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས་ནས་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་སྣང་བར་བྱས་ཏེ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མཐུ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བསྟན་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཆོས་བསྟན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྣང་བར་བྱས་ཏེ།སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འོད་ཟེར་སྟུག་པོའི་སྤྲིན་གྱི་དྲ་པའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་འདུག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་མཛོད་ སྤུ་དག་ནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པའི་ཡང་གྲངས་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དག་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ།དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས། ངན་སོང་གི་ སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་བཅད་དེ།བདུད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མཐུ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བསྟན་ནས། ཕྱོགས་ བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཆོས་བསྟན་པར་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྣང་བར་བྱས་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འོད་ཟེར་སྟུག་པོའི་སྤྲིན་གྱི་དྲ་བའི་ཁང་པ བརྩེགས་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་འདུག་གོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་མཛོད་སྤུ་ནས་བྱུང་བའི་འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་ལུས་དང་། སྟན་རྣམས་ཀུན་དུ་གསལ་བར་སྣང་ ངོ་།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་མཛོད་སྤུ་དག་ནས་བྱུང་བའི་འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་ སྙིང་པོའི་ལུས་དང་།སྟན་ཡང་གསལ་བར་ཀུན་དུ་སྣང་བར་ཀུན་དུ་སྣང་ངོ་། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་འོད་ཟེར་སྟུག་པོའི་སྤྲིན་གྱི་དྲ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་སྒྲ་འདི་འབྱུང་ངོ་། །མི་མཉམ་མཉམ་པ་ནམ་མཁའ་མཉམ་པ་དག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འོད་ཟེར་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་དང་བཅས་པས་སྐུལ་བ་མཛད་ཅེ་ན།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་སྔར་ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་གཞན་དག་ལྟར་གསུང་དང་སྐུས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་བཞེད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ གྱི་གསུང་དང་རང་བཞིན་གྱི་སྐུས་བྱིན་གྱིས་མ་བརླབས་ཤེ་ན།ཅི་ནས་ཀྱང་ཆོས་གཙོ་བོར་བྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་། བདག་མི་བཙུན་པར་མ་བྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོད་ཟེར་དེ་ནི་ལས་རྣམ་པ་བརྒྱད་བྱེད་པ་དང་། ལུས་གཉིས་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ལས་རྣམ་ པ་བརྒྱད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།ཡང་དག་པར་གོ་བར་བྱེད་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི། འདི་ལྟར་དེས་རེག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོབས་སྣང་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།

其时，世尊释迦牟尼佛眉间白毫中放出名为'菩萨力光明'的无数之无数光芒，照耀十方一切世界，断除一切恶趣之苦，令一切魔宫黯然失色，显现无量佛会坛城，示现不可思议佛境威力及神变，于十方一切世界中，显现蒙诸如来加持说法的菩萨众，于上方虚空中化现密集光明云网楼阁。
如是，彼等诸佛世尊眉间白毫中亦放出名为'菩萨力光明'的眷属无数之无数光芒，彼等光芒亦照耀十方一切世界，断除一切恶趣之苦，令一切魔宫黯然失色，显现无量佛会坛城，示现不可思议佛境威力及神变，于十方一切世界中，显现蒙诸如来加持说法的菩萨众，于上方虚空中化现密集光明云网楼阁。
从世尊释迦牟尼佛眉间白毫放出的光芒照耀彼等世界、诸佛会坛城、彼等菩萨身及座位，悉皆明显显现。
从无量世界诸佛世尊眉间白毫放出的光芒照耀此三千大千世界、世尊释迦牟尼佛此会坛城、金刚藏菩萨身及座位，悉皆明显显现。
尔时，以佛威力，从彼密集光明云网楼阁中发出如是声音：'无等等同虚空等'等。
为何世尊以放光神变而作劝请？因世尊先前仅以意加持，不同其他佛陀以语及身加持，故欲以此二者加持。
为何不以自性语及自性身加持？为使法为主要，不使自身成为尊贵。
应知此光明有八种事业及二种身。何为八种事业？令正确理解的事业，即：若触及此光，诸菩萨观见自身力量乃来自如来加持，故说'菩萨力光明'。

།འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པའི་ཡང་གྲངས་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པར་ཡང་འགྲོ་ཞིང་འོད་འདོམ་གང་ཙམ་དུ་འདུ་བའི་ཕྱིར། རྒྱས་པ་ དང་འདུ་བའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེས་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ངན་སོང་གི་སྡུག་ བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་བཅད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།བདུད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་འོད་ཆུང་ངུར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་སྡངས་ཏེ་བརྟབས་ནས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་བགེགས་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདུད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། འདུན་པར་བྱེད་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མཐུ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ ཅད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་ དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཆོས་བསྟན་པར་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྣང་བར་བྱས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྒྲ་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་བསྐུལ་བའི་ལས་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འོད་ཟེར་སྟུག་པོའི་སྤྲིན་གྱི་དྲ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དེ་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་སྒྲ་ འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལུས་གཉིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྐར་མདའ་ལྟ་བུའི་ལུས་ནི་གང་གི་ཚེ་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་འགྲོ་བའོ། །ཉི་མ་ལྟ་བུའི་ལུས་ནི་གང་གི་ཚེ་སྤྲིན་སྟུག་པོའི་དྲ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བྱས་ཏེ་འདུག་ནས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཅིག་གིས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དག་ན་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལྟ་བུར་ཕན་ཚུན་ལྟ་བས་བཤད་པ་དང་།མཉན་པ་སླ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། མི་མཉམ་མཉམ་པ་ནམ་མཁའ་མཉམ་པ་དག་།སྟོབས་བཅུ་ཁྱུ་མཆོག་ཚོགས་རབ་མཐའ་ཡས་པ། །ལྷ་དང་མི་ཡི་ ནང་ན་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་།།ཤཱཀྱའི་རིགས་སྐྱེས་ཆོས་ལ་བྱིན་རླབ་མཛད། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་། །ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཛོད། །སྤྱོད་པ་དམ་པ་རྒྱ་ཆེན་དང་། །ཡེ་ཤེས་ས་རབ་ཕྱེ་སྟེ་ཤོད། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གཙོ་བོ་འདི། །གང་རྣམས་རྣ་ལམ་གྲག་དེ་ དག་།བདེ་གཤེགས་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་། །ས་བཅུ་རྡུལ་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །མཐར་གྱིས་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་ནི། །སྟོབས་བཅུ་དག་ཀྱང་ཐོབ་གྱུར་ནས། །རྒྱལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་གྱུར་པ་དང་། །རྒྱ མཚོའི་ཆུ་ནང་གནས་གྱུར་ཏམ།།སྲེག་པའི་བསྐལ་ཚེ་འཕོས་ནས་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཐོས་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་ས་ཡི་ལམ་གྱི་མཆོག། འཇུག་དང་གནས་དང་འཕར་བ་དང་། །སྤྱོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་རྣམས་ནི། །གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ལེགས་པར་ཤོད། །དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་ པ་དང་པོ་དང་།གཉིས་པས་ནི་གང་དག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་། གང་གི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་དག་གི་བསྔགས་པ་མཛད་ན་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྟེ། ཅི་ཞིག་སྟོན་ཞེ་ན། གཙོ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྒོས་སམ། མཆོག་གི་ལས་བྱེད་དུ་མ་བཅུག་ན། དེ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ རོ།།དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་གང་དག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བསྔགས་པ་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། ལྷ་དང་མི་ཡི་ནང་ན་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས། །བྱིན་རླབ་མཛད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

由于是眷属无量光明的因，所以作为因本身的作用是什么呢？因此说'眷属无量光明的无量'。由于前往无量世界并在一寻之处聚集，所以广大和聚集的作用是什么呢？因此说'照亮十方一切浩瀚世界'。由于完全平息一切恶趣痛苦，所以完全平息的作用是什么呢？因此说'断绝一切恶趣痛苦'。
由于使一切魔宫变得暗淡，因此如是威慑而制服，不让其对所化众生作障碍，所以降伏的作用是什么呢？因此说'使一切魔宫黯然失色'。由于显示佛陀不可思议威力，所以令生欢喜的作用是什么呢？因此说'显示佛陀境界相、神通变化不可思议'。
由于在一切世界如来眷属坛城中显示其加持的菩萨，所以普遍显示的作用是什么呢？因此说'在十方一切浩瀚世界中如来眷属坛城中显现受法教加持的菩萨'。由于发出偈颂之声，所以劝请的作用是什么呢？因此说'从密云网楼阁中发出如是声音'。
两种身如何呢？流星般的身是前往其他世界时。太阳般的身是在密云网楼阁中安住时以一大光明照亮一切。如是在那些眷属坛城中，如同成为一体般互相观看，使说法和听法容易。
其中佛陀的劝请是这样的：'无等等同虚空等，十力牛王众无边，天人中最胜者众，释种所生加持法。善逝诸佛之威力，法王们之藏，殊胜广大行，开显智慧地而说。此胜法门类，凡闻于耳者，诸善逝加持，诸菩萨受持。
十地离尘垢，次第圆满已，亦得十种力，即当成佛陀。成为无疑惑，住于大海水，或度劫火已，当闻此法门。智慧地道胜，入住及超越，所行之境界，如次善宣说。'
其中第一、第二偈颂宣说由谁加持及为何加持的赞叹。若无尊者们的委托或不令作殊胜事业，则不会作此事。其中第一偈颂如何了知由谁加持的赞叹呢？因此说'天人中最胜者众加持'。

།ལྷ་དང་མིའི་མཆོག་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དབང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མཐུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཞབས་འབྲིང་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་།རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དབང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། དེས་དེ་དག་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བརྙེས་ནས། ཇི་ལྟར་བཞེད་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བར་ གནས་པ་བླ་ན་མེད་པ་སྐུ་ཉམས་སུ་བསྟར་ཏོ།།དེ་འདིར་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལེགས་པར་བཅོམ་པས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་མི་གོས་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་ པ་ཉིད་དོ།།མི་མཉམ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ངོ་། །མི་མཉམ་པ་དེ་དག་དང་མཉམ་པ་ནི་དེ་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་མཉམ་པའོ། །མི་མཉམ་པ་རྣམས་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་མི་བྱ་ཞེ་ན། དེ་དག་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན།སྟོབས་བཅུ་རྣམས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་དག་གིས་གཞན་སྨྲ་བ་དང་། བདུད་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ། །དེ་འདིར་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོབས་བཅུའི་ཁྱུ་མཆོག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཞབས་ འབྲིང་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། ཉན་ཐོས་རིས་བདུན་གྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་འདིར་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚོགས་རབ་མཐའ་ཡས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་སོ་། །རབ་ནི་འཇིག་ རྟེན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དག་མཐའ་ཡས་པ་ནི་གྲངས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །དེ་འདིར་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤཱཀྱའི་རིགས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་བརྗོད་ཅེ་ན།མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ་ཞེས་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །དེ་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མཛད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །བྱིན་གྱི་རླབས་ དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་ཆོས་སྨྲ་བ་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་དང་མི་ཡི་མཆོག་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་ གོ།།ལྷག་མ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །འོ་ན་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་གང་གི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེའི་བསྔགས་པ་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་གིས་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །འདིར་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་དེའི་བསྔགས་པ་ཡང་ རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཚིག་འབྲུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་དམ་པ་རྒྱ་ཆེན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ལམ་གང་ཡིན་ པ་དང་།ཚོགས་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཡང་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པས་དམ་པའོ། །མཐུའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་རྒྱ་ཆེ་བའོ། །དེ་ལྟར་འདིའི་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་འབྲུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ས་རབ་ཕྱེ་ སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་པོ་འདི་དག་གིས་སོ།

如果问什么是天人中的最胜者，那就是诸佛世尊。为什么呢？因为他们是法王的缘故。怎样了知他们就是法王呢？王者的圆满有四种：权力圆满、威力圆满、眷属圆满和种姓圆满。
诸佛的权力圆满是什么呢？从烦恼障和所知障中完全解脱，由此获得对心和智慧的自在，如其所愿地安住于无上安乐，亲身体验。这里是如何说明的呢？因为是一切智者，所以是无与伦比而又平等。由于善断俱生烦恼，不为世间法所染，故与虚空平等。
无与伦比者是诸佛，是相对其他众生而言。与这些无与伦比者平等，是指他们以法身平等。为什么不说'诸无与伦比者'呢？因为要显示他们的平等性。
诸佛的威力圆满是什么呢？就是十力，以此降伏一切外道言论和魔众的反驳。这里是如何说明的呢？以十力领袖性故。
诸佛的眷属圆满是什么呢？诸菩萨和七部声闻所摄的众人。这里是如何说明的呢？以无边众会故。这是指菩萨等众会。'殊胜'是因为超越世间。'无边'是因为数量无限。
诸佛的种姓圆满是什么呢？即种姓圆满。这里是如何说明的呢？以释迦种姓出生故。为什么世尊自己要说明种姓呢？因为显现的缘故，以及为了表明'加持于此法'的关联。'于法'是指住于法的意思。'作加持'是支分。
加持应当了知有两种：住处圆满的加持是佛的加持；果位圆满的加持是说法的果。'天人中最胜者'是支分，其余是近支分。
那么第二偈颂中，应当如何了知所加持的赞叹呢？法王们为开显法藏而作加持。此处法藏的赞叹也应当了知有两种：义理圆满和文字圆满。
什么是义理圆满呢？因为说'广大殊胜行'。'行'是指菩萨们的修行，即是道和资粮。由具有胜义智慧故为殊胜，由具有殊胜威力故为广大。如是已经完全显示了此中的甚深性和广大性。
什么是文字圆满呢？因为说'开显智慧地'，即是以这十一种智慧地的详细开显。

།ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་ལ་བདག་ཉིད་ལ་མཐུ་མེད་ནས་གཞན་ལ་ཚོལ་ཏོ་སྙམ་དུ་དབང་ ཟ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཆོས་བཤད་པར་བསྐུལ་ནས་བཤད་ན་དུས་གསུམ་དུ་གཞན་དག་གི་ཕན་ཡོན་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏེ། ཉན་པའི་དུས་དང་། སྒྲུབ་པའི་དུས་དང་། ཚེ་རབས་བརྗེས་པའི་དུས་སོ། །དེ་ལ་ཉན་པའི་དུས་ན་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཉིད་དང་།དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཟུང་བ་ཉིད་དེ་དོན་དུ་ན་སངས་རྒྱས་སོ་སྙམ་དུ་བཟུང་བ་ནི་ཕན་ཡོན་ནོ། །སྒྲུབ་པའི་དུས་ན་ས་བཅུ་པོ་དག་མཐར་གྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ཅིང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཀྱང་སྟོབས་བཅུ་ བརྙེས་པས་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་བསྐྱེད་པའོ།།ཚེ་རབས་བརྗེས་པའི་དུས་ན་ངན་འགྲོ་དང་བདེ་འགྲོ་མི་ཁོམ་པར་སྐྱེས་པའི་ཀླུའི་འཇིག་རྟེན་དང་། ལྷ་ཚེ་རིང་པོའི་འོད་གསལ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་ཆོས་འདི་རྙེད་པའོ། །འདི་ཉན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕན་ཡོན་ འདི་འཐོབ་པའི་སྐལ་བ་ཡོད་དམ།སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ངེས་པའི་ཆོས་འདི་ལ་མོས་པའོ། །དེ་ལྟར་བསྐུལ་བ་དང་། བཤད་པའི་ཕན་ཡོན་བརྗོད་ནས། ཡེ་ཤེས་ས་རབ་ཕྱེ་སྟེ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་དམིགས་པའི་གོ་རིམས་ དང་།རྟོགས་པའི་གོ་རིམས་དང་། སྒྲུབ་པའི་གོ་རིམས་དང་། གོ་རིམས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་པ་ལས་ལུང་སྩལ་བར་མཛད་དོ། །རྩ་བ་དང་པོ་གཉིས་པ་དང་། བཞི་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །གོ་རིམས་སུ་ཤོད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སའི་ཁམས་ནི་ས་བཅུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ།གང་ལ་དམིགས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ས་དེ་དག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའོ། །འཇུག་པ་ནི་ས་ལ་འཇུག་པའོ། །གནས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་ས་གཞན་དག་ཏུ་མ་འཕར་གྱི་བར་དུའོ། །འཕར་བ་ནི་ས་གཞན་དག་ཏུ་འགྲོ་བའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ནི་དེ་དག་ འཇུག་པ་དང་།གནས་པ་དང་འཕར་བ་དང་འགྲུབ་པའོ། །སྤྱོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་རྣམ་པ་མང་པོ་ནི་སྤྱད་པའི་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །ལུང་སྦྱིན་པ་འདི་ཅི་དགོས་ཤེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་བཤད་དོ་ཞེས་ཕྱིས་ཡིད་ཆེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་ རྗེའི་སྙིང་པོས་ཕྱོགས་བཅུར་རྣམ་པར་བལྟས་ནས་འཁོར་རྣམས་དད་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ།།ཕྲ་ཞིང་ཤེས་དཀའ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་ལམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུར་རྣམ་པར་བལྟ་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ང་རྒྱལ་ མེད་པ་དང་།།ཉེ་མགོན་མེད་པར་སྟོན་པའོ། །འཁོར་རྣམས་དད་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྨྲས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བསྟན་པ་མཉན་པར་ཉམས་བདེ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་གསལ་བ་སྟེ། རྙོག་པ་མེད་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ རིག་པར་བྱ་སྟེ།དོན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ལ་དད་པ་ནི་དོན་གང་ཐོབ་པར་བྱ་བའོ། །བསྟན་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ལ་དད་པ་ནི་གང་གིས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་དོན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ལ་དད་པ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་པོ་དག་གིས་རིག་པར་བྱའོ། །དོན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཟབ་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། ། དེ་བས་ན་ཟབ་པ་ཉིད་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕྲ་ཞིང་ཤེས་དཀའ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་ལམ། །བརྟག་མེད་རྟོག་བྲལ་ཤིན་ཏུ་རེག་པར་དཀའ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་པའོ། །ཅིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་ཤེ་ན། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པས་འོག་ནས་ཀྱང ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་ཅེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་ཕྲ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཤེས་དཀའ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་ལམ། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་བཤད་པ་ན་ཤེས་པར་དཀའ་ལ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རྣམས་ཏེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལམ་ཡང་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཕྲ་བའོ།

从这个偈颂中显示由佛陀的威力宣说佛法，这是为了断除有些人认为佛陀自身无力而向他人寻求的执着。这样请求说法后，在三个时期中对他人的利益是以三个偈颂来显示的：听闻的时期、修行的时期和转世的时期。
其中在听闻时期，得到佛陀的加持，同样也被诸菩萨所摄受，实际上认为是佛陀所摄受，这就是利益。在修行时期，逐渐圆满十地，圆满后获得十力而使自身成就佛果。在转世时期，即使转生于恶趣、善趣中不得闲暇的龙世界，以及长寿天的光明等色界众生之中也能获得此法。
所有听闻此法的人都有获得这些利益的机缘吗？答曰：不是。那么是怎样的呢？所谓'成为无疑'，即是对这确定之法生起信解。如是说明请求和宣说的利益之后，所说的'分别智慧地'，是以所缘次第、证悟次第、修行次第三种次第，从第六偈颂中授予教言。以根本第一、第二和第四来显示。'请依次宣说'是贯通一切处。
其中智慧地界是指所说的十地，即缘何所依而在那些地中生起智慧。趣入是趣入地。安住是直至未跃升其他地之间。跃升是趋向其他地。行为是如何修行，即是那些趣入、安住、跃升和成就。彼行为的种种运行即称为所行境界。为何需要此授记？为了后来生起信心，说明一切都是佛所宣说。
然后金刚藏菩萨观察十方，为了使眷属生起广大信心而说此偈颂。即说'微细难知大仙道'等。为何观察十方？为显示自身无慢及无所依止。说'为使眷属生起广大信心而说偈颂'是为了生起听闻地的宣说时的安乐。
其中所谓信心是心清净，即无浊染。这应当知道有两种：对义的殊胜性生信是所应获得的义；对教法的殊胜性生信是能获得的方便。其中对义的殊胜性生信应当以五个偈颂来了知。义的殊胜性是怎样的呢？即是其甚深性。因此为显示甚深性而说'微细难知大仙道，无相离念极难触'。依何而说？依智慧地，如是依此，下文也说'现证智慧'。
其中何为微细？即说'难知大仙道'，如是解说时难以了知，是大仙人即诸佛的道路，因此是微细的。

།ལམ་ ནི་རྒྱུ་སྟེ།གང་གི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་དངོས་པོར་འགྱུར་བའོ། །ཕྲ་བ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བཤད་པའི་དུས་ན་ཕྲ་བ་ཉིད་དང་། ཐོབ་པའི་དུས་ན་ཕྲ་བ་ཉིད་དེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཤེས་པར་དཀའ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི། བརྟག་མེད་རྟོག་བྲལ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལ་བརྟག་ཏུ་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་བྲལ་ནི་རང་གིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། གང་གི་ཕྱིར་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར་ཕྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་རེག་པར་དཀའ་བ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པར་དཀའ་བའོ། ། འདི་ནི་དེའི་ཕྲ་བ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཤིན་ཏུ་རེག་པར་དཀའ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི། གསལ་བ་རིག་པ་མཁས་པས་རྟོགས་པ་སྟེ། །རང་བཞིན་ཞི་བ་འགོག་མིན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གསལ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་ལ་མ་རིག་པ་མེད་པ་སྟེ། མ་རིག་པའི་བག་ལ ཉལ་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ནི་མི་གསལ་བའོ།།རིག་པ་མཁས་པས་རྟོགས་པ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གིས་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པས་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རིག་པ་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཉིད་ཆོས་མངོན་པ་དང་། འདུལ་བ་མངོན་པ་ ལ་མཁས་པ་ནི་མཁས་པའོ།།ཡང་ན་གཞན་དག་དེ་ལས་ཐོབ་ནས་བརྡ་ལ་མཁས་པ་ནི་མཁས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རང་བཞིན་ཞི་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ཕྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགོག་མིན་པ་ནི་འདི་ ལྟར་ཞི་བ་གཅིག་པུ་བགྲོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་འཁོར་བ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། འཁོར་བ་ལ་མི་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཕྲ་བ་ཉིད་དང་། གནས་ལས་བྱུང་བ་ཕྲ་བ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཕྲ་བ་ཉིད་དང་། ཡོན་ཏན་ཕྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རེག་པར་དཀའ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྲ་བ་ཉིད་དང་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་པོ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རིག པར་བྱའོ།།གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་ནི་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་སྟོན་པར་ཁས་འཆེ་བ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིའི་ཕྲ་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ཕྲ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ཉེ་བའི་ ཡན་ལག་གོ།།དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་རེག་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ཕྲ་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །ལྷག་མ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཕྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རང་བཞིན་སྟོང་ཡོད་གཉིས་མིན་ཟད་མི་ཤེས། །འགྲོ་ ལས་རྣམ་གྲོལ་མཉམ་བརྙེས་མྱ་ངན་འདས།།མཐའ་དང་དབུང་མིན་ཚིག་གིས་བརྗོད་དུ་མེད། །དུས་གསུམ་རྣམ་ལས་གྲོལ་བ་ནམ་མཁའ་མཉམ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ ཡིན་པའོ།།དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རང་བཞིན་སྟོང་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ་ ཞེས་བསྟན་པ་ཅི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གཟུང་བར་བྱ་བའམ་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟོང་པ་དེ་ལས་ཡེ་ཤེས་གཞན་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གཟུང་བར་བྱའམ་། སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡོད་པ་ལས་དེ་ཕྱིས་འགྱུར་ཏེ་ཟད་པ་འགགས་པ་ ཞེས་དེ་ལྟར་གཟུང་བར་བྱའམ།སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་ཟད་མི་ཤེས་པའོ།

道即是因，是成为大仙人之实相者。微细性应当了知有二种：即在说法时的微细性和在证得时的微细性，如是次第。为何说此难以了知？如是说此'无法观察，离诸分别'。其中无法观察是因为非分别之境。离诸分别是因为自身无分别。因为成为大仙人之道，故称微细。为何如此？如是此极难触及，极难证得。此即是其微细性。为何极难触及？如是此：'明了智者所证悟，自性寂静非灭非生。'其中明了是于所知无有无明，具无明习气之智为不明了。'智者所证悟'是由彼等各自智慧所证悟，因为依彼等而生起。其中智者是见真谛者。彼等通达对法和律即是智者。或者应知从他处获得而通达名言者为智者。
自性寂静是自性无烦恼，非是先有烦恼后成无烦恼。非灭是如是不仅趣入寂静，因为具有利益众生之见解。非生是因为已完全超越轮回。如是应知彼智慧即是不住涅槃与轮回。如是应知因所缘而生之微细性、因住处而生之微细性、清净之微细性及功德之微细性故难以触及。其中第一微细性应知是不共世间等至者。第二和第三是不共外道宣说住处者。不共声闻缘觉。如是此偈颂之微细性是支分。二种微细性是随支分。
其中以极难触及而分别获得时之微细性是支分。其余四种应知是随支分。如是彼微细智慧之相貌如何？'自性空有二俱非，无尽解脱诸趣行，获得平等般涅槃，非边非中言难诠，解脱三时同虚空。'其中彼智慧之相貌应知有二种：共相与不共相。其中彼智慧相貌之共相如何？说'自性空'，即以智慧自性而空。此何以是共相？一切法皆如所说之自性空。说自性空，并非如兔角般无有之义。亦非是说彼空性之外另有智慧，彼外复有他空性。亦非是说先有彼自性后成坏灭。若尔云何？彼空性之自性即是有、无二及不可尽。

།དེ་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་རྣམ་པར་སྤངས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྐུར་པ་ འདེབས་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་དང་།ཐ་དད་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་དང་། འགྱུར་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའོ། །གང་དག་རབ་ཞི་གཉིས་མིན་ཟད་མི་ཤེས། །ཞེས་འདོན་པ་དེ་ཡང་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡོད་ པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།མེད་པ་ནི་ཞི་བར་མི་འགྱུར་རོ། །མེད་པ་དེས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཞི་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་དེའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་དེའི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་ གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དེ་གང་ལས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །དེ་གང་ལས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞེ་ན། འགྲོ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེས་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་དང་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ རྣམ་པར་གྲོལ་ཞེ་ན།མཉམ་བརྙེས་མྱ་ངན་འདས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པས་ཉན་ཐོས་ལྟར་གཅིག་ཏུ་འཁོར་བ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ཡེ་ཤེས་དེའི་རྒྱུན་གྱི་ཐོག་མས་ཟག་པ་ཟད་པར་བྱས་ པ་ཞིག་གམ།འོན་ཏེ་བར་དང་ཐ་མས་ཟག་པ་ཟད་པར་བྱས་ཤེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཟག་པ་ཟད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མར་མེའི་འོད་འཕྲོ་བས་རས་ཚིག་པ་ཐ་མ་དང་བར་མས་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །མཐའ་སྨོས་པས་ནི་ཐོག་མ་ཡང་སྨོས་པར་འགྱུར་ ཏེ།སྔོན་གྱི་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དེ་གཞན་ལས་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དམིགས་སུ་རུང་ངམ། སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཚིག་གིས་བརྗོད་དུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཞིག་གམ། སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དུས་གསུམ་རྣམས་ལས་གྲོལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གནས་གྱུར་པ་རྟག་པ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྐྱེན་མི་རྟག་པ་ལ་བརྟེན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། ཅི་དེ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལྟར་སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞིག་གམ། སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་མཉམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བ་དང་། དམིགས་པ་ཅི་འདྲ་བ་ལ་དམིགས་པ་དང་། གནས་ཅི་འདྲ་བ་ལ་གནས་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཅི་འདྲ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ།།རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །དེའི་འོག་ཏུ། ཞི་ཞིང་རབ་ཞི་བདེ་བར་གཤེགས་པས་མཁྱེན། །སྨྲ་བའི་ལམ་རྣམས་ཀུན་གྱིས་བརྗོད་པར་དཀའ། །ས་དང་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་འདྲ་སྟེ། །སྨྲ་བར་དཀའ་ན་ མཉན་པར་ག་ལ་ནུས།།ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྦྱར་ཞེ་ན། ཡེ་ཤེས་དེའི་བྲལ་བའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་བསྟན་ཟིན་ལ། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མ་བསྟན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཞི་ཞིང་རབ་ཞི་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། ། དེ་ལ་ཞི་བ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྡན་པས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་དོ། །རབ་ཞི་བ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པས་འབྲལ་བའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་པས་ཞི་བ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡེ ཤེས་དེ་སུས་མངོན་སུམ་དུ་ཡང་དག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅེ་ན།བདེ་བར་གཤེགས་པས་མཁྱེན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

如是，由断除对彼三种非正执而完全宣说空性，即：断除诽谤非正执、断除差别非正执、断除变异非正执。
若有诵'极寂非二尽不知'者，此即说彼极寂实有，因无者不成寂。彼无者亦如何成寂，彼能令诸烦恼极寂，此是其共相。
非共相者，即是其清净相，为解脱性。彼亦应知有二种：从何处如何解脱。
问：从何处如何解脱？答：说'从轮回中解脱'，此说从具轮回之烦恼、业及生之烦恼中解脱。
问：如何解脱？答：说'平等得涅槃'，由执轮回与涅槃平等性，故非如声闻一向背离轮回。
问：是以彼智慧之初流尽诸漏耶？抑或以中间及最后尽诸漏耶？答：应知非如是尽漏。
问：那么如何？答：如灯光焰燃烧布帛非由最后与中间。说'边'亦说'初'，因为是前边故。
问：彼是否如从他处所闻而可缘取？答：不是。
问：那么如何？答：即所谓'不可言说'，因为不可言说故。
问：彼是否如世间智依止趣入？答：不是。
问：那么如何？答：即所谓'解脱三时'，因住于转依常故。非如其他经中安立：'由依无常缘故，识亦是无常性'。
问：彼是否如声闻缘觉智慧以有障解脱而解脱？答：不是。
问：那么如何？答：即所谓'等同虚空'，因为一切所知障皆无故。
已完全宣说如何遍知所缘、如何断除诸烦恼、缘何等所缘、住何等处所、以何等解脱而解脱等一切。
此中，自性空性是支分，三种空性是近支分，解脱性是支分，五种解脱是近支分。
其后说：'寂静极寂善逝知，一切言路难宣说，地及行相亦如是，说尚难况能听闻。'如何配释？
彼智慧之离系涅槃已说，自性涅槃未说，故为说彼而说'寂静极寂'。
其中，寂静即具共相故是自性涅槃性；极寂即具非共相故是离系涅槃，因为以择灭故名极寂。
如是相智慧谁现前如实通达？说'善逝所知'。

།སུས་བཤད་སུས་མཉན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་སུས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི། སྨྲ་བའི་ལམ་རྣམས་ཀུན་གྱིས་བརྗོད་པར་དཀའ། །ཞེས་བྱ་བའོ་། ། སྨྲ་བའི་ལམ་ནི་ཚིག་གི་ལམ་སྟེ། མིང་དང་། ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་མི་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བརྗོད་པའི་བྱ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ནི་བརྗོད་པར་དཀའ་ན། ས་དང་སྤྱོད་པ་ཅི་འདྲ་ཞེ་ན། ས་དང་སྤྱོད་པ་རྣམས ཀྱང་དེ་འདྲ་སྟེ།།སྨྲ་བར་དཀའ་ན་མཉན་པར་ག་ལ་ནུས། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ས་ནི་ཡུལ་ཏེ་དམིགས་པའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་འཁོར་ཡིན་ཏེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་གང་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དེ་བརྗོད་པར་དཀའ་ཞིང་མཉན་པར་དཀའ་ཞེ་ ན།དེ་ནི་བསམ་དང་སེམས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་སྤངས། །ཡེ་ཤེས་མངོན་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་དབང་པོས་མཁྱེན། །ཕུང་པོ་སྐྱེ་མཆེད་ཁམས་ཀྱིས་ཕྱི་མ་ཡིན། །སེམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་ཡིད་ཀྱིས་བསམ་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའོ་། །ཅི་སྟོན་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་ པ་དང་།སྐྱེས་ནས་ཐོབ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅི་འདྲ་བས་བསྟན་པར་ནུས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་མི་འདྲ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པས་མངོན་སུམ་དུ་ཡང་དག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པར་གཞག་པས་ བསྟན་པ་དེ་ལྟར་མེད་དེ།ཡི་གེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལྟར་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ལ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མཉན་པར་ཡང་མི་ནུས་སོ། །དེ་ལ་ ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སའི་ཡེ་ཤེས་སུ་སྟོན་ཏེ།དེའི་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ནི་དམིགས་པ་གང་དང་། གྲོགས་གང་དག་གིས་དེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །ད་ནི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱང་དེ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དང་། མཉན་པར་མི་ནུས་པ་དཔེས་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ བར་སྣང་གནས་ཀྱི་བྱ་ཡི་རྗེས།།མཁས་པས་བརྗོད་མི་ནུས་ལ་མི་མཐོང་བ། །དེ་ལྟར་བདེ་གཤེགས་སྲས་ཀྱི་ས་རྣམས་ཀྱང་། །བརྗོད་མི་ནུས་ན་མཉན་པར་ག་ལ་ནུས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་སྟོན་ཞ་ན། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ཡུལ་ནི་བྱའི་རྐང་པ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཅད་དུ་མེད་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་པས་ནམ་མཁའ་ལ་བྱ་འགྲོ་བའི་རྐང་པའི་རྗེས་བརྗོད་པ་དང་།མཐོང་བར་མི་ནུས་མོད་ཀྱི་། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་མི་འཇོག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱའི་རྐང་པ་ལྟ་བུའི་མིང་དང་། ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་བརྗོད་པ་དང་མཉན་པར་མི་ནུས་མོད་ཀྱི་།འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་དེ་མི་འཇོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ཟབ་པས་དོན་གྱི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་ཞེ་ན། ངས་བཤད་ཀྱི་ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་དུ་གཟུང་བར་མི་བྱའོ་ ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་དོན་བཟུང་ན་ནི་ཉེས་དམིགས་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། མོས་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་དང་། རྩོལ་བ་མ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་དང་། གཞན་ལ་སླུ་བའི་ཉེས་པ་དང་། སྟོན་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཉེས་པ་དང་། ཆོས་སྤོང་བར་བྱེད་ པའི་ཉེས་པའོ།།དེ་ལྟར་བདག་ཅག་ལ་ཉེས་དམིགས་ལྔ་མེད་པར་ཤེས་ནས། དོན་གྱི་ཟབ་པ་བསྟན་པས་འཁོར་རྣམས་རྒྱ་ཆེར་དད་པར་འགྱུར་རོ།

谁说谁听呢？答曰：谁也没有说。为什么呢？因为如此，'一切言说之道难以表达。'所谓言说之道即是语言之道，即名、句、文字的集合。为什么不说是不可说呢？这是为了显示并非没有说的行为。如果智慧难以表达，那么地和行为是什么样呢？地和行为也是如此，'说都难以说，何况能听闻？'其中地是境界即所缘。行为是眷属，即与布施波罗蜜多等诸法同行。
为什么如此难以说难以听呢？'彼离思维与心之道，智慧现证佛陀已知，非是蕴处界所摄，心不能知意不能思。'这说明什么呢？由修习所生、由思维所生的智慧，以及俱生的识，无论是什么样的都不能说明那个境界，因为那与此不同，是佛陀的智慧现前如实通达的缘故。
它不像蕴、界、处那样安立，因为无文字的缘故。因此不能言说。如此，既非耳识所能了知，也非意识所能分别，因此也不能听闻。其中所说'智慧现证'是显示地的智慧，其现证是指以何所缘、何助伴而现证。
现在以比喻说明即使圆满正觉也不能说不能听：'如同虚空中鸟迹，智者不能说不见，如是善逝子诸地，说尚不能何况听。'这说明什么呢？譬如虚空境界如同鸟足般不可遍计的本性，虽然不能说见虚空中鸟行足迹，但也并非不存在。同样，如同鸟足般的名句文字的所依处菩萨地所摄的证智，虽然因为非如言说的自性而不能说不能听，但也并非不存在于彼等。如是首先显示了甚深的意义之大。
为什么要显示呢？为了显示'我说了，你不要如言执著意义。'如果如言执著意义则有五种过患：非信解处的过患、精进受损的过患、欺诳他人的过患、诽谤导师的过患、以及舍弃正法的过患。如此了知我等无有五种过患后，由显示义之甚深，眷属们会生起广大信心。

།ད་ནི་བསྟན་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དད་པར་མཛད་པར་བཞེད་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་གསུངས་ཏེ། འོན་ཀྱང་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་སྨོན་ལམ་གྱིས། ། དེ་ལས་ཕྱོགས་ཙམ་རིམ་པའི་ཚུལ་བཞིན་དུ། །བཤད་བྱ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམས་ཀྱིས་མིན། །བསམ་པ་ཇི་བཞིན་ཡེ་ཤེས་དེ་རྫོགས་བྱེད། །དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་དེ་འདྲ་བལྟ་དཀའ་བ། །དེ་ནི་རང་སེམས་གནས་ཀྱང་བརྗོད་མི་ནུས། །འོན་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་མཐུས་ནི་རབ་བརྗོད་ཀྱི་། ། ཐམས་ཅད་ཉོན་ལ་མཐུན་པར་གུས་བཅས་ཀྱི། །འདི་ཡིས་འཇུག་བྱ་ཡེ་ཤེས་དེ་འདྲ་བ། །དེ་ནི་བསྐལ་པར་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། །ཆོས་དོན་ཡང་དག་མ་ལུས་ཇི་བཞིན་གནས། །མདོ་ཙམ་བདག་གིས་བཤད་ཀྱི་མཉན་པར་གྱིས། །གུས་དང་བཅས་པས་སྟ་གོན་གྱིས་ཤིག་དང་། །རྒྱལ བའི་མཐུ་ཡིས་བདག་གིས་ལེགས་པར་བཤད།།དཔེ་ལྡན་འཐད་པ་ཡི་གེ་མཉམ་པ་ཡིས། །ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་སྒྲས་ནི་བཤད་པར་བྱ། །དེ་ནི་ཚིག་གིས་ཤིན་ཏུ་བརྗོད་དཀའ་ཡང་། །བདེ་བར་གཤེགས་མཐུ་དཔག་མེད་གང་ཡིན་པ། །འོད་ཟེར་ལུས་ཅན་དེ་ནི་བདག་ལ་ཞུགས། ། དེ་ཡི་མཐུས་ན་བདག་གིས་བཤད་པར་ནུས། །ཞེས་བྱ་བའོ་། །དེ་ལ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་ལས་ཕྱོགས་ཙམ་བཤད་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་སྦྱར་ཞེ་ན། སས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། འབྲས བུར་གྱུར་པའོ།།དེ་བས་ན་རྒྱུར་གྱུར་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བསྟན་པ་དེའི་ཆེ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྟོན་ཏེ། རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། རྒྱུ་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། གདམས་ ངག་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ལ་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་སྨོན་ལམ་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །དེ་ལ་འཆར་ཀའི་མདོ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་དང་ཡིད་བདེ་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་སྒྲུབ་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱམས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ བསལ་བའི་བསམ་པ་ནི་སྙིང་རྗེའོ།།སྨོན་ལམ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སེམས་སྐྱེད་པའོ། །དེ་གཉིས་སྨོས་པས་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བསྒོམས་ནས་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏོ། །རིམ་པའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟེ། བཤད་པ་དེ་ཐོས་ པ་ལས་བྱུང་བ་དང་།བསམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་རིམ་པ་གང་གིས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའོ། །གདམས་ངག་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་ བརྗོད་པ་དང་།དམིགས་པ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམས་ཀྱིས་མིན། །བསམ་པ་ཇི་བཞིན་ཡེ་ཤེས་དེ་རྫོགས་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཅི་སྟོན་ཞེ་ན། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་ པ།སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི། དེ་དག་གིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསམ་པ་དག་པ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དེ་དག་དེ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ ལ་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་དེ་འདྲ་མཐོང་དཀའ་བ། །དེ་ནི་རང་སེམས་གནས་ཀྱང་བརྗོད་མི་ནུས། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཅི་སྟོན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་དེ་འདྲ་མཐོང་དཀའ་བ་རང་གི་བསམ་པ་དག་པ་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ། ། ཞེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་གདམས་ངག་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཀྱང་ཉེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འཆད་པ་པོའི་ཉེས་པ་དང་། ཉན་པ་པོའི་ཉེས་པའོ། །དེ་ལ་འཆད་པ་པོའི་ཉེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་མ་སྩལ་པར་འཆད་པ་དང་། ཉེ་མགོན་བྱེད་པའོ།

现在为了通过教法的殊胜性而令人生起信心，说了五个偈颂：'虽然以慈悲愿力，依次第方式，仅说其中一分，非是心识所行境，如实智慧令圆满。其行境如是难见，虽住自心亦难说。然以佛陀威力说，汝等恭敬悉谛听。如是所入智慧境，纵经劫数难宣说，法义如实尽无余，我今略说汝当听。汝等恭敬作准备，以佛威力我善说。以喻正理文字等，以妙法音而宣说。虽然此义极难诠，佛陀无量威神力，光明身者入我身，以彼威力我能说。'
对此，虽说一切菩萨地皆不能宣说，但说'仅说其中一分'如何理解？地所摄的智慧有二种：因位智慧和果位智慧。因此说明将宣说因位智慧，应当了知。这是果位智慧的一分。
所说教法的殊胜性分三种：因圆满的殊胜性、因性圆满的殊胜性、教诫宣说圆满的殊胜性。其中'以慈悲愿力'是因圆满。如《阿阇世王经》所说，欲求安乐与喜乐及其因的心是慈。欲除苦恼与忧恼及其因的心是悲。愿力是发大菩提心。提到这两者表明长时修习不共的慈悲。
'依次第方式'是因性圆满，即从闻所生慧、思所生慧等智慧次第，直至出世间智慧之因。教诫宣说圆满有二：圆满因的宣说和所缘的宣说。其中圆满因的宣说即'非是心识所行境，如实智慧令圆满'。此说明什么？闻所生等慧虽是心识所行境，仅是出世间智慧之因，不能令其圆满。如是清净意乐证悟智慧出世间，能令其圆满。
所缘的宣说即'其行境如是难见，虽住自心亦难说'。此说明什么？表明其行境如是难见，虽住于自己的清净意乐中亦不能言说。如是虽具足教诫宣说圆满，但因二种过失而不能证悟：说者的过失和听者的过失。其中说者的过失有二：未经佛陀开许而说法，和亲近护持。

།ཉན་པ་པོའི་ཉེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ངས་ནི་རིགས་ཀྱི་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་ནས་ཆོས་ལ་དུ་མར་སེམས་པ་ལྟ་བའི་ཉེས་པ་དང་། འཆད་པ་པོ་ལ་མ་པའི་ཉེས་པའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་འཆད་པ་པོ་བདག་གི་ཉེས་པ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ། །བདག་ནི སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་མ་སྩལ་པ་དང་།ཉེ་མགོན་བྱེད་ཅིང་མི་འཆད་དེ། འོན་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་མཐུ་ཡིས་རབ་བརྗོད་ཀྱི་། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཉོན་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཉན་པ་པོའི་ཉེས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཉིད་ལ་མཐུན་ པར་གུས་བཅས་ཀྱི་།།ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཤད་དོ་ཞེས་དམ་བཅས་ན་ཅི་རྒྱ་ཆེར་འཆད་དམ། འོན་ཀྱང་མདོར་འཆད་ཅེ་ན། རྒྱ་ཆེར་འཆད་མི་ནུས་ལ་མདོར་འཆད་དེ། འོན་ཀྱང་དེའི་དོན་མཐའ་དག་འཆད་དོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་དམ་བཅས་ ཏེ།འདི་ཡི་འཇུག་བྱ་ཡེ་ཤེས་དེ་འདྲ་བ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ས་བསྟན་པ་འདིས་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཡང་དག་མ་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པས་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་བསྡུས་པར་སྟོན་ཏོ། །ཇི་བཞིན་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའོ།། གུས་པ་དང་བཅས་པར་ཉོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བཤད་ཟིན་ནོ། ཇི་ལྟར་གུས་པ་དང་བཅས་པར་བྱ་བ་མ་བཤད་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་སྟོན་ཏེ། གུས་དང་བཅས་པར་སྟ་གོན་གྱིས་ཤིག་དང་། །ཞེས་བྱ་ བའོ།།དེ་ལ་སྟ་གོན་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །ལུས་ཀྱིས་སྟ་གོན་བྱ་བ་ནི་སྤྱོད་ལམ་གང་གིས་གནས་ཏེ། ཉན་པའི་འོས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཀྱིས་སྟ་གོན་བྱ་བ་ནི་སེམས་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བ་གང་གིས་འཛིན་པའི་འོས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ལུས་ཀྱིས་སྟ་ གོན་བྱ་བ་གུས་པ་དང་བཅས་པར་བྱ་བ་དང་།སེམས་ཀྱིས་སྟ་གོན་བྱ་བ་གུས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། སྟ་གོན་བྱ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་འཛུད་དོ། །བདག་གིས་ལེགས་པར་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ། །རྒྱལ་བའི་མཐུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཉིད་དོ། ། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཕྱེད་འོག་མ། དཔེ་ལྡན་འཐད་ལ་ཡི་གེ་མཉམ་པ་ཡིས། །ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་སྒྲས་ནི་བཤད་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བས་ཅི་སྟོན་ཞེ་ན། གང་བཤད་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་དང་། གང་གིས་ཤེ་ན། སྒྲ་དང་། ཇི་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། དཔེ་དང་། གཏན་ཚིགས་དང་ལྡན་པ་དང་། གང་ལ་བརྟེན་ཞེ་ན། ཡི་གེ་རྣམས་ལ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་འཐད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡི་གེ་མཉམ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཏེ། སུའི་སྐད་ཅི་འདྲ་བ་དེས་ཡི་གེ་མཉམ་པ་དང་། ཚིག་དང་ཡི་གེ་མང་ཉུང མེད་པར་རན་པ་ཇི་སྙེད་དག་གིས་དོན་གོ་བའོ།།རྒྱལ་བའི་མཐུས་ནི་བསྟན་ཟིན་ན། མཐུ་དེ་ཅི་འདྲ་བ་མ་བསྟན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་པས་དེ་སྟོན་ཏེ། དེ་ནི་ཚིག་གིས་ཤིན་ཏུ་བརྗོད་དཀའ་ཡང་། །བདེ་བར་གཤེགས་མཐུ་དཔག་མེད་གང་ཡིན་པ། །འོད་ ཟེར་ལུས་ཅན་དེ་ནི་བདག་ལ་ཞུགས།།དེ་ཡི་མཐུས་ན་བདག་གིས་བཤད་པར་ནུས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ས་བཤད་པར་རྩོམ་སྟེ། ས་བཤད་པ་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་བསྟན་པར་བྱ་ཞེ་ན། གནས་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། རབ་ཏུ་གནས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་གང་ཡིན་པ་དང་། གང་ གི་ཕྱིར་དང་།གཞི་གང་ཡིན་པ་དང་། ཅི་འདྲ་བའི་སེམས་སྐྱེས་པས་ས་དང་པོ་ལ་གནས་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་གནས་པ་ཡིན་ནོ།། །།བམ་པོ་གསུམ་པ། གནས་དེ་ནི་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལ་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་པ་ ཕྲག་བཞིས་སྟོན་ཏོ།

听法者的过失也有两种：认为'我是对的，你是不对的'而执著于法有多种的见解过失，以及对说法者的轻慢过失。对此，首先说明说法者自己无过失。我并非未经佛陀开许而讲说，而是依靠如来威力而宣说，如说'依靠胜者威力而宣说'。因为说'你们都要听'。其后为了断除听法者的两种过失，以'对彼等恭敬随顺'来说明，是按照次第的。
如此立誓要说时，是广说还是略说呢？因为不能广说而略说，但以第三个偈颂立誓说明其全部义理，即'此所入智慧如是'。其中所入智慧是指以此地的宣说而入智慧者。说'圆满无余'是表示摄集了广大义理的如实与尽所有。'如实安住'是指如来所安立的方式如实而住。'恭敬而听'已经解释过了。
由于未说明如何恭敬，因此说明这点：'应当恭敬作准备'。其中准备有两种：身体的准备是指以何种威仪而住，成为适合听闻者；心的准备是指以何种不散乱心而成为能领受者。这表示身体准备要恭敬，心的准备要恭敬，引导进入两种准备。'我善说'表明自己无增上慢。'依佛力'即是无慢。
下半偈'以具喻理文句等，以妙法音而宣说'表示什么呢？所说的是妙法，以何说呢？以音声，如何说呢？具足比喻和理由，依于什么呢？依于文字，表示这一切都要善说。其中'理'应知是具足理由。'文句等'有两种：即以何种语言而文句相等，以及用适量的词句文字而能理解义理。
既然已说'依佛力'，但未说明是何种力，因此以第五偈说明：'此虽极难以言说，善逝无量威神力，光明身者入我身，以彼力故我能说。'
然后开始解释地。在这个地的解释中要说明什么呢？安住、词义解释和殊胜安住。其中何处安住、因何、何为所依、以何种心生起而安住初地，这就是安住。
卷第三。此安住以'善男子，于此具足极善根'等四十种相来说明。

།དེ་ལ་རེ་ཞིག་གནས་གང་ཡོད་ན་སེམས་དེ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི། སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་། སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་པ། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཤིན་ཏུ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ། ཆོས་དཀར་པོ་ཤིན་ཏུ་བསྡུས་པ། དགེ་བའི་བཤེས་ གཉེན་ཤིན་ཏུ་གཟུང་བ།བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་དང་ལྡན་པ། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་འདིས་སྟོན་ཏོ། །བསགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་འཁོར་དང་ བཅས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཚོགས་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དམིགས་ པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས།ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཤིན་ཏུ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་ པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་ལེགས་པར་བརྟགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཆོས་དཀར་པོ་ཤིན་ཏུ་བསྡུས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་སྦྱོར་བའི་བསྒོམ་པ་ལ་གདམས་ངག་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཤིན་ཏུ་གཟུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མོས་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་དང་ལྡན་པ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྙིང་བརྩེ་བ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་མང་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་མངོན་དུ་གྱུར་པ་བསགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང་། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལས་བརྩམས་པ་ནི་སྙིང་བརྩེ་ བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལ་བརྩམས་པ་ནི་སྙིང་རྗེའོ། །དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚོགས་བསགས་པ་དང་། སྤྱད་པ་བསགས་པ་དང་། བསགས་ པ་གཉིས་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་།ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་བསགས་པ་དང་། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་ ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་བསགས་པ་དང་།དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་སྦྱོར་བའི་བསྒོམ་པ་ལ་གདམས་ངག་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བསགས་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་བསགས་པ་བཞི་ནི་ ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བསགས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མོས་པ་བསགས་པ་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་ རྗེ་ལ་མང་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར།མངོན་དུ་གྱུར་པའི་བསགས་པ་གསུམ་ནི་བསམ་པ་དེ་ཉིད་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །བཅུ་པ་འདི་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །བསགས་པ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་ནི་དེའི་ཉེ་བའི་ ཡན་ལག་གོ།།དེ་གཉིས་ནི་བསགས་པ་ཉིད་དུ་མཚན་ཉིད་འདྲ་བའོ།

其中，首先关于心生起的处所，即是以下十种所显示的：众生善根极为积累、资粮极为积累、行为极为修行、极为承事诸佛出世、极为摄集白法、极为摄受善知识、意乐极为清净、具有广大增上意乐、具有对广大的胜解、以及慈悲现前。
其积累应当了知有九种：由于善修具眷戒律之故，资粮积累即是所说'资粮极为积累'。由于善修具眷禅定之故，行为积累即是所说'行为极为修行'，因为是缘于所行境界，故称禅定为行为。由于善修闻所生慧之故，承事积累即是所说'极为承事诸佛出世'。由于以思所生慧善加观察波罗蜜多等善法之故，摄集积累即是所说'极为摄集白法'。由于为证悟真实而修习时善得教授之故，摄受积累即是所说'极为摄受善知识'。由于获得真实证悟之故，意乐清净积累即是所说'意乐极为清净'。由于具有利益一切众生的增上意乐之故，极为广大积累即是所说'具有广大增上意乐'。由于希求一切智智之故，胜解积累即是所说'具有对广大的胜解'。由于多住于慈悲之故，现前积累即是所说'慈悲现前'。
其中，缘于苦苦性和坏苦性应知为慈，缘于行苦性为悲。其中，由于善修具眷戒律和善修具眷禅定之故，资粮积累和行为积累这两种积累是由增上戒学和增上心学所区分。由于善修闻所生慧之故的承事积累，由于以思所生慧善加观察波罗蜜多等善法之故的摄集积累，由于为证悟真实而修习时善得教授之故的摄受积累，由于获得真实证悟之故的意乐清净积累这四种积累是由增上慧学所区分。由于具有利益一切众生的增上意乐之故的极为广大积累，由于希求一切智智之故的胜解积累，以及由于多住于慈悲之故的现前积累这三种积累是由其意乐超胜声闻缘觉的意乐而区分。
在这十种中，善根极为积累是支分，九种积累是其随支分，这二者在积累性质上是相同的。

།བསགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའོ། །ཡན་ལག་བསྟན་པ་ནི་འདུ་བའོ། །ཉེ་བའི་ཡན་ལག་བསྟན་པ་ནི་རྒྱས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་གནས་གང་ཡོད་ན་སེམས་སྐྱེ་བ་དེ་བསྟན་ནས་ད་ནི་གང་ གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དེ་ནི།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་འདོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། མི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་པར་ཤེས་པར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཐོགས་པ་མེད་པས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། དུས་གསུམ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཁོང་ དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བ་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྤོང་བ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ དང་།བསྒོམ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཡོད་པའོ། །གང་འདོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྐྱེ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་ལས་རྣམ་པ་དགུའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་དྲིས་པ་ལན་འདེབས་པའི་ལས་ཅན་ནོ། །དེ་ཡང་གནས་དང་། གནས་ མ་ཡིན་པ་ཤེས་པའི་སྟོབས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཞུ་བ་ཞུའོ་ཞེས་མདོ་སྡེའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མི་འཇིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པའི་ལས་ཅན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདམས་ངག་སྦྱིན་པའི་ལས་ཅན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར ཞེས་གསུངས་པའོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་པ་དག་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཡེ་ ཤེས་ནི་དེའི་གཞི་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ལས་ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མ་ལུས་པར་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་ཉིན་མཚན་ལན་དྲུག་ཏུ་རྣམ་པར་གཟིགས་པའི་ལས་ ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུ་མ་ལུས་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་སེམས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྤྲུལ་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ ལས་ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དུས་གསུམ་གྱི་བསམ་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་མཁྱེན་པའི་ལས་ ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་ཅིག་ཅར་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བས་རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ལས་ ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བ་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

由于其他积聚的形相，其性相不同。支分的显示即是聚集。近支分的显示即是广大。如是首先已经显示了心生起的处所，现在对于为何生起的原因：为了趣入佛陀智慧，为了获得十力，为了获得大无畏，为了获得佛陀法性平等，为了救护一切众生，为了清净慈心与大悲心，为了获得遍知十方，为了以无碍遍净一切佛土，为了一刹那通达三世，为了无畏地转大法轮，菩萨们的心如是生起，以此来显示。
其中佛陀智慧即是具有无上的遍知、断除、现证与修习。为获得此佛陀智慧而生起菩提心，此智慧也应当以九种业的差别而了知为九种：佛陀力智是具有回答询问的作用。这也应当依据经典文句'向如来请问处非处智力'而了知，即所说'为了获得十力'。佛陀无畏智是具有降伏诤论者的作用，即所说'为了获得大无畏'。佛陀平等性智是具有为证悟补特伽罗无我与法无我而给予教诫的作用，即所说'为了获得佛陀法性平等'。
佛陀救护智是具有以四摄事成熟众生的作用，即所说'为了救护一切众生'。佛陀清净智是具有清净其基础的作用，即所说'为了清净慈心与大悲心'。佛陀遍知智是具有以佛眼昼夜六时观察世间的作用，即所说'为了获得遍知十方'。佛陀遍净智是具有由于智慧与心无碍而于一切刹土无碍及投射无漏化身的作用，即所说'为了以无碍遍净一切佛土'。
佛陀通达智是具有一刹那了知彼等众生三世意乐与习气的作用，即所说'为了一刹那通达三世'。佛陀转法轮智是具有同时于百俱胝瞻部洲转法轮而善巧解脱方便的作用，即所说'为了无畏地转大法轮'。

།སེམས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་བསྟན་པའི་ནང་ནས། ཀྱེ་རྒྱལ་པའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ སྟེ་ཞེས་གང་འབྱུང་བ་དེ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཉིད་ལ་བརྗོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་གཞན་ལ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་གཞི་གང་ལས་སེམས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྟོན་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དང་།ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཐབས་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་། བསམ་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བློའི་ སྟོབས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་།རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་དང་མཐུན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་རབ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཡང་དག་པར་ཚོལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ལྟར་གནས་ཤིང་ཕྱི་མའི་ མཐའི་མུར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་འདིས་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཉིད་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཕྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཤེས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སྐབས་འདིར་ཤེས་རབ་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་འཇུག་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་གཟུང་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་དུས་དང་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བར་ཁས་བླངས་པས་འཕེལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་རྟོན་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བསམ་པ་དང་ལྷག་པའི་ བསམ་པས་རབ་ཏུ་བརྟན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྲས་བུར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་ དང་ཟབ་མོ་ཤེས་པས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་པའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བློའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ ཆུབ་པ་ལ་གཞོལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་དང་མཐུན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་མན་ངག་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་ཚོལ་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་རབ་ དང་།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཡང་དག་པར་ཚོལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གཙོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དམ་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་པའི་རྒྱུས་ཟད་མི་ཤེས་པ་དང་། མྱ་ངན་ ལས་འདས་པ་ལ་གཞོལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནས་པ་དང་མཐར་ཕྱིན་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ནམ་མཁའི་ཁམས་ལྟར་གནས་ཤིང་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ད་ནི་ཅི་འདྲ་བའི་སེམས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྟོན་ཏོ།

所谓'心将生起'是指前面所说的'善男子，菩萨的这个愿是极其确定的'。为什么说是心本身而不是智慧和其他心所法呢？因为心有遍知等四种特性。现在说明这心从何基础生起，以下十点来说明：以大悲为先导，以智慧和本智为主导，以善巧方便摄持，以意乐和增上意乐坚固，具足如来无量力，以勇力和智力极为分别抉择，随顺自生智慧，于一切佛法中正求智慧和本智教授，充满法界，如虚空界而住直至后际边际。
其中'以大悲为先导'，应当了知大悲本身有九种：因为通达微细苦性而生起，所以是大自在，因此说'以智慧和本智为主导'。此处智慧是指分别自相和共相的行相，本智是指因果运行、杂染和清净的行相。
因为完全掌握救护众生痛苦的方便善巧，所以是大摄持，因此说'以善巧方便摄持'。因为承诺尽其时际乃至轮回为众生做利益而增长，所以是大坚固，因此说'以意乐和增上意乐坚固'。因为完全摄持如来无量力果，所以是大无量，因此说'具足如来无量力'。
因为以信解广大和通达甚深而战胜违品，所以是大极分别抉择，因此说'以勇力和智力极为分别抉择'。因为趣向自己圆满菩提，所以是大随顺，因此说'随顺自生智慧'。因为寻求殊胜教授，所以是大正求，因此说'于一切佛法中正求智慧和本智教授'。
因为主要是摄持功德，所以是大殊胜，因此说'充满法界'。因为以可意果因无尽和趣向涅槃，所以是大安住和究竟，因此说'如虚空界而住直至后际边际'。现在说明将生起何种心。

།འདི་འདྲ་བའི་སེམས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། སེམས་སྐྱེ་བ་དེ་ སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པར་ཞུགས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཡིན། གནས་བརྗོད་པས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལོག་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འགྲོ་བར་ཞུགས་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན། དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་ངེས་ཤིང་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་གཞོལ་བ་ཡིན ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་འཕགས་པ་ཉིད་དེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ཐོབ་པར་སྟོན་ཏོ། །ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མངལ་དུ་ཞུགས་པ་དང་འདྲ་བས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་དང་ པོར་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཞུགས་པས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་དང་འདྲ་བས་རིགས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།འདྲ་བའི་བུ་དང་མཐུན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གནད་བརྗོད་པས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གནད་བརྗོད་པས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འགྲོ་བ་གཞན་དུ་སྐྱེས་པ་དང་མཐུན་པས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ འགྲོ་བསམ་བསྡུས་ལ།བསྡུས་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལོག་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འགྲོ་བར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་མཐུན་པས་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་ དགོས་པ་བདག་གི་དགོས་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བཙས་ནས་གནས་པ་དང་མཐུན་པས་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་གནས་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནས་པ་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བཙས་ནས་འཚོ་བ་དང་མཐུན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕྱིར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དུས་གསུམ་མཉམ་ པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་མཐུན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ལས་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ན་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་ངེས་ཤིང་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་གཞོལ་བ་ མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་མངལ་དུ་ཞུགས་པ་དང་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་བསྟན་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རིགས་མི་འདྲ་ བ་ཉིད་དང་གནས་བཙུན་པ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་།འགྲོ་བ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། ལུས་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། གནས་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། འཚོ་བ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། འདི་ནི་རེ་ཞིག་བཤད་པ་འདི་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ། ཀྱེ་རྒྱལ་ བའི་སྲས་དག་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་མི་གཡོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།ད་ནི་སའི་ངེས་པའི་ཚིག་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྟོན་ཞེ་ན། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་མང་བས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཅི་འདྲ་བ་དང་དམིགས་པ་ཅི་འདྲ་བས་ས་འདི་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཅུ་པ་གཅིག་པ་དང་།གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ།

生起如是心，此心一生起即远远超越凡夫菩萨，已入无过失菩萨位，已生如来种姓，以所说处无有过失，已从一切世间众生中回转，已入出世间行，安住菩萨法性，善住菩萨地，通达三世平等性，决定如来种姓并趣向圆满菩提。
其中远远超越凡夫地者，表示已成圣者，获得出世间道。此远远超越应当了知有八种相：如入胎相，因为首次成就出世间心故。以入位而超越者，因说'已入无过失菩萨位'故。以种姓生而超越者，因说'已生如来种姓'故。如同其子相应，从大乘行生者，因说'以所说处无过失'故。如生于他趣相应，摄世间与出世间诸趣故，以趣而超越者，因说'已从一切世间众生中回转，已入出世间行'故。如身性相应，以大悲本性故，他利即自利故，以法性而超越者，因说'安住菩萨法性'故。如生已住相应，不舍轮回而善巧无染著方便而住故，以住处而超越者，因说'善住菩萨地'故。如生已活命相应，以通达空性圣智慧故，以平等性而超越者，因说'通达三世平等性'故。如圆满相应，不退失佛种性且必定涅槃故，以决定而超越者，因说'决定如来种姓并趣向圆满菩提'故。
如是以不共故，显示菩萨入胎生与凡夫不同，依次为有烦恼与无烦恼之别称。种姓不同性、处所尊贵不同性、趣不同性、身不同性、住处不同性、活命不同性、圆满不同性亦复如是。此是暂时依此解说而住。如是说道：'善男子，安住如是法之菩萨，以不动之理善住于欢喜地。'今当显示地之语义，云何显示？以最极喜悦众多故为极喜地，为显示何等最极喜悦及以何等所缘而于此地为极喜，以十一颂及二颂而说。

།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་མང་བ་ ཡིན།དང་བ་མང་བ་ཡིན། དགའ་བ་མང་བ་ཡིན། རངས་པ་མང་བ་ཡིན། མགུ་བ་མང་བ་ཡིན། དགའ་རླབས་མང་བ་ཡིན། སྤྲོ་བ་མང་བ་ཡིན། མི་འཁྲུགས་པ་མང་བ་ཡིན། རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པ་མང་བ་ཡིན། ཁྲོ་བ་མེད་པ་མང་བ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་སའི་ཁྱད་པར་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ ཡིན་ནོ།།ཕྱིར་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཕྱིར་ལོག་གོ། །བདག་ནི་སངས་རྒྱས་དང་ཉེ་བ་ལ་ཞུགས་སོ། །བདག་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་རིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །བདག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ། ། བདག་ནི་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་ཆད་པའོ། །བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཐོང་བ་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་དག་པར་བྱུང་ངོ་། །བདག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ།།བདག་ནི་འཇིགས་པ་དང་། དངང་བ་དང་། བག་ཚ་བ་དང་བྲལ་ལོ་ཞེས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་མགུ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་རངས་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དག་ལ་དང་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དང་བ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དམིགས་པ་ལ་དགའ་བས་ཚིམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དགའ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགའ་བ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདག་གི་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་རྟོག པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རངས་པའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།རངས་པ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་ལུས་དང་སེམས་ལ་ཕན་བཏགས་ཏེ། བརྟས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མགུ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མགུ་བ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་ལུས་དང་སེམས་ལ་ ཁྱབ་པར་ཕན་བཏགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དགའ་རླབས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དགའ་རླབས་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྤྲོ་བ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དུས་ན་འཁྲུགས་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འཁྲུགས་པའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མི་འཁྲུགས་པ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་སྡུད་པའི་དུས་ ན་སྙིང་རྗེ་དང་དེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལོག་པར་ཞུགས་པའི་དུས་ན་བཟོད་པས་མི་ཁྲོ་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཁྲོ་བ་མེད་པ་མང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པ་གང་གིས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཅུ་པ་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པས་སྟོན་ཏོ། །དམིགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མ་འོངས་པ་ན་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ན་ཐོབ་པའོ། །དེ་ལ་མ་འོངས་པ་ན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ ལྡན་འདས་རྣམས་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ།

诸位佛子，住于欢喜地的菩萨摩诃萨，具有极多的喜悦，具有极多的净信，具有极多的欢乐，具有极多的欣悦，具有极多的满足，具有极多的欢欣，具有极多的踊跃，具有极多的不动，具有极多的无害，具有极多的无嗔。
诸位佛子，如是住于欢喜地的菩萨摩诃萨，忆念诸佛世尊、诸佛法、诸菩萨、诸菩萨行、清净波罗蜜多、菩萨地的殊胜、菩萨不退转性、如来教诫开示、广大成就众生利益、趣入如来智慧的修行而生极大欢喜。
又具足最胜欢喜。我已从一切众生境界中出离。我已趣入接近佛陀。我已远离凡夫地。我已接近智慧。我已断绝一切恶趣恶道邪堕之流。我将成为一切众生的导师。我已接近见到诸如来。我已真实趣入佛境界。我已具足一切菩萨平等性。我已远离恐惧、惊慌、畏怯，如是生起最胜欢喜。
所谓最胜欢喜，即是心满意悦、心生欢喜、心生欣悦。此应当了知有九种：对三宝生起净信的最胜欢喜，故说'具有极多的净信'。由于所缘境而生喜足的最胜欢喜，故说'具有极多的欢乐'。思维自己证悟殊胜的最胜欢喜，故说'具有极多的欣悦'。
对自身心获益增长的最胜欢喜，故说'具有极多的满足'。遍及自身心获益的最胜欢喜，故说'具有极多的欢欣'。思维接近菩提的最胜欢喜，故说'具有极多的踊跃'。为了成熟自心相续，在确定关联言论之时无有扰动，故说'具有极多的不动'。
又为了成熟他人，在摄受众生之时以悲心与柔和二者的无害最胜欢喜，故说'具有极多的无害'。当他们邪行之时以忍辱无嗔的最胜欢喜，故说'具有极多的无嗔'。
其后以第二、第三偈颂说明以何所缘而生极大欢喜。其所缘有二种：未来将获得者与现在已获得者。其中依未来将获得而说'忆念诸佛世尊而生最胜欢喜'等广说。

།ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དྲན་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་དེ་འདྲ་སྟེ། བདག་ཀྱང་དེ་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་ བྱ་སྟེ།ཆོས་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྤྱོད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་དག་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་ཁྱད་པར ཞེས་གསུངས་པའོ།།མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་ པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇུག་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་ རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་དྲན་པ་གཉིས་ནི་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ལ་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་དེ་འདྲ་སྟེ། བདག་ཀྱང་དེ་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ནི་དེའི་རིགས་ལ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ལྷག་མ་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ འཕྲོགས་པ་ཉིད་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་ བྱེད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཇུག་པ་ལས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ རིགས་ཀྱི་སྤྱོད་པའོ།།ཇི་ལྟ་བུས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །གང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་དག་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ཞེ་ན། སའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྲོ་བ་ དང་།དེ་ལ་གདམས་ངག་མ་ལུས་པར་རྙེད་པ་དང་། འབྲས་བུར་ཡོད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །འདིར་ཡང་སྤྱོད་པ་ལ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་ཡན་ལག་དང་། ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ།

如何随念呢？诸佛世尊是如此，我也将如是，如是作意。佛随念亦当知有九种：
从法而起的佛随念，是因为说'诸佛法'。从菩萨而起的佛随念，是因为说'诸菩萨'。从行而起的佛随念，是因为说'诸菩萨行'。从清净而起的佛随念，是因为说'波罗蜜清净'。从殊胜性而起的佛随念，是因为说'菩萨地的殊胜'。从不夺而起的佛随念，是因为说'菩萨不夺性'。从教授教诫而起的佛随念，是因为说'如来教授教诫'。从正得而起的佛随念，是因为说'正得众生利益'。从趣入而起的佛随念，是因为说'随念趣入如来智慧之加行而生最胜欢喜'。
其中，第一随念和俱随念二者是关于佛和法的。思维'诸佛是如此，我也将如是'，是佛随念。随念佛法，是为了随念佛法。二者是关于其种性的：从菩萨而起的佛随念，是为了随念菩萨。从行而起的佛随念，是为了随念菩萨行，如是依次。
其余从清净而起的佛随念，是为了随念波罗蜜清净。从殊胜性而起的佛随念，是为了随念菩萨地的殊胜。从不夺而起的佛随念，是为了随念菩萨不夺性。从教授教诫而起的佛随念，是为了随念如来教授教诫。从正得而起的佛随念，是为了随念正得众生利益。从趣入而起的佛随念，是为了随念趣入如来智慧之加行。
所谓分别，即是菩萨种性之行。当知如何分别即是诸随念。若问由何分别？即是由波罗蜜清净所分别。若问菩萨行如何分别？即是由趣入地之殊胜、至地之究竟、于此获得无余教授、于果中修习利益众生、以及趣入如来地之加行所分别。此中，于行之佛随念当知是支分和近支分。

།དེའི་འོག་ ཏུ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ན་ཐོབ་པའི་དམིགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཕྱིར་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ།བདག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཕྱིར་ལོག་གོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལོངས་སྤྱོད་ལས་ཕྱིར་ལོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་ལོག་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུ་ སྟེ།འཇུག་པས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་སངས་རྒྱས་དང་ཉེ་བ་ལ་ཞུགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རིང་བའི་དངོས་པོས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་རིང་དུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉེ་བའི་དངོས་པོས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱུན་ཆད་པས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་ཆད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྟོན་པས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པར གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མཐོང་བ་དང་ཉེ་བས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྱུང་བས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་བྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཉམ་པ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བདག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྲལ་བས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདག་ནི་འཇིགས་པ་དང་། བག་ཚ་བ་དང་བྲལ་ལོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག་སྟེ་འཇུག་པས་ཕྱིར་ལོག་ པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་མི་འདྲ་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ།།གཉིས་ཏེ་རིང་བའི་དངོས་པོས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་དངོས་པོས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་ལུས་མི་འདྲ་བར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ལྷག་མ་དྲུག་པོ་རྒྱུན་ཆད་པས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་། སྟོན་པས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་ཉེ་བས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་། འབྱུང་བས་ ཕྱིར་ལོག་པ་དང་།མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་། བྲལ་བས་ཕྱིར་ལོག་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། གཅིག་གི་གྲོགས་སུ་གཅིག་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། ཡུལ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། འཚོ་བ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་དང་། ཕུན་ སུམ་ཚོགས་པ་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ།གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་འཇིགས་པ་ནི་མི་འདོད་པར་ལྟུང་དུ་དོགས་པ་སྟེ། སེམས་པ་ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའོ། །དེ་ཡང་སེམས་དང་ལུས་འགྱུར་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་དངང་བ་དང་བག་ཚ་བ་ ཞེས་བྱའོ།།དེའི་འོག་ཏུ་འཇིགས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དེ་གཞི་དང་བྲལ་བ་དང་མེད་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འདི་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་འཇིགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཚོ་བ་མེད་པས་ འཇིགས་པའམ།ཚིགས་སུ་བཅད་པ་མེད་པས་འཇིགས་པའམ། འཆི་བས་འཇིགས་པའམ། ངན་འགྲོས་འཇིགས་པའམ། འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བག་ཚ་བས་འཇིགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་བདག་གི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བས། བདག་ ཕོངས་པར་སེམས་པ་ཡང་མེད་ན།ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་ཕོངས་པར་སེམས་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འཚོ་བ་མེད་པས་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སུ་ལས་ཀྱང་རིམ་གྲོར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་རེ་བ་མེད་ཀྱི། གཞན་དུ་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཡོ་བྱད་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ ཀྱིས་བསྡུ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་མེད་པས་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བས་བདག་གི་འདུ་ཤེས་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འཆི་བས་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཤི་ནས་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ དག་དང་མི་འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་སྟེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ངན་འགྲོས་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

其后，如是发生时，依据所获得的所缘而作，再次具有殊胜欢喜，说道：'我已从一切凡夫境界中回转'等广说，因为从凡夫受用中回转故。此回转有九种：
以趣入回转者，因为说'我已趣入接近佛'故。以远离事物回转者，因为说'我已远离愚凡夫地'故。以亲近事物回转者，因为说'我已接近智慧'故。以断绝回转者，因为说'我已断绝一切恶趣、恶道、邪堕之相续'故。以教导回转者，因为说'我已成为一切众生之导师'故。
以见近回转者，因为说'我已接近见到如来'故。以生起回转者，因为说'我已生于佛境界'故。以平等性回转者，因为说'我已具足一切菩萨之平等性'故。以远离回转者，因为说'我已远离恐惧与怯懦'故。
其中，一者趣入回转，是由不同受用而分别。二者远离事物回转与亲近事物回转，是由不同身而分别。其余六种：断绝回转、教导回转、见近回转、生起回转、平等性回转、远离回转，是由不同修行、互为伴侣之不同事物、不同所依、不同境界、不同生活、不同圆满而分别，依次配对。
其中，恐惧是担心堕入不欲之处，与忧虑心相应。由于令心与身改变的差别，称为惊慌与怯懦。
其后，显示彼等恐惧为何，以及如何远离、无有彼等根基：'善男子们！菩萨获得此欢喜地后，即刻远离诸如：无生活恐惧、无偈颂恐惧、死亡恐惧、恶趣恐惧、众中怯懦恐惧等一切恐惧。何以故？因为远离我想，连我匮乏之想都无有，何况一切资具匮乏之想？是故无有无生活恐惧。'
彼不期望从任何人获得哪怕极小的供养，反而思维'我当以一切众多资具摄受彼等众生'，是故无有无偈颂恐惧。彼离我见故无我想，是故无有死亡恐惧。思维'我死后必定不离诸佛菩萨'，是故无有恶趣恐惧。

།བདག་གི་བསམ་པ་དང་མཚུངས་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་སུ་ཡང་མེད་ན། ཆེས་ལྷག་པར་ལྟག་ལ་ཡོད་སྙམ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བག་ཚ་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་ནི་སའི་མི་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།སའི་ལེགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིགས་པ་དེ་དག་ལས་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ་དང་། ཐ་མ་དང་། གསུམ་ནི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་ཀྱིས་མྱོང་བའི་གནས་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་ནི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་བདེ་འགྲོ་ དང་ངན་འགྲོའི་ལུས་དང་འབྲལ་བ་དང་།འཕྲད་པའི་གནས་ཡིན་པས་ལུས་ཀྱི་གནས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལྔ་ཁོ་ནའོ། །བརྡེག་པ་དང་བཅིང་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་རྣམས་ཀྱང་འདི་དག་གི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིགས་པའི་གཞི་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། ལེག་པའི་ཤེས་བྱ་ལ་ མངོན་པར་ཞེན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་།ལྟ་བ་དང་། སྲེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་བ་ཉིད་དེ། དེའི་གཉེན་པོ་ནི་འདི་ལྟར་དེ་ནི་བདག་གི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བས། བདག་ལ་ཕངས་པར་སེམས་པ་ཡང་མེད་ན། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་ཕངས་པར་སེམས་པ་ལྟག་ ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་དང་།དེ་ནི་སུ་ལས་ཀྱང་རིམ་གྲོར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་རེ་བ་མེད་ཀྱི། གཞན་དུ་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཡོ་བྱད་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྡུད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བས་བདག་གི་འདུ་ཤེས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། བདག་ཤི་ནས་ ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་སངས་རྒྱས་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དང་མི་བྲལ་བར་འགྱུར་སྙམ་ཞེས་བྱ་བ་དང་བདག་གི་བསམ་པ་དང་མཚུངས་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་སུ་ཡང་མེད་ན། ཆེས་ལྷག་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་སྙམ་ཞེས་བྱ་བའོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་འཇིགས་པ་དང་། དངང་བ་དང་། བག་ཚ་ བ་དང་།སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱེད་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མ་ཉམས་པ་དང་། མི་དམའ་བས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་འཇིགས་པ་དང་། དངང་བ་དང་། བག་ཆ་བ་དང་། སྤུ་ཟིང་ ཞེས་བྱེད་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་སྔར་འཇིགས་པ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་ལུས་འབྱུང་བའི་བྱེ་བྲག་ཅན་སྟོན་ཏོ།།མ་ཉམས་པ་དང་མི་ཉམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཐེག་པ་དམན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་ས་དེས་ བསྡུས་པ་རྣམས་སོ་།།སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཏེ། དེ་ནི་བཅུ་པ་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏོ། །དད་པའི་དབང་གི་ཕྱིར་དང་། དང་ བ་མང་བའི་ཕྱིར་དང་།མོས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། སྲིད་པར་འཛིན་པ་མང་བའི་ཕྱིར་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་ཤིང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་ རྒྱན་གྱི་ཕྱིར་དང་།བཟོད་ཅིང་དེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་གུས་ཤིང་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་མང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་འདིས་ནི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་གང་དག་ལ་དད་པ་དེ་དབང་ དུ་བྱེད་པ་དེའི་བྱེ་བྲག་གིས་དབང་དེ་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དག་ལ་དང་བའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དང་བ་མང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདག་གིས་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མོས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་ལ་སྲིད་པར་འཛིན་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྲིད་པར་འཛིན་པ་མང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

如果世间上没有任何人能与我的心意相同，更何况有超过的呢？因此在众人中没有怯懦恐惧。这些是地的违品分，为了显示地的殊胜功德。这些恐惧中，第一、第二和最后三种是身、语、意的所依。第三和第四是对于善趣和恶趣的身体离合的所依，是身体的所依，因此只有五种。打击、束缚等恐惧也都包含在这些之中。
恐惧的根本略说有二：对善所知的执著想和见解，对贪爱的执著相，以及善根微小。其对治是这样的：由于离我想，连对自己都没有珍惜之心，更何况对一切资具有珍惜之心；他不期望从任何人得到哪怕一点点供养，相反地想着要以一切众多资具摄受那些众生；由于离我见而无我想；认为死后必定不离诸佛菩萨；认为世间上没有任何人能与我的心意相同，更何况有超过的。
善男子们，如是无有恐惧、惊慌、怯懦、毛竖的菩萨，以大悲为前导，由于增上意乐不退不下劣，为摄集一切善根而精进。'如是无有恐惧、惊慌、怯懦、毛竖'是显示前述恐惧的身体差别。'不退不下劣'是因为不与烦恼和小乘作意相混。'为摄集一切善根'是指那些此地所摄的善根。
其精进是什么样的呢？以三种圆满：意乐圆满、加行圆满、回向圆满，这是以三个十来说明。由于信根的缘故，由于多净信的缘故，由于胜解清净的缘故，由于多有希求的缘故，由于成办慈悲的缘故，由于具大慈的缘故，由于心不疲厌的缘故，由于具足惭愧庄严的缘故，由于具足忍辱柔和的缘故，由于多恭敬承事如来应供正等觉的教法的缘故，以这十种显示意乐圆满。
其中，对于何等事物起信为根，由其差别而知有九种根：对三宝起净信根，即所说'由于多净信的缘故'。对自证起清净信根，即所说'由于胜解清净的缘故'。对他证起希求信根，即所说'由于多有希求的缘故'。

།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེའི་དད་པའི་དབང་དང་། བྱམས་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་མངོན་ པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་།བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་ཕྱིར་ཞིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱམས་པ་ནི་བདག་གིས་དེ་དག་བསྐྱབ་བོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཚེ་རབས་དུ་མར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་ཡུན་རིང་དུ་འཁོར་བར་ཁས་བླངས་པས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡིད་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འཁོར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེར་སྣ་ལ་སོགས་ པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འཛེམ་པས་ཆུ་གང་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་ཤིང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ངོ་ཚ་ཤེས་ཤིང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་རྒྱན་གྱི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ལ་རྣམ་པར་ཐོ་མི་འཚམས་པས་དེས་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བཟོད་ ཅིང་དེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་བསྟི་སྟང་བྱེད་པས་བསྟན་པ་ལ་གུས་པའི་དད་པའི་དབང་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ལ་གུས་ཤིང་རིམ་གྲོ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐ་མའི་གསུམ་པོས་ནི་གང་ གིས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དང་།གང་དག་གིས་ཏེ་གྲོགས་དག་དང་། གང་ལ་སྟེ་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུ་རེ་ཞིག་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བརྩོན་པར་བྱེད་པའོ། །སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉིན་མཚན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ སོགས་པས་མི་ངོམས་པའི་ཕྱིར་དང་།དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་ལ་དགའ་བའི་ཕྱིར་དང་། མང་དུ་ཐོས་པ་ཚོལ་བས་ངོམས་མི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་སྐད་ཐོས་པའི་ཆོས་ལ་ཚུལ་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྙེད་པ་ དང་།བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོ་བྱད་ལ་ཕངས་པར་སེམས་ཤིང་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་བསྐྱེད་པ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་ངོམས་པ་མེད་པར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་ཏོ། །དགེ་བའི་རྩ་ བ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མངོན་པར་བརྩོན་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཉིན་མཚན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་སོགས་པས་མི་ངོམས་པའི་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སོགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དགེ་བའི་བཤེས་ གཉེན་ལ་བརྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ནས་འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དགའ་བས་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་བ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་ལ་དགའ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མང་དུ་ཐོས་པ་ཚོལ་ བ་ལ་ངོམས་མི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་ཐོས་པའི་ཆོས་ལ་ཚུལ་བཞིན་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནས་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡིད་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ བཤད་མ་ཐག་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་ཐོས་པ་དང་།བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་རྣམས་དང་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །གནས་མེད་པ་ནི་འདིར་བསམ་གཏན་གྱི་རོ་མྱང་བ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་རྣམས་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར། རྙེད་ པ་དང་།བཀུར་སྟི་ཐོབ་པ་དང་། མ་ཐོབ་པ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ་མེད་པ་སོགས་པ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོ་བྱད་ལ་ཕངས་པར་ སེམས་ཤིང་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

为了令众生获得成熟，慈悲信解力和慈爱信解力是为何？因为成就慈悲心，以及具足大慈爱，如是所说。慈悲心是以消除痛苦为相。成就是应知为现前实现。慈爱是以'我当救护彼等'为相。
为了成熟如是众生，于多生中精进修行，故而发愿长时住于轮回而不生厌倦的信解力是为何？因为心不生厌倦，如是所说。
为了无烦恼而住于轮回，以防护吝啬等波罗蜜多违品法，具足惭愧的信解力是为何？因为以惭愧为庄严，如是所说。
对于法友不生傲慢，故具柔和信解力是为何？因为具足忍辱柔和，如是所说。
以恭敬承事，故具对教法恭敬信解力是为何？因为恭敬承事如来、应供、正等觉的教法，如是所说。
后三者即显示：以何（波罗蜜多），与何（善友），于何（教法）而精进修行。如是首先以圆满意乐而精进。
云何为圆满加行？因昼夜不厌增长善根，依止善知识，喜爱法乐，无厌求闻，如理思惟所闻之法，心无住着，不贪利养恭敬偈颂，于资具无吝惜亦不贪著，无厌成就如宝贵菩提心，此说为圆满加行。
于善根增长不间断精进，即是因为昼夜不厌增长善根而说。增长亦应知有八种：为令不失而承事等，即是因为依止善知识而说。
以欢喜决择相应言论而法喜等，即是因为喜爱法乐而说。多闻等，即是因为无厌求闻而说。思惟等，即是因为如理思惟所闻之法而说。无住等，即是因为心无住着而说。
前述三种多闻等三者，即是闻、思、修的次第。无住即应知此处为无禅定味着。
为断除障碍菩萨学处，于得失利养恭敬无过度贪着等，无贪喜等，即是因为不贪利养恭敬偈颂，于资具无吝惜亦不贪著而说。

།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མངོན་དུ་བྱེད་པས་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུའི་སེམས་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་བསྐྱེད་པ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་ངོམས་པ་མེད་པར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ གསུངས་པ་སྟེ།དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བརྩོན་པར་བྱེད་པའོ། ། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དག་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྒྱུ་དང་གཡོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བདེན་པའི་ཚིག་ལྷུར་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུན་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་མི་གཏོང་བ་དང་། རིའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་གཡོས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་འདོད་ལ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང ཡང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་སོགས་པ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ མངོན་པར་འདོད་པ་ནི་ཡན་ལག་གོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་ལ་དམིགས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤོང་བས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། རྗེས་སུ་སྲུང་བས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། རིགས་སུན་པར་མི་བྱེད་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། མི་གཏོང་བས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས མངོན་པར་འདོད་པ་དང་།མི་གཡོས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། མི་འདོར་ལ་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། སོགས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་ཐམས་ཅད་ མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ།།དེ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་ནི་གང་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པ་ཅི་འདྲ་བ་མངོན་པར་ འདོད་པའོ།།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པ་གསུམ་རིག་པར་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་སྟེ། ཇི་ ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པ་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་འདོད་པ་གཞན་རྣམས་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གཉིས་ཏེ། སྒྱུ་དང་གཡོའོ། །དེས་སློང་བ་ཟློག་པར་བྱེད་ཅིང་ཁས་མི་ལེན་ཏོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་མི་བྱེད་པ་ནི་དེས་ན་ཁས་བླངས་ཀྱང་ སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་དེ།དེ་གཉིས་ཀྱི་གཉེན་པོར་སྒྱུ་དང་གཡོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གཅིག་སྟེ། བདེན་པའི་ཚིག་རྗེས་སུ་མི་བསྲུང་བའོ། །དེས་ནི་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་དམ་བཅས་ པ་ཡང་ཞིག་པར་བྱེད་ལ།ཞིག་པར་བྱས་པ་ཡང་འཆབ་པར་བྱེད་དེ། དེའི་གཉེན་པོར་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བདེན་པའི་ཚིག་ལྷུར་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གཅིག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུན་པར་ བྱེད་པའོ།

为了不断显现出世间的心续而成就如同珍宝般的发心等，是因为什么呢？因为要无厌足地成就如同珍宝般的发心，如是说。如是者即是以圆满加行而精进。
什么是以圆满回向而精进呢？为了欲求一切智地，为了殊胜缘念如来力、无畏及佛不共法，为了寻求无执著的波罗蜜多，为了断除诡诈，为了如说而行，为了恒时不断地致力于谛语，为了不损如来种姓，为了不舍菩萨学处，为了如须弥山王般于一切智性心不动摇，为了不欲一切世间事业而具出世间道，为了于菩提分等积聚无有满足，为了恒时不断地寻求更上殊胜。以此说明圆满回向。
其中，欲求一切智地是支分。以缘念如来力而欲求一切智地，以清净而欲求一切智地，以断除而欲求一切智地，以如说而行而欲求一切智地，以守护而欲求一切智地，以不损种姓而欲求一切智地，以不舍而欲求一切智地，以不动而欲求一切智地，以不舍而具足而欲求一切智地，以积聚而欲求一切智地，以寻求而欲求一切智地，是近支分。
其中，欲求一切智地是所欲求。缘念如来力、无畏及佛不共法是如何欲求。寻求无执著波罗蜜多是如何欲求。依彼等而了知欲求一切智地等三种欲求。
寻求无执著波罗蜜多，即依如何欲求的差别而了知其他欲求。其中布施波罗蜜多的过失有二：诡诈。由此拒绝乞者而不承诺。不如说而行即是虽然承诺也不布施，为对治彼二而说'为了断除诡诈，为了如说而行'。
持戒波罗蜜多的过失有一：不守谛语。由此毁坏正受之誓言，且覆藏已毁，为对治此而说'为了恒时不断地致力于谛语'。
忍辱波罗蜜多的过失有一：损害如来种姓。

།ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་ལ་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པའི་ལས་ཀྱིས་སོ། །གཞན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ལས་ཅན་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་གཞན་ལ་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པ་ནི་དེའི་ རིགས་ཅན་གྱི་ལས་ངན་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ།དེའི་གཉེན་པོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུན་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གཅིག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་མང་བ་བྱ་དཀའ་བ་དུས་རིང་པོ་ལ་སྤྲོ་བ་ཉམས་པའོ། །དེའི་ གཉེན་པོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ།།བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གཉིས་ཏེ། སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། དེའི་རྒྱུས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོར་རིའི་དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ མི་གཡོས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ།།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དྲི་མ་ནི་གསུམ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མི་ཕྱོགས་ཤིང་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར། ཐབས་མི་མཁས་པ་དག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་མི་སྤོགས་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཐོབ་པས་ཆོག་ པར་འཛིན་པ་སྟེ།དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་འདོར་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་སོགས་པ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འབོགས་པ་ ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཡང་དག་པར་བརྩོན་པར་བྱེད་པའོ། །འདི་ནི་སྦྱོར་བས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དད་པ་དང་། འདུན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཐབས་སོ། །བཅུ་ པ་དང་པོ་ལས་དད་པའི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།དད་པའི་དབང་གིས་ནི་འདུན་པ་ཡང་བསྡུས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལས་ཉིན་མཚན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་སོགས་པས་ངོམས་མི་མྱོང་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །གསུམ་པ་ལས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་མངོན་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ནི་ཐབས་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་ས་བཤད་པ་འདི་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་འོག་ནས། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།། །།དེ་ལྟར་ས་བཤད་ནས་ས་འདི་ལ་གནས་པ་ཁྱད་པར་གང་གིས། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དེ་སྟོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདུན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དང་། འབྲས་བུའི་ཕན ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་རོ།།དེ་ལ་འདུན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་བཤད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དེ་ལ་གནས་ཤིང་། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་དང་། བརྩོན་པ་ཆེན་པོ་དང་། མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་དང་། མངོན་ པར་སྒྲུབ་པའོ་།།འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་མ་ལུས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ལྷག་མ་མེད་པ་མཐའ་དག་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པར་མོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་དག་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་ མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་།བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་འགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མ་ལུས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སོ། །ལྷག་མ་མེད་པ་ནི་མཆོད་པའོ། །མཐའ་དག་ནི་རིམ་ གྲོ་བྱ་བའོ།།དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་སོ། །མཆོད་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྙེད་པའི་མཆོད་པ་ནི་ན་བཟའ་དང་། ཞལ་ཟས་ལ་སོགས་པས་སོ།

如何是菩萨毁坏如来种性呢？以损害他人的行为。对他人慈悲的行为是如来种性。因此应当知道损害他人是种性者的恶业，为对治此而说'不毁坏如来种性'。
精进波罗蜜的过失有一种：对菩萨学处众多、难行、时间长久而失去欢喜心。为对治此而说'不舍弃菩萨学处'。
禅定波罗蜜的过失有二种：心散乱以及由此而被胜伏。为对治此而说'如山王般对一切智心不动摇'。
般若波罗蜜的过失有三种：对轮回和涅槃极不趣入而现前趣入故，不善巧方便者不修出世间道，以及以获得殊胜而知足。为对治彼等而说'不舍一切世间事业而具足出世间道故，于菩提分等积集不知足故，恒常相续不断地追求更上殊胜故'，如是依次。
如是由圆满回向而精进。此是由加行而说，加行有四种：信、欲、精进、方便。第十初说'信根'，由信根则摄受欲。第二由日夜增长善根而无厌足是精进。第三由'欲求一切智地'等是方便。
此是'安住于所说地'，如下所说：'善男子，具足如是清净地法的菩萨，是安住于欢喜地的菩萨。'
如是说地后，显示安住此地者以何殊胜超胜声闻缘觉。彼殊胜有三种：欲的殊胜、修行的殊胜、果利益的殊胜。
其中欲的殊胜是十大愿，彼等所说是：'安住于菩萨欢喜地，具足如是大愿、大精进、大成就、大修行。'
即：为供养一切诸佛、作无余一切承事故，以具足一切最胜的广大胜解，如法界般广大，遍虚空界，乃至最后边际，于一切所数劫、所数佛出世中，作不间断大供养承事，此是第一。其中'一切'是诸佛，'无余'是供养，'一切'是承事。
其中佛有三种：世俗佛、色身佛、法身佛。供养也有三种：资具供养即以衣食等。

།བཀུར་སྟིའི་མཆོད་པ་ནི་ གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་དང་བ་དན་ལ་སོགས་པས་སོ།།སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པས་སོ། །རིམ་གྲོ་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཡང་དག་པར་ཚོལ་བས་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བས་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པས་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྨོན་པས་སངས་རྒྱས་མ་ལུས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ལྷག་མ་མེད་པ་མཐའ་དག་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པ། དེ་ནི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་མང་བའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་གྱ་ནོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་དང་བ་དྲག་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་མོས་པས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི། །དགེ་བའི་རྩ་བ་གཞན་ཐམས་ཅད་པས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ནི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་ནི་མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་ནི་འབྲས་བུ རྟག་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་སྨོན་ལམ་དང་པོ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ནི་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་དྲུག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གནས་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་མ་ལུས་པ་ལ་ མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་ལྷག་མ་མེད་པ་མཐའ་དག་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དངོས་པོ་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམ་པ་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཆེན་ པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རབ་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དུས་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟ་ སྟེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་ཡང་དག་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ།ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ནི་འདིར་རྣམ་པ་ གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་ཡང་དག་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུང་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཏེ་མདོ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཡང་དག་པར་གཟུང་བ་ནི་ལེན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། ལུང་ནོད་པ་དང་། ཁ་ཏོན་བྱ་བ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཏེ།བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ནི་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་གདམས་ངག་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བའི་ ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཏེ་ཚོགས་སོ།།དེ་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་ལུང་ནི་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བསྟན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་དང་ ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་རྟོགས་པ་དང་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཇི་སྙེད་པ་དང་།ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཚན་གསུམ་བརྗོད་དོ། །འདིར་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་ སངས་རྒྱས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ།

恭敬供养是以伞盖、胜幢、幡幢等物供养。修行供养是以信心等修行供养。承事也有三种：以如实寻求而承事，以恭敬承事，以修行承事。因此说为了以发愿对一切诸佛作供养和无余承事。
具足一切最胜相，是因为事物种类众多和事物殊胜的缘故。以广大胜解而清净，是以强烈信解和回向菩提的胜解。如法界般广大，是因为超胜一切其他善根。遍及虚空界，是因为所求果报不会穷尽。乃至究竟后际，是因为成为获得常住涅槃果的因。
此等一切劫中、一切佛出世时不间断的第一大愿，是以六种殊胜而显示为大愿：大处，即如说为了对一切诸佛作供养和无余承事；大事，即如说具足一切最胜相；大意乐，即如说以广大胜解而清净；大摄福，即如说如法界般广大；大因事，即如说遍及虚空界；大时，即如说乃至究竟后际，成就大愿。
即为了如实受持一切如来所说法教，为了如实摄受一切佛菩提，为了护持一切正等正觉佛陀教法，如法界般广大、遍及虚空界、乃至究竟后际，于一切可数劫、一切佛出世时，不间断受持正法，此为第二。
此中法应知有三种：如说'为了如实受持如来法教'是指经等教法。如实受持是为了领受、受持、听闻、诵读而给予。如说'为了如实摄受一切佛菩提'是指所证之法，即三种菩提。如实摄受是为了给予获证的教诫。如说'为了护持一切正等正觉佛陀教法'是指修行法，即资粮。护持是为了保护修行者免受损害。
法教是从一代传一代的经等教法。如来是因为教法圆满。佛陀和正等正觉佛是因为证悟和通达圆满，即如实通达一切所知和如所有性。如是显示三种圆满而说三种名号。此中声闻和独觉也应知为佛，成就大愿。

།འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཆོད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བའི་སྦྱོར་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ན་བཞུགས་ པ་ནས་བཟུང་སྟེ་འཕོ་བ་དང་།གཤེགས་པ་དང་། ལྷུམས་ན་བཞུགས་པ་དང་། བལྟམས་པ་དང་། གཞོན་ནུ་རོལ་པ་དང་། བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་བཞུགས་པ་དང་། མངོན་པར་འབྱུང་བ་དང་། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་གཤེགས་པ་དང་། བདུད་འདུལ་བ་དང་། མངོན་ པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་།ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོར་མངོན་དུ་གཤེགས་པར་བྱ་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་ མཐའི་མུར་ཐུག་པ།བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོར་གཤེགས་པའི་བར་དུ་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མ་ལུས་པ་ ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་གང་དག་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྒྱུ་བ་དང་།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཟད་པར་ཁྱབ་པས་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་དུའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་མཆོད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་སྦྱོར་བས་བསོད་ནམས་དང་།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གཉིད་མཆོད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བའི་སྦྱོར་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ནས་བཞུགས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་ འདས་པར་གཤེགས་པའི་བར་དུ་བྱ་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་དུས་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་པའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དགའ་ལྡན་ན་བཞུགས་པ་སྟོན་ལ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་རྣམས་སུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་མི་ངལ་བ་ནས་འོངས་ཀྱིས་བདག་ཅག་གི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ ནོ་སྙམ་པའི་མི་གུས་པ་སྤང་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དབང་བྱེད་དུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མཐུ་མངའ་མོད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མཆོག་བོར་ཏེ་དགའ་ལྡན་དུ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་གུས་པ་ལྷག་པར་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་ཅག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ བའི་ཕྱིར་ལྷའི་བདེ་བ་ཡང་སྤངས་ནས་མིའི་ནང་དུ་གཤེགས་སོ་ཞེས་གུས་པ་ལྷག་པར་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ལྷུམས་ན་བཞུགས་པ་སྟོན་ཞེ་ན། རིགས་མཐུན་པ་རྣམས་སྤྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་གཞན་གྱི་མན་ངག་མེད་པར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་ པ་སྟོན་ཞེ་ན།གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པ་ལ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཤེགས་ན། སློབ་པར་འཛིན་པ་རྣམས་མྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་ པ་ཐམས་ཅད་རྒྱ་ཆེ་བ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ།ཚད་མེད་པ་ཐ་མི་དད་པ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྡུས་པ། ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ། ཡན་ལག་དང་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ཏུ་བཅས་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། མཚན་ཉིད་འདྲ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དང་། འདུ་བ་དང་རྒྱས་པ་དང་བཅས་པ། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལྟ་བུ་སའི་ལམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ།རབ་ཏུ་སྦྱིན་པས་བསྟན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སྤྱོད་པ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་པའོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་སྦྱིན པས་བརྟན་པའོ།

也就是说，在一切诸佛出现的无量无边世界中作供养，以法正确摄受的加行为先导，从住于兜率天宫开始，转生、离去、住胎、诞生、童子游戏、处于后宫眷属中、出家、苦行、前往菩提道场、降伏魔众、现证圆满菩提、转法轮、示现大般涅槃，为了在一切处同时成就，如法界般广大，遍及虚空界边际，直至后际边际，于一切所数劫和所数佛出世中，直至入大涅槃之间不间断地行持，此为第三。
其中'一切诸佛出现的无量无边世界中'是指一切化身佛所行走，以及众生互相往来的遍及无量世界中。如同他们以供养诸佛的加行，诸佛也以法正确成就的加行积累福德智慧资粮，想到那些众生以供养和以法正确摄受的加行为先导，从住于兜率天宫开始直至涅槃之间，为了在一切处同时成就而言，即非次第性。
为何显示住于兜率天而不在色界和无色界诸天中？为了断除'他从无烦天来，不是为我等'的不恭敬心。为何不在他化自在天？虽具大威力，但为了显示对众生的大悲心，舍弃最胜生处而生于兜率天，为了生起更大的恭敬心。为何不在人间？为了显示'为怜悯我等，甚至舍弃天界安乐而来人间'，从而生起更大的恭敬心。为何显示住胎？为了令同类生起欢喜心。为何显示无需其他佛陀的教诲而自己现证圆满菩提？为了令人执持'不依赖他人而成就'的丈夫事业。为何示现涅槃？为了令求学者速疾修行，即成就大愿。
也就是说，一切菩萨行广大圆满，无量无别，摄于一切波罗蜜多，清净诸地，具支分及随支分而修行，相同相异，具摄略广，如菩萨行般随地道而示现，以波罗蜜多圆满修持的教授随顺宣说，为了成就以善说宣示的发心，如法界般广大，遍及虚空界边际，直至后际边际，于一切所数劫和所数行中，不间断地成就发心，此为第四。
什么样的发心？即以宣说菩萨行教授而坚固。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དེའི་རྣམ་པ་དང་རང་བཞིན་དང་། ལས་དང་། ཐབས་རྣམས་ལ་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དེ་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དེའི་རྣམ་པ་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་ས་དྲུག་པོ་དག་ལའོ། ། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ནི་བདུན་པ་ལའོ། །ཚད་མེད་པ་ནི་དེའི་གོང་མ་ལའོ། །ཆོས་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐ་མི་དད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱ་ཆེ་བ། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཚད་མེད་པ། ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་གསུངས པའོ།།རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ། །ལས་གང་ཞེ་ན། ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའོ། །ཐབས་གང་ཞེ་ན། ཡན་ལག་དང་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་ཏུ་བཅས་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། མཚན་ཉིད་འདྲ་བ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དང་། འདུ་བ་དང་། རྒྱས་པ་དང་ བཅས་པ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལྟ་བུ་སའི་ལམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱ་བ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་གཟུགས་ཅན་དང་། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ པ་དང་།འདུ་ཤེས་ཅན་དང་། འདུ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་དང་། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། མངལ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། རྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་འདུས་པ། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ དུ་གཏོགས་པ།མིང་དང་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་དང་། འགྲོ་བ་གྲངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རབ་ཏུ་དགོད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ།ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ སྨིན་པར་བྱ་སྟེ།སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལྔ་པའོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་གང་ཡིན། དོན་ནི་གང་ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་རགས་པ་དང་། ཕྲ་བས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། སྐྱེ་བའི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། མ་དག་པ་དང་། དག་པའི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ དབྱེ་བ་དང་།བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་འཛིན་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ལུས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱིར་ལས་བདག་གིར་བྱ་བས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ཐ་དད་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་རགས་པ་རྣམས་ནི་གཟུགས་ཅན་རྣམས་སོ། །ཕྲ་བ་རྣམས་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ ཡིན་པ་རྣམས་སོ།།གཟུགས་ཅན་རྣམས་ལས་ཀྱང་རགས་པ་རྣམས་ནི་འདུ་ཤེས་ཅན་རྣམས་སོ། །ཕྲ་བ་རྣམས་ནི་འདུ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལས་ཀྱང་། རགས་པ་རྣམས་ནི་འདུ་ཤེས་ཅན་རྣམས་སོ། །ཕྲ་བ་རྣམས་ནི་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་ མིན་དག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་རགས་པ་དང་། ཕྲ་བས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟེ། གཟུགས་ཅན་དང་། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ཅན་དང་། འདུ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་བསྟན་པས། ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་ བའི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི།སྒོ་ང་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་དང་། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། རྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པ་བསྟན་པས་ཡོངས་སུ་བསྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །རྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་གནས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ལས་དེ་ཉིད་ལས་ནི་དེ་དག་གི་སྐྱེ་གནས་ཡིན་ནོ། །དག་པ་ དང་མ་དག་པའི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི།ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི་ཚིག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འཛིན་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་འདུས་པའི་ཚིག་གིས་བསྟན་ཏོ། །ལུས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱིར་ལས་བདག་གིར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་ཚིག་གིས་བསྟན་ཏོ།

应当了知菩萨行的种类、自性、事业和方便等的教授。菩萨行的种类是什么呢？世间的种类有三种：广大是在前六地，最胜是在第七地，无量是在更上地。出世间的种类是无差别，因为法无我的种类平等的缘故。因此说一切菩萨行是广大、最胜、无量、无差别。
自性是什么呢？是由一切波罗蜜多所摄。事业是什么呢？是清净诸地。方便是什么呢？是具有支分和随支分的修行，相似相和不相似相，集聚和广大。
如同菩萨行一样，随顺地道而示现，圆满波罗蜜多，成就大愿。即是：为了引导一切无余有情界，包括有色和无色、有想和无想、非有想非无想、卵生、胎生、湿生、化生，以及三界所摄的六道众生，一切生处所摄，名色所摄的一切无余众生，令其成熟于佛法，为了断除一切所数众生，为了安立于一切智智。
如法界般广大，等同虚空界边际，乃至最后边际，于一切可数劫和可数有情界中，令一切众生成熟不间断，此即是令一切众生成熟的第五大愿。
这些众生是什么？于何义上令其成熟呢？一切众生以粗细差别、生处差别、净不净处差别、苦乐领受差别、种种身业差别、自性差别等六种差别而有区分。
其中粗的是有色者，细的是无色者。在有色者中，粗的是有想者，细的是无想者。在无色者中，粗的是有想者，细的是非有想非无想者。
如是，这是以粗细差别而分类，以有色、无色、有想、无想、非有想非无想的开示而说明。生处差别是以卵生、胎生、湿生、化生的开示而说明。化生者的生处是什么呢？即是彼业本身即是其生处。净不净处差别是以三界所摄的言词而说明。苦乐领受差别是以六道所摄的言词而说明。种种身业差别是以一切生处所摄的言词而说明。

།རང་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཚིག་གིས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་དག་དོན་གང་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དོན་གསུམ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལ་གཟུད་པ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཞུགས་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གཉིས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་ ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ།། །།བམ་པོ་བཞི་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། ཐ་གྲུ་ཆེ་བ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། ཕྲ་བ་དང་། རིགས་པ་དང་། ཚོལ་བ་དང་། སྟེང་ཡོགས་མེད་ཅིང་གཞི་ཕྱལ་བ་དང་འཇུག་པའི་ ཁྱིམ་ཅན་དང་།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་དང་། ཕྱོགས་བཅུ་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞིང་། མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་ མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ།བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བགྲངས་པ་དང་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲུག་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ནི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞིང་། མངོན་ སུམ་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་སྟེ།མཐའ་དག་གི་མཚན་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། ཐ་གྲུ་ཆེ་བ་དང་། ཚོད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གསུམ་པོ་དག་གོ། །ཕྲ་བ་ནི་གང་དག་ན་ཡིད་ ཀྱི་ལུས་རྣམས་སོ།།རགས་པ་ནི་གང་དག་ན་ཡིད་ཀྱི་ལུས་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །ཆོལ་པ་ནི་གོ་རིམས་སུ་མི་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །སྟེང་ཡོགས་མེད་ཅིང་གཞི་ཕྱལ་པ་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་མ་བྱས་པ་རྣམས་སོ། །འཇུག་པའི་ཁྱིམ་ཅན་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་བྱས་པ་རྣམས་ཏེ། འདི་ན་མཐའ་ དག་གི་མཚན་ཉིད་དོ།།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་ནི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ལས་སྒྱུ་མ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། ། དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་གཞན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པོ་། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཞིང་ཐམས་ཅད་ཞིང་གཅིག་དང་། ཞིང་གཅིག་ལྟར་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་མཉམ་པར་རྒྱུ་བས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ ཚད་མེད་པ་དང་།།འོད་དང་རྣམ་པར་བཀོད་པའི་རྒྱན་གྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་བས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཚད་མེད་པས་རབ་ཏུ་གང་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཅིང་ཤིན་ཏུ་ཚིམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་བ་བགྲངས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ། སངས རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུན་པའོ།

自性的详细分类是以名和色所摄的语言来显示。如果问这样的众生是为了什么目的而令众生成熟，有三种目的：引导进入佛所说之法，即如经中所说'为了引导进入佛法'。对于已入道者引导至二种菩提，即如经中所说'为了断除一切所数众生'。对于大菩提，即如经中所说'为了安立于一切智智'，以此成就大愿。
第四品。即：以智慧通达并现证极为广大、广阔、无量、细微、粗大、杂乱、无上覆而散乱、有所依处、如幻化分别、趣入一切十方无量分别的世界。为此，如法界般广大，等同虚空界边际，乃至后际边际，于一切所数劫、所数世界中无间断趣入，此为第六。
其中，应以智慧通达并现证一切世界的三种相：遍一切相、胜义相、无量相。其中'极为广大、广阔、无量'是指小千等三种世界。'细微'是指有意生身者。'粗大'是指无意生身者。'杂乱'是指非不住于次第者。'无上覆而散乱'是指未成立住处者。'有所依处'是指已成立住处者，此为遍一切相。'如幻化分别'是胜义相，因为是业幻所生。'趣入一切十方无量分别'是无量相。
其中，为通达胜义相故为智慧所知，其余诸相为现证故，以此成就大愿。即：以平等游行于一切刹土如一刹土、一刹土如一切刹土而遍净，无量佛土，以光明和庄严装饰严饰，具足断除一切烦恼清净之道，充满无量众生智慧源泉，趣向广大佛境界，为随众生意乐如实显示并令极为满足。为此，如法界般广大，等同虚空界边际，乃至后际边际，于一切所数劫、所数佛土中，无间断遍净一切佛土，此为第七。

།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་བདུན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཞིང་ཐམས་ཅད་ཞིང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐུན་མོང་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཞིང་གཅིག་ལྟར་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ མཉམ་པར་རྒྱུ་བས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་དག་འོད་དང་། རྣམ་པར་བཀོད་པའི་རྒྱན་གྱིས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འོད་ཀྱི་རྒྱན་དང་། གནས་པའི་རྒྱན་གྱིས་མཛེས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་ བས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་།སེམས་ཅན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཚད་མེད་པས་རབ་ཏུ་གང་བའི་ཕྱིར་གནས་པ་པོའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོངས་ སུ་དག་པ་དང་།ཡེ་ཤེས་དང་མཐུ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཅིང་། ཚིམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་གཅིག་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།འགྲན་ཟླ་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་དམིགས་པ་གཅིག་པས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་འགྲོགས་ཤིང་མི་འབྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་ རྒྱས་འབྱུང་བ་ཅི་དགར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།རང་གི་སེམས་བསྐྱེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། མ་ཉམས་ཤིང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་རྒྱུ་བར་བྱ་ བའི་ཕྱིར་དང་།འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་ལུས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ།ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སྤྱོད་པ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྒྱད་པའོ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ ཅད་དང་།བསམ་པ་དང་། སྦྱོར་བ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཞན་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་བཅུས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །རྣམ་པ་བཅུ་གང་ཞེ་ན། འགྲན་ཟླ་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སོགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། དམིགས་པ་ གཅིག་པ་ཉིད་དང་།རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་འགྲོགས་ཤིང་མི་འབྲལ་བ་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཅི་དགར་སྟོན་པ་ཉིད་དང་། རང་གི་སེམས་བསྐྱེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་དང་། མ་ཉམས་ཤིང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ཉིད་དང་། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་ལུས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཚོགས་ ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ།།གཉིས་པ་ནི་མཐུན་པར་དམིགས་པས་ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་པས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་འབྲེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པས་སོ། །བཞི་པ་ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཅི་དགར་སྟོན་པའོ། །ལྔ་པ་ནི་རང་གི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ རྗེས་སུ་དྲན་པས་སོ།།དྲུག་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པས་སོ།

关于佛刹的清净，应当了知有七种：由于一切刹土即是一个刹土，故有共同清净；由于如同一个刹土般在一切刹土中平等游行，故有根基清净；由于无量佛刹以光明和庄严装饰，故有光明庄严；由于住处庄严美妙而清净；由于断除一切烦恼而具足清净道，故有行为清净；由于无量智慧源泉的众生充满其中，故有所住众生清净；由于成就入于广大佛境界，故有因清净；由于以智慧和威力如实显示并满足众生心愿，故有果清净，成就大愿。
即为：为与一切菩萨同一心愿和行为；为积累无与伦比的善根；为与一切菩萨同一所缘而平等；为恒常不断地与菩萨相伴而不分离；为随意显示佛陀出世；为以自己的发心通过智慧了知如来的分别；为获得不退随行的神通；为游行一切世界；为在一切眷属中显现；为在一切生中随行自身；为具足不可思议的大乘；为行持菩萨行。
如法界般广大，乃至虚空界边际，直至最后际，一切劫数和行为的计数，称为'不断入于大乘'，是为第八。这是由于与一切菩萨同一心愿和行为，不希求其他乘，以十种菩萨行而分别。
何为十种？积累无与伦比的善根；与一切菩萨同一所缘；恒常不断地与菩萨相伴而不分离；随意显示佛陀出世；以自己的发心通过智慧了知如来的分别；获得不退随行的神通；游行一切世界；在一切眷属中显现；在一切生中随行自身；具足不可思议的大乘。
其中，第一是由资粮分别；第二是由同缘内观而安住；第三是由确立相关言论；第四是随意显示佛陀出世；第五是由自己发心的殊胜而忆念如来法身；第六是由获得殊胜神通。

།ལྷག་མ་རྣམས་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ལས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་། བདག་དང་། གཞན་དག་དང་། དེ་དག་ཕན་ཚུན་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དང་། སྐལ་བ་འདྲ་བར་འགྲོ་བ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལ་འཛུད་པ་སྟེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་དོན་ཡོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། མཐོང མ་ཐག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།ཚིག་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། དད་པར་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ལྡོག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་ལུས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་ལུས་ཐོབ་པར་ བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་བགྲངས་པ་དང་། སྤྱོད་པ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་ཡོད་པ། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ དགུ་པའོ།།དོན་ཡོད་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ་དེ་ཡང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་དོན་དམ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ ཏུ་ཕྱེ་བའོ།།བརྩོན་འགྲུས་དོན་ཡོད་པ་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཚིག་གསུམ་གྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་ལས་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ཚིག་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་ པར་བྱ་བ་ནི་ངག་གི་ལས་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དད་པར་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡིད་ཀྱི་ལས་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དོན་བྱེད་པ་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཕོངས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གཉེན་པོར་སྨན་གྱི་ རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་།ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་ལུས་ཐོབ་པའི་གོ་རིམས་བཞིན་ཏེ། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱིས་པའི་ལམ་ གཅིག་དང་ཐ་མི་དད་པར་བྱིས་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་དང་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཆེན་པོ་མཐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་སེམས་ཅན་གྱི་ ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་དལ་བ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད།ཞི་བར་བྱེད། ཐོབ་པར་བྱེད། ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཅིག་མངོན་དུ་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་རྒྱས་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།ཚིག་གཅིག་བརྗོད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཚིམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་ཀྱང་། སྤྱོད་པའི་སྟོབས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ས་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་།ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་དང་། སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པ། བསྐལ་པ་ བགྲངས་པ་དང་།མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་བགྲངས་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅུ་པའོ།

其余的是以神通业而分别，即往诣他方世界，显示自己与他人以及彼此之间的真实，往趣同等境界，引导入不可思议大乘，成就大愿。即为了安住于不退转轮的菩萨行，为了使身语意业有意义，为了一见即决定佛法性，为了一说即通达智慧，为了一信即退除烦恼，为了获得如大药王般的身体，为了获得如如意宝般的身体，为了行持大菩萨行，广如法界，尽虚空界，至后际边际，于一切所数劫中，所数行中皆有意义，无间断，此为第九。
彼有意义是以行持大菩萨行而分别。彼菩萨行亦以安住于不退转轮的菩萨行而分别，彼复以二种胜义而分别。
精进有意义即身语意业有意义，应知以三句依次显示：一见即决定佛法性是身业有意义，一说即通达智慧是语业有意义，一信即退除烦恼是意业有意义。
作用有意义即为对治众生本性苦及贫穷所生苦而如大药王及如意宝般获得身体，依次成就大愿。即为了于一切世界证得无上正等正觉，于一切凡夫道中不异一凡夫道而出生，显示菩提心要、转法轮及大般涅槃，以随顺佛陀广大境界力与智，如一切众生界之意乐而观察、寂灭、获得佛陀迟缓出世，获得已而显示，以现证一法而以涅槃广大一切法，以说一句而令一切众生心满足，虽显示大般涅槃而令行力相续不断，从大智慧地显示安立一切法，以知法、神通、幻通神通而广大一切世界，广如法界，尽虚空界，至后际边际，于一切所数劫中，所数现证菩提中，无间断成就大智，此为第十。

།ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཅི་འདྲ་བ་དང་། ལས་གང་གིས་དེ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ནི་བླ་ན་ མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བོ།།དེ་ནི་ལས་བདུན་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་། བདེན་པའི་ཚུལ་སྟོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་། འཐོབ་པའི་གདམས་ངག་གི་ལས་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་། ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་། ཡང་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་གནས་པར་བྱེད་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་། དབང་གི་ལས་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ལས་དང་པོ་ནི་བྱིས་པའི་ལམ་གཅིག་དང་ཐ་མི་དད་པར་བྱིས་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འཛམ བུའི་གླིང་གཅིག་དང་དུས་མཉམ་དུ་འཛམ་བུའི་གླིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།འཛམ་བུའི་གླིང་ནི་གདུལ་བྱ་བྱིས་པ་རྣམས་འདུལ་བའི་གནས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་བྱིས་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །ལས་གཉིས་པ་དེ་ནི་མི་དལ་བ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཆེན་པོའི་མཐུ་དང་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་གདུལ་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བར་དལ་བ་དེ་དང་དེར་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་རྟོག་པར་བྱེད། ཀུན་འབྱུང་བཞི་པར་བྱེད། འགོག་པ་ཐོབ་པར་བྱེད། ལམ་བསྟན་ པར་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།ལས་གསུམ་པ་ནི་གཅིག་མངོན་དུ་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མོས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལས་བཞི་པ་ནི་ཚིག་གཅིག་བརྗོད་པས་གདུལ་བྱ་མོས་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ ལ་ཅིག་ཅར་གོ་བར་བྱེད་པའོ།།ལས་ལྔ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་ནས་ཡང་སྤྱོད་པའི་སྟོབས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལས་དྲུག་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལས་ཡང་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དག་པ་སྟོན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལས་ བདུན་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་།རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་ད་དུང་རང་གི་ལུས་འཛིན་པ་དང་། གནས་པ་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་འདོད་དགུར་ སྒྱུར་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།ཆོས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་ནི་འཁོར་བ་ལ་མི་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ནི་ཞི་བ་གཅིག་པུ་བགྲོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ཁོ་ན་ ཞེ་ན།གཅིག་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །ལྔ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྟེན་ཅི་འདྲ་བ་དང་། སེམས་ཅི་འདྲ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གང་དག་དང་། གང་ན་ གནས་པ་རྣམས་དང་།གང་དུ་གནས་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའོ་། །གསུམ་པ་ནི་བདག་པོའི་ཁྱད་པར་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་ ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་སྨོན་ལམ་ནི་འདོད་པའི་དོན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །བརྩོན་པ་ནི་དེ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་སོ། །མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ནི་དེ་གྲུབ་པར་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ས་འདི་ལ་གནས་པས་འདི་གསུམ་རིམ་གྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་ཀྱི་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།

大乘的现证，即是什么样的大菩提，以及以何业而详细分别。其中大菩提即是无上正等正觉。应知彼有七种事业：
示现正等觉的事业、开示真理之理的事业、获得教诫的事业、开示种种法的事业、不断佛种性相续的事业、又有住持法轨的事业、以及自在事业。
其中第一事业，应知是与一凡夫道无别而于一切凡夫道中出生等，即是与一赡部洲同时于一切赡部洲中之义。赡部洲因是调伏所化凡夫的最胜处所，故称凡夫道。
第二事业，应知是除无暇者外，以佛陀广大境界力及智慧随行，于其他世界中，随一切所化众生之意乐而示现佛陀出世，于彼彼有暇转生者，令观察苦、令作集、令得灭、令示道。
第三事业，应知是现前正觉一法，于诸法无我相中，信解一切法本性涅槃。
第四事业，是以说一句而令所化不同意乐者之心同时了解。
第五事业，应知是示现大般涅槃后，又以行力相续不断。
第六事业，应知是从佛智地中又示现经等一切清净法。
第七事业，应知是以法智通令一切法显现，以神通智令如意地仍持自身、安住、迁移，以幻通令外在诸事随欲转变。
以一法智通则不住轮回。神通智与幻通二者则不唯趣寂。
为何唯十大愿？应知其一是圆满福德资粮。第二是圆满智慧资粮。五种是成熟众生，即是以何所依、以何心、何等众生、于何处住者、住于何处而成熟。
三种是作主殊胜、究竟菩萨地、究竟一切，此即是如实示现如是圆满成熟。
其中愿是造作所欲义。精进是成就彼之方便。现证应知是成就彼，住此地者次第成就此三，应知非一时。

།སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པོ་འདི་རྣམས་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དང་། བརྩོན་པ་ཆེན་པོ་དང་། མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྒོ་བཅུ་པོ་ འདི་དག་ལ་སོགས་པ་སྨོན་ལམ་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཤིང་མང་བས་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དག་ཅེས་བྱའོ། །བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་འདུན་པ་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ།ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཤིང་མང་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་བས་སོ། །ཐུན་མོང་བ་དེ་ཡང་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་གང་གི་ ཕྱིར་སྨོན་ལམ་དེ་དག་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་གནས་བཅུར་མངོན་པར་སྒྲུབ་སྟེ།བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་དམིགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཁམས་ཀྱི མཐར་ཐུག་པ་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུད་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །དེ་ལྟར་བདག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་འདི་དག་སེམས་ཅན་མཐའ་གང་དུ་ཐུག་པ་དེའི་མཐར་ཐུག་པར་གྱུར་ཅིག་།བདག་གི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་ དག་གི་མཐའ་གང་དུ་ཐུག་པ་དེའི་མཐར་ཐུག་པར་གྱུར་ཅིག་།ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་དག་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་དག་གི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པ་ལྟར་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ འདི་དག་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ནས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དག་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་གོ། །འདིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ ཁམས་གང་ཡིན་པ་སྟེ།སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གང་དུ་གནས་པ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཇི་སྙེད་པ་སྟེ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་བསྟན་པ་གང་གིས་གདུལ་བར་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་ ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།གང་དུ་གདུལ་བར་བྱ་བ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་གིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གདམས་ངག་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།དམིགས་པ་གང་གིས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་དམིགས་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་གིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།འདིར་རྒྱུན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའི། སྐད་ཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཐར་ཐུག་པ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་འདི་དག་མདོར་བསྡུས་ཏེ་རྒྱུད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏོ། །མཐར་ཐུག་པའི་གནས་འདི་དག་གི་དབང་གིས་ སངས་རྒྱས་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གཏན་དུ་མཛད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དེ་ལྟར་འདུན་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ།

应当了知这十大愿每一个都具有无数百千眷属。为何如此呢？佛子们，如是宣说：住于欢喜地的菩萨，以如是这般十种大愿门、大精进、大成就愿门等无数十万愿门圆满成就。
因此，由于善根极其清净广大，故称为大愿。菩萨殊胜意乐较声闻等意乐有两方面殊胜：极其清净广大以及与一切众生共同。共同性又由究竟处显示，因为这些愿也在十种无尽处成就。
何为十种？即：众生界尽处、世界尽处、虚空界尽处、法界尽处、涅槃界尽处、佛出现界尽处、如来智界尽处、心所缘尽处、佛境智成就界尽处、世间相续、法相续、智相续界尽处。
如是，愿我这些大愿乃至众生尽其边际。愿我这些大愿乃至智相续界尽其边际。如众生界无有穷尽，愿我这些善根亦无穷尽。如智相续界等无有穷尽，愿我这些善根亦无穷尽。
其中，众生界尽处是支分。从世界尽处乃至智相续界尽处是随支分。此中显示众生界即'众生界尽处'，所住处即'世界尽处'，其量即'虚空界尽处'，以何法教化即'法界尽处'，于何处教化即'涅槃尽处'，以何方便善巧即'佛出现界尽处'，依何教授即'如来智界尽处'，以何所缘即'心所缘界尽处'，以何证悟即'佛境智成就界尽处'。
此处应知是相续究竟，为显示非刹那究竟，以此九种究竟略摄为三种相续究竟而说。应知诸佛依此等究竟处而恒常利益众生，如是以意乐殊胜而超胜。

།སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ། ལས་སུ་རུང་བའི་སེམས་དང་གཉེན་པོའི་ སེམས་སུ་གྱུར་པས་དད་པ་མི་འཕྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པས་ བསྒྲུབ་པ་དང་།མི་འཇིགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། སྟོབས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་མཐའ་དང་དབུང་མེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་།འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ཏེ། མདོར་བསྡུ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་བར་དུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་དང་། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལྟར་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ལས་དབང་གི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པས། ལས་སུ་རུང་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། བདེ་བར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པས། མཉན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏོ། །དད་པ་མི་འཕྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་དེ་ལ། སྔོན་གྱི་མཐའི་སྤྱོད་པ འཇུག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ།བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་བར་དུའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པས་བསྡུས་པའི་སྔོན་གྱི་མཐའི་སྤྱོད་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དེ་གང་ཡིན་པ་དང་། རིམ་པ་གང་གིས་ ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པས་འགྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སྔོན་གྱི་མཐའི་སྤྱོད་པ་འཇུག་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཅན་དང་། བདུད་དང་ཕྱིར་རྒོལ་ བའི་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མི་འཇིགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་།སྟོབས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་མི་འཕྲོགས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཡེ་ཤེས་ཐ་མི་དད་ཅིང་ཟབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་མཐའ་དང་དབུང་མེད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་གཏན་དུ་བྲལ་བའི་ཕྱིར། བྲལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་ པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡང་མདོར་བསྡུས་ན་སྔོན་གྱི་མཐའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་བར་དུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་དང་། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ངེས་པ་ བསྟན་པ་ནི་བསྟན་པའོ།།འཛིན་པ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་འཇུག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་བདེ་བ་དང་མི་ལྡན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་ལས་བཟློག་པས་སོ།

如果问修持有何殊胜之处，是这样的：由于他如此善修愿力，具有堪能心和对治心，而具有不可夺的信心。他于如来应供正等正觉们的前际行谛入，以及波罗蜜多圆满成就，以及地的圆满成就而修持，以及无畏圆满具足，以及力和佛不共法不可夺性，以及佛法不可思议性，以及如来境无边无中现前成就，以及趣入具足如来无量行境，以及于果圆满成就深信。总之，于从一切菩萨行乃至如来地的决定宣说和领受生起胜解。
如是善修愿力，由彼等善根获得殊胜自在力，成为堪能心，由获得安乐殊胜，成为柔顺心。具足不可夺信如是广说中，前际行趣入是从菩萨行直至现证菩提之间。其中对菩萨行所摄前际行以二种相生起胜解：彼菩萨行是何，以何次第，故说'以波罗蜜多圆满成就和地圆满成就而成就'。
对菩提所摄前际行趣入以六种殊胜相生起胜解：以对治外道、魔罗和诤论者的二种对治殊胜超胜，故说'无畏圆满具足、力和佛不共法不可夺性'。以不可思议广大威力殊胜超胜，故说'佛法不可思议'。以智慧无别而甚深性殊胜超胜，故说'如来境无边无中现前成就'。以一切种智殊胜超胜，故说'趣入具足如来无量行境'。以永离一切俱生过失故，以离殊胜超胜，故说'于果圆满成就深信'。
又总之，彼前际行趣入，以'从一切菩萨行乃至如来地的决定宣说和领受生起胜解'而说。其中决定宣说即是教说。领受当知即是证悟。由彼三相，当知于诸有情趣入大悲：与胜义乐不相应，与苦相应，以及从彼转变故。

།དོན་དམ་པའི་བདེ་བ་ དང་མི་ལྡན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ནི་འདི་ལྟར་ཟབ། འདི་ལྟར་དབེན། འདི་ལྟར་ཞི། འདི་ལྟར་སྟོང་། འདི་ལྟར་མཚན་མ་མེད། འདི་ལྟར་སྨོན་པ་མེད། འདི་ལྟར་གོས་པ་མེད་དེ་འདི་ལྟར་ཚད་མེད་ཅིང་། འདི་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་ལ་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ནི་འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་དཀའ་ན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ལྟ་བ་ངན་པར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། མ་རིག་པའི་མུན་པས་ཀུན་ནས་ཁེབས་པའི་ཡིད་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པ་རྣམས་ དང་།སྲེད་པའི་དྲ་བས་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་དང་། སྒྱུ་དང་གཡོའི་ཐིབས་པོའི་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་རྣམས་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་འགྲོ་བར་སྐྱེད་པར་སྦྱོར་བ་རྣམས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ལ་ འདྲིས་པའི་ལས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང་།ཁྲོ་བ་དང་ཁོན་དུ་འཛིན་པས་སྤངས་པའི་སེམས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་འབར་བ་རྣམས་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ལས་བྱ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་དང་། འདོད་པ་དང་སྲིད་པ་དང་། མ་རིག་པའི་ཟག་པ་དང་ འབྲེལ་པའི་སེམས་ཡིད་དང་།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་རྣམས་ཀྱིས་གང་འདི་ཁམས་གསུམ་དུ་མིང་དང་གཟུགས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་འབྱུང་བ་མི་འབྲལ་བ་ཡང་སྲིད་པའི་མྱུ་གུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །མིང་དང་གཟུགས་དེ་རྣམ་པར་འཕེལ་ནས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་གྲོང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བྱུང་ནས་ཕན་ཚུན་རེག་སྟེ་ཕྲད་པས་ཚོར་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཚོར་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་མངོན་པར་དགའ་བའི་སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་ནས་སྲིད་པ་འབྱུང་ངོ་། །བྱུང་ནས་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ སྔགས་འདོན་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་བདག་དང་བདག་གི་མེད་པ། གསོབ། གསོག་།སྟོང་པ། གཡོ་བ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། བེམས་པོ། །རྩཝ་དང་། ཤིང་ དང་།རྩིག་པ་དང་། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་མངོན་པར་འགྲུབ་ཀྱང་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལས་བཟློག་པས་ཤེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་དེ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཟབ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་དགུར་ རིག་པར་བྱ་སྟེ།དབེན་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། ཞི་བ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། སྟོང་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། གོས་པ་མེད་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། ཚད་མེད་པ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་ཟབ་པ་ཉིད་དང་། བསྒྲུབ་དཀའ་བ་ཟབ་པ་ཉིད་ དོ།།དེ་ལ་དབེན་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་དོན་དང་། སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་གྱིས་སོ། །ཞི་བ་ནི་དོན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སྟོང་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་དམིགས་པས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་གཉེན་པོ་སྟེ། མི་མཐུན་ པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་།མཚན་མ་དང་ལྡན་པ་དང་། བྲལ་བ་ལ་སྨོན་པའོ། །གོས་པ་མེད་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་སྤོང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མེད་པ་ནི་གྲངས་མེད་པ་དང་། བརྟག་མི་ནུས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེ་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་དཀའ་བ་ནི་བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལྟ་བ་ངན་པར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་བ་ངན པ་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཀུན་ནས་ཁེབས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་མུན་པས་ཀུན་ནས་ཁེབས་པའི་ཡིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

什么是不具有胜义安乐呢？因为他这样想：'这些佛法如是甚深、如是远离、如是寂静、如是空性、如是无相、如是无愿、如是无染、如是无量而广大，这些佛法如是难以修证。'
什么是具有痛苦呢？然而这些愚凡夫落入恶见的相续心，以及被无明黑暗遍覆的意识，以及极为执著我慢旗帜的诸人，以及被贪欲网所系缚的作意，以及随逐虚伪欺诈浊重的心意，以及与嫉妒、吝啬相应而趣入轮回的诸行，以及贪欲、嗔恚、愚痴熟习的诸业等，以及因忿怒、怨恨而舍弃的心火炽燃，以及与颠倒相应而成办的诸业，以及与欲漏、有漏、无明漏相连的心意识种子，由此于三界中与名色不离不分而生起后有之芽。
名色增长后生起六入之城。六入生起后彼此接触而生起感受。于彼感受上反复生起爱著、取著而增长。取著增长后生起有。生起后即有生、老死、忧愁、悲叹、痛苦、不悦、烦恼等生起。如是彼等众生的痛苦蕴虽无我我所、虚妄、空无、无作、无为、如草木墙壁、如幻化而成就。
如是具有痛苦。如何是与此相反呢？因为如是说'他不能通达'。
其中应当了知佛法甚深性有九种：远离甚深性、寂静甚深性、空性甚深性、无相甚深性、无愿甚深性、无染甚深性、无量甚深性、广大甚深性、难证甚深性。
其中远离是由增益义和所增益义。寂静是由法性义。空性、无相、无愿是缘三解脱门而对治三种违品，三种违品是分别、有相、希求解脱。无染是因为是断除烦恼法的所缘。无量是因为是生起无数不可思议善根的所缘。广大是因为是证悟利自他的智慧所缘。难证是因为是以三无数劫所得智慧的所缘。
然而'这些众生落入恶见的相续心'是说应当了知九种恶见。遍覆意识的恶见即是所说的'被无明黑暗遍覆的意识'。

།ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ང་རྒྱལ་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ཤིན་ཏུ་བསྒྲེང་བའི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། སྲིད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྲེད་པའི་དྲ་བས་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྒྱུ་དང་གཡོའི་བསམ་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྒྱུ་དང་གཡོའི་ཐིབས་པོའི་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣའི སྦྱོར་བའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་འགྲོ་བར་སྐྱེ་བ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་ལ་འདྲིས་པའི་ལས་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་ལ་འདྲིས་པའི་ལས་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྦར་བའི་སེམས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་འབར་བའི་སེམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཁྲོ་བ་དང་ཁོན་དུ་འཛིན་པས་སྦར་བའི་སེམས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་འབར་བ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལས་བྱ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ པས་ལས་བྱ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འདོད་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། མ་རིག་པའི་ཟག་པ་དང་འབྲེལ་པའི་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཁེབས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་དང་། སྲེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་དང་། ལྟ་བ་ངན་པ་གསུམ་ནི་དོན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དང་། སྒྲོ་འདོགས་པའི་དོན་དང་། སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་གོ་རིམས་ བཞིན་ནོ།།སྒྱུ་དང་གཡོའི་བསམ་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣའི་སྦྱོར་བའི་ལྟ་བ་ངན་པ་གཉིས་ནི་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་དུས་ན་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བའི་ཉེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཕྲག་དོག་གི་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པར་སྦྱར་རོ། །སེར་སྣས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ལ་སྟེ། འདི་ལྟར་འགྲོ་བ་གཞན་དག་ ཏུ་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ངན་པར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ།།དྲུག་པ་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་ལ་འདྲིས་པའི་ལས་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པ་དང་། གཉི་ག་ལས་བཟློག་པའི་ཡུལ་ལ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་དུས་ནའོ། །བདུན་པ་སྟེ་སྦར་བའི་སེམས་ཀྱི་ མེ་ལྕེ་འབར་བའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་བྱེད་པ་དང་མདུད་པར་འཛིན་པའི་དུས་ནའོ།།བརྒྱད་པ་སྟེ་ལས་བྱ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་བྱེད་པའི་དུས་ནའོ། །དགུ་པ་སྟེ། སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བའི་ལས་བྱེད་པའི་དུས་ནའོ། །དེ་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྲིད་པའི་བར་དུའོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་དམིགས་རྣམས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་ནི བདག་དང་བདག་གི་མེད་པ་ལ་སོགས་པའོ།།དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མིང་དང་གཟུགས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གང་འདི་ཁམས་གསུམ་དུ་མིང་དང་གཟུགས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་མི་འབྲལ་བ་ཡང་སྲིད་པའི་ མྱུ་གུ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།མིང་དང་གཟུགས་དང་། དེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་དང་དེ་མི་འབྲལ་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་རག་ལུས་ནས་འབྱུང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་འབྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་འབྲས་བུའི་ རིམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྲིད་པའི་བར་དུ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་མིང་དང་གཟུགས་དེ་རྣམ་པར་འཕེལ་ནས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་གྲོང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བྱུང་ནས་ཕན་ཚུན་རེག་སྟེ། ཕྲད་པས་ཚོར་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།

意识的遍计邪见是什么呢？因为说'高举我慢幢帜的诸遍计'。有的意识作意邪见是什么呢？因为说'被贪欲之网所系缚的诸作意'。诡诈欺瞒之心的邪见是什么呢？因为说'随顺诡诈欺瞒浓密的诸心思'。嫉妒吝啬相应的邪见是什么呢？因为说'与嫉妒吝啬相应而趣入轮回的诸相应'。贪嗔痴串习等业的邪见是什么呢？因为说'贪嗔痴串习等诸业'。燃烧心火炽盛的心的邪见是什么呢？因为说'以忿怒怨恨所燃的诸心火炽盛'。造作业成就的邪见是什么呢？因为说'与颠倒相应的诸业造作成就'。心、意、识种子的邪见是什么呢？因为说'与欲漏、有漏、无明漏相连的诸心、意、识种子'。
其中，遍覆意的邪见、意识的遍计邪见、有的意识作意的邪见这三种邪见，是依次从法性义、增益义、所增益而安立的。诡诈欺瞒之心的邪见和嫉妒吝啬相应的邪见二者，是在寻求时的心思过失和相应过失。其中嫉妒是针对身体等，吝啬是针对受用，即执著于其他众生中转生恶劣的身体和受用。
第六，贪嗔痴串习等业的邪见，是在可爱、不可爱及二者相反的境上受用之时。第七，燃烧心火炽盛的邪见，是在互相损害和结怨之时。第八，造作业成就的邪见，是在互相损害之时。第九，心、意、识种子的邪见，是在行持布施、持戒、修定所生的善业之时。
其中，缘起应当了知有三种：自相乃至有；共相即生等过患；颠倒相即无我我所等。
其中自相有三种：异熟相即与名色俱生的阿赖耶识，因为说'此三界中与名色俱生不离而成就后有之芽'，即名与色及其俱生故。其因相即由于与名色不离而依之生起，因为说'不离'故。其果次第相即乃至有，因为彼名色增长后，生起六处聚，六处生已互相触碰，触已生起感受。

།ཚོར་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་མངོན་པར་དགའ་བའི་སྲེད་པ་དང་། ལེན་ པ་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ།།ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་ནས། སྲིད་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱུང་ནས་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ ཏེ།དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བདག་དང་བདག་གི་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །གཡོ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རང་གི་བདག་མ་ཡིན་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་གཡོ་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་ པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་བ་གཡོ་བ་དང་།གནས་པའི་དངོས་པོར་བེམས་པོ་རྩཝ་དང་ཤིང་དང་། རྩིག་པ་དང་། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏེ། རྐྱེན་ལ་རག་ལས་ནས་འགྲུབ་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལས་མ་ཐར་བ་དེ་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས། དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ རྒྱས་པ་འབྱུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱས་པའི་དོན་ནི་རྒྱུན་གྱི་དོན་དང་།འབྱུང་བའི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བར་བྱ་བ་དག་གོ། །ཤིན་ཏུ་བདེ་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགོད་པར་བྱ་བ་དག་གོ་སྙམ་སྟེ། དེའི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་རྒྱས་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གང་དང་ལྡན་པ་དང་།བདེ་བ་གང་དང་བྲལ་བ་སྟེ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྗེ་དང་། བྱམས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་ས་དང་པོ་ལ་གནས་པའི་ཚེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བའི་སེམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱིར།རེ་བ་དང་། འདོད་པ་རླབས་པོ་ཆེའི་བློས་གཏོང་བ་ཆེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །གཏང་བར་བྱ་བ་ནི་འདི་དག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ནོར་དང་། འབྲུ་དང་། བང་མཛོད་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། གསེར་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻ་ཌཱུརྱ་དང་། ཤང་ཁ་ཤི་ ལ་དང་།བྱི་རུ་དང་། དངུལ་དང་། ས་ལེ་སྦྲམ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དང་། ལྷབ་ལྷུབ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། རྟ་དང་། གླང་པོ་ཆེ་དང་། ཤིང་རྟའི་བཞོན་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་། དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། བྲན་ཕོ་དང་། བྲན་མོ་དང་། ལས་བྱེད་པ་དང་། ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། གྲོང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། ཡུལ་དང་། ཡུལ་འཁོར་དང་། ཕོ་བྲང་འཁོར་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། ཆུང་མ་དང་། བུ་ཕོ་དང་། བུ་མོ ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ།སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཏང་བའམ། མགོ་དང་། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། རང་གི་ཤ་དང་། ཁྲག་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དང་། ཚིལ་དང་། ལྤགས་ཤུན་དང་། པགས་པ་དང་། སྙིང་ དང་།ལུས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་དངོས་པོ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བར་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་རེ་བ་དང་། འདོད་པ་རླབས་པོ་ཆེའི་བློས་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ལ་གནས་པ་དེ་གཏོང་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། རེ་བ་དང་འདོད་པ་ རླབས་པོ་ཆེའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རླབས་པོ་ཆེའི་རེ་བས་སོ།།དེ་ལ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱིའི་དང་། ནང་གིའོ། །ཕྱིའི་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཟོང་དུ་བྱ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པར་བྱ་བ་དང་། གཞག་པར་བྱ་བ་སྟེ་། ནོར་དང་། འབྲུ་དང་། བང་མཛོད་ དང་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ།།རྒྱས་པར་བྱ་ན་རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ། གསེར་ལ་སོགས་པའི་ནོར་ནས་སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནོར་གྱི་བར་དུའོ། །ནང་གི་ནི་རང་གི་ལུས་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱིའི་དངོས་པོ་གཏོང་བ་དང་པོ་ནི་ཡན་ལག་གོ། །གཏོང་བ་ལྷག་མ་དགུ་ནི་ཉེ་བའི་ཡན་ལག་སྟེ། དགའ་ བ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་བརྩམས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གཞི་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་དགའ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བའོ།

对于那个感受反复生起贪爱执著，增长取著。增长取著之后，就会产生有，如是所说。共同特征是因为生起之后，就会产生生、老死、忧愁、悲叹、痛苦、不悦和烦恼，如是这些有情的痛苦蕴得以形成，如是所说。其中以无我和我所故，显示彼二空性。以无动故，非自我性。其后无动即是非有情数的动摇，住于物质如草木、墙壁、幻影等，因为同样依缘而成。
见到如是未脱离痛苦蕴的有情，因此生起广大大悲，所谓广大义，应知是相续义和生起义。'我当解脱这些有情，应当安置于极乐涅槃'，如是生起广大慈心，即是具有何等痛苦及离何等安乐，如前已说。
善男子，如是菩萨以悲心和慈心俱足的增上意乐住于初地时，舍弃一切法的执著心，为佛智故，以广大希求欲乐心精进大舍。所应舍者即是：财物、谷物、库藏，或舍金、珠宝、珍珠、琉璃、砗磲、珊瑚、白银、水晶，或舍珍宝装饰、衣服，或舍马、象、车乘，或舍园林、苦行林、精舍，或舍男仆、女仆、工人、佣人，或舍村庄、城市、乡镇、地方、地区、王宫眷属，或舍妻子儿女，或舍一切可爱悦意之物，或舍头、眼、耳、鼻、手、足、自身肉、血、骨、髓、脂、皮、革、心及全身。
于一切舍物不执著已，以广大希求欲乐心为佛智而舍，如是住于初地菩萨成为大舍，其中广大希求欲乐心即是广大希求。其中一切法略说有二：外法和内法。外法也略说有三：可作货物、可受用、可储存，即财物、谷物、库藏等依次。若广说则有八种，从金等财物乃至一切可爱悦意之物的财物。内法即自身所摄。其中舍外法为第一支，其余九种舍为随支，应知是从二种欢喜开始：以摄持基础的欢喜和利益的欢喜。

།དེ་ལ་གཞི་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་དགའ་བ་ནི་གསེར་ལ་སོགས་པས་སོ། །ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཛེས་པའི་ཕན་འདོགས་པས་ དགའ་བ་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ལ་སོགས་པས་སོ་།།ངལ་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་། ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རྩེ་བ་དང་དགའ་བའི་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་། དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པའོ། །བསྙེན་བཀུར་ བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་བྲན་ཕོ་དང་བྲན་མོ་ལ་སོགས་པས་སོ།།དབང་བྱ་བའི་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པས་སོ། །ཆུང་མ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བས་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པས་སོ། །སྙིང་ པོ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ།།རེ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕན་འདོགས་པས་དགའ་བ་ནི། མགོ་དང་མིག་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་དང་། བྱམས་པ་དང་། གཏོང་བའི་བསམ་པ་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར།ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་དོན་དུ་གཉེར་རོ། །དེ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཚེ། ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་སེམས་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་མེད་པས་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བསྟན་བཅོས་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྟན་བཅོས་དང་ལྡན་པས་བྱ་བ་དང་། བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་བརྟག་པའི་བློས་སེམས་ཅན་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། མཆོག་རྣམས་ལ་ཅི་ནུས་ཅི འོས་སུ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་བོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཤེས་པས་དུས་དང་། ཚོད་དང་། རན་པར་སྤྱོད་ཅིང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པས་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱིས། བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ངོ་ཚ་ཤེས་ཤིང་ ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཡིན།སྦྱོར་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་མངོན་པར་འབྱུང་བར་སྤྱོད་པ་ཡིན། ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་མི་བཟློགས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཡང་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་དེའི་བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཀུན་དུ་བསྐྱེད་པ་ཡིན། བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་ས་པ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ བྱ་བར་བརྩོན་ཞིང་བསྟན་པ་ལ་ཡང་ནན་ཏན་བྱེད་དོ།།དེ་ལྟར་དེའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། བྱམས་པ་དང་། གཏོང་བ་དང་། སྐྱོ་བ་བག་ལ་ཞ་བར་བྱེད་པ་དང་། བསྟན་བཅོས་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ དང་།ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་། བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱ་བ་ཀུན་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཤེས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་ བཞིན་ནོ།།ཅི་ནུས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གིས་སོ། །ཅི་འོས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དག་ལའོ། །ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དུས་དང་། ཚོད་དང་། རན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་ཏེ། ཡིད་ལ་བྱ་བའི་དུས་དང་། ཉིན་ཞག་གི་དུས་དང་། འབྲས་བུ་ཡོད་ པར་བྱེད་པའི་དུས་སོ།།སྦྱོར་བ་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་སོ། །མངོན་པར་འབྱུང་བར་སྤྱོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་འབྲི་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། མི་བཟློགས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་རྒྱུན་མི་གཅོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱ་བར་བརྩོན་ཞིང་བསྟན་པ་ལ་ཡང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ནི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟིའི་མཆོད་པ་དང་། བསྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་སྟོན་ཏོ།

对于这些，以完全掌握基础而生喜悦是通过黄金等。以利益而生喜悦应当了知有八种：以美丽利益而生喜悦是通过珍宝装饰等。以完全消除疲劳的利益而生喜悦是通过马、象、车等。以游戏欢乐的利益而生喜悦是通过游园和苦行林等。以免除承事烦恼的利益而生喜悦是通过男女仆从等。以掌控的利益而生喜悦是通过村庄和城市等。以娶妻的利益而生喜悦是通过妻子等。以掌握精要的利益而生喜悦是通过一切可爱等。以圆满希求的利益而生喜悦是通过头、眼等。
如是生起悲心、慈心和布施心后，为救护一切众生，不断寻求和追求世间和出世间的利益。当寻求和追求这些时，不生起厌倦心，如是他将不会厌倦。由于无有厌倦，对一切论典无有畏惧。因此如是即是通达论典，如是具足论典后，以分别应作不应作的智慧，对下、中、上等众生随力、随宜如实修行。
因此他是通达世间的，由于通达世间，以时节、时机、适宜而行，以具足惭愧庄严的相续心，精进于自利和利他，因此具足惭愧。对于这些加行也是出离而行，获得不退转不可阻的力，如是他生起坚固力。获得坚固力后，精进于供养承事如来并且勤修教法。
如是他圆满清净十地的这些法，即是：信心、悲心、慈心、布施、调伏厌离、通达论典、通达世间、具足惭愧、生起坚固力、生起供养承事如来。关于'如实修行'是就通达世间而言，如论典所说。'随力'是就自己而言，'随宜'是就他人而言。就惭愧而言，以时节、时机、适宜显示三种时间：作意时、昼夜时、成就果时。
'对于这些加行'是就坚固力而言，即是所说的信心等。'出离而行'有二种：以不退转力而不减退，以不可阻力而不间断。精进于供养承事如来并且勤修教法是显示获得供养和修行供养。

།བསྒྲུབ་པ་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་རབ་ཏུ ཕྱེ་བ་སྟེ།བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་དད་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། བྱམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། གཏོང་བ་དང་། མི་སྐྱོ་བ་དང་། བསྟན་བཅོས་དང་། འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་། བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དང་། དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་།རིམ་གྲོ་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལ་བདག་གི་དོན་ལ་བརྩམས་པ་ནི་དད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ནུས་པ་ཉིད་དུ་ཡིད་ཆེས་པ་དང་འདོད་པའོ། །གཞན་གྱི་དོན་ལ་བརྩམས་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ དང་བྱམས་པ་སྟེ།ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་བསམ་པས་སོ། །གཏོང་བ་ནི་གཞན་དག་ཟང་ཟིང་གིས་སྡུད་པར་སྦྱོར་བའོ། །མི་སྐྱོ་བ་ནི་མཆོག་སྡུད་པར་སྦྱོར་བའོ། །བསྟན་བཅོས་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཤེས་པ་ནི་གཞན་དག་ལ་ཆོས་ཀྱིས་བསྡུ་བར་སྦྱོར་བའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་བདུན་ པོ་འདི་དག་ཉིད་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་གསུམ་སྟེ།ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པས་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་དུ་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་དུ་མི་ལེན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། བརྟན་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བསྐྱོད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་མི་བསྐྱོད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱེད་པས་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་རྩ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་མཆོད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ལུས་རྣམ་པ་གཉིས་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་དེས་ན་མངོན པར་འགྲོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ནི་དེས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཡིན་ནོ། །དད་པའི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སུམ་ཅུ་པོ་སྔ་མ་ནི་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའོ། ། དད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་མ་སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱ་བ་འདི་དག་ནི་མདོར་བསྡུས་པས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། །འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་མཐོང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་།སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་མང་པོ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། མཐོང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་ དང་།སངས་རྒྱས་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་མཐོང་ནས་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་བསྟི་སྟང་བྱེད་དོ།།བཙུན་པར་བྱེད་དོ། །རི་མོ་བྱེད་དོ། །མཆོད་པ་བྱེད་དོ། །ན་བཟའ་དང་། ཞལ་ཟས་དང་། གཟིམས་ཆ་དང་། སྙུན་གྱི་གསོས་ སྨན་དང་།ཡོ་བྱད་དག་ཀྱང་འབུལ་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེ་བར་སྦྱར་བ་ཡང་ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ། །དགེ་འདུན་ལ་ཡང་ཚོགས་པའི་ཡང་དག་པའི་རི་མོ་བྱེད་དེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་དོ། །དེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་དེ་དག་ལ་མཆོད་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ཀུན་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་སྦྱིན་པ་དང་། སྙན་པར་སྨྲ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་མོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་འོག་མ་གཉིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ཏེ། མ་ལུས་ པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

以此十种修行分别开显二种圆满：意乐圆满是以信心、悲心、慈心等。加行圆满是以布施、不厌倦、了知论典、了知世间、知惭、有愧、生起坚固力、供养如来、承事等。其中，关于自利而言是信心，即于菩萨行和佛法生起确信、能力和欲乐。关于利他而言是悲心和慈心，即以利益安乐之心。布施是以财物摄受他人之加行。不厌倦是以殊胜摄受之加行。了知论典和了知世间是以法摄受他人之加行。其余诸法即是为护持这七法而有三种加行：以知惭有愧不随顺信心等违品之不随顺加行；以生起坚固力而不能动摇信心等之不动摇加行；以供养承事诸佛而摄持信心等根本之摄持根本清净住处加行。
其中以二种供养成就二种身：广大者是由此趣入，心调柔者是由此自然喜乐善法。从'信根'等乃至'恒时相续不断寻求殊胜'等三十种前者是广大清净。信心等最后供养承事诸佛等，应知是略摄清净。如是即是以修行殊胜而超胜。
云何以果殊胜而超胜？由于安住此欢喜地菩萨，以广大见及愿力力故现见众多佛陀，以广大见及愿力力故现见数百佛、数千佛、数十万佛、数百万佛、数千万佛、数亿佛、数百亿佛、数千亿佛、数十万亿佛、数百万亿佛。见到如是等如来应供正等觉已，以广大增上意乐恭敬、尊重、礼拜、供养，并献上衣服、饮食、卧具、医药、资具等，亦成办菩萨安乐事。于僧众亦作真实礼敬，并将此等善根回向无上正等菩提。
彼以供养诸佛世尊而生起成熟有情，以布施、爱语摄事成熟诸有情。以其胜解力亦生起下二种摄事，然非圆满通达。

།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་པོ་དག་ལས་དེའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་ཅི་ནུས་ཅི་འོས་སུ་ཡང་དག་པར་མི་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་ སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་དང་།ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་འདི་དག་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དེ་དག་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཅི་དགར་ལས་སུ་རུང་བར་འགྱུར་རོ། ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། མགར་བ་མཁས་པས་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་མེས་བསྲེགས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཅི་དགར་ལས་སུ་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་མཆོད་པར་བྱེད་པ་དང་།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་དང་། ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་འདི་དག་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དེ་དག་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཅི་དགར་ལས་སུ་རུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བཞིར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་། ལས་སུ་རུང་བ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། འཇུག་པ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན པ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་།སྨོན་ལམ་ཤེས་པ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་ལས་སུ་རུང་བ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དང་ཆོས་མཐུན་པས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་ལྟ་བུ་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་གང་དག་ ཡིན་པའོ།།མེར་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུ་ནི་དགོད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་དགེ་འདུན་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཞིང་དུ་དགོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་བྱེད་པས་སྙིང་རྗེའི་ཞིང་དུ་དགོད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་པས་བླ་ན་མེད་པའི་འབྲས་བུར་དགོད་ པའོ།།དེ་ལ་མཐོང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་མཐུ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་ནང་གི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཐོང་བའོ། །ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཤིན་ཏུ་མང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སངས་ རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་གྲངས་སྨོས་སོ།།བསྟི་སྟང་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བཙུན་པར་བྱེད་པས་བསྟི་སྟང་བྱེད་པ་ནི་བསྟོད་པ་དང་། བསྔགས་པས་དེའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའོ། །རི་མོར་བྱེད་པས་བསྟི་སྟང་བྱེད་པ་ནི་གུས་པར་སྨྲ་བ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་ལ་ སོགས་པའོ།།མཆོད་པས་བསྟི་སྟང་བྱེད་པ་ནི་མེ་ཏོག་དང་། བདུག་པ་དང་། སྤོས་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེ་བར་སྦྱར་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོ་བྱད་འཇིག་རྟེན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དགེ་ འདུན་ལ་ཡང་ཚོགས་པའི་ཡང་དག་པའི་རི་མོར་བྱེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པ་དག་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ དག་དང་།དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ། ཡོངས་སུ་དྲི་བར་བྱའོ། །སའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ངོམས་མི་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ས་གཉིས་པ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པའི་བར་གྱི་རྣམ་པ་དང་། ཐོབ་ པར་བྱ་བ་དང་།རྒྱུ་མཐུན་པ་དག་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ། ཡོངས་སུ་དྲི་བར་བྱའོ།

在十波罗蜜多中，他的布施波罗蜜多份量最大，其余诸波罗蜜多也是随力随分如实修行，并非不修。他如是如是供养诸佛世尊，精进于成熟众生，如实受持并安住于清净诸地法，如是如是将一切善根回向于一切智，由此更加清净、圆满、随意堪能。善男子，譬如善巧铁匠炼金，如是如是以火炼之，如是如是变得清净、圆满、随意堪能。善男子，如是诸菩萨如是如是供养诸佛世尊，精进于成熟众生，如实受持并安住于清净诸地法，如是如是将一切善根回向于一切智，由此变得清净、圆满、随意堪能。
如是宣说果德差别有四种：堪能果德差别、趣入果德差别、异熟摄受果德差别、愿智果德差别。其中堪能果德差别，应知与精金相应。如精金者，即是信等诸善法。如火炼者，即是三种安立：以供养佛僧故安立于功德田中，以成熟众生故安立于悲田中，以回向菩提故安立于无上果中。
其中广大见者，即以殊胜神力见色身。以愿力者，即以内在真实愿力见法身。为显示善巧方便极多故，从'数百佛'乃至'数百千万亿佛'而说数量。恭敬有三种：以尊重恭敬者，即赞叹、称扬其功德。以礼拜恭敬者，即恭敬言说、顶礼等。以供养恭敬者，即以花、香、涂香、伞盖、幢幡等。菩萨安乐资具者，即是菩萨不共世间的资具。对僧众亦作真实礼敬。
善男子，复次，住于初地的菩萨，应当从诸佛、诸菩萨及善知识处，寻求、请问初地菩萨地之行相、所得、因缘。为圆满地支，应当无有厌足。如是从第二地乃至第十菩萨地的行相、所得、因缘，皆应从诸佛、诸菩萨及善知识处寻求、请问。

།སའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ངོམས་མི་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་སའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོ་ལ་མཁས་པར་བྱ་སྟེ། སའི་འཇིགས་པ་དང་། འགྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་རྣམ་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་ནས་སར་འཕར་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང ས་ལ་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།ས་དང་སའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་ས་ཐོབ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་གནོན་པ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་རྣམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་ས་དང་པོ་ལས་གྱེན་དུ་མི་སྐྱོད་པར་ས་བཅུ་པའི་བར་དུ་གནོན་ཅིང་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་དེ།ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བ་དང་། ས་ཤེས་པའི་སྣང་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ཡང་འཐོབ་བོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན།དེད་དཔོན་མཁས་པས་འདྲོན་པ་ཕལ་པོ་ཆེ་ཡོངས་སུ་གདོན་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ཕྱིན་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་ནི་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་། ལམ་གོལ་བའི་ཉེས་པ་དང་། ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་གོལ་བའི་ ཉེས་པ་དང་།ལམ་རྒྱགས་དང་། བྱ་བ་དང་། བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་ཀུན་དུ་འདྲིའོ། །ལམ་གྱི་བར་གནས་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་མ་འཕགས་པ་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ཕྱིན་གྱི་བར་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཡིན་ཏེ། ལམ་གྱི་བར་གནས་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་མ་འཕགས་པར་ཤེས་པས་རྣམ་ པར་བརྟགས་པའི་བློ་དང་།རྒྱགས་དང་། ཚོགས་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་འདྲོན་པ་ཕལ་པོ་ཆེ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མཐར་གྱིས་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་དེ། འབྲོག་དགོན་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་དང་འདྲོན་པ་རྣམས་ལས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བར་བྱེད་དོ། །ཀྱེ་ རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེད་དཔོན་མཁས་པ་ཡང་།གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ལ་གནས་ཤིང་། སའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་འཇིགས་པ་དང་འགྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་རྣམ་པ་དང་། རྒྱུ་ མཐུན་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།ས་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་ནས་སར་འཕར་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་ལམ་ལ་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་སའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་ས་ཐོབ་ ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་གནོན་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོའི་རྒྱགས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ལ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཤིན་ ཏུ་མཁས་པ་དང་།སེམས་ཅན་གྱི་འདྲོན་པ་ཕལ་པོ་ཆེ་ཡོངས་སུ་གདོན་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ཕྱིན་པར་བྱ་བར་འདོད་ཅིང་། ཐོག་མ་ཉིད་ནས་སའི་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་། སའི་ལམ་གོལ་བའི་ཉེས་པ་དང་། སའི་ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་ཁྱད་ པར་དང་།སའི་ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གོལ་བའི་ཉེས་པ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོའི་རྒྱགས་བཤམ་ཞིང་། བསོགས་པ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་ཡོངས་སུ་འདྲི་སྟེ། དེ་ལམ་ གྱི་བར་གནས་དང་པོ་ནས་གྱེན་དུ་མི་སྐྱོད་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་བར་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ།

为了圆满地成就地的支分也应当无有满足。他应当善巧于地的违品和对治，即：善巧于地的怖畏和成就，善巧于地的行相和随顺，善巧于净治所得地，善巧于圆满净治地的支分，善巧于从地至地的超越，善巧于安住于地，善巧于了知地与地的差别，善巧于得地后的不退转，以及以清净一切菩萨地而善巧于趣入如来地。
善男子，如是善巧于菩萨地行相现前成就者，从初地乃至第十地无碍趣入、获得，无碍而行，并获得地智慧光明及佛智慧光明。
善男子，譬如善巧商主欲引导众多商旅前往大城，从最初即探寻询问道路功德、歧途过失、中途差别、中途歧路过失、粮食、应作与不应作等。从最初未出发直至抵达大城，他皆极为善巧。由于从最初未出发时即以智慧观察，具足粮食资具及众多商旅，渐次抵达大城，令自身与商旅不为旷野过患所损。
善男子，如是菩萨善巧商主，当其安住初地时，善巧于地的违品和对治，善巧于地的怖畏和成就，善巧于地的行相和随顺，善巧于净治所得地，善巧于圆满净治地的支分，善巧于从地至地的超越，善巧于安住于地与道，善巧于了知地与地的差别，善巧于得地后的不退转，以及以清净一切菩萨地而善巧于趣入如来地时，即善能摄受广大福德资粮，极善分别广大智慧资粮，具有引导众多有情商旅的意乐，欲往一切智性大城，从最初即探寻地道功德、地道歧途过失、地道中途差别、地道中途歧路过失，并从诸佛菩萨及善知识处探寻询问广大福德资粮的准备与积集。他于从初道中途直至抵达一切智性大城皆为善巧。

།དེ་དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་བློ་དང་། བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོའི་རྒྱགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་འདྲོན་པ་ ཕལ་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་བཞིན་དུ་མཐར་གྱིས་འཁོར་བའི་འབྲོག་དགོན་པ་དང་།མྱ་ངན་ལས་བསྒྲལ་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་། འཁོར་བའི་འབྲོག་དགོན་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ སེམས་ཅན་གྱི་འདྲོན་པའམ།བདག་ལ་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བར་བྱེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བར་ས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སྒོར་འཇུག་པ་མདོར་བསྟན་པའོ།།དེ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕལ་ཆེར་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་དབང་པོར་འགྱུར་ཞིང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ལ་དབང་རབ་ཏུ་ཐོབ་ལ། ཆོས་རྗེས་སུ་སྲུང་ཞིང་གཏོང་བ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུད་པའི་གཙོ་བོར་གྱུར་ ཅིང་།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེར་སྣའི་དྲི་མ་བཟློག་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། གཏོང་བ་ཆེན་པོ་རྩོམ་པས་ཡོངས་སུ་དུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྦྱིན་པའམ་སྙན་པར་སྨྲ་བའམ་དོན་སྤྱོད་པའམ། དོན་མཐུན་པ་ལས་གང་ཅི་རྩོམ་ཡང་རུང་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། ཆོས་ ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་།དགེ་འདུན་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། ས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། སྟོབས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་དང་། མི་འཇིགས་པ་ཡིད་ལ་ བྱ་བ་དག་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དང་། མི་འབྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། གཙོ་བོར་འགྱུར། ཕུལ་དུ་འགྱུར། དམ་ པར་འགྱུར།རབ་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། གོང་མར་འགྱུར། བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར། འདྲེན་པར་འགྱུར། རྣམ་པར་འདྲེན་པར་འགྱུར། ཡོངས་སུ་འདྲེན་པར་འགྱུར་བ་ནས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པའི་བར་དུ་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འདོད་ན་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུས་ ཁྱིམ་དང་།ཆུང་མ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་རབ་ཏུ་ཐོབ་ཅིང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བརྒྱ་མཐོང་བ་དང་། དེ་དག་ གི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་གཡོ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཞིང་བརྒྱར་འགྲོ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྐལ་པ་བརྒྱར་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྐལ་པ་བརྒྱ་ལ་སྔོན་གྱི་ མཐའ་དང་།ཕྱི་མའི་མཐར་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ལུས་བརྒྱ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་དང་། ལུས་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པར་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྩོམ་མོ། །དེ་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་ གྱི་སྟོབས་ཅན་རྣམས་སྨོན་ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་ཏེ།དེ་དག་གི་ལུས་སམ། འོད་དམ། རྫུ་འཕྲུལ་ལམ། མིག་གམ། སྤྱོད་ཡུལ་ལམ། དབྱངས་སམ། སྤྱོད་པའམ། བཀོད་པའམ། བྱིན་གྱི་རླབས་སམ། མོས་པའམ། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་བསྐལ་ པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་རྣམ་པ་ནི་ས་གང་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་།གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་གང་དག་ཡིན་པའོ། །ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པ་ནི་དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་ འཇིག་རྟེན་པ་དང་།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།

如是以智慧观察之心，以及福德和智慧二种资粮圆满之粮食，如何使众生之导师大众成熟，如是渐次度脱轮回旷野和涅槃，直至抵达一切智智慧之大城，并且使轮回旷野之过患不能损害众生之导师或自己。诸佛子，是故菩萨应当精进不厌倦地修持清净诸地之差别。诸佛子，此乃菩萨们入菩萨欢喜地门之略说。
住于此地之菩萨多成为赡部洲之主，获得大自在之权力，护持正法，以大布施摄受众生而为主导，善巧遮止众生悭吝垢染。虽行大布施亦不疲倦。
无论行布施、爱语、利行、同事任何事业，一切皆不离忆念佛陀、忆念正法、忆念僧伽、忆念菩萨、忆念菩萨行、忆念波罗蜜多、忆念诸地、忆念诸力、忆念无畏、忆念佛不共法，乃至忆念具足一切种最胜之一切智智。
思维如何成为一切众生之最上、主尊、殊胜、贤善、最胜、高尚、无上、引导者、大引导者、普遍引导者，乃至成为依止一切智智者。
若欲精进，以何等方式舍弃家庭、妻子及一切受用，于如来教法中出家，出家后于一刹那、一须臾、一瞬间证得百种三摩地并入定，见到百佛，了知彼等加持，震动百世界，前往百刹土，照耀百世界，令百众生成熟，住持百劫，通达前后百劫，开显百法门，示现百身，每一身皆示现具足百菩萨眷属，如是精进。
此后，具愿力菩萨以殊胜愿力变化，彼等之身或光明或神通或眼或行境或音声或行为或庄严或加持或胜解或造作等，即使以俱胝那由他百千劫数亦难以言说，此中种类即是何地之违品及对治之种类。所应获得即是获得出世间智慧。等流即是从彼所得之世间及出世间智慧。

།སའི་ཡན་ལག་རྣམས་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཁས་པ་ལྔར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བརྟག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། འཐོབ་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། འཕེལ་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བ་ལ་མཁས་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོ་དང་། འཇིགས་པ་དང་། འགྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོ་ལ་མཁས་པ་སའི་འཇིགས་པ་དང་། འགྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པ་བཅུའི་གཉེན་པོར་ས་བཅུ་ནི་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་དང་འབྲལ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ནི་འཇིགས་པ་དང་འགྲུབ་པ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ ནི་འཇུག་པའི་ཐབས་དང་།ཞུགས་པ་དང་། དེའི་ཁྱད་པར་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སའི་རྣམ་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། སའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གསུམ་པ་ནི་ས། ། གཞན་དུ་འཕོ་བ་དང་། གནས་པ་དང་། འཕེལ་བ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ས་ནས་སར་འཕར་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་ས་ལ་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་དང་སའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བཞི་པ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི ཕྱིར་ས་ཐོབ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལྔ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་མཐར་ཕྱིན་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་འཇུག་པ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་ཡེ་ ཤེས་ཀྱིས་ས་གནོན་པ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་འཇུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་ནི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོར་གྱུར་པས་སེམས་ཅན་གྱི་འདྲོན་པ་ཕལ་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་དེད་དཔོན་མཁས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།མི་ནོར་བར་མཁས་པ་དང་། ལམ་དང་དེའི་གོལ་བ་དང་། ལམ་གྱི་བར་གནས་དང་། དེའི་གོལ་བ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་། ལམ་གོལ་བའི་ཉེས་པ་དང་། ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ལམ་གྱི་བར་གནས་ཀྱི་གོལ་བའི་ཉེས་པ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།རྟོན་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལམ་རྒྱགས་དང་། བྱ་བ་དང་། བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུས་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་དབང་ཕྱུག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལ་ སོགས་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར།དེ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕལ་ཆེར་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་དབང་པོར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་སེར་སྣ་འདུལ་བ་ལ་མཁས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེར་སྣའི་དྲི་མ་ བཟློག་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས།ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་རབ་ཏུ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གཏོང་བ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུད་པའི་གཙོ་བོར་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་འགེད་པ་དང་། བྱེད་དུ་འཇུག་པས་བདག་གིས་སྦྱིན་པ་དང་། སྦྱིན་དུ་གཞུག་ པའོ།།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེར་སྣའི་དྲི་མ་བཟློག་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐབས་མཁས་པས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དག་གིས་ནི་རང་གི་དོན་དང་མི་འབྲལ་ཏེ། དེའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་ལས་དེ་ལ་འཇུག་པ་ལ་ དང་།རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་ཡིད་ལ་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཆོག་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིད་ ལ་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ།

地的支分应当了知为信等。为了圆满成就彼者，应当了知为五种善巧：善巧于观察、善巧于获得、善巧于增长、善巧于不退失、善巧于趣向究竟。其中第一是善巧于违品、对治、怖畏及成就，因为说彼善巧于违品和对治，以及善巧于地的怖畏和成就。其中为对治地的十种违品而说十地已如前所说，远离彼等及圆满成就即是怖畏和成就，应当如其次第了知。
第二是善巧于趣入方便、已入及其差别，因为说善巧于地的行相和随顺因，善巧于已得地的行持，善巧于圆满清净地的支分。第三是善巧于转往他地、安住及增长，因为说善巧于从地至地超越，善巧于安住于地地中，善巧于了知地地差别。第四是善巧于不退转，因为说得地后应善巧于不退转。
第五是善巧于圆满菩萨地后趣入如来地，因为说由圆满清净一切菩萨地，应善巧于以智慧镇伏如来地。其中趣入果之利益是：成为大导师而精进引导众生大众趣向一切智性大城。其中善巧导师应当了知为二种：善巧于不错谬和善巧于道及其歧途、道中住处及其歧途，因为说道的功德、歧途过失、道中住处差别及道中住处歧途过失。
善巧于依止，因为说道粮、应作及非应作等。其中异熟摄持及果利益差别有二种：广大身是成为赡部洲主等，因为说住于彼地的菩萨多成为赡部洲主等。广大随顺因是善巧调伏悭吝等，因为说从'善巧遮止众生悭垢'乃至'获得百三摩地'。
其中'以大布施摄受众生为主'是指自己布施及令他布施，由正分配及令作。'善巧遮止众生悭垢'是以方便善巧以摄事利益众生。由念佛等作意而不离自利，彼等作意能令趣入彼事业、令广大及断除遍染。彼略说应知为四种作意：殊胜作意是念三宝；随法作意是念菩萨。

།ཡོན་ཏན་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་རིམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འདོད་པའི་དོན་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དོན་དམ་པ་སྟེ།གང་གི་བདག་གིས་སྦྱིན་ནོ་། །དེ་ལ་སྦྱིན་ནོ། །འདི་ལ་སྦྱིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱིན་ནོ་སྙམ་པའི་རློམ་སེམས་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང་། གནས་དང་བྱ་བ་དང་། བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་རློམ་སེམས་མེད་ པའོ།།དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྔོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ་མཆོག་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོན་ཏན་སྦྱངས་པས་གཙོ་བོར་འགྱུར་བ་མཆོག་དང་། ཟླ་མེད་པས་ཕུལ་དུ་འགྱུར་བ་མཆོག་གོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ ཀྱིས་གཙོ་བོར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དམ་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་རབ་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བའོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཕུལ་དུ་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཚུངས་པ་མེད་པས་གོང་མར་འགྱུར་བ་དང་། ལྷག་མ་མེད་པས་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་སངས་རྒྱས་བརྗོད་ནས་ལས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བརྗོད་དེ། འདྲེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ལུང་གི་དོན་དུ་ཆོས་གཞག་པའི་ཚུལ་སྟོན་པས་འདྲེན་པའོ། །ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་དང་། ལམ་བཟང་པོ་ལ་འཇུག་པའི་གདམས་ངག་སྦྱིན་པས་རྣམ་པར་འདྲེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འདྲེན་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །གང་དག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པའི་བར་དུ་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ལམ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་རེ་ཞིག་བྱང་ཆུབ སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ལས་གཙོ་བོ་སྟེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཏིང་ ངེ་འཛིན་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ལ་དབང་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལས་ནི་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལས་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །གཡོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ ཀྱིས་ནི་གདུལ་བྱ་རྣམས་འདུན་པར་བྱེད་དོ།།འགྲོ་བ་དང་སྣང་བར་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སོང་སྟེ་མཐོང་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ནི་བསྐལ་པ་བརྒྱར་གནས་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་སྡིག་པ་དང་བྲལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ལས་ཀྱི་རྒྱུད་སྟོན་ཏོ། །རང་གི་བློ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དག་གི་དོན་སེམས་སོ། །ལུས་བརྒྱ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་དང་། །ལུས་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པར་སྟོན་པས་ནི་དེའི་དོན་མང་དུ་བྱེད་པར་སྦྱོར་བ་དང་། དོན་མྱུར་བར་བྱེད་པར་སྦྱོར་བར་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་ཡན་ཆད་ནི་སྨོན་ལམ་ཤེས་པའི་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལུས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ཏེ། དེ་ལས་འོད་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷའི་མིག་དང་དེའི་ཡུལ་ཏེ། སྤྱན་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྫུ འཕྲུལ་ལ་བརྟེན་ནས་དབྱངས་དང་།སྤྱོད་པ་དང་། བཀོད་པ་དང་། བྱིན་གྱི་རླབས་སོ། །དེ་ལ་དབྱངས་ནི་སྤྲུལ་པའི་ངག་གོ། །སྤྱོད་པ་ནི་འགྲོ་བའོ། །བཀོད་པ་ནི་སྤྲུལ་པའོ། །བྱིན་གྱི་རླབས་ནི་གང་གིས་གཞན་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ལ་བརྟེན་ནས་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ དུ་མཐུའི་བྱ་བའི་དོན་སྒྲུབ་བོ།

功德作意是指对自己和他人的菩萨行为及其本质次第的作意。欲求之义作意是指对力等的作意。对佛等法性的作意，即是对佛等作意的胜义，即无有'我施'、'施予彼'、'施予此'、'为此而施'等执著分别。如是于一切业中，无有对作者、处所、所作及作业果的执著分别。
这一切都要回向菩提。为何如此？如广说'为成为一切众生中最胜者'。其中最胜有二种：由修习功德而成为殊胜的最胜，以及无与伦比而成为超胜的最胜。
其中应知以二种方式成为殊胜：以圆满智慧而成为殊胜，以及以圆满辩才而成为最胜。应知以二种方式成为超胜：以无与伦比而成为至高，以及以无余而成为无上。
如是以自性功德说明佛陀之后，以业功德说明，即'导师'等。其中，以开示安立教法之理而为导师。为获得之义而调伏烦恼，以及授予趋入善道的教诫，故为引导师和普引导师，如是依次。'思维直至一切众生依止一切智智'是为开示大菩萨道故。
这是在家菩萨异熟圆满摄持的果德差别。出家菩萨则以禅定为主，应知异熟圆满摄持和果德差别有二种。即：三昧是因一刹那能得百种三昧自在故。三昧业即见百佛等，从彼等佛及佛加持的菩萨处寻求智慧。
以震动令所化众生生起信解。以往诣和显现二者，前往见已令其成熟。以摄持殊胜受生而住百劫。依众生前际后际离恶的情况，开示业的相续。为令自心圆满成熟而思维诸法门义。
以示现百身，且每一身皆示现有百位菩萨眷属，应知这是为广作义利而修行，及为速作义利而修行。以上是愿智果德差别。
其中，身是一切菩萨行的所依，从此发光及神通。依此而有天眼及其境，应知是一切五眼。依神通而有音声、行为、庄严和加持。其中音声是化现语言。行为是往来。庄严是化现。加持是以何加持他人。
其后依三昧门，随所欲乐成办威力事业。

།ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་བསྡུས་པའི་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་སྟོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ། །མདོར་བསྡུ་ན་ས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུའི་ལུས་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས། ས་དང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། བམ་པོ་ལྔ་པ། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་གནས་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ས་གཉིས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་བ་སྟེ། འབྱུང་བར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའོ། །དེ་ལ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ལེགས་པར་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གཉིས་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུ་འབྱུང་ངོ་། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དྲང་པོའི་བསམ་པ་དང་། འཇམ་པའི་བསམ་པ་དང་། ལས་སུ་རུང་བའི་བསམ་པ་དང་། དུལ་བའི་བསམ་པ་དང་། ཞི་བའི་བསམ་པ་དང་། དགེ་བའི་ བསམ་པ་དང་།མ་འདྲེས་པའི་བསམ་པ་དང་། མི་ལྟ་བའི་བསམ་པ་དང་། རླབས་པོ་ཆེའི་བསམ་པ་དང་། ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་གསུམ་སྟེ། ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ ཁྲིམས་དང་།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །དེ་ལ་ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡང་དག་པར་ལྟ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། གང་ གི་ཕྱིར་ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པའོ།།ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ནི་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པར་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་དེའི་འོག་ནས། དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གིས་མངོན་ པར་སྒྲུབ་ཏུ་འདྲ་བ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་ཞིང་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་དེའི་འོག་ནས། དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བས་ཤས་ཆེར་ཕན་པའི་སེམས་ བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་བཅུ་པའི་བར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལ་བསམ་པ་བཅུ་པོ་དག་ལས་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་བྱ་བ་མེད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་དུ་བྱས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འགྲོ་བར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་ བྱ་སྟེ།འཇམ་པ་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་བདེ་བ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་སུ་རུང་བ་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་རང་དབང་དུ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུལ་བ་དྲང་བའི་བསམ་ པ་ནི་བརྗེད་ཀྱང་ཉེས་པར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་སྟེ།རྟ་ཤིན་ཏུ་དུལ་བ་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ཞི་བ་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་ང་རྒྱལ་མེད་པས་དེས་ཁེངས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བ་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་འཁྲུག་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པས་གསེར་བཟང་པོ་བཞིན་ནོ། །མ་འདྲེས་པ་ལས་དྲང་བའི་བསམ་པ་ ནི་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པ་སྟེ།ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གནས་ནས་སེམས་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་དབེན་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ལྟ་བ་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་སྲིད་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་མི་སྨོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རླབས་པོ་ཆེའི་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་དུ་སྲིད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྨོན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆེ་བ་ཉིད་དྲང་བའི་བསམ་པ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལས་ཀྱི་ལམ་བཤད་པ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།

依靠智慧眼所摄的陀罗尼门而宣说法。简而言之，应当了知一切地都是因的本体和果的相。《圣十地经》中，第一地的解说完毕。
第五品。应当了知，具足证悟的菩萨安住出世间道，依清净戒律而建立第二地。清净戒律又应当了知有二种：生起清净和自性清净。
其中生起清净是以十种心意而宣说：善男子，已善修习第一菩萨地的菩萨，欲证第二菩萨地，生起十种心意。何为十种？即：正直心意、柔和心意、堪能心意、调伏心意、寂静心意、善良心意、不杂心意、无贪心意、广大心意、殊胜心意。
自性清净是三种清净戒律：断除戒律、摄善法戒律、利益众生戒律。其中断除戒律清净是以十善业道正见究竟而宣说：从'断除杀生'乃至'断除邪见'。应当了知此断除戒律清净即是律仪戒清净。
摄善法戒律清净是以下文'是故我应当圆满一切相而精进修证'等文来宣说。利益众生戒律清净是以下文从'他对众生生起更大利益心'等十种来宣说。
其中十种心意中，正直心意应当了知是依无分别行为而成就戒律清净，因为如实而行。这又应当了知有九种：柔和正直心意是以安乐喜悦而入戒律；堪能正直心意是自主自然而行，不与烦恼相违背戒律；调伏正直心意是即使忘失也无过失错乱，如善调伏之马不改变；寂静正直心意是无我慢而不生傲慢；善良正直心意是于扰乱无所动摇如精金；不杂正直心意是不以此为满足，住于清净戒律后为清净心而欲求远离；无贪正直心意是不希求轮回和受用圆满；广大正直心意是为利益众生而愿轮回相续不断；殊胜正直心意是其果报生起无有烦恼。
其中业道解说即是'断除杀生'等。

།ཡང་སྨོས་པ་ནི་སྤོང་བ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡང་འཐོབ་པར་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྤོང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུ་སྤོང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དབྱིག་པ་སྤང་། མཚོན་ཆ་སྤང་། ཁོན་དུ་འཛིན་པ་སྤངས་ནས་འཛེམ་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སྙིང་རྗེ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར།སྲོག་ཆགས་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་སྤོང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ན། སེམས་ ཅན་གཞན་ལ་སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་ཤིང་ཆེད་དུ་བསམས་ཏེ།ལུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་དང་། འབྱུང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུའོ། །དེ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་དབྱིག་པ་དང་། གཅོད་པའི་དངོས་པོ་མཚོན་ཆའོ། །དེ་གཉིས་སྤོང་བ་ནི་དབྱིག་པ་སྤངས། མཚོན་ཆ་སྤངས་ཞེས་བྱའོ། །སྔགས་དང་། སྨན་དང་། ཁམས་མི་མཉམ་པར་བྱེད་པའི་གནོད་པའི་བར་དག་ཀྱང་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འབྱུང་བར བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ།ཞེ་སྡང་དང་འདོད་པའོ། །འདོད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་འདོད་པ་ནི་དེས་ན་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱི་མ་ལ་བདག་ཡོངས་སུ་འདོར་བས་མི་འཛེམ་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་གང་གི་ཕྱིར་འཛེམ་པ་དང་ལྡན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ དེ་གསད་པར་མངོན་པར་དགའ་བའི་འདོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་གང་གི་ཕྱིར།སྙིང་རྗེ་ལ་ཞུགས་པས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་རྒྱུ་སྤོང་བའོ། །དེ་ལ་གཉེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བདེ་འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་དགེ་བ་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ པ་དང་།སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། དེ་དག་འབྲས་བུ་དེ་ཐོབ་པར་སྨོན་པས་བྱམས་པའི་སེམས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲོག་ཆགས་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འདོད་པས།གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བ་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པས་བྱས་པའི་ཆོ་གའི་སྲོག་གཅོད་པ་སྤོང་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་སྤོང་བར་བྱེད་པས་སྤོང་བ་ཉིད་གཉེན་པོ་སྟེ། གཉེན་པོས་སྤོང་བའོ། །སྲོག་ཆགས་དང་འབྱུང་པོ་སྨོས་པས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་ ཆད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པས་ཚེ་ཇི་སྲིད་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤི་བ་རྣམས་ཀྱང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུའི་འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཆུང་བ་ནི། སེམས་ཀྱིས་ རྣམ་པར་འཚེ་བའོ།།ཆེ་བ་ནི་ལུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཚེ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་ལ་རྣམ་པར་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ན་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་ཤིང་ཆེད་དུ་བསམས་ཏེ། ལུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཆེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་ལྔས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ་གཞན་སྨོས་པས་བརྒྱུད་པ་དང་། སེམས་ཅན་སྨོས་པས་དངོས་པོ་དང་། སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་པ་སྨོས་པས་འདུ་ཤེས་དང་། ཆེད་དུ་བསམས་པ་སྨོས་པས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས པས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོན་ཏོ།།མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྤོང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུ་སྤོང་བ་དང་། གཉེན་པོ་སྤོང་བ་དང་། འབྲས་བུ་སྤོང་བའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་ཆོག་ཤེས་ཞེས་ བྱ་བ་གསུངས་སོ།

再次说明是为了显示能获得殊胜的断除。关于断除杀生，显示三种断除：断除因的是因为'舍弃棍棒、舍弃武器、舍弃怨恨，具足谨慎而入于悲悯'所说。以对治断除是因为'对一切众生和有情具有利益心、安乐心、悲悯心、慈爱心'所说。断除果的是因为'即便仅仅思维也不伤害众生，更何况对其他有情了知为有情而故意以身体作大损害'所说。
其中杀生之因有二种：近取因和生起因。其中近取因有二种：能害之物即棍棒和能割之物即武器。断除这二者即是'舍弃棍棒、舍弃武器'。咒语、药物以及令诸大种不调之害等也应知是能害。
生起因也有二种：嗔恨和贪欲。贪欲也有二种：贪求受用是因此为了受用而不惜舍弃后世自身而不谨慎，为对治此说'具足谨慎'。贪求杀害众生肢体及喜好杀生的欲望，为对治此说'入于悲悯'，远离彼即是断除因。
其中对治有二种：以引导善趣和涅槃之因善法而对一切众生具有利益心和悲悯心，以愿彼等获得此果而具慈爱心，因此说'对一切众生和有情具有利益心、安乐心、悲悯心、慈爱心'。
如是以不颠倒希求因果，显示断除由愚痴所生的以祭祀等仪轨而行杀生，以此断除即是对治，是以对治断除。说'众生和有情'是显示诸有情非常非断，因为具有命根而住于寿量之间，死者也由业和烦恼力而再生起。
其中杀生之因的果是行为。彼有二种：小的是以心伤害，大的是以身伤害，因此说'即便仅仅思维也不伤害众生，更何况对其他有情了知为有情而故意以身体作大损害'。大的行为以五相显示：说'其他'显示间接，说'有情'显示事物，说'了知为有情'显示想，说'故意'显示造作，说'以身体作大损害'显示自性。
关于断除不与取，显示三种断除：断除因、对治断除和断除果。其中因是对自己受用不知足，为对治此说'知足于自己受用'。

།གཉེན་པོ་ནི་བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆགས་པ་ཡང་གཏོང་བས་སྦྱིན་པ་སྟེ། དེས་ཕྱི་མ་གཞན་ན་ལོངས་སྤྱོད་ལ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་བག་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆུང་བ་ནི་ དངོས་པོ་ཆུང་ངུ་ལེན་པའོ།།ཆེ་བ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་ལེན་པའོ། །དེ་གཉིས་ནི་རྣམ་པ་ལྔས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གཞན་སྨོས་པས་རྒྱུ་དང་། ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དངོས་པོ་སྨོས་པས་དངོས་པོ་དང་། དེར་འདུ་ཤེས་པ་སྨོས་པས་འདུ་ཤེས་དང་། རྐུ་སེམས་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྨོས་ པས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོན་ཏོ།།ཐ་ན་རྩཝ་དང་། ལོ་མ་ཡང་མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་ན་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་གཞན་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུང་བ་དང་ཆེ་བའོ། །འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྤོང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་བདག་ གི་ཆུང་མས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་སྟེ།དེའི་གཉེན་པོར་བདག་གི་ཆུང་མས་ཆོག་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །གཉེན་པོ་ནི་ཕྱི་མ་གཞན་ན་ཚངས་པར་སྤྱོད་འདོད་པས་ཆུང་མ་འདོད་པ་མེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་ལ་འདོད་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆུང་བ་ནི་སེམས་སོ། །ཆེ་བ་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ནི་འཇུག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། དུས་མ་ཡིན་པ་དང་། གནས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ བཟུང་བའི་བུད་མེད་ཐུན་མོང་བ་རྣམས་ལ་སྟེ།དེ་ལ་ཐུན་མོང་བ་ནི་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དག་གོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་རྣམས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་བུད་མེད་དང་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕ་མ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། བུ་ མོ་གཞན་སྦྱིན་པར་བྱས་པས་མཚན་མ་ལྟ་བུ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རུས་དང་མཚན་མས་སྲུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བུད་མེད་སྨོས་པས་ནི་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་བའི་བུད་མེད་ཅེས་བྱ་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི་དུས་ངེས་པ་དག་གི་ཚེ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱིས་བསྲུངས་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཆུང་བ་དང་ཆེ་བ་འདིར་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་། ལུས་ཀྱི་ལས་སྤང་བར རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཆགས་སེམས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་ན། གཉིས་ཀྱིས་དབང་པོ་གཉིས་སྤོད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲས་པ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། གཉེན་པོ་སྤོང་བ་དང་། འབྲས་བུ་སྤོང་བ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ཉིད་རྒྱུ་སྤོང་ བའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་ལས་ལྟར་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། གཞི་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་སྤོང་བ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་དབྱུག་པ་དང་། གཅོད་ པའི་དངོས་པོ་མཚོན་ཆ་དང་རྣམ་པ་གཉིས་སྤོང་བར་བཤད་དེ།དབྱུག་པ་སྤངས། མཚོན་ཆ་སྤངས་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལྟར་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྤོང་བ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་ལུས་ཀྱི་ལས་ལྟར་འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བཤད་དོ། །གཞི་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ གཞི་ནི་རྒྱུ་སྟེ་སྲོག་གཅོད་པའི་རྒྱུ་ནི་ཆགས་པ་དང་།ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་རྣམས་སོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཕ་རོལ་སླུ་བའི་བསམ་པ་སྟེ། དེ་ལས་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་སྤོང་བའོ། ། དེ་ནི་བདེན་པར་སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་ཏེ། བདེན་པར་སྨྲ་བ་དེ་ཉིད་ནི་ཕ་རོལ་སླུ་བའི་བསམ་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ བརྟེན་ནས་དེ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།

对治是舍弃对自己受用的贪著而行布施，由此在他世不会欺骗受用，因此说'对他人受用有所顾虑'。果报是行为。这又分两种：小的是取小物，大的是取其他物。这两者以五种方式显示：说'他人'表示因，说'所执物'表示事物，说'认知'表示想，说'盗心安立'表示造作和自性。
'乃至连草根和树叶也不未经给予而取，更何况其他生活资具'，这是指小和大。关于断除邪淫，从断除的角度显示三种：其中因是对自己妻子不知足，为对治此说'知足于自己妻子'。对治是为了来世他处修梵行而无欲于妻子，因此说'对他人妻子无欲'。果报是行为。
这又分两种：小的是心，大的是身体，即两种表业。这以不应行、非时、非处而行来显示。其中不应行是指与他人共有的女人，其中共有是指被他人所执。不共有是指他人妻子，因此说'他人所执女人和他人妻子'。与父母有关系的，以及许配给他人的女儿等也同样，因此说'以种姓和标记守护'。说'女人'是为了排除非情数中的女人形象。
非时而行是在特定时期，因此说'对于持戒者'。非处而行是非支分表业，因此说'非支分表业'。此处小和大也应知是断除意业和身业，因此说'连贪心也不生起，更何况两根交合'。
关于断除妄语，显示对治断除和果报断除。对治断除即是因断除。为什么？因为与身业不同，此妄语无外在事物，且无基础和差别。如同在断除杀生中说明取因有两种：外在事物中伤害之物即棍棒，及割截之物即武器两种断除，说'舍弃棍棒，舍弃武器'，而在断除妄语中没有外在事物，因此说'此中与身业不同，无外在事物'。
'无基础和差别'中，基础即因，杀生之因是贪、嗔、痴。妄语之因是欺骗他人的意图，即断除与此相反的因。这是通过说实语而成就，说实语本身就是欺骗他人意图的对治，因为依此而生，所以这是其因。

།དེ་བས་ན་གཞི་དང་ཁྱད་པར་མེད་ཅེས་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་ན་གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ཉིད་རྒྱུ་སྤོང་བར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། འདུ་ཤེས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདེན་པར་སྨྲ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།བརྟགས་ནས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡང་དག་པར་སྨྲ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྨྲ་བར་བྱ་བའི་དུས་སུ་སྨྲ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་བདག་དང་གཞན་ལ་མི་ཕན་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དུས་སུ་སྨྲ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཆུང་བ་དང་ཆེ་བ་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་དེའི་ཐ་ན་རྨི་ལམ་ན་ཡང་ལྟ་བ་དང་།བཟོད་པ་དང་། འདོད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་བསྒྱུར་ཏེ། སླུ་བའི་བསམ་པས་བརྫུན་གྱི་ཚིག་མི་སྨྲ་ན། ཆེད་དུ་བསམས་ཏེ་བརྗོད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རྨི་ལམ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུང་བའོ། །ཆེད་དུ་བསམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་ནི་ཆེ་བའོ། །ལྟ་བ་ དང་།བཟོད་པ་དང་། འདོད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་བཤད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཐོང་བ་ནི་རབ་ཏུ་རྟོག་པའོ། །ཕྲ་མ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྤོང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གཉེན་པོས་སྤོང་བ་དང་། འབྲས་བུས་སྤོང་བའོ། །དེ་ ལ་གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ན་དབྱེན་མི་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཐོ་མི་འཚམས་བ་ལ་ཞུགས་པ་སྟེ།སྒྲུབ་པ་གང་གིས་གཞན་དག་ལ་ཕན་པ་མ་ཡིན་པའི་དབྱེན་མི་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དབྱེན་མི་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་མི་འཚེ་བ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ སྟེ།དེ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྤོང་བའོ། །འབྲས་བུ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དེ་ཡང་ཕྱོགས་དང་། ལས་དང་། བསམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གང་ལས་ཐོས་ནས་གང་ལ་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ལེན་པ་དང་། བརྗོད་པ་ནི་ལས་སོ། །དབྱེ་བའི་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་དེས་དེ་དག་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་ཚུ་བི་ལས་ཐོས་ནས་ཕ་བིར་སྙོད་པ་མ་ཡིན།དེ་དག་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་ཕ་བི་ལས་ཐོས་ནས་ཚུ་བི་ལ་སྙོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འབྱེད་པ་དང་། བསམ་པ་དང་ལས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །འབྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ ཏེ།སྔོན་མ་བྱེ་བ་དང་། སྔོན་བྱེ་བ་ལའོ། །དེའི་གཉེན་པོར་འདུས་པ་རྣམས་མི་འབྱེད་ཅིང་བྱེ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་སྣོན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདུམ་པ་ལ་མི་དགའ་བ་དང་། མི་འདུམ་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་མི་འདུམ་པ་ལ་མི་ དགའ་ཞིང་འདུམ་པ་ལ་མོས་པ་ཡིན་པས་ཞེས་གསུངས་སོ།།ལས་ཀྱང་བདེན་པ་དང་། བརྫུན་པའི་དོན་ཐ་དད་པའི་ཚིག་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆུང་བ་དང་ཆེ་བའོ། །དེའི་གཉེན་པོར་བདེན་ནམ་བརྫུན་ཡང་རུང་མི་འདུམ་པར་བྱ་བའི་ཚིག་མི་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཚིག་རྩུབ་པོ་སྤང་བའི་དབང་དུ་ བྱས་ནས།སྤོང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། འབྲས་བུ་སྤོང་བ་དང་། གཉེན་པོ་སྤོང་བའོ། །དེ་ལ་འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྟེ། ཞེར་འདེབས་པ་དང་། བརླང་བ་དང་། གཞན་ལ་གནོད་པ་དང་། གཞན་གྱི་མཚང་འདྲུ་བ་སྟེ། གཞན་གྱི་མཚང་འདྲུ་བ་ནི་གང་གིས་ཕ་རོལ་འཁྲུག་པར་ བྱེད་པའོ།།འདི་དག་ནི་བརྗོད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བ་ཡིན་པར་རིག་པ་སྟེ། སྔ་ཕྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཚིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཡང་ཚོགས་པར་མི་འབྱུང་བ་མངོན་སུམ་དང་། ལྐོག་ན་རྒྱུན་དུ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གྲོང་མིའི་ཚིག་དང་། མ་རབས་ཀྱི་ཚིག་ ངོར་བརྗོད་པ་དང་།ཚིག་མི་བརྗོད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་དང་། རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ཆེ་བའོ། །ལྐོག་ན་བརྗོད་པ་རྒྱུན་དུ་མི་འབྱུང་བ་ནི་ཆུང་བའོ། །དེ་བརྗོད་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འགལ་བ་དང་། གཞན་དག་ལ་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱོད་པར་འགྱུར་ཞིང་། དེས་གཞན་འཁྲུག་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་བརྫུན་དང་རྣར་མི་སྙན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

因此说基础和差别无别，如是则说对治断除即是因的断除。对治断除也以三种方式完全宣说：如实认知而说即是'说真实'所说。观察后如实说事物即是'说正确'所说。在应说时说即是于自他无害时，即是'适时而说'所说。
果即是小大生起，因此即便在梦中也转变见解、忍耐、欲望和思维，不以欺诳心说妄语，何况故意而说呢？其中'在梦中'是小的，'故意'是大的。见解、忍耐、欲望和思维等应知是解说的连接，以智慧所见即是思维。
关于断离离间语，显示两种断除：对治断除和果断除。其中对治断除是不离间且不伤害，即以何修行不对他人作不利的离间，因此说'于诸有情不作离间且不伤害'。果即是行为，与此相反即是果断。
彼果行为也以方向、业、意乐和分别来显示：从何处听闻向何处说即是两个方向。接受和表述即是业。'为离间'即是意乐，因此说'不为离间故从此处听闻向彼处传说，不为离间故从彼处听闻向此处传说'。分别应知是分离、意乐和业。
分离有二：未分离者和已分离者。其对治即说'不分离和合者且不增加已分离者'。意乐也有二：不喜和合及喜不和合，其对治即说'不喜不和合且信乐和合'。业也以真实和虚妄不同义的语言有二：小与大。其对治即说'无论真假都不说不和合语'。
关于断除粗语，显示两种断除：果断除和对治断除。其中果即是行为：诽谤、粗暴、损他和揭露他人过失，揭露他人过失即是令他人愤怒。这些应知是表述的连接，即前后类别所摄的语言之结语。
彼亦显现为当面不生起和暗中经常作用，因此说'乡人语和下等语当面说与不说'。其中当面和经常生起是大的，暗中说且不经常生起是小的。说此则违背戒律且令他人痛苦，由此令他人愤怒，因此说'虚妄和不悦耳'。

།གནོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་། ཕྲག་དོག་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འགལ་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁྲོ་ཞིང་རྔམ་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཞན་གྱི་མཚང་འདྲུ་བར་བྱེད་པ་ན་གནོད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་བྱེད་དེ། དེ་དག་དང་ཁོན་མ་བྱུང བ་འབྱིན་པས་ཐོས་པ་དང་།དྲན་པའི་དུས་ན་མི་སྙན་པ་དང་། ཡིད་ལ་མི་འཐད་པ་གཉིས་ཀྱི་སྙིང་དང་། སེམས་མི་དགའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ནི་བདག་མི་ཕྱོགས་པ་དང་། གཞན་དག་ཀྱང་མི་ཕྱོགས་པར་བྱེད་པ་དེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་སྙན་པ་དང་། ཡིད་ལ་མི་ འཐད་པས་སྙིང་ན་བར་བྱེད་པ་དང་།ཡིད་གདུང་བར་བྱེད་པ་དང་། རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་མ་རུང་བར་བྱེད་པའི་ཚིག་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྤོང་བའོ། །གཉེན་པོས་སྤོང་བ་ནི་འཇམ་པོར་སྨྲ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གྱ་ཚོམ་ མ་ཡིན་པ་དང་།མངོན་པར་འདོད་པར་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མཉེན་པ་དང་ཡིད་ལ་འཐད་པ་དང་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གྱ་ཚོམ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྫུན་མ་ཡིན་པས་སྡོམ་པའི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འདོད་པར་བྱ་བ་དེ་ནི་མངོན་ པར་མཐོ་བ་དང་།མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་མཐུན་པས་བདེ་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ཕན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྫུན་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣར་སྙན་པ་དང་། སྙིང་ལ་འབབ་པ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཡང་མཛའ་བ་ དང་།མི་མཛའ་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པས་ཐོས་པ་དང་། དྲན་པའི་དུས་ན་འདོད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དགའ་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ཡིད་ལ་འབབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་བྱེད་དེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འགྲུབ་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་ སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་དག་ལ་ཁོན་མ་བྱུང་བ་མི་འབྱིན་པ་དང་།བདག་ཀྱང་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ལ་གཞན་ཡང་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དགའ་བ་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡིད་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཚིམ་པར་བྱེད་པས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། གཞན་གྱི་ སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་བར་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཚིག་འཁྱལ་པ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཉེན་པོས་སྤོང་བ་དང་། འབྲས་བུ་སྤོང་བ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །གཉེན་པོ་ནི་ཕན་ཚུན་སྨྲ་བར་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། གླེང་བར་སྦྱོར་བའི་ཚེ་ལན་འདེབས་པར་གློན་པའི་ཚིག་དང་། གང་གི་ཚེ་མི་དགེ་བའི་ གནས་ལས་བསླང་སྟེ།དགེ་བའི་གནས་ལ་འཇོག་ནུས་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་སྨྲ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ལན་ལེགས་པར་གློན་པའི་ཚིག་དང་། དུས་སུ་སྨྲ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཚིག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕན་ཚུན་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་ པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གདམས་ངག་ལ་སྦྱོར་བའི་ཚེ།དོན་གྱི་ཚིག་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དོན་སྨྲ་བ་དང་ཆོས་སྨྲ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕན་ཚུན་ལྟུང་བ་ལས་འབྱིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རྩོད་པ་ཞི་བར་བྱེད་པར་སྦྱོར་བའི་ཚེ་རིགས་པར་སྨྲ་བ་དང་། ལུང་སྨྲ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདུལ་བར་སྨྲ་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།སྡུད་པར་འགྱུར་བའི་ཚིག་གིས་ཆོས་སྟོན་པས་སྡུད་པར་སྦྱོར་བ་དང་། མཉན་པར་འོས་པའི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་གནས་པ་རྣམས་ལ་སྨྲ་བ་དང་། གླེང་བསླང་བ་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དུས་དང་རྨང་དང་བཅས་པའི་ཚིག་སྨྲ་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་ བུ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྟེ།ཆུང་བ་དང་ཆེ་བའོ། །དེ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྤོང་བ་སྟེ། ཆུང་བ་དང་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཐ་ན་བཞད་གད་དུ་བྱ་བའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྤོང་ན་ཚིག་གིས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བརྣབ་སེམས་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་ དང་།རང་བཞིན་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །དངོས་པོ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་རང་བཞིན་ནོ།

由于是从损害之因和嫉妒而生，违背戒律，因此说是从愤怒和恼怒而生。对他人挑剔过失时造成两种损害：对他们无怨者揭露过失，使其闻及、忆及时不悦耳、不合意，令其心意不欢喜。
不生欢喜是指自己不亲近且令他人也不亲近，因为不悦耳、不合意而令心生痛苦，令意忧恼，使自己和他人的心相续变得不善，所说即是此等言语。与此相反即是断除果报。以对治断除即是柔和语。
此有二种：非轻率和令人欢喜，因此说柔软且合意。其中非轻率是属于戒律支分，因为不虚妄而不断持戒相续。令人欢喜是与增上和涅槃城相应，故有悦意安乐和悦意利益二种，因此说不虚妄、悦耳、入心、城市人。
此为亲友、非亲友和普通人闻及、忆及时所欢喜，因此说众人欢喜、众人入心。如是成就二种利益：由成就三昧而生最胜喜乐故不揭露他人无怨之过，自己亲近且令他人亲近故生未生之欢喜。
因此说令意欢喜、令意满足而使自己和他人的心相续调柔。就断除绮语而言，宣说对治断除和果报断除。对治是就互相言谈而言，在交谈时以善巧应答语，当见能从不善处引导安立于善处时而说，因此说善巧应答语和适时语。
无颠倒语即是所说的如实语。就互相教诫开示而言，在教诫时说义语和法语，即是所说的说义和说法。就互相出离过失而言，在调解诤讼时说道理和经教，即是所说的说律。
以摄受语说法而作摄受，以应听闻的威仪而住者说法，具有引导而说，因此说具忍耐和具时处基础而说。果报即是行为，有小有大。与此相反即是断除果报，小大即是因此说'乃至断除玩笑语尚且断除，何况散乱语'。
无贪心以事物、自性、分类三相宣说。事物也是执取和自性。

།ཡོངས་སུ་གཟུང་བའང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བདག་གིར་བྱས་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང་སྤྱོད་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ དེ་གཞན་གྱི་ནོར་དང་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རང་བཞིན་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཟོང་གི་དངོས་པོ་འགྲོན་བུ་དང་། གསེར་ལ་སོགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རྫས་དང་ཡོ་བྱད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བརྣབ་སེམས་མེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་གཉེན་པོ་གང་ གིས་བརྣབ་སེམས་མི་བསྐྱེད་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་བརྣབ་སེམས་མི་སྐྱེད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་བརྣབ་སེམས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་གཉེན་པོར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བརྣབ་སེམས་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་བསླང་བའི་སྒོ་དང་། ཐོབ་པར་སྨོན་པའི་སྒོ་དང་། རྐུ་བའི་སྒོ་ནས་འབྱུང་བ་སྟེ། དེའི་ གཉེན་པོར་འདོད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་མི་སྨོན་ཆགས་པའི་སེམས་མི་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་གོང་མ་གཉིས་ནི་ཆུང་བའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཆེ་བའོ། །གནོད་སེམས་མེད་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་བྱམས་པའི་སེམས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕན་པའི་སེམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཞིང་སློང་བ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་བདེ་བའི་སེམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདེ་བའི་ཕྲག་དོག་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ འཇམ་པའི་སེམས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་རྩོལ་བ་ཤིན་ཏུ་མང་པོས་སྒྱིད་ལུག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །དེ་ནི་བྱམས་པ་ལ་ སོགས་པའི་སེམས་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའི།རེ་རེ་ལ་ནི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཁོན་མ་བྱུང་བ་འབྱིན་པ་དང་། གང་གིས་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའམ། འཕེལ་བར་བྱེད་པའམ། གང་གིས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་མ་སྐྱེས་པ་མི་སྐྱེད་ཅིང་སྐྱེས་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་འགྲིབ་ པར་བྱེད་པ་དང་།གང་གིས་མི་དགེ་བ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་ཅིང་། སྐྱེས་པ་ཡང་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མི་སྡུག་པ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་ཅིང་སྐྱེས་པ་ཡང་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་སྡུག་པ་མ་སྐྱེས་པ་མི་སྐྱེད་ཅིང་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་མི་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ ནི་ཁྲོ་བ་དང་།ཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ཐ་བ་དང་། དྲི་མ་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེ་དག་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་གཞན་གྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་དག་སྤངས་ན་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱང་དེ་ནི་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་སེམས་དེ་གང་གི་ཕྱིར་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་ལྟ་བ་རྣམ་པ་བདུན་གྱི་གཉེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། ལྟ བ་རྣམ་པ་བདུན་ནི་ཐེག་པ་གཞན་ལ་ལྟ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ།།ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་བཟང་པོ་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པར་ལྟ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་དགེ་མཚན་དང་། བཀྲ་ཤིས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ཚུལ་ ཁྲིམས་ངན་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལྟ་བ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བདག་གི་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་ལྟ་བ་དྲང་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཆང་བའི་ལྟ་བ་དང་། བརྫུན་དུ་བརྗོད་པའི་ལྟ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་གཡོ་མེད་ལ་སྒྱུ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་མ་དག་པའི་ལྟ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་ལ་བསམ་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ།

遍执也有两种：以我所执取的遍执和以受用遍执，因此说'他人的财物和他人的欲望'。
自性也有两种：商品之物如客人和金等，以及受用，因此说'他人的物品和资具'。
无贪婪的自性是以对治而不生贪婪，因此说'不生贪婪'。
其分类应知是对治三种贪婪，三种贪婪是：从乞求门生起、从希求得到门生起、从偷盗门生起，作为其对治说'不贪求、不希望、不生贪著心'。
如是前二者是小的，第三是大的。
无害心是作为违品的对治，对五种有情遍示：对于作害者，因此说'慈心'。
对于行不善业者，因此说'利益心'。
对于痛苦乞求者，因此说'悲心和安乐心'。
对于嫉妒安乐者，因此说'柔和心'。
对于因极多精进而厌倦执持菩提心的事物者，因此说'具有利益一切众生之心'。
违品有六种。
应知那是对慈等心无差别的，而非对各个单独显示：即从未生怨恨而生起，或随顺已生，或令增长，或于自心相续中不令未生善苗生起且令已生减损，或令未生不善生起且令已生增长，或于他心相续中令未生不喜生起且令已生增长，或不令未生喜爱生起且于已生也不随念。
应知这些与'断除以忿怒、怨恨、损恼、垢染、害心、瞋恚为前行'等词句次第相应。
忿怒等彼等是其他恶行的前行，因此称为前行。
断除彼等时，他心也即具慈，因此说'于具慈者能了知彼心'。
正见是作为七种见的对治而遍示：七种见中对于他乘见，其对治说'住于正道'。
对于不善遍知见和仅以戒律清净见，其对治说'远离各种吉祥相、瑞相和恶戒见'。
其中应知仅以戒律清净见是我见最胜的戒律。
对于我见最胜见，其对治说'见正直'。
对于执著见和妄语见，其对治说'无诳无诈'。
对于世间不清净见，其对治说'于佛、法、僧决定意乐'。

།དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས སུ་བསྟན་ནས།རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྗེས་སུ་སྲུང་བས་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་མེད་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྲུང་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། སྐྱོན་མེད་པས་ནི་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ ཁྲིམས་ཉིད་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་འོག་ཏུ་དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་ངན་སོང་དང་།ངན་འགྲོ་དང་། རྣམ་པར་ལྟུང་བ་ཡོད་པ་གང་ཡང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་གི་། །བདག་གིས་ནི་འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་ཏེ། གཞན་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ སྒྲུབ་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ནི་གནས་མ་ཡིན་ཞིང་གོ་སྐབས་མེད་དེ། གང་བདག་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་ཤིང་། གཞན་དག་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་དགོད་པར་བྱ་བ་འདི་ནི་གནས་མེད་དོ་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ངན་སོང་དང་། ངན་འགྲོ་དང་། ལོག་པར་ལྟུང་བ་གདགས་ པ་ནི་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཉེས་པར་སྤྱོད་པས་འགྲོ་བའི་དོན་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ལུས་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་དོན་དང་། གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྟག་ཏུ་ལྟུང་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་། གྲངས་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ ལམ་གྱི་ཚིག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་། གྲངས་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དུ་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ངན་སོང་དང་། ངན་འགྲོ་དང་། རྣམ་པར་ལྟུང་བ་རྣམས་སྨད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲངས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་བཅུ་ཞེས་བྱའོ། །འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་མེད་པ་དང་མི་འདྲ་བའི རྒྱུ་བསལ་ཏེ།ལས་བདག་གིར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་ནས་སེམས་ཅན་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་བདག་ཉིད་དེ་འདྲ་བས་ནི་དེ་དང་འབྲལ་མི་ནུས་པར་རིག་ནས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར་བདག་མངོན་པར་སྤྲོའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོར་གྱུར་པ་འབྲས་བུ་དང་ བཅས་པའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་དང་།དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གོང་ནས་གོང་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྟགས་ནས། མཆོག་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་སྦྱོར་བར་འདོད་པས། དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་ལྟར་ རྣམ་པར་སྤྱོད་དེ།མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་ནི་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ་།།དེའི་གོང་དུ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་ཉི་ཚེ་བའི་སེམས་དང་། ཁམས་གསུམ་པས་སྐྲག་པའི་ཡིད་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མེད་པ་དང་། གཞན་ལས་ཐོས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་སྟེ། སྒྲའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པས་ ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི་འདིར་བདེན་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ངན་འགྲོ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ནི་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །དེ་སྤངས་པ་ནི་འགོག་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་ལམ་ མོ།།བདེ་འགྲོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ།

如是完整宣说断除一切相的戒律之后，为显示经常不间断地随护持守即是无过失，所以说'经常不间断地护持这些十善业道'。即以一切相和无过失，如是完全宣说了自性戒律。
其后，为完全宣说摄善法戒清净，故说心意成就等次第，即如此成就有情心意。任何有情之恶趣、恶道及堕落，这一切都是由于受持十不善业道之因所生。我如是住于正确修行，也当安立他人于正确修行中。
为什么呢？因为这是不应理且无有机会，即想到'若自住于邪行而欲安立他人于正行中，这是不应理的'。其中恶趣、恶道及堕落之安立，应当以三种意义来理解：以行恶业而趣往之义、以苦处身体现前成就之义、以恒常堕入种种损害之义。
应知十不善业道之词，是由过失、数量及得果所摄。其中'应知十不善业道是由过失、数量及得果所摄'者，由过失所摄故称为不善，过失即是因为果报恶趣、恶道及堕落为人所诽谤。由数量所摄故称为十。由得果所摄故称为业道。
关于'以正受持之因'，正受持即是实行。如是遮除无因及不同因，了知业是自作性后，知晓住于邪行的有情以如是方式无法脱离，为救护他们而自己发起精进。
其后，观察违品及对治之业道与果报，以及善业道渐次清净及其果报，欲求修行殊胜成就者，以清净摄善法戒而修行。因此他如是行持：由受持此十不善业道之因，有地狱、畜生、阎魔世间诸趣。由受持十善业道之因，有生于天、人乃至有顶处等。
更上，若以局限心、三界怖畏心、无大悲心，随他所闻而随声而行，以智慧相修习此十善业道，则成就声闻乘，如是所说。此处应知智慧相即是谛相：恶趣是苦，不善业道是集，断除彼等是灭，彼等之对治是道，善趣是苦。

།དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ནི་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །བག་ལ་ཉལ་སྤངས་པ་ནི་འགོག་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོ་ནི་ལམ་མོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པར་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པར་འདྲ་བ་ལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་རྒྱུ་བསགས་པ་དང་། འཇིག་པ་དང་། མི་ལྟ་བ་དང་། རྟེན་དང་། དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པ་ལྔས་ཐ་དད་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་དག་ལས་ཉི་ཚེ་བ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་སེམས་ཅན་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དཔག་ཏུ་ཡོད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་གི་དོན་འབའ་ཞིག་བྱེད་པའི་ཕྱིར་། གང་གི་ཕྱིར་ཉི་ཚེ་བའི་སེམས་ཞེས་གསུངས པའོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པས་སྐྲག་པའི་ཡིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་ལྟ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སློབ་དཔོན་གྱི་མན་ངག་ནི་རྟེན་ཏོ། །སྒྲ་ནི་དམིགས་པའོ། །སྒྲ་ནི་གང་ཞེ་ན། བདག་དང་སེམས་ ཅན་ལ་སོགས་པར་འདོགས་པ་སྟེ།དེ་ལྟར་དེ་དག་སྒྲ་ཙམ་དུ་རྟོགས་ནས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ལས་ཐོས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་སྟེ། སྒྲའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། བཤད་པ་ལ་མི་ཕྱོགས་པ་དང་། གནས་པ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་དག་ནི་སྟོན་པའམ། རྗེས་སུ་སྟོན་པ་ལ་མ་བརྟེན་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ་དང་། རང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་སྟོན པར་མི་འདོད་དེ།མི་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་གནས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆ་ཕྲ་བས་མང་དུ་གནས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྐྱེན་འདི་ཉིད་པ་ཟབ་མོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྒྱུ་ཆུང་ངུ་བསགས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་མི་ལྟ་བ་ཡང་དེ་དག་ལ་ཡོད་དོ། །བྱེ་བྲག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྒྱུ་བསགས་པ་དང་། དགོས་པ་དང་། དེས་ ནུས་པ་དང་།ས་དང་རྣམ་པ་བཞིས་བསྟན་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་ཤིང་ཚད་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེའི་གོང་དུ་ ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་།ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགོས་པ་ཡིན་ པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ནུས་པ་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་ལ་མཁས་པས་བསྡུས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་པའི་ས་ནི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུས་ རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་བཏབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ནི་གང་ཐོབ་ནས། ཞི་བར་གནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དབང་བསྐུར་ བ་ཆེན་པོའི་ས་ནི་གང་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་འདོད་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ལ་དམིགས་པས་ཞེས་གསུངས་པའོ།

善业道是集谛。断除随眠是灭谛。彼之对治是道谛。在修习智慧方面相似的情况下，声闻乘以五种差别而区分，即：积累因、毁坏、不观察、所依、所缘、行相。
其中，局部声闻乘的有情是因，因为是成就有限善根的机会，且唯行自利，故称为局部心。
怖畏痛苦是因为称为惧怕三界之心。不观察诸有情是因为称为无大悲心。
依止上师教授是所依。声音是所缘。何为声音？即假立我与有情等，如是了知彼等唯是声音后，趣入人无我，因为随顺从他所闻，故称为随声而行。
独觉乘以三种差别而说：现证圆满成佛、不趣说法、安住。彼等不依教师或随学教师而现证圆满成佛，因为称为不依赖他人及自己现证圆满成佛。
不欲说法，不说法是因为称为无大悲心及无方便善巧。由于安住于极其细微的缘起而多住，因为说'通达此缘性甚深，若清净修习则成就独觉乘'。
彼等亦有积累小因、怖畏痛苦、不观察有情。其差别已说。
菩萨以四种差别而说：积累因、目的、能力、地位。应知大乘心极其广大无量是因，因为是成就一切善根的机会，是利益一切有情的机会，因为说'以其上极其广大无量心清净修习'。
应知对痛苦之因及成为痛苦的诸有情具有慈悲心，应知具足彼等的利益有情是菩萨的目的，因为说'具足慈悲心'。
其能力是四摄事，因为说'以方便善巧摄受'。地位有三种：清净增上意乐地是以十大愿而分别，因为说'发起大愿'。
不退转地是获得后虽住寂静亦不舍诸有情，因为说'不舍一切有情'。大灌顶地是欲求通达极其广大的佛智大觉，因为说'缘于极其广大的佛智'。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་ ཆེན་པོ་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་སྒྲུབ་བོ་ཞེས་བརྗོད་པས་ཆོག་པ་འདྲས་ཀྱང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཚིག་གིས་གོང་ནས་གོང་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཀྱི་མཆོག་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་སྤྱོད་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ནི་མཆོག་གི་དོན་ཏོ་། །དེའི་གོང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤོང་བ་དང་། དབང་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤོང་ཞིང་མཁས་པ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པ་བཞིས་གོང་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་བག་ ཆགས་དང་བཅས་པར་སྤོང་བའི་ཕྱིར་དང་།དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལྷག་མ་དང་བཅས་པས་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ལ་དབང་ བས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེའི་གོང་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་བར་དུའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གིས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་ཏུ་འདྲ་བ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ ཡོངས་སུ་སྤྱོད་ཞིང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།བདུད་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དང་། ཐེག་པ་དམན་པ་དག་སེལ་བར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་སྟོབས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྨོས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་། དེའི་འོག་ཏུ་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དོན་ལྔ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ།ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྨོན་ལམ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་དང་། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ལས་བརྩམས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆུང་ངུའི་བྱེ་བྲག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་ལྟར་ཡང་དག་པར་སློབ་སྟེ། མི་དགེ་བ་བཅུའི ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་ལ་བརྟེན་པ་དང་།བསྒོམས་པ་དང་། མང་དུ་བྱས་པའི་ཤས་ཆེ་བས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །འབྲིང་གིས་ནི་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། ཆུང་ངུས་ནི་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། གོང་དུ་ནི་ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ མེད་པར་རྣམ་པར་སྤྱད་ཀྱི་ད་ནི་ཐ་དད་པར་སྤྱད་དོ།།རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངན་སོང་རྣམས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲོག་གཅོད་པ་ནས། ལོག་པར་ལྟ་བའི་བར་གྱིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་བར་དུ་ཁྲིད་དོ། །དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་ཁྲིད་དོ། །གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཁྲིད་དོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་། སོ་སོའི་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་ཏེ། དེ་ནས་གལ་ཏེ་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་ཡང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཉིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་སྟེ། ཚེ་ཐུང་བ་དང་། ནད་མང་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་གཅོད་པའིའོ། །ལོངས་སྤྱོད་ཆུང་ བ་དང་།ཐུན་མོང་གི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པའི་འོ། །གཡོག་འཁོར་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་དང་། འགྲན་ཟླ་དང་བཅས་པའི་ཆུང་མར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་ལོག་པར་གཡེམ་པའིའོ། །སྐུར་པ་མང་བ་དང་། གཞན་གྱིས་བསླུ་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་ བའིའོ།།གཡོག་འཁོར་མི་འདུམ་པ་དང་། གཡོག་འཁོར་ངན་པར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲ་མ་ཟེར་བའི་འོ། །ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཐོས་པ་དང་། འཐབ་མོའི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་རྩུབ་པོའིའོ།

关于'圆满清净菩萨地及圆满清净波罗蜜多的广大行持成就'这一内容，此处虽然只说'成就极为广大的菩萨行'似乎就足够了，但是通过'地'和'波罗蜜多圆满清净'的词语来表达，是为了显示从高到更高的清净，以及为了显示殊胜法的清净，而广泛地完整展示菩萨行。波罗蜜多的含义就是最殊胜的含义。
'更高'是指应当了知通过断除、掌控、完全舍弃并善巧、不知足这四个方面而成为更高：因为断除带有习气的不善业道，因为掌控一切善法，因为完全舍弃声闻和独觉乘而善巧于菩萨乘，因为有余故而不知足。
应当了知由于对一切所知获得自在而完全清净一切相，因为在此之上完全清净一切相，直至成就十力和一切佛法。因此，虽然似乎可以由我亲自成就，但说要精进于实践并成就一切相。由于这是降伏魔军外道和清除小乘的场合，应当了知提到力和佛法。
其后，安住于悲心，从利益众生的戒律角度宣说五种意义：遍知、发愿、修行、随顺因及随顺果。其中遍知通过三个方面来宣说：阶段差别、异熟果差别和等流果差别。
关于阶段差别，是从不善业道开始，有大、中、小三种因果差别。因为如是修学：依止、修习、多作这十不善业道，以重大程度成为地狱之因，以中等程度成为旁生之因，以轻微程度成为饿鬼世间之因。在此之前是无差别地行持恶趣之因，现在则是有差别地行持。
异熟果都是恶趣，因为从杀生乃至邪见都会导向地狱、导向旁生道、导向饿鬼世间。
等流果是即便转生为人也各有两种形态：若转生为人也会感得两种异熟：杀生的果报是短命和多病；偷盗的果报是贫穷和与他人共享财物；邪淫的果报是仆从不可靠和妻子有竞争者；妄语的果报是多受诽谤和被他人欺骗；离间语的果报是眷属不和睦和眷属恶劣；粗语的果报是听闻不悦耳的言语和听闻争吵的言语。

།གཟུང་བར་འོས་པའི་ཚིག་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་ངེས་པའི་སྤོབས་པར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ འཁྱལ་པའིའོ།།ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། འདོད་པ་ཆེ་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྣབ་སེམས་ཀྱིའོ། །ཕན་པ་མི་འཚོལ་བ་དང་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱ་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་སེམས་ཀྱིའོ། །ལྟ་བ་ངན་པར་ལྟུང་བ་དང་། གཡོ་སྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བའིའོ། །དེ་ལ་གནས་ སྐབས་དང་།རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཐ་དད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཆུང་ངུ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་མི་བཟད་པའོ། །འབྲིང་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རབ་ཏུ་མི་བཟད་པའོ། ། ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མཆོག་ཏུ་མི་བཟད་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུའི་བྱེ་ བྲག་ནི་བདེ་འགྲོའི་བར་དུ་ཡང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་ཁྱབ་པ་ཉིད་དོ།།རེ་རེ་དང་མཐའ་དག་གི་ནི་ངན་སོང་རྣམས་སུ་སྡུག་བསྔལ་ཆེ་བ་དང་། ཚད་མེད་པར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པ་སྡུད་པར་འགྱུར་ གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྨོན་ལམ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་དོན་དུ་དགེ་བའི་ཆོས་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་བདག་གིས་སྤངས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་ལ་དགའ་བས་དགའ་བར་གནས་པར་ བྱའོ་སྙམ་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྒྲུབ་པ་ནི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་གནས་པར་བྱེད་ཅིང་། དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤོང་བར་སྦྱོར་ལ། གཞན་དག་ཀྱང་དེ་ལ་གཞོག་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་དག་སྤངས་ཏེ། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་གནས་ཤིང་། གཞན་ རྣམས་ཀྱང་དེ་དག་ཉིད་ལ་འགོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྒྱུ་མཐུན་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་སེམས་རྣམ་པ་བཅུ་བསྐྱེད་པའོ། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་ལ་འཇུག་ པར་སྨོན་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་ཕན་པའི་སེམས་ཉིད་བསྐྱེད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ལེགས་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་སྨོན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཕན་ཚུན་རེགས་པའི་འཕྲོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ འདུམ་པར་སྨོན་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་བྱམས་པའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ལ་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་བར་སྨོན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བདེ་བ་རྣམས་ལ་ནི་བག་ཡོད་པར་སྨོན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་ནི་འཇུག་པར་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕན་གདགས་པའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་འདི་པ་རྣམས་ལ་ནི། ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པར་སྨོན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་ བསྲུང་བའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་བདག་གི་ལུས་ཉིད་དུ་འཛིན་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་བདག་གི་ལུས་སོ་སྙམ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མཉམ་པའི་སེམས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐ་མ་གཉིས་ནི་ དེ་དག་ཉིད་ལྟོས་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང་།བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་སེམས་ཉིད་དང་། སྟོན་པའི་སེམས་ཉིད་བསྐྱེད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་སྙིང་རྗེའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ པའི་འདུན་པའི་ཁྱད་པར་རོ།།དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདོད་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། འདོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དག་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས་དང་། ཀུན་དུ་ ཚོལ་བའི་གནས་སྐབས་སོ།

不应当执取的语言和导致不确定的勇气，这是妄语的过失。
不知满足和变得贪欲炽盛，这是贪欲的过失。
不求利益和导致他人伤害，这是害心的过失。
堕入恶见和变得奸诈，这是邪见的过失。
其中通过暂时和异熟两种差别来显示难忍的痛苦。
怎样呢？小的导致难忍的阎魔世间。中等的导致极难忍。大的导致最难忍。
等流果的差别即使在善趣中也相续遍及。
应当了知各别和一切在恶趣中都成为大苦和无量苦，因此如是说十不善业道会积集无量大苦蕴。
愿即为了利益有情而摄集善法，对大乘法生起欢喜之意乐，因此说'我舍弃这些十不善业道，以喜爱法乐而安住欢喜'。
修行即安住善业道，精进断除其违品，并引导他人趣入，因此说'他舍弃这些十不善业道，安住十善业道，也安立他人于其中'。
等流即依于生起悲心，对诸有情更加生起十种心。
这应当了知是对八种有情：对行不善者愿其趣入善行，因此说'对诸有情生起更大的利益心'。
对行善者愿其获得果报，因此说'安乐心'。
对互相争执者愿其和解，因此说'慈心'。
对受苦者愿与之相应，因此说'怜悯心'。
对安乐者愿其不放逸，因此说'悲心'。
对外道趣向摄受利益，因此说'饶益心'。
对内法者愿其不退失，因此说'守护心'。
对一切发菩提愿的有情，以执为己身而认为'这些有情是我的身体'，因此说'平等心'。
最后两种发心应当了知是依止彼等趣入大乘道和积集福慧资粮，因此说'生起师长心和导师心'。
等流果是以悲心殊胜所摄持的胜解。
这应当观察随颠倒力而追求欲、有、梵行的诸有情，追求欲的有情有二种：受用时位和寻求时位。

།ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པར་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་དང་། སོགས་འཇོག་བྱེད་པའི་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའོ། །ཀུན་དུ་ཚོལ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉེས་པར་སྤྱད་པ་ལ་སྦྱོར་བས་ཚེ་འདི་ཀུན་དུ་ཚོལ་ བ་དང་།ལེགས་པར་སྤྱད་པ་ལ་སྦྱོར་བས་ཚེ་རབས་གཞན་ཀུན་དུ་ཚོལ་བའོ། །སྲིད་པ་ཚོལ་བ་ཡང་འགྲོ་བ་དང་། ཁམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལོག་པ་དང་ཆོས་འདི་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་དམན་པས་ཡང་ དག་པ་ཉིད་དེ།དེ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ངན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་སྟེ། དེ་དག་ལས་གཉིས་ནི་ངེས་པར་སེམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་མི་ཉམས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །བདག་དང་གཙང་བར་འདུ་ཤེས་པ་གཉིས་ནི་ངེས་ པར་སེམས་པ་མེད་པར་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བསམ་པ་མི་མཉམ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ།དེ་དག་གི་རྒྱུ་ནི་ལམ་གོལ་བ་ཐིབས་པོར་རྒྱུ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། ལམ་གོལ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའོ། །ཐིབས་པོ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ ནི་ལྟ་བ་ངན་པར་ལྟུང་བ་བློ་གྲོས་མི་མཉམ་ཞིང་།བསམ་པ་མི་མཉམ་པ། ལམ་གོལ་བའི་ཐིབས་པོར་རྒྱུ་བ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་དམ་པའི་ཆོས་དང་། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ བདག་གིས་མ་ནོར་བའི་ལམ་དང་།ཡང་དག་པའི་ལམ་དང་། ཇི་ལྟ་བ་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། ཕན་ཚུན་རེགས་མི་འཕྲོད་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་མཐུན་པ་ནི་དགྲར་བྱེད་པའི་སེམས་དང་། འཐབ་པའི་ཚིག་དང་གཉིས་ཀྱིས་ རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ།།དེ་ལྟར་རེགས་མི་འཕྲོད་པ་ནི་གནོད་པར་བྱ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས་འབར་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་ནི་རེགས་མི་འཕྲོད་པ་མི་མཐུན་པར་འཛིན་ཅིང་། རྩོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཁྲོ་བ་དང་། ཁོན་དུ་འཛིན་པས་འབར་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དགྲར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱིས་བྱེད་དེ། མི་མཐུན་པར་འཛིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་བྱེད་པར་སྟོན་ཏོ། །འཐབ་པ་ནི་རྩོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སྟོན་ཏོ། །གནོད་པ་བྱ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ཁྲོ་བ་དང་། ཁོན་དུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སྟོན་ཏོ། །དེ་དག་ དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོག་མི་ཤེས་པར་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ངོམས་མི་མྱོང་བ་ནི་བརྣབ་སེམས་ཏེ། སེམས་ཀྱིས་དང་། རྐུ་བ་དང་། གཞལ་ལུགས་ལ་གཡོ་བྱེད་པ་དང་། བརྫུན་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། ལུས་དང་ངག་དང་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི། ངོམས་མི་མྱོང་ཞིང་གཞན་གྱི་ནོར་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཅན་ཡ་ང་བའི་འཚོ་བས་རྗེས སུ་སྤྱོད་པ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཡོངས་སུ་དག་པས་འཚོ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཡོངས་སུ་དག་པས་འཚོ་བ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།






遍行也有三种：不共遍行、不知足遍行、积聚遍行。
寻求也有两种：以造作恶业而寻求今生，以造作善业而寻求他世。
寻求有也有两种：以趣和界的差别分为两种。
寻求梵行也有两种：外道的邪道和此法中小乘的正道，应当安立与彼等众生相应的对治。
邪见有四颠倒：其中两种是由于决定思维而生，故以不坏智慧分别；我见和净见二者是无决定思维而生，故以不平等意乐分别。彼等之因即是行于迷失道之密林。
迷失道即是烦恼。密林即是烦恼随眠，因为如是思维：'唉，这些众生堕入邪见，智慧不平等，意乐不平等，行于迷失道密林中'而如是宣说。
与彼等相应的对治是正法、如理作意和出世间正见，因为说'我应当安立彼等于无误道、正道、如实性中'。
从不共遍行开始，互不相容者的不和合是以怨敌心和斗争语二者分别。
如是不相容是以造作损害而燃烧，因为说：'唉，此众生不相容而执持不和，入于诤论，恒时相续不断以嗔恨和怨恨燃烧'。
怨敌性是以心造作，以'执持不和'之语表示。斗争以'入于诤论'之语表示。造作损害以'嗔恨和怨恨'之语表示。
与彼等相应的对治是修习大慈，因为说：'我应当安立彼等于无上大慈的修习中'。
从不知足遍行开始，不知满足是贪心，以心和偷盗、计量欺诈、妄语等加行，以身语二者分别，因为说：'唉，这些众生不知满足，贪求他人财物，以无惭之活命而随行'。
与彼等相应的对治是以身语意业清净而活命，因为说：'我应当安立彼等于身语意业清净活命中'。

། སོགས་འཇོག་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་སོགས་པའི་ཚེ། དེ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང་། དེའི་དགྲ་བོ་ལ་ཞེ་སྡང་བ་དང་། དེ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གཞིའི་ཉེས་པ་དང་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཡུལ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒོ་མང་པོ་ནས་རྒྱུན་མི འཆད་པར་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་ཉེས་པ་དང་།དེའི་ཉེས་དམིགས་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མི་ཚོལ་བའི་ཉེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་གཞི་དང་ལྡན་པ། ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་ འཆད་པར་ཀུན་དུ་འབར་བར་གྱུར་ཀྱང་དེ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཐབས་ཡོངས་སུ་མི་ཚོལ་བ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཞི་བ་ལ་དགོད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བ། འཚེ་བ་ མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཚེ་འདི་ལ་ཀུན་དུ་ཚོལ་བའི་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་པ་ནི། ལོག་པ་ལ་བདེ་བར་མཐོང་བ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་ཉེས་དམིགས་ཡོད་ཡང་དག་པ་མི་མཐོང་བ་དང་། ཚེ་འདིའི་ཉེས་དམིགས་ཡོད་ཡང་ དག་པ་ཤིན་ཏུ་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར།གཏི་མུག་གི་མུན་པའི་རབ་རིབ་དང་། ལིང་ཏོག་དང་མུན་ནག་ཏུ་གྱུར་པས་བསྒྲིབས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་གཏི་མུག་གི་མུན་པའི་རབ་རིབ་དང་། ལིང་ཏོག་དང་མུན་ནག་གིས་བསྒྲིབས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ལོག་པ་ལ་བདེ་བར་ མཐོང་བས་གང་གི་ཕྱིར་གཏི་མུག་གི་མུན་པའི་རབ་རིབ་ཅེས་བྱའོ།།ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་ཉེས་དམིགས་ཡོད་ཡང་དག་པ་མི་མཐོང་བས་ལིང་ཏོག་ཅེས་བྱའོ། །ཚེ་འདིའི་ཉེས་དམིགས་ཡོད་ཡང་དག་པ་ཤིན་ཏུ་མི་མཐོང་བས་མུན་ནག་ཅེས་བྱའོ། །གཏི་མུག་དེའི་རྒྱུ་བག་ལ་ཉལ་བརྟས་པར་གྱུར་པ་དང་། དེའི་ཚོགས་ལེགས་པར་སྤྱད་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཞུགས་པས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པ་ཡང་ཉེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མུན་ནག་གི་ཐིབས་པོ་ཆེན་པོར་ཞུགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་དང་རིང་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐིབས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གཏི་མུག་གི་རྒྱུ་བག ལ་ཉལ་ལ་བྱའོ།།དེའི་བརྟས་པ་ནི་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །གནོད་པ་ཆེན་པོའི་གནས་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཉེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མུན་པ་ནག་པོའི་ནང་ན་འཐོམས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གནོད་པ་ནི་མུན་ནག་གི་སྒྲས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ་། མུན་ནག་གི་ནང་ན་ གང་དུ་རྒྱུ་བ་དེར་གནོད་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་དང་ཆོས་མཐུན་པས་ངན་སོང་རྣམས་ནི་གནོད་པ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་གྱུར་པའོ། །དེར་འགྲོ་བ་ནི་འཐོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ། །སྡིག་པ་བྱས་པའི་མཚན་མ་མཐོང་བས། འགྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་མཐོང་བས་འཆི་བ་ཡང་ཉེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་ བ་མཐོང་བར་ཞུགས་པ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྔོན་སྡིག་པ་བྱས་པའི་མཚན་མ་མཐོང་བ་དང་། གཉེན་པོ་ཡང་དག་པར་མ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་འགྱོད་པའི་ལྟ་བ་ནི་ཡང་བ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བའི་དུས་ནའོ། །དེ་དག་དང་མཐུན་པ་པོ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ མིག་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་སྟེ།དེ་དག་བདག་གིས་ཅི་ནས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྦྱང་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཚེ་རབས་གཞན་ཀུན་དུ་ཚོལ་བ་ན་ལེགས་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་ པ་ནི་ལམ་ཡ་ང་བར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་འཁོར་བའི་ལམ་ཡ་ང་བར་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ལམ་ཡ་ང་བ་དེ་ནི་རང་བཞིན་དང་། གེགས་དང་། ཆུད་ཟ་བར་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རང་བཞིན་ནི་ཕོངས་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བའོ། །དེ་ལ་ངེས་ པར་འབྱུང་བའི་གེགས་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་དོ།

由于执著于受用等事物而起贪著，对其敌人生起嗔恨，执著其功德而生起贪欲等基础过失，在受用时，从多门烦恼境界中不断生起热恼的过失，以及未见其过患者不求出离的过失。因此经中说道：'唉！这些众生具有贪欲、嗔恨、愚痴的基础，虽然各种烦恼之火常时不断地遍处燃烧，却不寻求从中出离的方法。'
与彼等相应的对治是安置于一切烦恼极为寂静中，因此经中说道：'我当安置彼等于一切烦恼悉皆寂静、无害的涅槃中。'
对于此生追求恶行者的过失是：见错误为安乐，虽有他世过患却不见真实，虽有此生过患却极不见真实，因此为愚痴黑暗的眼翳、白翳和黑暗所障，因此经中说道：'唉！这些众生为愚痴黑暗的眼翳、白翳和黑暗所障。'
其中，由于见错误为安乐故称为愚痴黑暗的眼翳；由于虽有他世过患却不见真实故称为白翳；由于虽有此生过患却极不见真实故称为黑暗。愚痴的因习气增长，及其资粮行善的违品而远离无漏智慧也是过失，因此经中说道：'入于大黑暗聚中，远离智慧光明。'
'聚'字是指愚痴的因习气，其增长以'大'字来显示。趣向大损害处恶趣也是过失，因此经中说道：'迷惑于黑暗之中。'其中，损害以黑暗之词显示，于黑暗中行走之处即成损害，与此法相顺故恶趣是大损害处。趣向彼处即是'迷惑'之义。
见到所造恶业之相，以具悔意而见死亡也是过失，因此经中说道：'已入轻见。'由于见到先前所造恶业之相，且未善修对治故，悔意之见即是轻见。'入'字是指临终时。
与彼等相顺的对治是清净无障智慧眼，经中说道：'我当如何使彼等获得不依他缘通达一切法如实性的无障智慧眼清净。'
对于他世追求而行善者的过失是入于险路，因此经中说道：'唉！这些众生已入轮回险路。'当知彼险路是从本性、障碍和损失来说明。本性是轮回，因为是贫乏的基础。其中出离的障碍有八种。

།ངན་སོང་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་གཡང་ས་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང་། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གཡང་ས་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ སྡུག་བསྔལ་བ་བདེ་བར་ལྟ་བ་ལ་གནས་པས་རྒྱའི་ནང་དུ་ཞུགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་།ལྟ་བ་ངན་པའི་རྒྱ་ཉམ་ང་བར་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་རྒྱུ་གཏི་མུག་གི་བག་ལ་ཉལ་གྱིས་ཁེབས་པའི་ཕྱིར་ཐིབས་པོའི་ཀུན་ནས་ཡོགས་པའོ། །དེས་ན་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཏི་མུག་ཐིབས་པོས་ཀུན་ནས་ཡོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དོན་དམ་པའི་བདེ་བ་ལ་ལམ་ལོག་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། ལོག་པའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལམ་ལོག་པར་གོལ་བའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལ་འདོད ཆགས་ཀྱིས་ལྡོངས་པའི་ཕྱིར།ལྡོངས་པར་གྱུར་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལྡོངས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་ཁོམ་པར་སྐྱེས་པ་དང་། བག་མེད་པའི་ཉེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པས་སྟོན་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འདྲེན་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྲམ་ ཟེ་ལ་སོགས་པ་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་སོགས་པ་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་ལྟ་བས།གང་དུ་འགྲོ་བར་བསམས་པ་དེ་ལས་དེའི་བློ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ། ངེས་པར་འབྱུང་བར་ལྟ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདུད་ཀྱི་ཡུལ་འདོད་པ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཟད་པ་དང་། མི་ སོགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོམ་པོས་ཟིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཆོམ་པོས་ཟིན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆུད་ཟ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ས་ངན་པ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་མཁས་པ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་འདྲེན་པ་མཁས་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དགྲའི་ ས་ན་གནས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་བསམ་པའི་ཐིབས་པོར་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཟུན་གྱི་ས་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ལ་བསམས་པ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་འཁོར་བ་ལས་བསྒྲལ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ ལ་དགོད་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་འཁོར་བའི་ནགས་ཁུང་ཡ་ང་བ་བགྲོད་པར་དཀའ་བ་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱ།འཇིགས་པ་མེད་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་སྲིད་པ་ཚོལ་བ་ནི་ཀླུང་ཆེན་པོར་ བྱིང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཀླུང་རླབས་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་བྱིང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ནི་རང་བཞིན་དང་། གནོད་པ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དང་། ཆུད་ཟ་བས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་ལྔས་རང་བཞིན་བསྟན་ཏེ། ཆུ་བོའི་ཀླུང་ཆེ་བའི་ཕྱིར། ཟབ་པ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པ་དང་།སྲིད་པ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ལྟ་བའི་ཆུ་བོར་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱིས་རྗེས་སུ་བདས་པའི་ཕྱིར། བདས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱིས་བདས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར། མིང་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྲེད་པའི་ཆུ་ཀླུང་དུ་ ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་མི་སྡོད་པ་དང་། འགྲམ་བལྟ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཤུགས་དྲག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཤུགས་དྲག་པོས་བདས་ཏེ་ལྟ་བའི་མཐུ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མང་པོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་རྒྱས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ ཕྱིར་འདོད་པ་དང་།གནོད་སེམས་དང་། རྣམ་པར་འཚེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མང་པོའི་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནོད་པ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ལས་མི་འཕགས་པའི་ཕྱིར། ཆུ་སྲིན་གྱིས་ཟིན་པ་ནི་གང་གི་ ཕྱིར་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་ཆུའི་སྲིན་པོས་ཟིན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

由于与恶趣相应故趋向于险处，即如经中所说'趋向于地狱、畜生、阎魔世间的险处'。
由于住于将痛苦果视为安乐的见解而入于网罗中，即如经中所说'入于恶见可怖的网罗'。
由于其因无明随眠所覆故为黑暗所遍覆。因此虽然说出痛苦却不能领悟，即如经中所说'为无明黑暗所遍覆'。
由于趋入通向胜义安乐的邪道故入于邪道，即如经中所说'入于邪道迷误之道'。
由于贪著所获果报的受用故成为盲闇，即如经中所说'成为盲闇'。
由于生于无暇及放逸二种过失而不能令佛欢喜故离于导师，即如经中所说'无有引导者'。
婆罗门等以为梵世间等为出离，其心所思往处与实际不符，即如经中所说'于非出离见为出离'。
于魔境欲界贪著，由于福德穷尽等二种所摧故为盗贼所执，即如经中所说'为魔道盗贼所执'。
损失有三种：由于住于恶地故无善巧导师，即如经中所说'离于善巧引导者'。
住于敌地，即如经中所说'入于魔的重重意乐'。
远离依怙处，即如经中所说'远离于佛之意乐'。
与彼等相应的对治即是解脱轮回及安立于一切智性，即如经中所说'我当从如是轮回难行可怖丛林中解救彼等，安置于无畏处一切智性大城中'。
从趣门寻求有即是沉没大河之过，即如经中所说'哀哉此等众生沉没于大波涛中'。
当知这是由自性、生害及损失所显示。其中以五相显示自性：由于是大河流故深，即如经中所说'入于欲流、有流、无明流、见流'。
由于为轮回之流所追故为追逐，即如经中所说'为轮回之流所追'。
由于名为爱故名称，即如经中所说'入于爱欲之河流'。
由于刹那不住及不能观察彼岸故急流，即如经中所说'为急流所追无力观看'。
由于随顺欲等诸多分别故广大，即如经中所说'随行于欲、害心、损恼等诸多分别'。
生害亦有四种：由于我执、我所执二者不离家居处故为水兽所执，即如经中所说'为萨迦耶见水兽所执'。

།བོར་ནས་ཀྱང་འདོད་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པས་འདོད་པ་རྣམས་སུ་སྐོར་བའི་ཕྱིར། ཀློང་དུ་ཆུད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པའི་ཐིབས་པོའི་ཀློང་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་དུས་ན་དགའ་བ་ཅན་དང་། འདོད་ཆགས་ ཀྱིས་བདེ་བའི་འདམ་དུ་ཐོགས་པའི་ཕྱིར།དཀྱིལ་དུ་ཐོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགའ་བ་ཅན་དང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་ཀུན་དུ་ཐོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ང་དྲག་གོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པ་ང་རྒྱལ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཁེངས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། གླིང་གི་ཐང་ལ་ཐོན་པ་ནི་གང་གི་ ཕྱིར་ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་ཐང་ལ་འཐོན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆུད་ཟ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ངན་སོང་རྣམས་ན་སྐྱབས་མེད་པའི་ཕྱིར་འཆི་བས་ཆུད་ཟ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དཔུང་གཉེན་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདེ་འགྲོར་མི་འཕགས་པའི་ཕྱིར། མི་འགྲོ་བས་ཆུད་ ཟ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གྲོང་ནས་མ་འཕགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མི་ཁོམ་པར་སྐྱེས་ཏེ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། གཞན་དུ་འགྲོ་བས་ཆུད་ཟ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྒྲོལ་བ་མཁས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་གྱི་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་རྣམས་ལས་བཟློག་པ་དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་ གཉེན་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གླིང་ལ་དགོད་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་།དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་བཏོན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་གླིང་འཚེ་བ་མེད་པ། རྡུལ་མེད་པ། འཇིགས་པ་དང་སྐྲག་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྲིད་པ་ཚོལ་བ་ནི། བཙོན་རར་བཅུག་པའི་ཉེས་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་འཁོར་བའི་བཙོན་རར་བཅུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བཙོན་རར་བཅུག་པ་དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཟད་པ་དང་། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། བཅིང་ བ་དང་སྒྲིབ་པའི་ཉེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་དག་ནི་ཕོངས་པ་རྣམ་པ་ལྔར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ནད་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་རྣམ་པ་མང་པོའི་ཕྱིར་ནད་མེད་པ་མེད་པས་ཕོངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་ མང་པོ་མང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྤངས་པ་ཡང་མི་སྡུག་པ། རྒུད་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་ཕོངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པར་འབྲེལ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེར་རྒུད་པ་དང་བྲལ་བ་མྱ་ངན་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཉེ་དུས་ཕོངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མྱ་ ངན་དང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་བཅས་པའི་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པ་འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྤངས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་མི་མཐུན་པ་འདོད་པ་ལ་སྲེད་པའི་བག་ལ་ཉལ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། ཚུལ་ཁྲིམས་ ཀྱིས་ཕོངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་སྒྲོག་ཏུ་བཅུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་མ་རིག་པའི་བག་ལ་ཉལ་གྱིས་ཁེབས་པའི་ཕྱིར། ལྟ་བས་ཕོངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་མ་རིག་པའི་ཐིབས་པོས་ཀུན་ནས་ཁེབས་པ་ཡིན་གྱིས་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་རྣམས་ལས་བཟློག་པ་དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་དག་བདག་གིས་ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་པ་འཇིགས་པ་མེད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ལོག་པའི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བ་ལ་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་ འདོད་པ་རྣམས་ཕུང་པོའི་གནས་ལས་མི་འཕགས་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཕུང་པོའི་གནས་ལ་མ་འཕགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལམ་བཟང་པོར་འགྲོ་འདོད་པ་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ལམ་ངན་པར་འགྲོ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིས་འགྲོ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

由于追忆欲望而在诸欲中流转，因此沉入深渊是指如经中所说'沉入欲望的深渊'。
在受用时由于贪著于喜乐和贪欲的快乐泥沼中，因此陷于中央是指如经中所说'陷于喜乐和贪欲的中央'。
在世俗时由于以'我最强'等三种我慢而膨胀，因此登上平原是指如经中所说'登上我慢的平原'。
毁坏也有三种：在恶趣中由于无有救护而死亡毁坏，是指如经中所说'无有救护者'。
由于不能超越善趣而不能前进的毁坏，是指如经中所说'未能超越处所之城'。
由于生于无暇而远离佛陀出世的他趣毁坏，是指如经中所说'远离善巧救度者'。
与这些相反的对治是安置于一切智慧之洲，如经中所说'我以大悲心和善根力将他们救出，安置于一切智慧之洲，无害、无尘、远离一切怖畏恐惧'。
从界门寻求有，是入狱之过患，如经中所说'呜呼！这些众生被囚禁于轮回牢狱'。
入狱也应当了知具有苦性、受用穷尽、离爱、束缚和遮蔽五种过患。
这些应当了知有五种贫乏：由于有病、苦、不悦、诸多烦恼，无有无病而贫乏，如经中所说'众多的苦、不悦和烦恼'。
舍弃圆满也与不悦、衰败相连，因此受用贫乏，如经中所说'与可意不可意相连'。
于此离开衰败而悲伤，因此亲属贫乏，如经中所说'随行于悲伤和哀叹'。
生于色界和无色界中远离破戒者，也由于与持戒律仪不相应，随顺贪著欲望的随眠相连，因此戒律贫乏，如经中所说'被置于有的枷锁中'。
获得世间智慧者由于与此不相应，为无明随眠所覆，因此见解贫乏，如经中所说'三界为无明黑暗所遍覆'。
与这些相反的对治，如经中所说'我当安置他们于远离三界一切怖畏的城市，息灭一切痛苦，无障碍的涅槃'。
寻求邪梵行中执著我见即是过患，因为这是其他诸见的根本，如经中所说'呜呼！这些众生执著于我'。
因此欲往涅槃城者不能超越蕴处，如经中所说'未能超越蕴处'。
欲行善道者因颠倒而行恶道，如经中所说'以四颠倒而行'。

།བདག་ཏུ་དམིགས་ནས་དེ་ ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར།འགྲོ་འདོད་པ་རྣམས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དངོས་པོ་མེད་པས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་གྲོང་སྟོང་པ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་གྲོང་སྟོང་པ་ན་གནས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ན་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་ བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འདོད་པ་རྣམས་དེའི་གནས་འབྱུང་བ་མི་མཉམ་པ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མི་འགྲོལ་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་སྦྲུལ་གྱིས་གཙེས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕུང་པོའི་གཤེད་མ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕུང་པོའི་གཤེད་མའི་ཆོམ་པོས་ བཅོམ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་ མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་གནས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ།སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བ་ན་མོས་པ་དམན་པ་ནི་ཉེས་པའོ། །དམན་པ་དེ་ཡང་མང་བ་དང་གསལ་བ་དེ་གཉིས་ཆོས་ རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཞུམ་པས་དམའ་བ་དང་།སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པའི་དོན་བྱ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བས་ཞེན་པ་དང་། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཕྱེ་བ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཞུམ་ཞིང་ཞེན་པས་མོས་པ་དམན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ་། །མོས་པ་དམན་པ་དེ་ ལ་བརྟེན་ནས་ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་སྨོན་པས་སྨོན་ལམ་གྱི་ཉེས་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་གི་སེམས་མི་བདོག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསྒྲུབ་པའི་ཉེས་པ་ནི་མ་ངེས་པའི་ཚོགས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཐེག་པ་མཆོག་གི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ དམན་པ་བསྒྲུབ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ཐེག་པ་མཆོག་གི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་ལྟུང་བ་ཡིན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་རྒྱས་པས་དམིགས་པ་ལ་འགོད་པ་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་རྣམ་པར་རྒྱས་པས་དམིགས་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་བསྡུ་བར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ དབང་དུ་བྱས་ནས་བྱ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ། བྱ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ གསུངས་པའོ།།འདི་མན་ཆད་སངས་རྒྱས་མང་པོ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གིས་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ། ས་དང་པོ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཅི་རིགས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །བསྐལ་པ་མང་པོར་སེར་སྣ་དང་འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དྲི་མ་བསལ་བས་གཏོང་ བ་དང་།ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ས་དང་པོ་ལ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་མ་དག་པས་གཏོང་བ་ཡང་རྣམ་པར་མ་དག་གོ། །དེ་ལྟར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཤས་ཆེ་བར་ཅིའི་ཕྱིར་གསུངས་ཤེ་ན། དེ་མ་ཡིན་པ་དག་ཤས་ཆུང་བའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡང་འདིར་ཆེས་ཡོངས་སུ་དག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དེས་སེར་སྣ་དང་། འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ས་འདི་དྲི་མ་མེད་པའོ་ཞེས་ངེས་པའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ།

为了执着我而完全涅槃的缘故，想要前往的众生，因为无有我见实体，缘于六处空城，因此说'住于六处空城'。
想要从疾病、衰老、死亡以及由此产生的痛苦中完全解脱的众生，因为随顺其处所不平等的大种，故不能解脱，因此说'为四大毒蛇所害'。
随逐蕴魔者，因此说'为蕴魔贼所害'。
随顺种种痛苦者，因此说'将感受无量痛苦'。
与彼等相应的对治是安立于断除一切障碍的涅槃，因此说'我当安立彼等于离一切处的最极安乐，即断除一切障碍的涅槃'。
求真实梵行时，信解下劣是过失。下劣又分为众多与明显两种，由于对于通达广大法而怯弱故为下劣，由于对利益无边众生而厌倦故执著，以二种相分别，因此说'呜呼，此等众生以怯弱和执著而信解下劣'。
依于彼信解下劣而发愿小乘是愿的过失，因此说'不具有最胜一切智智心'。
修行的过失是，住于不定种性者虽有大乘出离而修行小乘，应当了知，因此说'虽有大乘出离而堕入声闻缘觉乘'。
与彼等相应的对治是安立于以广大智慧所缘的佛广大法，因此说'我当安立彼等于以广大智慧所缘的佛广大法'。
就别解脱戒而言，应当了知获得戒力而摄集善法，就利益众生而言，善巧成办事业，因此说'善男子，如是具足如是戒力增长，善巧成办事业的菩萨住于无垢菩萨地'。
此下以'将现见众多佛陀'等语，显示果德差别，如同初地，此处也应随理了知。
由于经多劫断除悭吝和破戒垢染，成就清净布施和戒律，此是差别。初地则因戒律不清净故布施也不清净。
如是为何说布施波罗蜜为主要？因为其他不是主要。此处也应了知更为清净。
由于以彼清净成就而远离悭吝和破戒垢染，故此地无垢，如是显示词义解释。

།ས་དང་པོ་ལ་ནི་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་མེར་བསྲེགས་ པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལྕགས་ལ་སོགས་པའི་གཡའ་ཉི་ཚེ་མེད་པའི་དཔེས་བསྟན་གྱི།འདིར་ནི་ནག་ཚུར་དུ་བཅུག་ན་རང་བཞིན་གྱི་དྲི་མ་འོད་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་བསལ་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་བཟང་བས་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྟན་ཏོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ས་གཉིས་ པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།བམ་པོ་དྲུག་པ། ས་གསུམ་པ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་སྦྱོར་བ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་འབྲལ་བར་སྦྱོར་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་འབྲས་བུའི་དབང་དུ་བྱས་པར་རིག པར་བྱའོ།།དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་སྦྱོར་བ་འབྱུང་པར་བྱེད་པ་ནི། སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཅུ་པ་དག་གོ། །འདོད་ཆགས་དང་འབྲལ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་བསམ་གཏན་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་པར་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུའོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་ པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་སོ།།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་ཚད་མེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་དག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་རྒྱུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་དག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་གྱི་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གཉིས་པ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གསུམ་པ་གནོན་ཏེ། དེས་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཅུས་གནོན་ཏོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་ སྟེ་དག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཉིས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྟན་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་འོངས་པའི་འདོད་པ་སུན་འབྱིན་པ་དང་།ད་ལྟར་བྱུང་བའི་འདོད་པ་ལ་མ་ཆགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱོ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། རང་གི་ཐེག་པ་མི་འདོར་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ལྔ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་ས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་མི་ཤིགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དྲུག་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས པའོ།།སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་དབང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བདུན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྦྱངས་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འོག་མར་སྐྱེ་བ་དང་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པ་གཉིས་ཀྱིས། བསམ་གཏན་བཟློག་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བརྒྱད་པ་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་རང་དབང་གི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེར་སྐྱེས་ཀྱང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དགུ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རླབས་པོ་ཆེའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྲིད་པའི་རྒྱུན་ གཅོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཅུ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བསྲུང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ཐེག་པ་དམན་པ་ ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་།ཐབས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་སྦྱོར་བའོ།

在第一地中，以熔化的纯金为喻，表明外在的铁等物的锈蚀完全消除；在此则表明，当进入此地时，去除了非本性清净的垢染，由于本性善良而显示本性戒律完全清净。《圣十地经》中第二地的解说完毕。
第六品。第三地应当了知是从生起离贪之加行、离贪加行、离贪以及离贪果的角度来说的。其中，生起离贪加行是指十种心意作意。离贪加行是指直至成就并安住禅定为止。离贪是指禅定和无色定等。离贪果是指无量等。
其中，应当了知离贪心意是清净心意。其因的作意是清净心意作意。因此，诸佛子在第二菩萨地中极其清净增上意乐的菩萨，趣入第三菩萨地。他以十种心意作意趣入。何为十种？即所说的清净心意作意。
为了使清净心意不退失，就有了第二种，即所说的坚固心意作意。为了获得方便，从断除未来欲望和不执著现前欲望的角度，有了第三和第四种，即所说的厌离心意作意和离贪心意作意。
从不舍弃自乘的角度，有了第五种，即所说的不退转心意作意。从不为本地烦恼所坏的角度，有了第六种，即所说的坚固心意作意。从自在入定的角度，有了第七种，即所说的修习心意作意。
从能以下生和不退失两者转变禅定的角度，有了第八种，即所说的自在心意作意。从虽生其中而无烦恼的角度，有了第九种，即所说的广大心意作意。为了利益众生，从断除轮回相续的角度，应当了知第十种心意作意，即所说的殊胜心意作意。
离贪加行有三种：即守护不受烦恼染污的加行、守护不入小乘的加行以及摄持方便的加行。

།དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་། མངོན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བཅུ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟེ། དེ་ལ་མདོར་ན་ཚེའི་འདུ་བྱེད་ མི་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་མི་རྟག་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གསུམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟག་པར་སོ་སོར་རྟོག་ཅེས་གསུངས་པའོ་། །དེའི་འོག་ཏུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ཇི་ ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང་།གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོངས་སུ་རྟོག་སྟེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་འགྱུར་བའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཟས་ཀྱིས་གནས་པའི་དབང་གིས་མདོག་མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་ པར་གྱུར་པ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་མི་སྡུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་མཐུན་པ་ཡོངས་སུ་མ་སྤངས་པའི་དབང་གིས་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྣོད་རྣམས་འཇིག་པའི་དབང་གིས་འཇིག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོ་ངེས་པ་མེད་པའི་དབང་གིས་གཅིག་དང་མི་གནས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རིང་དུ་མི་གནས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་རྟག་པ་དེ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་མྱུར་བའི་དུས་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཉིད་སྐད་ཅིག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་ཡོངས་སུ གྲུབ་པ་མེད་དེ།འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་རྣམས་སུ་མ་བྱུང་བ་དང་། མི་འཕོ་བ་དང་། འགག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་མཐར་མ་བྱུང་བ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐར་འཕོ་བ་མེད་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་མི་གནས་པར་སོ་སོར་རྟོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་མི་རྟག་པ་ལ་ཅི་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།མངོན་དུ་རྟེན་དུ་རུང་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དམ་སྙམ་ན། ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་བསྟེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པའི་ཚེ་མངོན་དུ་བསྟེན་པར་ བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བཅུ་པ་གཉིས་པ་ལས་གསུངས་པའོ།།མངོན་དུ་བསྟེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གསོལ་འདྲུའི་གནས་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གྱུར་པ་ནི་དཔུང་གཉེན་མེད་པས་དེ་གྱུར་པའི་ ཕྱིར།ཐོག་མར་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པས་མྱ་ངན་དང་བཅས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མྱ་ངན་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བར་དུ་སྨྲེ་བ་དང་བཅས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆུང་བར་གྱུར་པ་ན་འཁྲུག་པ་དང་བཅས་པས་ དམན་པ་ཙམ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཁྲུག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་དུས་ན་བདག་ལ་སྡུག་པར་འགྱུར་གྱི། མི་སྡུག་པར་མི་འགྱུར་གྲང་སྙམ་དུ། ཚེར་མ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པར་འབྲེལ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་པ་དང་ མི་སྡུག་པར་འབྲེལ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་དུས་ན་བདེ་བ་ཆུང་ལ་སྡུག་བསྔལ་མང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་མང་པོ་མང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་རྒས་པའི་གནས་སྐབས་ན་བྱིས་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སྔ་ མ་གནས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བསགས་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལང་ཚོ་ལ་བབ་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པས། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཆེས་འགྲས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་ནད་དུ་མ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནད་དུ་མ་རྣམ་པར་འཕེལ་བའི་ལུས་མཐོང་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་ནི་འདས་མ་ཐག་པའི་ཚིག་གསུམ་ཆར་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐོག་མར་མ་སྨོས་པ་ནི་ལུས་དེ་ཡང་དང་ཡང་བསྟན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

关于从烦恼中全面守护的修行，即是对一切有为法无常性，以及不应显现的二十种遍察。其中简言之，由于寿命有为法是无常的，故应遍知无常。因此经中说：'善男子们，住于菩萨第三地的菩萨，于一切有为法观察无常。'
其后，观察无常性是何种状态及其本质。何为无常性？由身体状态变化之力，具有三种苦性，故说'苦'。由食物维持之力，变为不悦色等，故说'不悦'。由未断除违缘之力，非时而死，故说'不可信赖'。由器世界毁坏之力而坏灭，故说'毁灭'。由受用物主人不定之力而不与一处安住，故说'不久住'。
此无常为何？彼有二种：速疾时间，故说'生灭刹那性'。无圆满自性，于过去、未来、现在三时中无生、无迁、灭尽，故说'于前际无生，于后际无迁，于现在不住而观察'。
如是，对于有为法无常，思维是否有某些可作为依止的显现对境？见一切皆非应显现依止，故经中第二十说：'于如是一切有为法正观察时，非应显现依止。'
此非应显现依止应知有九种：非显示无常性，故说'无归依处'。已成者无救护故，初时成苦故有忧，故说'有忧'。中间有叹息，故说'有叹息'。弱小时有扰乱故随顺卑劣，故说'有扰乱'。
寻求受用时想：于我当成悦意，不当成不悦意，与刺之悦意不悦意相连，故说'与悦意不悦意相连'。受用时乐少苦多，故说'多诸苦恼、忧恼及扰乱'。老年阶段时，婴儿等前位不住，故说'成无积聚'。
青年阶段时，具三种感受故贪等火炽燃，故说'贪、嗔、痴火炽燃'。衰老阶段时，诸多疾病增长，故说'见此身诸多疾病增长'。身应与前三语皆相连。初时未说身者，是因此身将反复显示之故。

། དེ་ལ་ཐེག་པ་དམན་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ལས་སེམས་བསྐྱོད་ནས། ཆེ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཀུན་དུ་བསྟན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་གཏོང་བ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་དང་། དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་སྟེ།འདིས་ནི་གང་ལ་བརྟེན་ནས་གང་གི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལས་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་སེམས་བསྐྱོད་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་གཏོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ།ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཆེ་བ་ཉིད་དོ་། །ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བརྟག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། མཐུའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཟླ་མེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དོན་བྱ་བའི་ཕྱིར། དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དཀོན་པའི་ཕྱིར་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྙེད་དཀའ་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མ་འདྲེས་པ་ཉིད་ཅེས་ གསུངས་པའོ།།རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་འདྲེས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ དང་བྲལ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་།དེའི་གཞི་ལས་བྱུང་བ་མྱ་ངན་ཟད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཁྲུག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིགས་པ་མེད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་ བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕྱིར་འོང་བ་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དང་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་ ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུ་ནི་སེམས་ཅན་མགོན་མེད་པ་རྣམས་ལས་བརྩམས་པ་སྟེ། དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟར་ཚང་བ་ཡང་དག་པར་མཐོང་སྟེ། འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་གནོད་པ་མང་པོ་དང་ལྡན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་ བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུ་ཉེ་བར་འཇོག་སྟེ།བཅུ་གང་ཞེ་ན། །འདི་ལྟ་སྟེ། མགོན་མེད་ཅིང་རྟོན་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པའོ་། །དེ་ལ་རྟོན་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྟག་ ཏུ་དབུལ་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་།འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། སྲིད་པའི་བཙོན་རར་ཆུད་དེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉོན་མོངས་པ་ཐིབས་པོས་བསྒྲིབས་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། ལྟ་བའི་མཐུ་མེད་དེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་ དང་།དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་དང་བྲལ་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཆུད་ཟོས་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱིས་བདས་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཐར་པའི་ཐབས་ཆུད་ཟོས་ཏེ་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དུའོ།

关于从小乘中全面守护的修行，即从有为法中生起心念后，以显示两种殊胜性而正确趣入如来智慧，对众生安立十种心意乐，为救护他们而精进努力。这里显示了依于何者、为何目的、如何修行。因为从一切有为法中更加强烈地生起心念，并正确趣入如来智慧，故如是宣说。
如来智慧的殊胜性有两种：功德圆满的殊胜性和清净的殊胜性。功德圆满应当了知有五种：由于不可思议故，具足威力功德，如经中说'正见如来智慧不可思议性'。由于无与伦比故，具足正等觉功德，如经中说'无与等者'。由于利益无量众生故，具足广大利益功德，如经中说'无量性'。由于稀有故，具足无量功德，如经中说'难得性'。由于不共外道故，具足不共功德，如经中说'不共性'。
清净应当了知是远离烦恼、离苦、获得涅槃。远离烦恼应当了知是不染着俱有烦恼习气，如经中说'无害性'。远离痛苦应当了知是灭尽痛苦及其根源之忧恼，如经中说'无扰性'。获得涅槃应当了知是远离一切烦恼及随烦恼的怖畏，如经中说'趣向无畏城'。
这也应当了知由菩萨的不退转和利益众生两者，超胜世间和出世间的涅槃，如经中说'正见不退转性和救护众多众生性'。
十种心意乐是缘于无怙众生而发起，他如是正见如来智慧圆满，观察有为法具有如是众多过患时，对众生更加强烈地安立十种心意乐。何为十种？即如经中广说：'无怙无依的心意乐'等。
其中无依即是无怙。这也应当了知有九种：恒时贫穷而无怙、贪嗔痴火炽燃而无怙、陷入轮回牢狱而无怙、恒时不断为浓厚烦恼所障而无怙、无有见力而无怙、远离善法欲乐而无怙、失坏佛法而无怙、为轮回相续所驱而无怙、失坏解脱方便而无怙。

།དེ་ལ་འདོད་པ་ཚོལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ངོམས་མི་ མྱོང་བ་དང་།རབ་ཏུ་མ་ཞིབ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་འབུལ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སྲིད་པ་ཚོལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འགྲོ་བ་དྲུག་གི་ འཁོར་བ་ན་ཡོངས་སུ་འཕྱན་པ་ཉིད་དང་།དེའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པས་ཁེབས་པ་ཉིད་དང་། མི་དལ་བར་སྐྱེ་བ་ནི་གསུམ་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་བཙོན་རར་ཆུད་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉོན་མོངས་པ་ཐིབས་པོས་བསྒྲིབས་པའི་སེམས་ ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་།ལྟ་བའི་མཐུ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། མི་བརྩོན་པ་རྣམས་དང་། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་དང་། ལོག་པ་ལ་བརྩོན་པ་གཞན་མུ་ སྟེགས་ཅན་རྣམས་ནི་བཞི་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཆུད་ཟོས་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་། འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱིས་བདས་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་དང་། ཐར་པའི་ཐབས་ ཆུད་ཟོས་པའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་ཕྱིར། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེས་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་གནོད་པ་མང་པོ་ཅན་མཐོང་ནས་བརྩོན་འགྲུས་འདི་ལྟར་རྩོམ་སྟེ། སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་ བྱ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་གང་ལས་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་པོར་འགྱུར་བ་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟོན་ཏེ། གང་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཏེ་། གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བར་བྱ། ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ། ཡོངས་སུ་གདོན་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གཞག་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ དང་ཤེས་རབ་ལ་དགོད་པས་བསླབ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུ་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱ། དགོད་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་ཡིན་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ནི་གཅིག་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པར་བྱ་ སྟེ།ཐེ་ཚོམ་སེལ་བས་འཇུག་པར་བྱ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཞུགས་པ་རྣམས་མངོན་པར་དགའ་བ་འཛིན་དུ་འཇུག་པས་མི་གཡོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞག་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་གཞག་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ལ་དགོད་པ་ ནི།ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པ་འདུལ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གདུལ་བར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱའོ་སྙམ་ནས་ཞེས་ གསུངས་པའོ།

关于寻求欲望方面，应当了知不知满足和极不细致地享用两种。因为经中说到'经常具有供养的心意以及贪嗔痴之火炽燃的心意'。
关于寻求有的方面，应当依次了知在六道轮回中流转、为烦恼所覆盖、生于不闲暇处这三种。因为经中说到'陷入有的牢狱的心意、经常不断为重重烦恼所障蔽的心意、无有见解力的心意'。
关于梵行方面，应当依次了知不精进者、具慢心者、不入涅槃法者、精进于邪道的外道者这四种。因为经中说到'远离善法欲乐的心意、浪费佛法的心意、为轮回之流所驱的心意、浪费解脱方便的心意'。
为救护众生而发起精进，是因为见到众生界有诸多损害，而如是发起精进：'我当救护这些众生'，如是广说。
其中，从何处如何救护，以及如何成为救护者，以此分类显示救护的差别。从何处救护呢？从业的烦恼、烦恼的烦恼、生的烦恼中救护。因为经中依次说到'当解脱、当清净、当拔除'。
如何救护呢？安置于戒律、建立于定慧，以三学摄持。因为经中依次说到'当安住、当建立'。因为是等持地，所以定慧合说为一。
以两种方式安住于戒律：以断除疑惑而趣入，因为经中说到'当令满足'。令已入者以欢喜心趣入而不动摇地安住，因为经中说到'当正安住'。
建立于定慧是调伏沉掉两种随烦恼，因为经中说到'当调伏'。
如何成为救护者呢？获得两种涅槃界，因为经中说到'思维当令入涅槃'。

།དེ་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་འབྱུང་བ་དང་ལྡན་ཞིང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་ལྡན་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཕན་ཡོན་དང་ལྡན་པར་རབ་ཏུ་གནས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་ ཞིང་འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་སྟེ་།ལམ་གང་གིས་འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མང་པོར་ལྷུང་བའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་མངོན་པར་གདོན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ལ་དགོད་པར་ནུས་སམ་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡིད་བྱུང་བ་དང་། ལྟ་བ་དང་། ཕན་ཡོན་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་ནི་ཡིད་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྩོན འགྲུས་རྩོམ་པའི་རྒྱུ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཕན་ཡོན་དུ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་གང་ལ་ཕན་ཡོན་དང་ལྡན་པ་དེའི་ལམ་སྒོམ་པར་བྱེད་ཅིང་གང་དག་ལ་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་ལ་ བརྩོན་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐབས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་སྦྱོར་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་ཀྱི་ལམ་གང་གིས་འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མང་པོར་ལྷུང་བའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་མངོན་པར་གདོན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ལ་དགོད་པར་ ནུས་སྙམ་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མང་པོར་ལྷུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ནི་ཐེག་པ་རྣམ་པ་ གསུམ་གྱིས་སོ།།དེ་ལ་ཐབས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་སྦྱོར་བ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཐར་ཕྱིན་པ་རྟོགས་པ་དང་། མཐར་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པའི་གོང་ནས་གོང་མ་རྟོགས་པ་དང་། དེ་སྒྲུབ་པའི་གནས་ལ་སྦྱོར་བ་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་ པ་ལ་གནས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་གནས་པ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཐར་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྣམ་པར་ གཞག་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སྒྲུབ་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེའི་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་ མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་རྒྱུ་བའི་ཤེས་རབ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ཡང་ཤེས་རབ་རྒྱུ་བ་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྒྱུ་བ་ཅན་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་ཡང་བསམ་གཏན་ལ་མཁས་པ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བློས་སོ་ སོར་རྟོག་པ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འདིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་གསུངས་པ་ནི་དེ་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ས་འདི་འོད་བྱེད་པའོ་ཞེས་ངེས་པའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྟོགས་པ་ནི་བསམ་གཏན་ལ་མཁས་པ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བློས་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །བསམ་ གཏན་ལ་མཁས་པ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བློས་སོ་སོར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་།ཐོས་པ་ལ་མཁས་པ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསམ་གཏན་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི་གཞན་ལས་སོ། །བློས་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ རང་གིས་སོ།།འདི་ནི་མཐར་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པའི་གོང་ནས་གོང་མ་རྟོགས་པའོ།

如是对一切有为法生起厌离心，对一切众生具有观察，安住于具有一切智智功德，依止如来智慧而精进于救护众生，如是思维：以何种道能够救拔如是陷入众多痛苦和烦恼的众生，使其安住于极为安乐的涅槃中呢？
关于这段中的厌离、观察和具有功德这两者，显示具有三种因：从烦恼中出离的因是具有厌离心；不舍轮回的因是具有对一切众生的观察；发起精进的因是具有了知一切智智功德。
因此，对于具有功德者修习其道，对于所观察者令其成熟，依止如来智慧而精进于救护众生。
从摄持方便的修行开始，为何以方便道能够救拔如是陷入众多痛苦和烦恼的众生，使其安住于极为安乐的涅槃中呢？
其中，陷入众多痛苦和烦恼是指：痛苦是生的烦恼，烦恼是烦恼和业的烦恼。极乐涅槃是通过三种乘法。
其中，摄持方便的修行略说应当了知有三种：了知究竟、了知修证究竟的次第、了知修行处的修行。
其中，究竟是安住于无障碍智慧解脱，因此菩萨如是思维：除了安住于无障碍智慧解脱外，其他方式不能。
通达彼究竟后，为修证究竟，如实通达一切如来所安立之法而修行，因此除了如实通达一切法外，其他方式不能安住于无障碍智慧解脱。
彼通达是随顺于不分别自相共相的智慧，因此除了无行无生之智慧外，其他方式不能如实通达一切法。智慧光明唯依善巧禅定决定智慧观察，非由其他。
此处宣说智慧光明，是为了显示此地名为发光地的词义解释。彼了知是善巧禅定决定智慧观察。
善巧禅定决定智慧观察也唯依善巧闻法，非由其他。关于善巧禅定，是为获得殊胜禅定。决定是从他处。智慧观察是自己。这是了知修证究竟的次第。

།དེ་ལྟར་བློས་སོ་སོར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་ཐོས་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྟོགས་པ་སྒྲུབ་པའི་གནས་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ། ཐོས་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་དེ་བསྒྲུབ་པའི་གནས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ནི་དེ་སྒྲུབ་པའི་གནས་ལ་སྦྱོར་བའོ། ། དེ་ལ་ཚིག་དང་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། ཉིན་མཚན་དུ་ཆོས་ཉན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་གནས པ་དང་།ཉིན་མཚན་དུ་ཆོས་ཉན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཚིག་དང་དོན་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆོས་འདོད་པ་དང་། ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཀླན་ཀ་བཙལ་བ་དང་། དེ་སྐད་སྨྲ་བ་ལས་ཐར་པའི་ཕན་ཡོན་གྱི་བསམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཆེན་ པོ་བསྟན་པ་ལ་སྟོན་པས་རང་གི་ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཕྱིར།ཆོས་ལ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །ལུང་ནོད་ཅིང་ཁ་ཏོན་བྱ་བ་དང་། གཞན་ལ་ཡང་དག་པར་བཤད་པར་བྱ་བ་དང་། དབེན་པར་འདུག་སྟེ་དོན་སེམས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆོས་ལ་ གཞོལ་བ་དང་།ཆོས་ལ་འབབ་པ་དང་། ཆོས་ལ་བབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །མཉམ་པར་གཞག་སྟེ་བསྒོམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆོས་ལ་ཕྱོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆོས་ལ་གནས་སུ་འཛིན་པ་དང་། ཆོས་ལ་སྐྱབས་ སུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ།།རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་ སུ་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་དང་།ཉིན་མཚན་དུ་ཆོས་མཉན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རྟག་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྟོན་ཏོ། །ཆོས་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་ལྷག་མ་དགུ་པོ་དག་གིས་ནི་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ལ་རིམ་ གྲོ་བྱེད་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།དེ་ནི་ནོར་དང་། རྒྱལ་སྲིད་དང་། མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ལུས་པས་ཀྱང་ཆོས་ལ་རིམ་གྲོ་ཆེར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ནོར་བས་ཀྱང་རིམ་གྲོ་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་ནོར་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དེ་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པའམ།ནོར་དང་། འབྲུ་དང་། བང་མཛོད་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དེ་གང་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལ་བྱ་དཀའ་བར་འདུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ན་ཆོས་སྨྲ་བའི་གང་ཟག་དེ་ལ་བྱ་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཞིང་ལ་སོགས་པ་གང་ལས་ནོར་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་གཟུང་བ་གང་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ནོར་གང་གི་དངོས་པོ་གང་གི་ཕྱིར་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་ གཏོང་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ནང་གི་དངོས་པོ་གང་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།གང་གི་ཕྱིར་ནོར་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ལུས་ཀྱི་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཉམས་སུ་ལེན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བླ་མ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དང་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་གང་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པ་དེ་གང་ཡང་ མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ནོར་རྙེད་པ་དེ་གང་གིས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྙེམས་པ་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་དང་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་སྤངས་ཏེ། ང་རྒྱལ་མེད་པར་ཉེ་བར་སྤྱད་པར་བྱ་བ་གང་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པ་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

如是以智慧分别观察，即成为通达闻法。此乃修证之处的修行，通达闻法即是修证之处。因此，修行即是修证之处的修行。
其中依据文字和义理，精进求取正法，日夜渴求听闻佛法，依次修行。因为具有如是分别智慧者，更加精进求取正法，日夜渴求听闻佛法。
依据这些文字和义理，说为'欲求正法'和'喜爱正法'，非为寻求过失和言说解脱功德之心的意思。
为了破除大乘教法中执著自见为最胜，故说'示法'。
依据受持教法、诵读、为他人如实解说、独处思维义理，故说'趣向正法'、'趣入正法'、'契入正法'。
依据等持修习，故说'向法'。
依据出世间智慧，故说'以法为处'、'以法为归依'。
依据解脱，故说'随顺如来法而修行'，因为随顺如来解脱法而修行。
其中'精进求取正法'和'日夜渴求听闻佛法'这前两句显示恒常修行。'欲求正法'等其余九句显示正确修行。
若问此恒常修行之因为何，则显示对法恭敬殊胜，即胜过财富、王位、生天、世间清净，更加恭敬正法。
云何胜过财富？为法舍弃一切财富，因为精进求取佛法者，无论何种财物、财富、谷物、库藏皆能舍弃，于此不生难行想，唯除对说法者生难得想。
外在田地等能生财富之物亦能舍弃，因为说'无有任何外在所执之物不能舍弃'。
为何目的而有的财富亦能舍弃，因为说'无有任何内在之物不能舍弃'。
为何舍弃财富而行身体承事，因为说'无有任何对上师承事供养恭敬不能实行'。
舍弃获得财富的傲慢，因为说'断除我慢和增上我慢，无有任何无慢而行不能实行'。

།གང་ཡོངས་སུ་སྤོང་ པའི་ཕྱིར་ནོར་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ལུས་ཀྱི་གནོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཉམས་སུ་ལེན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་གནོད་པ་གང་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པ་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ནོར་མང་ཞིང་གཅེས་པ་རྙེད་པ་བས་ཀྱང་དེས་ཆེས་དགའ་བར་འགྱུར་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་དེ་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ ཚིག་གཅིག་ཐོས་པ་ནོར་ཆེ་བར་འཛིན་གྱི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྙེད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་ཕུང་པོ་རྙེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།དེ་ལྟར་ནོར་བས་ཀྱང་རིམ་གྲོ་ཆེར་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་སྲིད་ལ་སོགས་པ་བས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རིམ་གྲོ་ཆེར་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ ཡིན་གྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་དང་།བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ཐོས་པ་ནོར་ཆེ་བར་འཛིན་གྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཐོབ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་ སྤྱོད་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་ནི་ནོར་ཆེ་བར་འཛིན་གྱི་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ཐོབ་པས་བསྐལ་པ་འབུམ་ཕྲག་མང་པོའི་མཐར་ཐུག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆོས་ཀྱི་དོན་དུ་སྟོང་གསུམ་མེས་རབ་ཏུ་གང་བར་བདག་དོར་བ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པ་སྤྲོ་བ་ནི། གང་གི་ ཕྱིར་གལ་ཏེ་ལ་ལ་ཞིག་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་ཏེ།གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་མེའི་འོབས་ཆེན་པོ་ཀུན་དུ་འབར་བ། རབ་ཏུ་འབར་བ། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་མཆེད་ཅིང་འབར་བ། མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་ནང་དུ་བདག་པོར་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཆེན་པོ་རང་གི་ལུས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལྟ་ན། ངས་ ཁྱོད་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་འདི་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན་ཡང་། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་གཅིག་གི་དོན་དུ་ཡང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་གང་བར་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་ནས།བདག་གིས་བདག་དོར་བར་མོས་ན། མེའི་འོབས་ཐ་མལ་པར་བདག་དོར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ ཅད་ཉམས་སུ་བབ་ཀྱང་།བདག་གིས་ཆོས་བཙལ་བར་བྱ་ན་མིའི་སྡུག་བསྔལ་དང་འགྲོགས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཀྱི་སྙམ་ནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཐོས་པས་ནི་ཡི་གེའི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་ཐོས་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐོས་པས་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་ཐོས་ པར་སྟོན་ཏོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཆོས་ཐོས་པས་ནི་དོན་ཐོས་པ་སྟོན་ཏོ། །ད་ནི་ཡང་དག་པར་སྦྱོང་བ་དེའི་རྒྱུ་གང་ཞེ་ན། ཚུལ་བཞིན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་། གང་གི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པས་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་ཇི་སྐད་ཐོས་ པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་སོ་སོ་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་རྙེད་པར་རིག་ནས་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་། དེ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་དགའ་བའི་གཞིའི་གནས་མ་ཡིན་པས་དེ་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་དེ་དག་ཐོས་ནས་ཀྱང་རང་གི་སེམས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པས་གཅིག་ཏུ་དབེན་པར་འདུག་སྟེ། འདི་ལྟར་དཔྱད་དོ།

为了完全舍弃，布施财物并且忍受身体的伤害，因为没有任何身体的伤害是不能忍受的。
比获得众多珍贵的财物更加欢喜的是，因为听闻一句未曾听闻过的法语，认为是大财富，而不是获得三千大千世界那么多的珍宝堆。如是比财物更加恭敬。
比王位等更加如何恭敬呢？那是以法欢喜，而不是以转轮王位、帝释天位和梵天位，因为听闻一个善说偈颂认为是大财富，而不是获得转轮王位。
听闻菩萨行的法认为是大财富，而不是获得帝释天位和梵天位直至数十万劫。
为法愿意投身遍满三千世界的火中，欢喜忍受地狱痛苦，因为假如有人对他这样说：'如果你投身入大火坑中，遍燃、极燃、周遍炽燃，成为一团火焰之中，以自身忍受大痛苦，那么我将为你宣说正等觉所说的法语，清净菩萨行。'他便这样想：'为了听闻正等觉所说的清净菩萨行的一句法语，即使从梵天界投身入遍满三千大千世界的火中我也愿意，何况投身入普通的火坑。即使遭受地狱和恶趣的一切痛苦，我也要寻求佛法，何况人间的痛苦。'
其中听闻法语是显示仅仅听闻文字的法语。听闻偈颂是显示仅仅以偈颂听闻法。听闻清净菩萨行法是显示听闻义理。
现在，什么是清净的因呢？显示是如理思维的自性，因为他以如是精进修行而寻求佛法，对所听闻的诸法也是如理思维的自性。
他了知依法修行能获得佛法，因为必须要做，所以入禅定、无色定、无量和神通，但这些也不是欢喜的所依，所以不被这些染污，因为听闻这些法后，以确定思维自心而独处，如是观察。

།ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའི།ཚིག་གི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པ་འབའ་ཞིག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། དེ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུར་འདོད་པ་རྣམས་ལས་དབེན་པ། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ། རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ། དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་དང་པོ་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དང་བྲལ་བས་ནང་ཡོངས་སུ་དངས་ཏེ་། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་རྟོག་པ་མེད་པ། དཔྱོད་པ་མེད་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ བ་ཅན་བསམ་གཏན་གཉིས་པར་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ།།དེ་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་ཤིང་། དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ཡང་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་ལ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་དེ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་བཏང་སྙོམས་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ སྟེ།དགའ་བ་མེད་པ་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་བདེ་བ་ཡང་སྤངས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་སྤངས་ཤིང་། སྔ་ནས་ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་ཡང་ནུབ་པས་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་བསྒྲུབས་ཏེ་ གནས་སོ།།དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། ཐོགས་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ནུབ་པར་གྱུར་ཅིང་། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སོ་སྙམ་ནས། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་ པ་ཐམས་ཅད་དུ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ།རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སོ་སྙམ་ནས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། ཅི་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་ནས། ཅི་ཡང་མེད་ པའི་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ།།དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ནས། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་མ་ཡིན་སྙམ་སྟེ། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ནས་གནས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་མ་གཏོགས་ པར་དེ་ཡང་མངོན་པར་དགེ་བའི་གཞིའི་གནས་མ་ཡིན་པས།དེ་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཡངས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་མི་གཉིས་པ་ཚད་མེད་པ། ཁོན་མེད་པ། འགྲན་ཟླ་མེད་པ། སྒྲིབ་པ་མེད་པ། གནོད་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ་། ནམ་མཁའི་ ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ།།དེ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་དང་། དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཡངས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་མི་གཉིས་པ། ཚད་མེད་པ། ཁོན་མེད་པ། འགྲན་ཟླ་མེད་པ། སྒྲིབ་པ་མེད་པ། གནོད་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་མྱོང་བར་བྱེད་དེ་། ས་ཡང་གཡོ་བར་བྱེད་དོ། །གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་མང་པོར་འགྱུར་རོ། །མང་པོར་གྱུར་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །སྣང་བར་གྱུར་ཅིང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །རྩིག་པ་ལ་ཡང་ཐད་ཀར་འགྲོ། །ར་བ་ལ་ཡང་ཐད་ཀར་འགྲོ། །རི་ལ་ཡང་མི་ཐོགས་པར་ཐད་ཀར་འགྲོ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྱ་བ བཞིན་ནོ།།ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་འགྲོ་སྟེ། དཔེར་ན་འདབ་ཆགས་བྱ་བཞིན་ནོ། །ས་ལ་ཡང་སྟེང་དུ་འབྱུང་བ་དང་བྱེའུ་འཛུལ་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་ཆུ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །ཆུ་ལ་ཡང་མི་ནུབ་པར་འགྲོ་སྟེ། དཔེར་ན་ས་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །དུ་བ་འཐུལ་བར་ཡང་བྱེད། འབར་བར་ཡང་ བྱེད་དེ།དཔེར་ན་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་བཞིན་ནོ། །བདག་གི་ལུས་ལས་ཆུའི་རྒྱུན་ཆེན་པོ་འབྱིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྤྲིན་ཆེན་པོ་བཞིན་ནོ།

思维着'应当通过修持随顺于法的法而通达这些佛法，仅仅依靠清净语言的事业是不行的'。他远离那些想要作为修持随顺于法的法之因的欲望，远离罪恶不善法，具有寻伺，具有观察，具有由远离而生起的喜乐，成就初禅而安住。
他由远离寻伺，内心清净，心相续成为一体，无有寻伺，具有由等持所生的喜乐，成就第二禅而安住。
他由远离喜的贪著而住于舍，具足正念正知，身体感受快乐，如诸圣者所说'彼具足正念而住于乐，是为舍'，无有喜的第三禅而安住。
他舍弃快乐也舍弃痛苦，先前的喜忧已灭，无苦无乐，具足舍念清净的第四禅而安住。
他完全超越一切色想，灭除对碍想，不作意种种想，思维'虚空无边'，成就空无边处而安住。
他完全超越空无边处，思维'识无边'，成就识无边处而安住。
他完全超越识无边处，思维'无所有'，成就无所有处而安住。
他完全超越无所有处，思维'非想非非想'，成就非想非非想处而安住。
除了修持随顺于法的法之外，这也不是现前善根的所依，他以具足慈心、广大、无二、无量、无怨、无敌、无碍、无害、遍满一切的心，遍满充满法界的世间，乃至虚空边际的一切世间而安住。
同样，以具足悲心、具足喜心、具足舍心，广大、无二、无量、无怨、无敌、无碍、无害、遍满一切的心，遍满充满法界的世间，乃至虚空边际的一切世界而安住。
他体验种种神变：震动大地；一身变多，多身合一；显现隐没；穿越墙壁；穿越围墙；穿越山岳毫无障碍，如同虚空中的飞鸟。
在虚空中结跏趺坐而行，如同飞鸟；在地上出没如同水中；在水上行走不沉，如同地面；发出烟雾，放射火焰，如同巨大火堆；从自身放出巨大水流，如同大云。

།ཆུའི་རྒྱུན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དག་ཀུན་དུ་འབར་ཞིང་རབ་ཏུ་འབར་ལ་། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་མཆེད་ཅིང་འབར་ཏེ་མེ་ལྕེ་ གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞི་བར་བྱེད་དོ།།ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་འདི་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ། འདི་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བ་འདི་གཉིས་ལ་ཡང་ལག་པས་འཛིན་ཅིང་ཀུན་དུ་ཉུག་པར་བྱེད་དོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་ཡང་ལུས་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་རོ། །དེ་ལྷའི་རྣ་བའི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ལས་འདས་པ། ལྷ་དང་ མི་གཉིས་ཀའི་སྒྲ་ཡང་ཐོས་སོ།།གང་དག་རིང་ཡང་རུང་། ཉེ་ཡང་རུང་། ཐ་ན་སྦྲང་བུ་དང་། ཤ་སྦྲང་དང་། བུང་བ་དང་། སྲིན་བུ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་ཐོས་སོ། །དེ་སེམས་ཅན་གཞན་དག་དང་། གང་ཟག་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ དང་བྲལ་བ་དང་།གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་དང་། གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། ཆུང་བ་དང་། ཡངས་པ་དང་། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། བསྡུས་པ་དང་། སྤྲོས་པ་དང་། མཉམ་པར་བཞག་པ་དང་། མཉམ་ པར་མ་བཞག་པ་དང་།རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བ་དང་། སྐྱོན་ཅན་དང་། སྐྱོན་མེད་པ་དང་། སེམས་རགས་པ་ལ་ཡང་སེམས་རགས་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སེམས་རགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སེམས་རགས་པ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་ པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་གཞན་དག་དང་། གང་ཟག་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་སྔོན་གྱི་གནས་རྣམ་པ་དུ་མ་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ། ཚེ་རབས་གཅིག་ཀྱང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཚེ་རབས་གཉིས་དང་། གསུམ་ དང་།བཞི་དང་། ལྔ་དང་། བཅུ་དང་། ཉི་ཤུ་དང་། སུམ་ཅུ་དང་། བཞི་བཅུ་དང་། ལྔ་བཅུ་དང་། བརྒྱ་ཡང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཚེ་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། ཚེ་རབས་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང་། ཚེ་རབས་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་དང་། འཆགས་པའི་བསྐལ་བ་དང་། འཇིག་ པ་དང་འཆགས་པའི་བསྐལ་པ་དུ་མ་ཡང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ།།བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཡང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །བསྐལ་པ་སྟོང་ཡང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །བསྐལ་པ་འབུམ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་སྟོང་དང་། བསྐལ་བ་བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ་ནས་བསྐལ་པ་བྱེ་ བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དུ་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ།།ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ན་བདག་གི་མིང་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར། རུས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། རིགས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། ཁ་ཟས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཟ་ཟ། ཚེ་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་ཐུབ། ཡུན་ནི་འདི་སྲིད་ཅིག་གནས་གནས་། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ནི་འདི་ལྟ་ བུ་ཞིག་མྱོང་།དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས། དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཡང་འདིར་སྐྱེས་སོ་ཞེས་རྣམ་པ་དང་བཅས། དན་རྟགས་དང་བཅས། རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པར་སྔོན་གྱི་གནས་རྣམ་པ་དུ་མ་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །དེས་ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ ལས་འདས་པས་སེམས་ཅན་འཆི་འཕོ་བ་དང་།སྐྱེ་བ་དང་། མདོག་སྡུག་པ་དང་། མདོག་མི་སྡུག་པ་དང་། བདེ་བར་སོང་བ་དང་། ངན་པར་སོང་བ་དང་། བཟང་པོ་དང་ངན་པ་རྣམས་མཐོང་ངོ་། །ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།

那些水流也使三千大千世界普遍燃烧，极度燃烧，遍及各处燃烧，成为一片火焰后得以平息。
对于如此具有大神通、如此具有大威力的日月二者，也能用手抓取并随意摆弄。以身体统御直至梵天世界。
他以超越人类的清净天耳界，能听到天人和人类二者的声音。无论远近，乃至蚊虫、苍蝇、蜜蜂、昆虫的声音也都能听到。
他能以心如实了知其他众生和其他补特伽罗的心，对于有贪欲的心如实了知为有贪欲的心。对于离贪欲的心如实了知为离贪欲的心。
如是对于有嗔心和离嗔心，有痴心和离痴心，有烦恼和无烦恼，狭小和广大，已成广大和无量，收摄和散乱，入定和未入定，解脱和未解脱，有过失和无过失，对于粗重心也如实了知为粗重心。对于非粗重心也如实了知为非粗重心。
如是以心如实了知其他众生和其他补特伽罗的心。
他能忆念种种前世，能忆念一世、二世、三世、四世、五世、十世、二十世、三十世、四十世、五十世、百世。能忆念多百世、多千世、多十万世，能忆念坏劫、成劫、多个成坏劫。
能忆念百劫、千劫、十万劫、百万劫、千万劫、亿劫、百亿劫、千亿劫、百千亿劫。
忆念'在某处我的名字是这个，种姓是这个，种族是这个，食用这样的食物，寿命有这么长，住世这么久，经历这样的苦乐。从那里死后生到某处，从那里死后又生到这里'，如是带有形相、标志、因缘地忆念种种前世。
他以超越人类的清净天眼，见到众生死时、生时、美貌、丑陋、善趣、恶趣、贤善和低劣。如实了知众生随业而去。

།ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། ངག་གིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཅན་དག་སྟེ། ལོག་པར་ལྟ་བའི་ ལས་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་ལུས་ཞིག་སྟེ།ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལུས་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། ངག་གིས་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་ པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ།འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་བ་མི་འདེབས་པ། ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཅན་དག་སྟེ། ཡང་དག་པར་ལྟ་བའི་ལས་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་ལུས་ཞིག་སྟེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ལས་འདས་པས་སེམས་ཅན་འཆི་འཕོ་བ་དང་།སྐྱེ་བ་དང་། མདོག་སྡུག་པ་དང་། མདོག་མི་སྡུག་པ་དང་། བདེ་བར་སོང་བ་དང་། ངན་པར་སོང་བ་དང་། བཟང་པོ་དང་ངན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དང་བཅས། དན་རྟགས་དང་བཅས། རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པར་མཐོང་སྟེ། ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་བསམ་གཏན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་འདི་དག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་། རྣམ་པར་ལྡང་ཡང་གང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོང བ་དེར་ཆེད་དུ་བསམ་སྟེ་།སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་མ་གཏོགས་པར་དེ་དག་གི་དབང་གིས་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གང་གིས་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམ་པ་ ལྔའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།བསམ་གཏན་རྣམས་ནི་བདེ་བའོ་སྙམ་དུ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་ནི་ཐར་པའོ་སྙམ་དུ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་པ་རྣམས་ཀྱི་ དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ།འདི་དག་སྡུག་བསྔལ་བར་མི་འགྱུར་བར་བདག་གིས་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་བ་ལས་དགྲོལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའོ། །དགའ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ནི་གྲོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་ངན་པའི་སྐྱབས་སུ་ཞུགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། མཐུའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གཟུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འདི་ནི་མི་ཉམས་པའི་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པས་ཐོབ་པས་དེ་དག་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ས་སྔ་མ་གཉིས་ལ་ཡང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་པར་གཞག་པར རིག་པར་བྱ་སྟེ།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་དང་། གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་དང་དེ་གཉིས་ཀའི་གནས་སོ། །དེ་ལ་འདོད་པ་དང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལས་དབེན་པས་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པར་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ འདོད་པ་རྣམས་ལས་དབེན་པ།སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྟོག་པ་དང་བཅས་ཤིང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ནི་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དགའ་བ་དང་བདེ་བས་ནི་ བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དབེན་པ་ལ་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་དེ་གཉི་གའི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་བཞི་པ་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་ འཇུག་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་དང་།གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་དང་། དེ་གཉི་གའི་གནས་རྣམས་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་འདུ་ཤེས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའོ།

唉！这些众生具有身体的恶行，具有语言的恶行，具有意念的恶行，诽谤圣者，具有邪见，由于完全接受邪见业的缘故，身体毁坏死亡之后，将投生于恶趣、恶道、堕落处的地狱中。
唉！这些众生具有身体的善行，具有语言的善行，具有意念的善行，不诽谤圣者，具有正见，由于完全接受正见业的缘故，身体毁坏死亡之后，将投生于善趣、天界世间诸天之中。
如是完全了知，以超越人眼的清净天眼，见到众生的死亡、投生、美好色相、丑陋色相、善趣、恶趣、贤善与低劣等一切具有相状、标记和因缘，并且完全了知众生随业而行。
他入住这些禅定、解脱、三摩地、等至，出定时，除了由于发愿力而投生于见到能圆满菩提分之处外，不会因这些禅定等而投生。
为何入住禅定、无色定、无量和神通呢？是为了五种众生的缘故。禅定是为了认为'这是安乐'的增上慢众生而说。无色定是为了认为'这是解脱'的增上慢众生而说。慈悲是为了苦恼众生而说，想着'愿他们不再痛苦，我要解救他们脱离痛苦'。喜舍是为了已解脱者而说。神通是为了依止恶劣皈依处的众生而说，为了以殊胜威力来调伏他们。
此地是以不退失禅定等而获得，由此等所分别。前二地也并非没有这些等持。
其中，应当了知禅定和无色定是由四种方式建立：对治分的损减、修习对治、修习的利益以及二者的所依。其中，远离欲望和不善法，表示初禅对治分的损减，因为说'远离诸欲，远离罪恶不善法'。有寻有伺表示修习对治，因为说'有寻有伺'。喜乐表示修习的利益，因为说'由远离所生喜乐'。禅定表示二者的所依三摩地，因为说'成就安住第四禅'。
对于无色定等持，也应当相应地配合对治分的损减、修习对治、修习的利益以及二者的所依。'完全超越一切色想'是指完全超越与眼识相应的想。

།ཐོགས་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ནུབ་པར་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་འདུ་ཤེས་ནུབ་པའོ། །སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ཡིད་ལ་ མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཡིན་པས། སྣ་ཚོགས་ཉིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པའོ། །ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར།གཉེན་པོ་གང་གི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུ་ཤེས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དེ་ནི། གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སོ་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་ནོ། །ནམ་ མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་དེ་གཉིས་ཀའི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་ པ་བསྟན་ཏོ།།ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པ་ལ་རགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་། གཉེན་པོ་གང་གིས་དེ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཐའ་ཡས་སོ་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་ཡོངས་ སུ་བསྟན་ཏོ།།རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་གཉི་གའི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་ཏོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ མཐའ་ཡས་སོ་སྙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་རགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་གང་གི་དེ་ལས་ཡང་དག་པར་དེ་ནི་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།།ཅི་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །ཅི་ཡང་ མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གཉིས་ཀའི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་བསྟན་ཏོ། །ཅི་ཡང་མེད་དོ་སྙམ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རགས་པ་ ཉིད་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་གང་གིས་དེ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་ནི་དེ་གཉི་གའི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་ཏོ།།གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་དང་། གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་དང་། དེའི་ཕན་ཡོན་དང་། དེ་གཉི་གའི་ གནས་རྣམས་ནི་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་ཟིན་ཏོ།།ཚད་མེད་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་དམིགས་པ་མེད་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ཀྱི་གཉེན་པོ་དང་།རྣམ་པར་དག་པ་དང་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་དགའ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། དགའ་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་དགའ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ གཉིས་སུ་མེད་པའོ།།དེ་ཉིད་ཚད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཡངས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་མི་གཉིས་པ་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་བར་དུའོ།

'所谓障碍想消失'是指与耳、鼻、舌、身相应的想消失。
'不作意种种想'是指不作意与意识相应的诸想。由于意识是有分别的，所以说'种种想'，这是对治分的损减。
由于以区分的方式见到色等境无我，因此超越色等境的想，应当知道这是修习对治。
'思维无边虚空'是修习的功德。
'成就并安住于空无边处'这句话显示了两者的所依三摩地。
'在一切方面超越空无边处'这句话显示了对治分的损减。
由于见到外境的粗重性过患，因此超越彼处，应当知道这是修习对治。
'思维识无边'这句话显示了修习的功德。
'成就并安住于识无边处'这句话显示了两者的所依三摩地。
'在一切方面超越识无边处'这句话显示了对治分的损减。
'思维识无边'在此由于见到粗重性的过患，因此超越彼处，应当知道这是修习对治。
'思维无所有'这句话显示了修习的功德。
'成就并安住于无所有处'这句话显示了两者的所依三摩地。
'在一切方面超越无所有处'这句话显示了对治分的损减。
'思维无所有'这句话由于见到粗重性的过患，因此超越彼处，应当知道这是修习对治。
'思维非想非非想'这句话显示了修习的功德。
'成就并安住于非想非非想处'这句话以非想非非想处显示了两者的所依三摩地。
对于无色定，已经相应地说明了对治分的损减、修习对治、其功德以及两者的所依。
无量有三种：缘众生、缘法和无缘。
其中缘众生的通过四个方面来建立：近修、对治违品、清净和摄受果报。
什么是近修？为了成就欲界、色界有喜和离喜乐三种。
由于离苦和离喜，所以是不二的。
这就是无量，因为如经中所说：'具有慈心，广大、宽广、无二、无量'乃至'具有悲、喜、舍'。

།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ གཉེན་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།མི་འདོད་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། འདོད་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་གེགས་བྱེད་པ་གནོད་པར་སེམས་པའི་གཉེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཁོན་མེད་པ་འགྲན་ཟླ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་དག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྒྲིབ་པ་རྨུགས་པ་དང་། གཉིད་དང་། རྒོད་པ་དང་འགྱོད་པ་གཉིས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གཟུགས་དང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་གནོད་པ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོངས་སུ འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པའོ། །འདོད་པ་དང་། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་། སློབ་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཏེ། གང་དག་ལ་ སེམས་ཅན་དུ་འདོགས་པ་མེད་པ་དེ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དམ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མཐའ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་ སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་བཞི་ནི་ཤེས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ལྔ་པ་ནི་མཐོང་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་ནི། ལུས་ཀྱི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་གོ། །ལྷའི་རྣ་བ་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ ངག་གི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་གོ།།སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་དང་། སྐྱེ་བ་མངོན་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་གོ། །གཅིག་གིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གན་དུ་འགྲོའོ། །གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་སྟོན་ཏེ་། སྒྲ་དང་དོན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་ཅིང་སེམས་ཤེས་ལ་ སྐད་གཞན་གྱི་དོན་ཤེས་ཏེ།དོན་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་དག་གིས་ཚིག་འདི་བརྗོད་དོ་སྙམ་པའོ། །གཉིས་ཀྱིས་ནི་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་ཤེས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་དབང་ཉིད་ཐོབ་པར་ རིག་པར་བྱའོ།།དབང་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཞིང་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ས་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། ས་ཡང་གཡོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་དེ་བསྡུས་པ་དང་། སྤྲོས་པ་དང་། སྣང་ བ་དང་མི་སྣང་བར་བྱེད་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་མང་པོར་འགྱུར་རོ། །མང་པོར་གྱུར་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །སྣང་བར་གྱུར་ཅིང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱེད་པ་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐད་ཀར་འགྲོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྩིག་པ་ལ་ཐད་ཀར་འགྲོ། ར་བ་ལ་ཡང་ཐད་ཀར་འགྲོ། །རི་ལ་ཡང་མི་ཐོགས་པར་ཐད་ཀར་འགྲོ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྟེང་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་འགྲོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་འགྲོ་སྟེ་། དཔེར་ན་འདབ་ཆགས བྱ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ས་ལ་ཡང་སྟེང་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ས་ལ་ཡང་སྟེང་དུ་འབྱུང་བ་དང་བྱེའུ་ཟུལ་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་ཆུ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆུ་ལའང་འོག་ཏུ་མི་འབྱིང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆུ་ལའང་མི་ནུབ་པར་འགྲོ་སྟེ་། དཔེར་ན་ས་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ནོ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།རབ་ཏུ་འབར་བར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དུ་བ་འཐུལ་བར་ཡང་བྱེད། འབར་བར་ཡང་བྱེད་དེ་། དཔེར་ན་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

如何是对治违逆之分？对治造作不欲之事及障碍成办所欲之事的害心，故说'无嗔恨、无对手'。
如何是清净？因为完全断除昏沉、睡眠、掉举、后悔等障碍，故说'无遮蔽'。
如何是摄持果报？因为摄持色界和欲界中无害的异熟果和等流果，故说'无害'。
缘法是遍及一切。法即是欲界、色界、无色界中所有的凡夫和有学的众生，缘于无假立众生之处，故说'遍及一切'。
无所缘以二种方式显示：不缘自相即是世间最胜法无我，故说'世间法界殊胜'。
边际无穷尽，故说'乃至虚空界边际'。
'一切世间'即是一切世界，故说'遍及一切世间而住'。
六神通中四种是以智慧分别。第五是以见分别。
以一种神足通，清净身业。以天耳通和他心通二种，清净语业。以宿命通和死生通二种，清净意业。
以一种前往众生处。以二种说法：了知声音和义理，并知他心及了知他语言的意义，了知'他们因此义而说此语'。以二种了知来去：了知众生的前际和后际成熟。
其中神足通应知获得三种自在：对境自在即震动世界，故说'现诸神变，令地震动'。
身自在即收摄、广布、显现、隐没，故说'一变多，多变一，显现隐没'。
作用自在有八种：直入墙壁等，故说'直入墙壁、篱笆、山岳，无有障碍，如行虚空'。
上升虚空而行，故说'于虚空中结跏趺坐行，如飞鸟'。
于地上下出入，故说'于地上下出没，如水中'。
于水中不沉没，故说'于水上行不沉，如地上'。
能放光明，故说'出烟发火，如大火聚'

།ཆུ་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་ལས་ཆུའི་རྒྱུན་ཆེན་པོ་འབྱིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྤྲིན་ཆེན་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།ལག་པས་ཉུག་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་འདི་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་། འདི་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བ་འདི་གཉིས་ལ་ཡང་། ལག་པས་འཛིན་ཅིང་ཀུན་དུ་ཉུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་གྱི་སྣོད་དང་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བྱེད་དེ། འདོད་ དགུར་སྒྱུར་ཞིང་བྱེད་པར་དབང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་ཡང་ལུས་ཀྱིས་དབང་བསྒྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ནི་གང་གིས་ཇི་ལྟར་གྱུར་པས་གང་ཐོས་པས་དེ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པས་ནི་གསལ་ བར་ཐོས་པའོ།།མི་ལས་འདས་པ་ནི་ཐག་རིང་པོ་ཐོས་པ་སྟེ། མིའི་སྒྲ་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་འོག་ཏུ་མནར་མེད་པ་ཡན་ཆོད་ཀྱི་སྒྲ་ཐོས་པར་ནུས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྷའི་རྣ་བའི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ལས་འདས་པས་ལྷ་དང་མི་གཉིས་ཀའི་སྒྲ་ཡང་ཐོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ སྟེ།གང་ན་བྱ་བ་བྱེད་པ་དེར་གཏོད་ཅིང་ཉན་པའོ། །ཐ་ན་སྦྲང་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུང་ངུ་ཡང་ཐོས་སོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ་། །གང་གི་ཕྱིར་གང་དག་རིང་ཡང་རུང་ཉེ་ཡང་རུང་ཐ་ན་སྦྲང་བུ་དང་ཤ་སྦྲང་དང་། བུང་བ་དང་སྲིན་བུ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་ཐོས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཐ་དད་པ་སྟེ།ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། ལོག་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། རགས་པ་དང་། རགས་པ་མ་ཡིན་པར་རབ་ ཏུ་དབྱེ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ལ་ཡང་ འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བ་དང་། གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་དང་། གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བག་ལ་ཉལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐྱེ་བ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཆུང་བའོ། །འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཡངས་པའོ། །གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའོ། །གཟུགས་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་ནི་ཚད་མེད་པ་སྟེ། གང གི་ཕྱིར་ཆུང་བ་དང་།ཡངས་པ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་ཚད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་བསྡུས་པ་དང་སྤྲོས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བསྡུས་པ་དང་སྤྲོས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ནི་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དང་། ལངས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཉམ་པར་ བཞག་པ་དང་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་མཉམ་པར་བཞག་པ་དང་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལོག་པ་དང་ ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པ་རྣམས་ལ་ནི་གྲགས་པ་རྣམས་ལ་འདོད་པས་སྤྱོད་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་རིགས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཅན་དང་སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རགས་པ་དང་ཆ་ཕྲ་བ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ སེམས་རགས་པ་ལ་ཡང་སེམས་རགས་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།སེམས་རགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་སེམས་རགས་པ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ནི་དྲན་ པ་གང་གིས་དྲན་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྔོན་གྱི་གནས་རྣམ་པ་དུ་མ་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

出水是指从自身放出巨大的水流，如同大云一般。
手触摸是指以神通力和威力触摸日月这两个如此具大神通、如此具大威力的天体。
直至梵天世界的器世间和有情世界都能自在掌控，随意转变，这是因为能以身体统御直至梵天世界。
天耳通是指能听闻任何声音并完全了知其状况，清净天耳则能清晰听闻。
超越人耳是指能听到远处的声音，远远超过人耳所能听到的声音，能听到下至无间地狱的声音。因为以清净超越人耳的天耳界，能听到天人和人两者的声音，专注倾听所作之事。
乃至蚊虫等声音是说明连微小的声音也能听到。因为无论远近，乃至能听到蚊子、苍蝇、蜜蜂和虫子的声音。
他心通是了知不同的心，应当了知有：烦恼缠缚、随眠、生起、入定、得定、解脱、邪行、正修、粗重和细微等差别。
其中烦恼缠缚是指有贪等，因为如实了知有贪心即是有贪心，无贪心即是无贪心。有嗔和离嗔、有痴和离痴亦复如是。
随眠是指有烦恼和无烦恼，因为说有烦恼和无烦恼。
生起是指：人的心量狭小，欲界天的心量广大，色界天的心量更大，无色界的心量无量。因为说狭小、广大、更大和无量。
入定是指收摄和散乱，因为说收摄和散乱。
得定是指入定者和出定者的等持与不等持，因为说等持与不等持。
解脱是指解脱和未解脱，因为说解脱和未解脱。
对于邪行和正修，是指世间所知的不如法行为和如法行为，因为说有过失和无过失。
凡夫我慢者的粗重和细微烦恼生起，是因为如实了知粗重心即是粗重心，非粗重心即是非粗重心。
宿命通是忆念过去，因为说能忆念种种前世。

།གང་དྲན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་རབས་གཅིག་ཀྱང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཚེ་རབས་གཉིས་དང་གསུམ་ནས་བསྐལ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དུ་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་ ལྟར་དྲན་པ་སྟེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ན་བདག་མིང་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཅེས་གསུངས་པའོ།།རུས་ཐ་དད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རུས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡ་རབས་དང་མ་རབས་ཐ་དད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རིགས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྟོན་པ་ཐ་དད་ པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཁ་ཟས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཟ་ཟ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འདུ་བྱེད་ཐ་དད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཐུབ། ཡུན་འདི་སྲིད་ཅིག་གནས་གནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དར་བ་དང་རྒུད་པ་ཐ་དད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མྱོང་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ དག་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལ་རུས་ཐ་དད་པ་ནི་ཕ་དང་མ་ཐ་དད་པའོ། །ཡ་རབས་དང་མ་རབས་ཐ་དད་པ་ནི་བྲམ་ཟེ་དང་རྒྱལ་རིགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཐ་དད་པ་ནི་ཚེའི་ཚད་དང་། དུས་མ་ཡིན་པ་དང་དུས་སུ་འཆི་བའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་ནི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དང་བཅས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དན་རྟགས་ནི་མིང་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་དན་རྟགས་དང་བཅས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་དུ་ཚེ་རབས་གཅིག་དང་གཉིས་དང་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ སོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་དག་གོ།།དན་རྟགས་ནི་མིང་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་བདག་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱའོ་། །སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་གང་གིས་བསྐྱེད་པའོ། །འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་གང་གིས་མཐོང་ཞེ་ན། ལྷའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་ལྷའི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་མིའི་ལས་འདས་པས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།གང་མཐོང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་འཆི་འཕོ་བ་མཐོང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། མདོག་སྡུག་པ་དང་། མདོག་མི་སྡུག་པ་དང་། བདེ་བར་སོང་བ་དང་། ངན་ པར་སོང་བ་དང་།བཟང་པོ་དང་ངན་པ་རྣམས་མཐོང་ངོ་། །ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ནི་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། ངག་གིས་ཉེས་པར་ སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ།ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཅན་དག་སྟེ། ལོག་པར་ལྟ་བའི་ལས་ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་རྒྱུས་ལུས་ཞིག་སྟེ། ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྷུང་བ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེའོ་ ཞེས་བྱ་བ་དང་།ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ལུས་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བཟློག་པ་ནས་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །ལྷག་མ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་འབྱུང་བ་དང་། ཐུན་མོང་བས་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་ བའོ།།དེ་བསམ་གཏན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་འདི་དག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་རྣམ་པར་ལྡང་ཡང་གང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོང་བ་དེར་ཆེད་དུ་བསམས་ཏེ། སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ མ་གཏོགས་པར་དེ་དག་གི་དབང་གིས་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་བསམ་གཏན་རྣམས་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་རྣམས་སོ།།རྣམ་པར་ཐར་པ་ནི་གཟུགས་མེད་པ་དག་གོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དག་ནི་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཏེ་བྱུང་བ་དང་དུས་མཉམ་དུ་ཇི་ལྟར་ བསམ་པའི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་དེ་དག་གི་དབང་གིས་མི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་དབང་གི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་དེ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་བོ།

所谓忆念，是因为能够忆念一世乃至数百千万亿劫的前生。
关于如何忆念，名称的差别是因为说'在某处我的名字叫做这个'。
种姓的差别是因为说'种姓叫做这个'。
贵贱的差别是因为说'种族是这个'。
饮食的差别是因为说'食用这样的饮食'。
诸行的差别是因为说'寿命能活这么长，住世这么久'。
兴衰的差别是因为说'经历这样的苦乐'，这些都已经显示了。
其中种姓的差别是指父母的不同。
贵贱的差别是指婆罗门、刹帝利等的不同。
诸行的差别是指寿命长短、非时死和时死。
其中相貌是指这一切的差别，因为说'具有相貌'。
标记是指名称，因为说'具有标记'。
因缘是指种族等，因为说'具有因缘'。
另一种分类中，一世、二世、三世等是相貌。
标记是指名称等。
因缘是指'我从那里死后投生到某处'。
投生的因缘是指由何因而生。
关于死亡转生的神通是由什么见到的呢？是由天眼等，因为说'以清净超越人眼的天眼'。
见到什么呢？见到众生死亡转生，因为说'见到众生死亡、投生、色相好丑、善趣恶趣、贤劣等。如实了知众生随业而去'。
如何见到呢？'唉！这些众生具有身恶行、语恶行、意恶行，诽谤圣者，具有邪见，因为受持邪见业的缘故，身坏命终后堕入恶趣、恶道、地狱中投生'。
'唉！这些众生具有身善行'等相反的情况，乃至'投生于善趣天界中'，显示了如是了知。
其余的是声闻乘所说的共同内容，未作详细区分。
他于这些禅定、解脱、三昧、等至中入定出定，除了为圆满菩提支分而发愿力所致的投生外，不会因这些而投生。
其中禅定是如前所说的那些。
解脱是指无色定。
三昧是指无量。
等至是指神通，因为能够同时成办所欲之事。
说'不因禅定和无色定而投生'是指能如实成就自主意愿。

།གང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་འགྲོགས་པའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པར་འཕོ་བ་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་དག་པ་དེར་ཡང་ཅི་ཡང་གཞག་པ་མེད་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་ མོངས་པ་ལས་ཀྱང་ཅི་ཡང་བསལ་བ་མེད་དེ།གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་ལྡོག་ཅིང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཡང་མངོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་འཕོ་བ་མེད་པ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེའི་ཀུན་འབྱུང་བ་རིང་དུ་གྱུར་པས། དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་འདོད་པ་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྒོམས་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་མ་རིག་པ་དང་བཅས་པར་བསྲབས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྟ་བ་རྣམས་ནི་ས་དང་པོ་ཉིད་དུ་ མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་འདོད་པའི་འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་བསྲབས་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ཀྱི་འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་དང་། སྲིད་པའི་འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་དང་། མ་རིག་པའི་འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ལྟ་བར་གྱུར་ པའི་འཆིང་བ་རྣམས་ནི་སྔ་ནས་ཀྱང་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལོག་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འགྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་སྤོང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་སྤོང་བ་ཡིན་གྱི། སྔར་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ སེལ་བར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་བྱེད་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ནས། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ལོག་པའི་འདོད་ཆགས་འགྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ལོག་པའི་ཞེ་ སྡང་འགྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་།ལོག་པའི་གཏི་མུག་འགྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ་། །གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་གྱི་དཔེས་ནི་གྲོན་མེད་དེ་སྲང་ཀ་ཐུབ་པས་ས་འོག་མ་ལ་དབང་བྱེད་དེ། ས་འདི་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྲོ་བ་ཉམས་པ་མེད་པར་ ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་མགར་བ་མཁས་པའི་ལག་ན་བསྲེལ་ན་སྲང་གྲངས་ཀྱི་ཚད་བཞིན་དུ་འདུག་གོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་བྱེད་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཡང་།བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ནས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དུ་ལོག་པའི་འདོད་ཆགས་འགྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་མི་འཁྲུགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་རྗེས་སུ་སྲུང་ བའི་ཕྱིར།བཟོད་པ་དང་དེས་པའི་བསམ་པ་ཤས་ཆེར་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེའི་བཟོད་པ་དང་དེས་པའི་བསམ་པ་ཡང་དེ་བས་ཤས་ཆེར་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་། གནོད་པ་བྱེད་དུ་ དོགས་པ་ལ་ནི་བཤེས་པ་ཉིད་སྙན་པའི་ཚིག་གིས་སྦྱོར་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་བཤེས་ཤིང་འཇམ་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ནི་མི་འཁྲུགས་པ་དང་། ཕྱིར་མི་གཤེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་མི་བསྐྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བའི་བསམ་པ་ཉིད་དང་མི་འཁྲུགས་ པའི་བསམ་པ་ཉིད་དང་གཡོ་བ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།འདས་པ་ལ་ང་རྒྱལ་མེད་པས་བདག་གིས་བཤད་ཀྱིས་འཆགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མཐོ་དམན་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའོ། །གཞན་ལས་འདུད་པའི་བྱ་བ་ལ་མི་སྨོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ ཅན་གྱིས་བྱས་པ་ལ་འདོད་པ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་སྨོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱས་པ་ལ་ཕྱིར་བྱེད་པར་རེ་བ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

'所谓见到圆满菩提分之处，即与诸佛及诸大菩萨相伴之处。
见一切法清净无迁变性，及烦恼无坏灭性，因为是缘起故。于彼清净中亦无所立，于烦恼中亦无所除，依对治而转烦恼，清净亦显现，因为一切法依缘故，了知无迁变性及无坏灭性。
由其生起远离故，较之更为增上的欲界、色界、无色界相应的一切修所断烦恼及其因无明都将变薄。诸见已于初地以见道断除，因此较之更为增上的一切欲界系缚将变薄。一切色界系缚、一切有界系缚、一切无明系缚都将断除。其见所成的诸系缚早已断除。
所谓断除邪贪等非所减之法，是断除不善根的随眠，而非因先前已除而断除生起，因为住于此菩萨地菩萨放光地的菩萨，从数百劫乃至数千万亿劫中，将断除非所减之邪贪。将断除非所减之邪嗔，将断除非所减之邪痴。
以纯金为喻，表示无损耗而能掌控下地，于此地无贪而行无有退失，因为如是说道：'善男子，譬如纯金在巧匠手中锻造时，重量如度量所示。善男子，如是住于菩萨放光地的菩萨，从数百劫乃至数千万亿劫中，将断除非所减之邪贪'，如前所述。
彼于加害者不生嗔恨，为护他心故，忍辱与柔和意乐更为清净，因为说'其忍辱与柔和意乐较之更为清净'。
彼以加害差别而显示，对于可能加害者以亲善语言相待，因说'亲善柔和意乐'。
对于加害者不生嗔恨，不报复等，不生不悦，因说'不动意乐、不嗔意乐、无动摇意乐'。
于过去无慢心而认错，因说'无高下意乐'。
不希求他人屈服，因说'于有情所作无欲求意乐'。
愿以回报行善，因说'于所作无期待回报意乐'。

།བཅོས་པ་མ་ཡིན་པར་ཕན་གདགས་པར་སྤྱོད་པ་སྦྱོར་བ་དང་། ཉེ་མགོན་མེད་དེ་མཉམ་པར་ ཕན་འདོགས་པར་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གཡོ་མེད་ཅིང་སྒྱུ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།མི་དགའ་བ་ཆུང་ངུ་དང་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐིབས་པོ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའོ། །ས་འདིའི་ལྷག་མ་ནི་སྔ་མའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །འཕགས་ པ་ས་བཅུ་པ་ལས།ས་གསུམ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།བམ་པོ་བདུན་པ། ས་བཞི་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཐོས་པ་གཟུང་བ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་ པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།རྣམ་པར་དག་པ་དང་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་འཕེལ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པས་སོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་གཉེན་པོ་ བསྒོམ་པ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཆོས་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་བཅུ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གསུམ་པ་ལ་སྣང་བ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཞི་པ་ནོན་ཏེ། དེས་ཆོས་ལ་སྣང་བའི་འཇུག་པ་བཅུས་གནོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།སྣང་བ་ན་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་དེས་དེར་རྟོགས་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་འཇུག་པས་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་ཆོས་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པའོ། །དེ་དག་དང་དེ་མཚུངས་པར་རྟོག་པ་སྟེ། ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཉི་ག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བྱེ་བྲག་ རྣམ་པ་བཅུས་རིག་པར་བྱ་སྟེ།རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བྱེ་བྲག་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་གདགས་པའི་བྱེ་བྲག་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རང་བཞིན་གྱི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཐའི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་ པར་བྱང་བའི་གནས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པའི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་ འཇུག་པ་དང་།གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བསམ་པ་རླབས་པོ་ཆེའི་མོས་པའི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་དང་། ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་མོས་པའི་ཁམས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སྣང་བས་ འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་པོ་དག་གོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ རྣམ་པར་དག་པ་འཕེལ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་འཕྲོ་བ་ཅན་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་ སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་བཅུས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཇི་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མང་དུ་ཐོས་པའི་གནས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་ཞུགས་པར་གྱུར་པས། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་ ཏེ།རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སོ།

不虚伪地利益他人的修行，无亲近依怙而平等利益他人，是因为所说的'无虚伪无诡诈之心'。
与微小不悦也无关联，是因为所说的'无郁结之心'。
此地的其余应如前例理解。
《圣十地经》第三地解说完毕。
第七品
第四地是依止三摩地清净，以闻法所持如实了知清净所分别。
应知彼由四相安立：清净与对治修习增长之因安立，清净增长安立，对治修习增长安立，及其果安立。
其中清净与对治修习增长之因即是十种法光明入，因为经中说：'善男子，菩萨在第三地中光明极为清净，即入第四菩萨地，以十种法光明入而入。'
光明即是证悟智慧，以彼于彼证悟，趣入如来所说诸法，故此智慧即是法光明入。
彼等与彼相应思维，因为如所知二者皆生起故。
应知彼由十种观察差别：
观察差别中众生假立差别，是因为经说'以光明入观察众生界'。
处所差别，是因为经说'以光明入观察世界'。
自性差别，是因为经说'以光明入观察法界'。
边际差别，是因为经说'以光明入观察虚空界'。
染净所依差别，是因为经说'以光明入观察识界'。
染污差别，是因为经说'以光明入观察欲界、以光明入观察色界、以光明入观察无色界'。
清净差别，是因为经说'以光明入观察广大意乐胜解、以光明入观察广大意乐胜解界'。
其中染污即是三界。清净有二种：以无染污及不舍众生而言，是声闻等共与不共之故。
其中清净增长即是如来种性圆满，因为经说：'善男子，菩萨得此焰慧地已，即以十种成熟智慧之法，由获得如来种性自性法而圆满。'
云何圆满如来种性？由多闻处智慧殊胜，为断所知障摄受殊胜，如是清净殊胜即是如来种性。

།དེ་བས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གང་དག་ཡིན་པ་ནི་གང་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པར་བྱེད་པའི་ཆོས་བཅུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ལ་སྣང་བས་འཇུག་པ་དང་།དུས་མཉམ་དུ་ཐོས་པ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་རང་གི་གནས་ལ་གནས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པའི་མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ དང་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྣམ་པར་གཞག་པ་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། ལས་ཀྱི་སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། ཞིང་དུ་ལས་ཀྱིས་ སེམས་ཅན་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་།སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་ཟད་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་གནས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་དང་པོ་གཉིས་པོ་ཕྱིར་ མི་ལྡོག་པའི་བསམ་པ་ཉིད་དང་།དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པ་མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བ་ནི་ཤེས་པ་གོང་མ་གཉིས་པོ་རང་གི་གནས་ལ་གནས་པ་དང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །ཆོས་གཉིས་པོ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་པ་གང་ཟག་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་འཇིག་པ་ནི་རྟོག་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་སྟེ། དེ དག་ཀྱང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས།ཇི་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་བ་དེ་ཐ་དད་པས་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཤེ་ ན།སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡང་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལས་ཀྱི་སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྟོན་ ཏོ།།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འཁོར་བའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ནི་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བྱང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་སུ་ལས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ།ཞིང་དུ་ལས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྟོན་ཏོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་སྔ་ཕྱི་སྟེ། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྟོན་ཏོ་། །དེ་དག་ཉིད་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་ མཐའོ།

因此说'为获得彼之自性法'，如来自性之法即是由如来所详细分别者。
所谓'以十种成熟智慧之法'，应知是以法光而入及同时听闻。
彼等以四种智慧令成熟故称为令智慧成熟，于四种智慧中安住自处，是故说'不退转之意乐'。
具足三宝信心，是故说'至三宝信心不坏之究竟'。
了知真如，是故说'于诸行生灭中观察，及于自性无生中观察'。
了知安立，是故说'于世间生起中观察，于业有生起中观察，于轮回涅槃中观察，于刹土中业之众生中观察，于前际后际中观察，于无实及无尽中观察'。
应知自处即是菩萨大乘。
其中前二法即不退转意乐性及至三宝信心不坏究竟，是令上二智安住自处及具足三宝信心成熟。
二法即于诸行生灭中观察及于自性无生中观察，是令了知真如、人法二无我所缘成熟，如其次第。
应知观察即是分别。
其余诸法是令安立智成熟，彼等亦依染净而立，应知如何染污、何为染污、何为清净、如何清净之差别。
云何染污？由器世间生起故，以'于世间生起中观察'之此语而说。
亦由有情世间生起故，由说具因之生及以'于业有生起中观察'此语而说。
何为染污？即轮回。何为清净？即涅槃。此由'于轮回涅槃中观察'之此语而说。
云何清净？于诸佛刹中以诸业令诸众生成熟，以'于刹土中业之众生中观察'此语而说。
染污与清净有前后，以'于前际后际中观察'此语而说。
彼等即是前际与后际。

།གཞག་པ་མེད་པ་དང་། དོར་བ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། ཟད་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྟོན་ཏེ། རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོར་མི་མཐོང་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་འབྲི་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཟད་པར་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ འཕེལ་བ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སྒོམ་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་འཕྲོ་བ་ཅན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་བརྟུན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས་འཇིག་རྟེན་ལ་ བརྣབ་སེམས་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ།ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །བརྟུན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས། འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ། ཕྱིའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། ། བརྟུན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས། འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ། ནང་དང་ཕྱིའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བརྟུན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ། ནང་གི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། ཕྱིའི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནང་དང་ཕྱིའི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་སེམས་དང་། ཕྱིའི་སེམས་དང་། ནང་དང་ཕྱིའི་སེམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་དང་། ཕྱིའི་ཆོས་རྣམས་དང་། ནང་དང་ཕྱིའི ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ།།དེ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་དོ། །འབད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་གོ། །སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་ སྐྱེད་དོ།།འབད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་གོ། །དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་དོ། །འབད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་གོ། །དགེ་བའི་ཆོས་ སྐྱེས་པ་རྣམས་གནས་པ་དང་།མི་ཉམས་པ་དང་། རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྱིར་ཞིང་འབྱུང་བ་དང་རབ་ཏུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་དོ། །འབད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་གོ། །དེ་འདུན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་ དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ།འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་ བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ།།དཔྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །དེ་དད་པའི་དབང་པོ་ དབེན་པ་ལ་གནས་པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་ བ་བསྒོམ་མོ།།དྲན་པའི་དབང་པོ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ།

无有安立和无有舍弃，是指无有实体和无有穷尽的毁灭，以此表明：在清净方面以增长的方式不见实体，在烦恼方面以减少的方式不见穷尽。其中，修习对治的增长是为了从烦恼中全面守护而修习菩提分，因此，善男子们，住于此发光地的菩萨，具足精进、正知、正念，远离世间贪欲和忧恼，安住于内身随观身。具足精进、正知、正念，远离世间贪欲和忧恼，安住于外身随观身。具足精进、正知、正念，远离世间贪欲和忧恼，安住于内外身随观身。
如是具足精进、正知、正念，远离世间贪欲和忧恼，安住于内受、外受、内外受，如是内心、外心、内外心，如是内法、外法、内外法随观法而住。为了不生未生的恶不善法，生起欲求、精勤、发起精进、摄持其心、正确安住。为了断除已生的恶不善法，生起欲求、精勤、发起精进、摄持其心、正确安住。为了生起未生的善法，生起欲求、精勤、发起精进、摄持其心、正确安住。
为了令已生的善法住、不退失、增长、广大、修习圆满，生起欲求、精勤、发起精进、摄持其心、正确安住。彼修习具足欲三摩地断行之神足，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。修习具足精进三摩地断行之神足，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。修习具足心三摩地断行之神足，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。
修习具足观三摩地断行之神足，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。彼修习信根，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。修习精进根，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。修习念根，住于远离、住于离贪、住于灭、以舍遍转。

།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །དེ་དད་པའི་སྟོབས་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས པ།འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །དྲན་པའི་སྟོབས་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ།འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ དབེན་པ་ལ་གནས་པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །དེ་དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ།།ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་ པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་ བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ།།ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་ དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ།འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ།།ཡང་དག་པའི་ངག་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་ པ་ལ་གནས་པ།རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་ དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ།འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ། །ཡང་ དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དབེན་པ་ལ་གནས་པ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ། འགོག་པ་ལ་གནས་པ། རྣམ་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་བསྒོམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་ པས་བསྒོམ་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

修习安住于空闲处的禅定根，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的智慧根，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的信力，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的精进力，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的念力，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的禅定力，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的智慧力，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。
修习安住于空闲处的正念觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的择法觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的精进觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的喜觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的轻安觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的禅定觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的舍觉支，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。
修习安住于空闲处的正见，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正思维，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正语，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正业，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正命，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正精进，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正念，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。修习安住于空闲处的正定，安住于离贪处，安住于灭处，以断除而转变。
如是所说。为了从小乘中全面守护，故而示现以具有对一切众生的观照而修习彼等菩提分，因此说彼等亦具有对一切众生的观照。

།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་དེ་ཡང་འཕངས་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་སྨོན་ལམ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་དེ་ཡང་གསུངས་པའོ། །སྙིང་བརྩེ་ བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་།བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདུན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང་། གསུང་དབྱངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་མོ རྣམ་པར་ཐར་པ་མཉན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་།ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དེ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བ་དང་། ཐེག་པ་དམན་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་ བསྒོམ་པ་ལ་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བ་ནི་འཕངས་པ་དང་།སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། འདུན་པ་དང་སྒྲུབ་པས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྙིང་བརྩེ་བའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་མངོན་པར་འདོད་པས་ནི་འདུན་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཞིང་ཡོངས་ སུ་དག་པར་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་། དེའི་ཐབས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ས་ལ་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་གནོན་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་སྟེ། གསུང་དབྱངས་ནི་ཆོས་ ཀྱི་དུང་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་བདག་གིས་ཤེས་སོ། །བདག་གི་ཤེས་པའོ། །བདག་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །བདག་གི་བསྒོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལྷག་པར་གཡོ་བ་དང་། འབྲལ་བར་གཡོ་བ་རྣམས་སྤངས་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ ལས་ལྡང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལྷག་པར་གཡོ་བ་རྣམས་སོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་འགལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འབྲལ་བར་གཡོ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གིས་འཕངས་པ་རྣམས་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་ཉེས་དམིགས་ཀྱིས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ་འཕངས་པ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་གནས་ཏེ། སྔོན་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་འཕངས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་བདག་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། གསོ་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། གང་ཟག་དང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་གཡོ་བའི་ལྷག་པར་གཡོ་བ་དང་འབྲལ་བར་གཡོ་བ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་བསམ་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཞན་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་རྣམ པར་དཔྱོད་པས་སྦྱོར་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་དང་ཡང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་གི་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྟག་པར་འཛིན་པ་རྣམས་དང་། བདག་གིར་འཛིན་པ་རྣམས་དང་། ནོར་ དུ་འཛིན་པ་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་འདོགས་པའི་གནས་ཡིན་པས་ཉེས་དམིགས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྟེན་གྱི་གནས་རྣམས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྷག་པར་གཡོ་བ་དང་། འབྲལ་བར་གཡོ་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འདི་ནི་རེ་ཞིག་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་འབྲས་བུའོ།

对一切众生具有观察，其所投射的也就是：由于往昔愿力成就而示现，故而如是宣说。慈悲是由于大悲为先导，具足大慈而说。意乐是由于缘取殊胜一切智智而说。修行是由于成就佛刹庄严，成就如来力、无畏、佛不共法、相好庄严、圆满音声，并且向上不断寻求殊胜法，随顺听闻甚深佛法解脱，以及以大方便善巧而行持，故而如是宣说。
如是对一切众生具有观察，即是从烦恼中护持，从小乘中护持，修习菩提分法的对治修习增长，是由投射、慈悲、意乐和修行来显示。其中慈与悲二者即是慈悲。欲得佛智即是意乐。修行有五种：净化刹土的修行、成就佛法的修行、就其方便而言不住于地的修行、不退转地的修行、成熟众生的修行。应知音声即是法螺。
其中对治修习增长的果即是远离'我知'、'我的知'、'我修'、'我的修'等增益动摇和离散动摇。由于令从三昧起故是增益动摇，由于违背三昧故是离散动摇。应知这些是由投射、造作、加行、执取和过患来显示。
其中投射是住于萨迦耶见，由往昔对补特伽罗和法的执著所投射。由于以萨迦耶见为先导而执著我、众生、命、养育者、士夫、补特伽罗、蕴、界、处，从而引发的动摇即增益动摇和离散动摇，故而如是宣说。
由于非如理作意故是造作，因此说'分别'。由于为令他了解而观察故是加行，因此说'观察'。由于一再思维、执为我所、执取故是执取，因此说'常执'、'我所执'、'错误执'。由于是心的执著处故是过患，因此说'所依处'。
远离如是增益动摇和离散动摇，由于说'远离一切彼等'故。这是就烦恼杂染的断除而言的果。

།དེ་བྱ་བའི་ཆ་མ་ཡིན་པའི་ལས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྨད་པ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་ དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་སྤོང་ངོ་།།ལས་གང་དག་བྱ་བར་འོས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གྱི་ཚོགས་དང་མཐུན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྔགས་པ་དེ་དག་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་ དག་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བྱ་བའི་ཆ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་སྟེ།སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྨད་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་ལ་གུས་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ན་མ་ཐོ་བས་འཇིགས་པའོ། །རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ན་བྱ་བར་འོས་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གྱི་ཚོགས་དང་ མཐུན་པའི་ཕྱིར།ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཕན་ཡོན་མཐོང་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྔགས་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་ལ་གུས་པས་སོ། །དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལམ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་། ལམ་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་བསྒོམས་པ་ དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་འཇམ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་ཕྲག་བཞིས་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དྲག་པོ་དང་། དེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་བ་དང་། དེའི་ཐབས་ལ་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་དང་། དེ་སྔོན་དུ་ འགྲོ་བའི་ཁམས་བརྟས་པའོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པས་བསྒོམ་པ་སྟེ། སྔར་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ལམ་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་ རྣམས་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་འཇམ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུན་པ་དང་། ཆགས་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། དད་པ་དྲག་པོས་སོ། །འཇམ་པའི་སེམས་ཉིད་དེ་ཡང་རྒྱུ་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏེ་། བདེ་བར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཉན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལས་སུ་རུང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉེས་པ་རྣམ་པར་འབྲི་ཞིང་སྤོང་བའི་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་སྐྱེད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉེས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཆོས་བསྟན་པའི་དུས་ན་ཟང་ཟིང་དང་བཅས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་པའམ་ཀླན་ཀ་ཚོལ་བ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ཡོངས་སུ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འདོད་པ་ཆུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ རྣམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་ནི་ཉེས་པ་སྟེ།དེའི་གཉེན་པོར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ན་སྐྱོ་བ་ནི་ཉེས་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ་། །བླ་མས་ལུང་ཕོག་པ་ན་རང་གི་ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་ཉེས་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་བླ་མ་ལ་གུས་པ་དང་མཐུན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །སྒྲུབ་པ་ན་བརྩོན་པ འདོར་བ་ནི་ཉེས་པ་སྟེ།དེའི་གཉེན་པོར་ཇི་སྐད་ཐོས་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་རེ་ཞིག་འཇམ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་ཐོས་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱི་བཅུ་པ་འདིས་ནི་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་ཐོབ་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཏོ།།དེ་ནི་དེ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་གཉིས་པས་དེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དེ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པར་ཞུགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

对于那些不应该做的业，是完全证悟的佛陀所呵斥的，具有一切烦恼的所有这些，应当完全断除。对于那些应当做的业，与菩萨道资粮相应，如来所赞叹的，应当如实受持而安住，这是就断除业的烦恼方面而言。
这些又以两种方式称为不应该做的：因为佛陀呵斥故对导师恭敬，因为具有烦恼故畏惧过失。以两种方式称为应当做的：因为与菩萨道资粮相顺故见到无过失的利益，因为如来赞叹故对导师恭敬。
此外，如何如何以方便智慧成就道路，为了如实成就道路，修习道支，如是如是具足柔软心，这是以四个十来显示四种果：为了获得殊胜而生起猛利欲求，对宣说此的导师报恩，精进修习其方便，以此为先而增长界。
其中，如何如何以方便智慧成就，是以观察一切众生而修习，如前所说。所谓道支，是指一切菩提分法称为道支。
所谓如是如是具足柔软心，是以猛利的欲求、爱着、欢喜、信心。柔软心性又以三种因缘显示：安乐住的殊胜，即所说'具足柔和心'。三摩地自在的殊胜，即所说'具足调柔心'。断除过失对治的殊胜，即所说'具足能生利益安乐之心'。
过失应当了知有六种：说法时对财物起烦恼或寻求过失而起烦恼，为对治此故说'具足无烦恼心'。对布施等和少欲等功德以及智慧起满足想是过失，为对治此故说'具足追求更上殊胜之心，具足希求智慧殊胜之心'。成熟众生时生起厌倦是过失，为对治此故说'具足救护一切众生之心'。上师授记时执著自见是过失，为对治此故说'具足随顺恭敬上师之心'。修行时舍弃精进是过失，为对治此故说'具足修习如所闻法之心'。如是即是具足柔软心。
从'具足修习如所闻法之心'这第十句，显示为获得殊胜果位的猛利欲求。'此即是报恩'这第二个十句，显示对宣说此的导师报恩。其中'此即是报恩'是指趣入报答恩德。

།བྱས་པ་གཟོ་བ་ཉིད་དེ་ ཡང་རྣམ་པ་དགུས་སྟོན་ཏེ།སྟོན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕན་གདགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཚོར་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་མཐུན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སེམས་སྲུང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ལ་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཇི་སྐད་བསྟན་ པ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འགྲོགས་ན་བདེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཉེས་པ་གླེང་བ་དང་དྲིས་པས་འཁྲུག་པ་བཟོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དྲང་བ་དང་མཉན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཟང་ཟིང་ལ་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྦྱིན་བདག་རྣམས་ རང་གི་ཉེས་པ་ཡང་དག་པར་མི་འཆབ་པ་དང་།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་མི་བརྗོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐིབས་པོ་མེད་པར་སྤྱོད་པ་དང་སྒྱུ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཁེངས་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཚིག་བརྗོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བཀའ་བློ་བདེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གདམས་ངག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མ་ནོར་བར་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཐུན་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་སྟོན་པ་ལ་ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ དེ་ལྟར་དུལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ན་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཞིབ་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་གོང་མ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དུལ་བ་དང་ཞི་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་འོག་མ་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ནི་གཉི་གས་ རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་བཅུ་པ་གཉིས་པས་དེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་བ་ཉིད་བསྟན་ནས། རྒྱུན་མི་གཅོད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་གསུམ་པས་དེའི་ཐབས་ལ་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །རྒྱུན་མི་གཅོད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཉམས་པའོ།།རྒྱུན་མི་གཅོད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུས་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་དེ་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་འཇུག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་ཉོན་མོངས་ པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི།ཧ་ཅང་བརྟུན་པ་དང་། ཧ་ཅང་གཡེལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་དུབ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའོ། །རང་གི་ཐེག་པ་ལས་མི་གཡོ་བ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ལ་དམིགས་པ་ ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དོན་བྱ་བའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཐའ་ཡས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྟག་ཏུ་གུས་པས་འཇུག་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལས་གཞན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདུད་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྒྱུན་མི་ ཆོད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མི་འཕྲོགས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་དང་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་ བ་ཚར་གཅོད་པ་དང་ཤིན་ཏུ་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཚུལ་དང་ཚུལ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་བཅུ་པ་གསུམ་པས་དེའི་ཐབས་ལ་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པ་བསྟན་ནས། དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་བསམ་པའི་ཁམས་ཡོངས་ སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་བཅུ་པ་བཞི་པས་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཁམས་བརྟས་པ་སྟོན་ཏོ།

报恩本身又以九种方式显示：就导师而言，思维利益他人，是为何说'感知恩德'。就法相应而言，护持心意，是为何说'温和'。就圆满受用法而言，如教奉行，是为何说'相处愉快'。容忍过失谴责与询问的扰乱，是为何说'正直与倾听'。就圆满受用资具而言，对施主不覆藏自己的过失，不说虚假功德，是为何说'行为无隐晦与无虚伪'。就自身功德差别而言，不生傲慢，是为何说'无我慢'。就随顺教导而言，说话，是为何说'言语悦意'。就教诫而言，无误受持，是为何说'如理受持'。如是，彼即是为报答导师恩德而趋入利他。
所说'具足调伏'，是因为具足修习对治力增长。所说'具足寂静'，是因为具足其上品果。所说'具足调伏与寂静'，是因为具足其下品诸果，此二者是为区分。如是第二个十句显示其对导师的报恩后，'具足不间断精进'这第三个十句，显示其对方便修行的精进。
'具足不间断精进'即是精进不退失。此不间断精进又以九种方式显示：平等趣入彼精进，是为何说'具足无烦恼精进'。'烦恼'即是过分勤勉与过分懈怠二者的疲惫，以及随烦恼。不离自乘，是为何说'具足不退转精进'。缘广大，是为何说'具足极广大精进'。摄受无量众生利益的愿，是为何说'具足无边精进'。恒时恭敬趣入，是为何说'具足极善修精进'。胜伏其他精进，是为何说'具足无等精进'。一切魔与烦恼现行所不能断，是为何说'具足不可夺精进'。正确摄受，是为何说'具足成熟一切众生精进'。善于断除疑惑与降伏他论，是为何说'具足分别正理非理精进'。如是第三个十句显示其对方便修行的精进后，'彼较前更增上意乐界清净'这第四个十句，显示其前行界的增长。

།ཁམས་བརྟས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བསམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་ཚིག་དང་པོ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་བསམ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་ཁམས་དང་མི་འབྲལ་ལོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་འབྱུང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མོས་པའི་ཁམས་ཤིན་ཏུ་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་གཉེན་པོ་འཕེལ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ཡང་ཀུན་དུ་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་འབྲི་བ་ནི་གང གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་དྲི་མའི་ནག་ནོག་དང་ཡང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ས་དེའི་གསང་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལྡོག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་དང་། ཡིད་གཉིས་དང་། ནེམ་ནུར་ཡང་རྒྱུན་འཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལོག་ན་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་གཞན་ལ་ཡང་མོས་ པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སོམ་ཉི་མེད་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བདེ་བར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགའ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པར་བྱེད་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བསམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཚད་ མེད་པ་ཡང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་བསམ་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་། མོས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པ་དེའི་ས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ དག་པར་འགྱུར་བའོ།།གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་རྒྱན་དུ་བྱས་པའི་དཔེས་ནི་ལུང་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་མགར་བ་མཁས་པས་རྒྱན་དུ་བྱས་པ་ ནི་དེ་མ་ཡིན་པའི་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་རྒྱན་དུ་མ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འོད་འབྱུང་བའི་དཔེས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དུ་མའི་དོན་ལ་འཇུག་པས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ལ་སྣང་བ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་ལུང་གི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་གཏོང་བ་དེ་འོད་ལྟ་བུའི་ཡེ་ ཤེས་རྒྱས་པ་དང་ལྡན་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་།དེ་དང་ལྡན་པས་ས་འདི་འོད་འཕྲོ་བ་ཅན་ནོ་ཞེས་ངེས་པའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འོད་འབྱུང་བ་འོད་ཟེར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཅན་སྣང་བ་རབ་ཏུ་གཏོང་བ་ནི་དེ་ ལས་གཞན་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་པ་འོད་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་འོད་འབྱུང་བ་ནི་འོད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོད་ཟེར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཅན་ནི་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དྲི་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་ཚོགས་ ལ་ལྟ་བ་ཡང་དག་པར་འཇོམས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པ་ནི་འདིར་བྱེད་པ་ལ་བྱའོ། །གཙོ་བོ་ནི་མཐུའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་སུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ས་བཞི་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། ས་ལྔ་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ང་རྒྱལ་གྱི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པས་སོ། །དེ་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་གཉེན་པོ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་བཅུ་པོ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་བཅས་པའོ།།སྔར་ནི་ཆོས་རྟོགས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་གཉེན་པོར་བསྟན་གྱི། ས་འདི་ལ་ནི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པ། ཐ་དད་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་གཉེན་པོ་སྟོན་ཏོ།

关于增强体力是以菩提心为主导的，这是第一句所显示的。修持其道之发心，即如经中所说'因此不离增上意乐之界'。
对于特殊证悟生起极为明确的决定，即如经中所说'因此信解之界将变得极为纯熟'。由此因缘所生的对治力增长，即如经中所说'善根增长也普遍生起'。
对治分的减弱，即如经中所说'也将远离世间污垢的染污'。消除对该地密义的疑惑，即如经中所说'疑虑、犹豫及迟疑也将断绝'。
当疑惑消除后，对其他疑惑处也生起信解，即如经中所说'无疑现前也将圆满'。安乐住的殊胜性，即如经中所说'喜悦与轻安也将真实成就'。
能够成熟有情利益，即如经中所说'如来加持也将现前'。为清净所知障而现证无量三摩地的意乐，即如经中所说'无量心意乐也将真实成就'。
较之更为增上的意乐、增上意解及信解平等性的清净，是指此地菩萨与其他清净地的菩萨相等的清净。
以精炼黄金为饰品的比喻，是显示通过教法理解而成就的智慧是有为的，即如经中所说'善男子，譬如精炼黄金，经巧匠制成饰品，其他未经加工的精金无法与之相比'。
以放光宝珠的比喻，是显示通过趣入诸多法门义理而证悟的智慧，如同宝珠放射教法之光，具足如光般广大的智慧。由于具足此智慧，故此地称为'焰慧地'，为显示此确切含义，即如经中所说'善男子，譬如放光宝珠，具有清净光明轮，能放大光明，其他不完全清净的珍宝无法与之相比'。
其中'放光'是因为具有光明。'具有清净光明轮'是因为光轮无垢。
善巧于真实摧破众生的我见，'善巧'在此是指作用，'殊胜'是指力量。其余诸义应如前理解。《圣十地经》第四地释论圆满。
第五地应当了知由三方面安立：对治我慢的安立、不住道修持的差别安立及其果的安立。其中对治我慢差别的对治，是对清净心意平等性的十种作意及不退转。先前是显示对治法执我慢，而此地则显示对治相续清净的差别性我慢。

།དེ་ལ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་ པ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་བཅུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་དག་པ་བཅུ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་དག་ཡིན་པ་དག་དང་། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སུ་འགྱུར་བ་དེའི་བྱེ་བྲག་གིས་རིག་པར་བྱའོ། ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་གང་དག་ཡིན་ཞེ་ན། དུས་གསུམ་གྱི་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཞི་པ་ལ་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལྔ་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་རྣམ་པར་དག པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་བཅུས་འཇུག་གོ།།བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། མ་བྱོན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་དུས་གསུམ་གྱི་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་བསྟན་ནས། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་དག་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ སོ།།ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ལྟ་བ་དང་སོམ་ཉི་དང་། ཡིད་གཉིས་དང་འགྱོད་པ་སེལ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། ལམ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གོང་མ་གོང་མས་རྣམ་པར་འཇིག་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ་། །དེ་ལ་ལམ་ནི་སྤོར་བར་ཤེས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གོང་མ་གོང་མས་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ལ་ནི་ཡིད་ཙམ་སྤོང་བའི་དོན་དུ བསྟན་ཏོ།།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ལྔ་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཤིན་ཏུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་།ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་ཕྱིར་ཡང་དེའི་གོང་དུ་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཚོལ་ཞིང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ཤིན་ཏུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བཞི་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་ ཀྱི་ཕྱོགས་པ་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ན་བསམ་པའི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཚོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། དེའི་ང་རྒྱལ་ཀུན་དུ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་དག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དེ་ཡང་རྒྱུ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གོམས་པར་བྱས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ལས་མི་གཡོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་དང་བྱམས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ ཅད་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དགེ་བའི་རྩ་བས་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།

关于此，对于清净，心意平等性即是对清净的心意平等性。此又以清净差别而应知有十种。十种清净即是诸佛法，以及如何成为诸佛法的差别而应知。
何为诸佛法？即三世力等。因此，善男子们，圆满完成第四地道的菩萨进入第五菩萨地，以十种清净心意平等性而入。
何为十种？即：对过去佛法清净的心意平等性，对未来佛法清净的心意平等性，对现在佛法清净的心意平等性。
如是宣说三世力等诸佛法后，以戒律、禅定、智慧及成熟众生等，显示如何成为佛法。
其中，就戒律而言，说为对戒律清净的心意平等性。就禅定而言，说为对心清净的心意平等性。
就智慧而言，说为对断除见解、疑惑、犹豫、后悔清净的心意平等性，对知晓道与非道清净的心意平等性，对了知道清净的心意平等性，对一切菩提分法由上上破除清净的心意平等性。
其中，道即了知修行。一切菩提分法由上上破除是为了断除执著而说。
就成熟众生而言，说为对成熟一切众生清净的心意平等性。
善男子们，获得第五地的菩萨，由于极善圆满修习彼等道分菩提分，以及为极善清净增上意乐，更上求殊胜道，随顺真如。
所谓极善修习清净，是因为在第四地修习菩提分。所谓极善清净增上意乐，是因为于彼地中意界清净等。所谓寻求殊胜道，是成就无住道的殊胜，为摧毁其我慢故。
为现证以随顺真如清净心意平等性，作意成为不退转。如清净平等性安住，如是于彼安立心意，故称随顺真如。
彼随顺真如又以八因宣说：修习菩提心是为生起愿力而说。不离大乘是为以慈悲不舍一切众生而说。善根生起力是为积集福德智慧资粮而说。

།བརྩོན་པ་མ་བོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུན་མ་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ གི་ཕྱིར་ཐབས་ལ་མཁས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆོག་པར་མི་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གོང་མ་གོང་མའི་སའི་སྣང་བ་ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཐུའི་ཁྱད་པར་བླ་ཐབས་ཐོབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡང་དག་པར་བླངས་ པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སོ་སོ་རང་གི་མཐུའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་དྲན་པ་དང་བློ་གྲོས་དང་རྟོགས་པའི་བློའི་སྟོབས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ནས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དམིགས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ནི་རྟོགས་པའི་སྒྲས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་སོ། །དེ་ལ་མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཤེས་བྱ་ལ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་དང་། སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྩེ་ནས་རྩོལ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ།དེ་གཉིས་ཀྱིས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་སོ། །ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བདེན་པ་བཞི་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་བདེན་པའི་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་དེས་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འཕགས་ པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའོ། །འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདེན་ པ་བཅུ་ལ་མཁས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བའི་ཐབས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན།ཕྱེ་སྟེ་རྟོགས་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། དངོས་པོའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ལམ་ཤེས་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་གོ་རིམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པ་ནས།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའི་བར་གྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བདེན་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་ རུང་སྟེ།འབྲས་བུ་དང་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་གི་བདེན་པ་གཉིས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །གཉིས་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་ཐབས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་གདུལ་བྱའི་བྱེ་བྲག་གིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གདུལ་བྱ་དག་ནི་རྣམ་པ་བདུན་ནོ། ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པ་དེའི་དོན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་སོ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དེའི་དོན་དུ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་སོ། །ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དེའི་དོན་དུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་སོ་། །དགོངས་པ ཟབ་མོ་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དེའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་སོ།།ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དེའི་དོན་དུ་ཕྱེ་སྟེ་རྟོགས་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བ་དེའི་དོན་དུ་དངོས་པོའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་བདེན་པ་ལ་ མཁས།ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས། ལམ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་ཏེ། དངོས་པོའི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་སོ།

所说的'不舍精进'是因为不间断的缘故。所说的'正确修持'是因为成就善巧方便的缘故。所说的'不生满足'是因为观察上上地的光明的缘故。所说的'获得殊胜力量'是因为如实领受如来加持的缘故。以殊胜的念等三种智慧获得自身殊胜力量是因为如经中所说'生起念力、智力和证悟力，成为不退转作意'，其中以'证悟'一词特别指缘于所缘无碍的修所生慧。
其中不住道之殊胜修持，以二种方式宣说：对所知清净智慧的殊胜和对众生悲悯精进的殊胜。由此二者而不住于轮回和涅槃。清净智慧又应当了知有二种：为通达四谛而建立的谛之法性，如经中所说'他如实通达此是苦圣谛，此是苦集，此是苦灭，此是趣向苦灭道圣谛'。
为善巧十谛而建立解脱众生的方便，如经中所说'他善巧世俗谛，善巧胜义谛，善巧相谛，善巧差别谛，善巧分别证悟谛，善巧事谛，善巧生起谛，善巧尽智无生智谛，善巧道智谛，善巧从菩萨地次第衔接修持乃至如来智慧正生起之谛'。
其中谛之法性，无论诸如来出世与否，以果因差别而有二谛是染污法性，二谛是清净法性。解脱众生方便的建立也应当了知是依所化机的差别，所化机有七种。声闻所化机有六种：为未成熟者而善巧世俗谛，为已成熟者而善巧胜义谛，为迷惑甚深法性者而善巧相谛，为迷惑甚深密意者而善巧差别谛，为不具如理作意者而善巧分别证悟谛，为离正见者而善巧事谛、善巧生起谛、善巧尽智无生智谛、善巧趣入道智谛，以事谛等摄集苦谛等。

།ཐེག་པ་ཆེན་པོས་གདུལ་བྱ་བདུན་པ་དེའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་ གོ་རིམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱར་བ་སྒྲུབ་པ་ནས།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའི་བདེན་པའི་བར་ལ་མཁས་པ་བཅུ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེས་སེམས་ཅན་གཞན་དག་གི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། བགྲོད་པ་ཐེག་པ་གཅིག་པུ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཆོས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྟོགས་པས་ཕྱེ་སྟེ་རྟོགས་པའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ལུས་དང་སེམས་ལ་ནོད་པ་ཉམས་སུ་འབབ་པས་དངོས་པོའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འགྲོ་བར་མཚམས་སྦྱོར་བ་རྟོགས་པས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རིམས་ནད་ཀྱིས ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཞི་བས་ཟད་པ་དང་།མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་། །མི་གཉིས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ལམ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་རིམས་མཚམས་སྦྱར་བས་སྒྲུབ་པ་ནས།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བའི་བར་གྱི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཡང་མོས་པས་ཤེས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཤེས་ཀྱི། མ་ལུས་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལས་གཞན་ གྱི་གོ་རིམས་ནི་རང་གི་ས་རྣམས་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ལུས་དང་སེམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་འབབ་པས་དངོས་པོའི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཚོར་བ་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་དེ་ནི་འདིར་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གཉིས་པ་ མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་གཅིག་ཏུ་བགྲོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོས་པའི་ཤེས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་ པའི་ཤེས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི།དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པས་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།བམ་པོ་བརྒྱད་པ། དེ་ལྟར་ཤེས་བྱ་ལ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་བསྟན་ནས། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་ ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རིག་པས་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར།སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བས་རྩོལ་བ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བདེན་པ་ལ་མཁས་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་བློས་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་དང་། བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། དཀུ་བྱེད་པ་དང་། བྱིས་པ་འདྲིད་ པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ།དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་པ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་བརྫུན་པའོ། ། རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གཞི་ཡིན་པས་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དར་བའི་མཐའ་ནི་རྒུད་པ་ཡིན་པས་དཀུ་བྱེད་པའོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་སྐྱེ་བོ་བླུན་པོ་འཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་འདྲིད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་བརྫུན་ཉིད་དེ། མཚན ཉིད་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གཞི་ཡིན་པས་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཏེ།མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དར་བའི་མཐའ་ནི་རྒུད་པ་ཡིན་པས་དཀུ་བྱེད་པ་སྟེ། ཉིས་དམིགས་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་སྐྱེ་བོ་བླུན་པོ་ཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་འདྲིད་པ་སྟེ། གནས་ཀྱི་ཚིག་དེ་དག་ གི་དོན་རིག་པར་བྱ་སྟེ།བྱིས་པ་ནི་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གནས་ཡིན་ནོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བས་ནི་སྙིང་བརྩེ་བ་དེའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏོ། །ས་སྔ་མ་ལས་སྙིང་རྗེ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ།

为了大乘所化导的第七类众生，从菩萨地位的一切次第相连的修行，直至如来智慧真实生起的真理之间的十种善巧：由于他能随顺其他众生的意乐而令其满足，故善知世俗谛。由于趣入唯一乘道，故善知胜义谛。由于通达自相与共相，故善知相谛。由于通达诸法差别安立，故善知差别谛。由于通达蕴界处安立，故善知分别了知谛。由于身心领受苦受，故善知事谛。由于通达趣入轮回，故善知生起谛。由于一切热病痛苦完全息灭，故善知尽智与无生智谛。由于成就无二，故善知趣入道智谛。由于通达圆满一切相，故善知从菩萨一切地位次第相连的修行直至如来智慧真实生起之间的真理。这也是由生起胜解智力而了知，并非完全了知。
其他的次第应当了知是与自地相连。由于一切生中身心领受痛苦，故善知事谛，因为经中说'任何感受皆是苦'。'由于成就无二'是指趣入唯一道故。'由于通达圆满一切相'是指善巧五明处故。'由生起胜解智力'是指生起缘取影像的智力，而非缘取究竟圆满的智慧。
卷第八。如是宣说了知所知的清净智慧后，由于以智慧了知一切有为法虚妄等相而生悲悯，故宣说由悲悯众生而精进：由于如是通达诸谛的善巧，以所成就的智慧如实善知一切有为法是虚妄、具欺诳法性、令人失望、诱惑愚童，由此更加对诸众生生起大悲心，并且大慈光明也得以显现。
其中，遍计所执无有常等相故为虚妄。是执著常等的所依故为具欺诳法性。兴盛的终点是衰败故为令人失望。以圆满迷惑愚人故为诱惑愚童。如是无有常等相故为虚妄性，是执著相及常等的所依故为具欺诳法性，执著及兴盛的终点是衰败故为令人失望，二取及圆满迷惑愚人故为诱惑愚童，应当了知这些词句的含义，愚童是执著之处。大悲与大慈光明显示了悲悯的殊胜。由于较前地的悲心更为殊胜故称大悲。

།མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་ པའི་ཐབས་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་མ་ཐག་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་འདོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་དེ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་ འབྱུང་བ་ལ་སོ་སོར་རྟག་པས་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་མ་རིག་པ་དང་སྲེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཕུང་པོའི་གནས་ལས་མ་བསྐྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་བདག་མེད་པ།སྲོག་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པ། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པ་དེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །མ་འོངས་པ་མེད་པ་ལ་རྨོངས་པ་དང་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྒྱུན་ཆད་པ་དང་། མཐར་འགྱུར་བ་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཡང དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ་།།དེ་ལ་སྔོན་གྱི་མཐའ་མ་རིག་པ་དང་སྲེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཐབས་མཁས་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །མ་རིག་པ་དང་། སྲེད་པ་སྨོས་པས་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་ རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ནི་འདོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་། ལོག་པའི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དག་ཐོབ་པ་སྲིད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ གྱི་ཕུང་པོ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པར་དེ་ལ་ཡང་བདག་མེད་པ་དང་།དེ་ཡང་བདག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བདག་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སྲོག་གི་དབང་པོའི་དབང་གིས་གནས་པ་དང་། ཡང་དང་ཡང་འགྲོ་བར་འགྲོ་བས་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུན་ལ་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྲོག་དང་གང་ཟག་ཏུ་འདོགས་པར་བྱེད་དེ།དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། སྲོག་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཟ་བ་པོ་དང་བཟའ་བར་འདོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྒྱུ་གང་ གིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་སེམས་ཅན་ཅི་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཅི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་དེ་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་མ་འོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་དང་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཇི་ལྟར་འགག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་འགོག་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་མེད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་གོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྟོག་པ་རྣམ་པ་འདི་གཅིག་གིས་སྙིང་ རྗེ་དེ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།

由于以修持无住道的殊胜而具足遍护的方便智慧，故称为大慈光明。所谓'如是获得智慧力增长'，即如前所说。
'观察一切众生'是指以大悲和大慈光明。'希求佛陀智慧'是为了遍护众生。
'观察一切有为法的前际和后际'是全面显示大悲如何生起，以二种方式显示。
由缘起观察而如实缘于苦，即如实了知前际无明和爱而生起的众生，随顺轮回相续，未离蕴处的众生之苦蕴，无我、无命、无补特伽罗、离我我所。
对于未来的无明和贪欲，如何断流、究竟、无出离以及存在，也如实了知。
其中'前际从无明和爱而生'的差别，是指非菩萨的意思，因为彼等是从方便善巧而生。提及无明和爱，是因为是有支的根本。
由'从彼生起'等显示三种众生，是就寻求欲望者、寻求邪梵行者、以及获得有顶而寻求三有者而言。
苦蕴无我性，是就胜义而言，彼中无我，彼亦非我故。虽然如此无我，但由命根力而住，又复往来轮回，为显示众生相续无常无断，故假立命与补特伽罗。为断除对此的执著，故说'无命、无补特伽罗'。
为断除对能食所食假立的执著，故说'离我我所'。
以何因从前际观察如何众生生起如何苦已，对未来苦因即此无明和爱如何灭尽超胜世间灭，以及从彼苦无出离道，皆不如实了知。由于如实了知存在，故如是观察。
以此一种缘起观察方式，显示彼大悲即如实缘于苦。

།ད་ནི་དུས་རིང་པོ་ནས་འབྲེལ་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པས་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་བརླག་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་ སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།ཀྱེ་མ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ནི་མི་ཤེས་པ་རྨོངས་པ་དག་སྟེ། དེ་དག་གི་ལུས་གྲངས་མེད་པ་འགགས་ལ། འགག་པར་འགྱུར་ཞིང་འགག་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཆི་ཡང་ལུས་ལ་ཡིད་འབྱུང་བ་མི་སྐྱེད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་ཇེ་བས་ཇེ་འཕེལ་དུ་ བྱེད།འཁོར་བའི་རྒྱུད་ལ་མི་ལྡོག། ཕུང་པོའི་གནས་མི་འདོར། ཁམས་ཀྱི་སྤྲུལ་དག་གིས་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར། ང་རྒྱལ་དང་ལྟ་བའི་ཟུག་རྔུ་མི་འབྱིན། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་ལྕེ་འབར་བཞི་པར་མི་བྱེད། མ་རིག་པའི་མུན་པ་མི་སེལ། སྲེད་པའི་རྒྱ་མཚོ་མི་ སྐེམས་སྟོབས་བཅུའི་དེད་དཔོན་ཡོངས་སུ་མི་ཚོལ་ཞིང་བདུད་ཀྱི་བསམ་པ་ཐིབས་པོའི་རྗེས་སུ་སོང་སྟེ།འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆུ་སྲིན་འཛིན་ཁྲིས་དཀྲུགས་པས་ཡོངས་སུ་གཡེངས་ཤིང་། རྟོན་པ་མེད་ཀྱང་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་འཁྲུགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངོ་མཚར་ཆེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་དུས་རིང་པོ་ནས་འབྲེལ་པ་དང་སྣ་ཚོགས ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་བརླག་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།ལུས་གྲངས་མེད་པ་འགགས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དེའི་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། དེ་འགོག་པ་དང་ལམ་ དང་བྲལ་བས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དང་།ན་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དེའི་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། དེ་འགོག་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། དེའི་ལམ་དང་བྲལ་བས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལུས་ནི་རྐྱེན་གྱི་ཁ་ན་ལས་ ཏེ་འགྲུབ་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་ཏེ།ཚིག་དེས་སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ་། །འཁོར་བའི་རྒྱུད་ལས་མི་ལྡོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་སྟེ་སྲིད་པའོ། །ཕུང་པོའི་གནས་མི་འདོར་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་འགོག་པ་དང་ལམ་དང་བྲལ་བའོ། །ཁམས་ཀྱི་སྦྲུལ་དག་གིས་ སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི།རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། དེ་མི་མཉམ་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལོག་པའི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་། འདོད་པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་འདོད་པ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། ཉེ་བར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། སྲིད་ པ་ཚོལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་ང་རྒྱལ་དང་།ལྟ་བའི་ཟུག་ངུ་མི་འབྱིན། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་ལྕེ་འབར་བ་ཞི་བར་མི་བྱེད། མ་རིག་པའི་མུན་པ་མི་སེལ། སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་མི་སྐེམས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམས་དང་གོ་རིམས་བཞིན་ཏེ། དེའི་ཀུན་འབྱུང་བ་ཡོངས་སུ་ སྟོན་ཏོ།།ཞི་བའི་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་སྟོབས་བཅུའི་དེད་དཔོན་ཡོངས་སུ་མི་ཚོལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་དེ་འགོག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །བདུད་ཀྱི་ཐིབས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་ལམ་དུ་འགྲོ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་ལམ་དང་བྲལ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆུ་སྲིན་འཛིན་ ཁྲིས་དཀྲུགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།

现在以两种方式详细观察长期以来相续的各种痛苦，显示缘于无法忍受痛苦。因为他这样想：
唉！这些愚昧无知的凡夫们，他们无数的身体已经灭去，将要灭去，正在灭去。虽然如此死去，却不对身体生起厌离，反而使痛苦的轮回越来越增长。
不从轮回相续中回转，不舍弃蕴的住处，不因界的毒蛇而生厌，不拔除我慢和见解的刺，不熄灭贪嗔痴的火焰，不驱散无明的黑暗，不使干涸爱欲的大海，不寻求具十力的导师，随顺魔的重重意乐。
在轮回大海中被种种不善分别念的摩羯搅动而散乱，虽无依怙却不生厌离。也就是说，经历生、老、病、死、忧愁、悲叹、痛苦、不悦、烦恼等诸多痛苦，真是稀有！
其中，'长期以来相续'和'种种'是缘于无法忍受痛苦而显示。'无数身体已灭'是说明长期相续的缘故。
何谓'种种'？即是详细观察生的痛苦及其生起、灭除、远离道路的痛苦，以及病、老、死的痛苦及其生起、灭除的远离、远离其道路的痛苦。
其中，身体依靠缘而成就，是痛苦的机关，这句话显示生的痛苦。'不从轮回相续中回转'是生起，即是有。'不舍弃蕴的住处'这句话是远离灭除和道路。
'不因界的毒蛇而生厌'是老、病、死的痛苦，因为这些从不平等中生起。寻求邪梵行者们、寻求欲望而受用欲望者们、享受受用者们、寻求有的人们'不拔除我慢和见解的刺，不熄灭贪嗔痴的火焰，不驱散无明的黑暗，不使干涸爱欲的大海'这些词句依次显示其生起。
'不寻求具十力的导师'到达寂静方向这句话是远离其灭除。'魔的重重'即是说明走向对治的道路的词句是远离道路。
关于'被种种分别念的摩羯搅动'，应当了知三界的心和心所的特征即是分别念。

།འདི་མན་ཆད་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་དེ་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ཐག་པ་མགོན་མེད་ པ།དཔུང་གཉེན་མེད་པ། སྐྱབས་མེད་པ། གནས་མེད་པ། གཞི་མེད་པ། རྟེན་མེད་པ། ལོང་པར་གྱུར་པ། མ་རིག་པའི་སྒོ་ངའི་སྦུབས་དང་། པྲིས་ཡོག་པ་མུན་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་གཅིག་པུ་གཉིས་སུ་མེད་པར་གྱུར་ནས་བསོད་ནམས་ དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསག་པར་བྱ་བ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པ་དག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ནས།སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཆགས་པ་མེད་པའི་བར་གྱི་མཐའ་ཐུག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསག་པར་ བྱའོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ཐག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་སྨོས་པའོ། །མགོན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མགོན་མེད་པ་དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པ་དང་མ་གྱུར་པ་ལ་དཔུང་གཉེན་མེད་པ། སྐྱབས་ མེད་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱའོ།།སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་གནས་མེད་པའོ། །དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་གཞི་མེད་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རྟེན་མེད་པའོ། །ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ལོང་བར་གྱུར་པའོ། །དེ་ དག་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཉུག་མ་དང་།གློ་བུར་བའི་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉན་པ་དག་དང་ལྡན་པས། མ་རིག་པའི་སྒོ་ངའི་སྦུབས་དང་། པྲིས་ཡོག་པ་མུན་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་ཞེས་བྱའོ། །གཅིག་པུ་གཉིས་སུ་མེད་ ཅེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་ནི་རྩོལ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་སྟོན་ཏོ།།བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་། ངེས་པར་ལེགས་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་དགྲས་བདུད་ཕམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཆགས་པ་མེད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བློས་སྦྱིན་པ་དང་། སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། དོན སྤྱོད་པ་དང་།དོན་མཐུན་པ་དང་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ཅི་རྩོམ་ཡང་དེ་དག་ཀུན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར། རྩོམ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པ་ཤེས་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་ཤེས་པས་དབང་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལས་མངོན་པར་གདོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མི་དགེ་བ་ལ་གནས་པ་རྣམས་དགེ་བ་ལ་དགོད་པར་འདོད་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་ཞེས གསུངས་པའོ།།དགེ་བ་ལ་གནས་པ་རྣམས་དེའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བར་འདོད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕོངས་པ་རྣམས་ལ་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་སྡུད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ནད་དང་གཞན་གྱིས་ གཏང་བའི་ནད་དང་།འདྲེས་པ་རྣམས་ལ་དེ་ཞི་བར་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩེ་བ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཁོར་བར་བཅིངས་པ་རྣམས་དེ་ལས་ཐར་བར་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བ་ཞེས་གསུངས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མུ་སྟེགས་ཅན་ རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གཟུད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གྲང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དོགས་པ་ཅན་རྣམས་ངེས་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དད་པར་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་གཟུད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གདུལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

以下显示大慈悲光明如何生起：为了那些如是被痛苦所困、无怙主、无亲友、无依怙、无住处、无基础、无依靠、成为盲目、被无明蛋壳和黑暗所覆盖的众生，为了他们独一无二地积累福德智慧资粮，以何种方式使这些众生获得极为清净，乃至获得十力智慧无执著的究竟，应当积累如是福德智慧资粮。
其中'如是被痛苦所困'即如前所说。'无怙主'是因为无人能使其从中解脱。无怙主又分为已遭受痛苦和未遭受痛苦两种情况下的无亲友、无依怙。
因远离依止善士故无住处。因远离听闻正法故无基础。因远离如理作意故无依靠。因远离正见故成为盲目。由于具有与彼等相违的本性和暂时的非理作意，以及听闻非正法，故说'被无明蛋壳和黑暗所覆盖的众生'。
'独一无二'等广说是显示精进的殊胜。'积累福德智慧资粮'是为显示增上生和决定胜的因。'极为清净'是为了与世间的清净相区别。'十力'是为了降伏其敌魔。'智慧无执著究竟'是为了与声闻的清净相区别。
如是以极为观察的智慧，以成办的心行布施、爱语、利行、同事等任何善根，皆为救护一切众生而行。其中'以极为观察的智慧成办'是因为由极为观察的智慧所主导。'救护一切众生'是为了从苦中解救。
救护有九种：欲令安住不善者住于善，即所说'为利益一切众生'。欲令安住善者获得其果，即所说'为安乐一切众生'。以资具摄受贫穷者，即所说'为悲悯一切众生'。令病及被他所弃的病人及染病者平息，即所说'为不舍一切众生'。令解脱被束缚于轮回者，即所说'为解脱一切众生'。
引导外道入正法，即所说'为调伏一切众生'。令生起怀疑者决定，即所说'为令一切众生生信'。引导无疑者入三学，即所说'为调伏一切众生'。

།དེར་བཙུད་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་པའི་ཕྱིར་རྩོམ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཚིག་དགུ་པོ དེ་དག་ལས།དང་པོ་གཉིས་ནི་ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་དོན་ཏོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་ཚེ་འདིའི་དོན་ཏོ། །འདི་མན་ཆད་ནི་མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་འབྲས་བུ་སྟེ། ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། སེམས་ ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་།དེ་དང་མཐུན་པར་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཐོས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།ཐོས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་དང་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལྔ་པ་ ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་བརྗེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན།ཤིན་ཏུ་ངེས་པའི་ཤེས་པས་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན། མདོའི་ཚུལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པས་ནི་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་བོ། །རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པས་ནི་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་བོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་དུན་དྲན་པ་དང་ལྡན་པས་ནི་ཐོས་ པ་འཛིན་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས།བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས། རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པས་ནི་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ། ཚིག་འདི་དག་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་ཆོས་ལ་མཁས་པ་དང་། དོན་ལ་མཁས་པ་མདོར་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་བཟོད་པ་དང་དེས་པའི་ཁྱད་པར་དང་།ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་མི་འདའ་བའི་ཁྱད་པར་དང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བདག་དང་གཞན་རྗེས་སུ་བསྲུངས་པས་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། སྡོམ་པའི་ཆོ་ག་མི་འདོར་བས་བརྟུན་པ་དང་ལྡན་པ་ ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པ་ལྔས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། ཤེས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། མི་འདྲ་བ་རྒྱུར་ལྟ་བའི་གཉེན་པོར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ནི། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་མཁས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ པས་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བདུད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་གཉེན་པོར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་མི་བཀྲི་བའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ནག་པོ་བསྟེན་པའི་གཉེན་པོར་ལྷད་བཅུག་པ་ཤེས་ཤིང་། དོན་གྱི་ཚིག་དང་། དོན་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་ དང་།འདྲེས་པའི་ཚིག་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་དང་འདྲེས་པའི་ཚིག་ལ་མཁས་པས་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐྱབས་ངན་པ་བསྒྲུབ་པའི་གཉེན་པོར་མཐུ་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བསྒོམ་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་ པར་སྒྲུབ་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དང་མཐུན་པར་འཇུག་པས་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པ་བཅུའི་ཁྱད་པར་ དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།སྒྲུབ་པ་རྣམ་པ་བཅུ་ལ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པས་ངོམས་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ངེས་པར་ལེགས་པའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་མི་འཆད་ པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

为使那些已入其中者获得二种涅槃，是为了使一切众生完全涅槃而精进，如是所说。其中，从那九种救护痛苦的语句中，前二者是为了其他生世的利益。其余诸者是为了今生的利益。此下是不住道修行的殊胜果，应当了知有功德摄持的殊胜安立、修行的殊胜安立、成熟众生的安立、与此相应的世间智成就殊胜安立等四种。
其中，功德摄持的殊胜应当了知是闻、戒律和智慧摄持的殊胜。闻的摄持殊胜是从闻、思、修所生的殊胜智慧。若问该智慧的殊胜如何宣说？因为住于此第五极难修菩萨地的菩萨，较之更加不忘失法性而具足念，以极为决定的智而具足慧，通达了解契经之理趣而具足证悟，如是所说。
其中，具足念是殊胜的闻所生慧。具足慧是思所生慧。具足证悟是修所生慧。另一种说法是：具足念殊胜于持闻，具足慧殊胜于甚深法性，具足证悟殊胜于甚深密意，这些词句是按次第的。这是略说法善巧和义善巧。
戒律摄持的殊胜应当了知有忍辱与柔和的殊胜、不违越戒律的殊胜两种，因为以护自他而具足惭愧，以不舍律仪而具足坚固，如是所说。
智慧摄持的殊胜是以五种摄持的殊胜，即对治五种智中无因和异因见的缘起智，是以善巧处非处而具足智，如是所说。
对治魔业的分别智，是因为具足不为他所引导的智，如是所说。对治亲近恶者的了知混杂、了知义句、非义句和杂句的善巧，是因为善巧于义句、非义句和杂句而具足智慧，如是所说。对治恶所依的了知力量，是因为善巧于修行成就而获得神通成就，如是所说。
由善巧摄事而了知成熟众生，是因为随顺世间而善巧方便，如是所说。其中，修行的殊胜应当了知有十种修行的殊胜。在十种修行中，修行增上生因，是因为积集福德资粮而无有厌足，如是所说。修行决定胜因，是因为寻求智慧资粮而精进不断，如是所说。

།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བར་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཚོགས་བསགས་པས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་།མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་སྙོམ་ལས་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབས་པས་ལེགས་པར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེའི་རྒྱན་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་[(]གྱི་[,]ཀྱི་[)]ཁྱད་ཞུགས་པ་ཐོབ་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་དང་། སངས་རྒྱས་ ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་སྤུད་པའོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་གནས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པས་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་གནས་པར་བྱ་ བ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་།གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་རྒྱན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ལ་གུས་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཆོས་སྨྲ་བ་ ཐམས་ཅད་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པས་བསྙེན་བཀུར་དང་སྲི་ཞུ་ཆེན་པོའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆེད་དུ་བསམ་སྟེ་སྲིད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཆེན་པོས་འཇིག་རྟེན་དུ་མཚམས་སྦྱོར་བར་འཇུག་པས་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་བཏབ་པའི་སེམས་དང་ ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཐེག་པ་ཆུང་ངུས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པས་ཉིན་མཚན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་དག་གིས་ སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་མངོན་པར་བརྩོན་པས་སྦྱིན་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ།།སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། དོན་སྤྱོད་པ་དང་དོན་མཐུན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་རིགས་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ སྐལ་བ་འདྲ་བར་མཐུན་པར་འཇུག་པ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་རྣམས་ལ་རིགས་པ་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ལ་ཐབས་འཁྲུལ་པ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བརྗོད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཐེག་པ་ཆེན་པོས་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་རྣམས་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་སྨོས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཁོར་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་ཉེས་པ་བསྟན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་ལ་མི་འཇུག་པ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་ཡོངས་སུ་བསྙད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བློ་ཆུང་བ་མཐུ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་ཀྱང་རྣམ་པ་དུ་མར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོ་ མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས།ཉེ་བར་སྤྱད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བྱ་བ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ཉེ་བར་སྤྱད་པའི་བྱ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་སེམས་ ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་དེའོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་ལྡན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

成熟一切有情而无有厌倦的修行，是因为积累慈悲大悲资粮而具有无厌倦之心，如是所说。
成就佛法的修行，是因为寻求如来力、无畏、佛不共法而精进无懈怠地寻求，如是所说。
成就清净佛土的修行，是因为成就佛土庄严而具有善巧成就之作意，如是所说。
其庄严即是无有烦恼之事物、具有智慧殊胜的有情住处以及佛法所庄严。
成就住持佛法的修行，是因为成就相好庄严而精进于种种善行，如是所说。
成就安住佛法的修行，是因为寻求如来身语意庄严而恒时相续精进，如是所说。
恭敬法的修行，是因为恭敬一切菩萨及说法者而具有承事供养之性，如是所说。
有意取受轮回的修行，是因为以大方便善巧趣入世间而具有深切发愿之心，如是所说。
不为小乘所散乱的修行，是因为精进于成熟一切有情而日夜不舍弃其他有情，如是所说。
以四摄事成熟有情的殊胜，是因为如是精进而以布施成熟诸有情，以爱语、利行、同事，如是所说。
对于执著自种姓者以化身随顺同行，是因为示现色身，如是所说。
对于怀疑者宣说正理，是因为说法，如是所说。
对于菩提方便错乱者，是因为宣说菩萨行，如是所说。
对于厌倦大乘者，是因为宣说如来之伟大，如是所说。
对于贪著轮回者，是因为显示轮回过患，如是所说。
对于不入大乘者，是因为宣说佛智功德，如是所说。
对于小智信解神通者，一体现为多体等大神变成就，以种种受用事业加行，是因为以成就大神变而行受用事业加行来成熟诸有情，如是所说。
如是精进于成熟有情，即如前所说。具足随顺佛智之相续心，是为欲求佛智成熟之殊胜故。

།དགེ་བའི་རྩ་བ་ ལ་སྦྱོར་བ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གང་དག་ལ་ཞུགས་པའོ།།ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དེ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་མན་ཆད་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐུན་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་ པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གནོད་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་གང་གི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ནི་ཡི་གེ་དང་། བསྟན་བཅོས་དང་། རྒྱ་དང་། རྩིས་དང་། ཤོད་ཐབས་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་མངོན་པར་ བསྒྲུབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།དེ་ལ་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་ནི་གནོད་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་གཉེན་པོར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། གནོད་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་དོན་དང་བྱ་བ་བརྗེད་པའི་གནོད་པ་སྟེ། བྱིན་པ་དང་བླངས་པ་སྟེ་། གཞག་པ་དང་ཐོས་པ་དང་། བསམ་པའི་དོན་དང་། བྱས་པ་དང་། མ་བྱས་ པ་དང་།བྱ་བ་དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་གཉེན་པོར་ཡི་གེའོ། །ལྟ་བ་ངན་པ་དང་བློ་ཆུང་བའི་གནོད་པ་དེ་གཉིས་གཏན་ཚིགས་དང་། སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་གཉིས་ཀྱིས་གསལ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་སོ། །ཡོངས་སུ་བླངས་པའི་ནོར་མ་སྦས་པ་དེའི་གཉེན་པོར་རྒྱའོ། །འདུ་བ་དང་འགོད་པ་ལ་ རྨོངས་པ་དེའི་གཉེན་པོར་རྩིས་དང་ཤོད་ཐབས་ཏེ།དེ་ལ་རྩིས་ནི་གཉིས་གཉིས་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཤོད་ཐབས་ནི་གཞག་པའོ། །ནོར་བསྒྱུར་བའི་དཔྱད་ནི་དབུལ་བའི་གནོད་པའི་གཉེན་པོའོ། །གསོ་བའི་དཔྱད་རྣམས་ནི་ཁམས་མི་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་དང་། དུག་དང་། རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ནད་ཀྱི་གནོད་པའི་གཉེན་པོ་སྟེ་། གང་གི་ཕྱིར་ནོར་བསྒྱུར་བའི་དཔྱད་དང་། གསོ་བའི་དཔྱད་སྐེམ་པ་དང་། བརྗེད་བྱེད་དང་། འབྱུང་པོའི་གདོན་བསལ་བ་དང་། དུག་དང་། རོ་ལངས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་བསལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ སྐེམ་པ་དང་བརྗེད་བྱེད་ནི་ཁམས་མི་མཉམ་པའི་གནོད་པའོ།།འབྱུང་པོའི་གདོན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་གནོད་པའོ། །དུག་སྦྱོར་བ་ནི་དུག་གི་གནོད་པའོ། །རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་གནད་ཀྱི་གནོད་པ་ནི་རོ་ལངས་ཀྱི་སྦྱོར་བའོ། །སྙན་དངགས་དང་། གར་ཐབས་དང་། གཏམ་རྒྱུད་དང་། རོལ་མོ་དང་ སྔོན་བྱུང་བས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱ་བ་ནི་ཡིད་མི་བདེ་བའི་གནོད་པའི་གཉེན་པོའོ།།གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་། འབབ་ཆུ་དང་། མཚོ་དང་། མཚེའུ་དང་། རྫིང་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་དང་། སྨན་དང་ནགས་ཚལ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་གནས་ལ་མངོན་ པར་མི་དགའ་བའི་གནོད་པའི་གཉེན་པོའོ།།གསེར་དང་། དངུལ་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻ་ཌཱུརྱ་དང་། དྷ་ཀ་ཤི་ལ་དང་། བྱི་རུ་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་ཁུངས་བསྟན་པ་ནི་གསད་པ་དང་། བཅིང་བ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པའི་གཉེན་པོའོ། །ཟླ་བ་དང་། ཉི་མ་ དང་།གཟའ་དང་། སྐར་མ་དང་། རྒྱུ་སྐར་དང་། ས་གཡོ་བ་དང་། གཅན་གཟན་གྱི་ལ་ཉེ་དང་། བྱའི་ལ་ཉེ་དང་། རྨི་ལྟས་ཀྱི་ལྟས་སྟོན་པ་ཤེས་པ་དང་། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་དང་སྤྱོད་ཚུལ་གྱི་སྦྱོར་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པས་ཐོབ་པའི་ཡན་ ལག་གི་ཉེས་པ་ལས་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་འཚེ་བའི་གནོད་པའི་གཉེན་པོའོ།།ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་རྨི་ལམ་ཡན་ཆད་དང་། གཟའ་ལ་སོགས་པའི་ལྟས་མཐོང་བས་མི་འདོད་པ་དང་། འདོད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཤེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་མཚན་གྱིས་ཀྱང་མི་འདོད་པ་དང་།འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡོམ་པའི་མཆོག་དང་གནས་པ་དང་། བསམ་གཏན་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པའི་གནས་རྣམས་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ལྔའི་གཉེན་པོ་སྟེ། ཉེ་ བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ནི།འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྐྱབས་ངན་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལོག་པའི་བསོད་ནམས་ལ་སྦྱོར་བ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལོག་པའི་ཐར་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ཉེ་ བའི་ཉོན་མོངས་པའོ།

所谓'不退转于善根'是指已趋入何等功德。'精进追求殊胜法'是为了希求这种殊胜。以下是关于成熟众生，及与世间智相应的成就差别应当了知，为了对治损害和随烦恼，为了利益众生的缘故。所说的世间文字、论典、印信、算术、说法等诸多方便，皆应成就。
其中，文字等是为对治四种损害而成就。四种损害是：忘失义理和事业的损害，即施予、领受、安置、闻思的义理，已作未作，应作不应作，为对治此而有文字。邪见和智慧狭小的损害，以因明和声明论典二者能明显对治。未妥善保管所受财物的损害，以印信对治。对集聚和安排愚痴的损害，以算术和说法对治。其中算术即二二为四等。说法即安立。
转财之术是对治贫穷的损害。医疗之术是对治四大不调、众生、毒害、因缘所生病的损害。所说的转财之术和医疗之术能对治消瘦、遗忘、鬼神危害、毒害、起尸之法。其中消瘦和遗忘是四大不调的损害。鬼神危害是众生的损害。毒害配制是毒害的损害。因缘所生病的损害是起尸之法。
诗歌、舞蹈、故事、音乐和往事能令欢喜，是对治心不悦的损害。成就村落、城市、园林、河流、湖泊、池塘、花卉、果实、药物、森林是对治不乐住处的损害。指示金、银、宝石、珍珠、琉璃、玛瑙、珊瑚、珍宝产地是对治杀害、束缚、惩罚等损害。
了知月、日、行星、星宿、星座、地震、野兽征兆、鸟类征兆、梦兆的预示，以及一切肢体和支分的特征和行为相应，是对治见到和业报所得肢体过失所生伤害的损害。从月等乃至梦境，以及行星等征兆，能了知不欲求和欲求之业果。通过一切肢体和支分的特征，也能了知不欲求和欲求之果。
最胜律仪、安住、禅定、神通、无量和无色界诸处是对治五种随烦恼。五种随烦恼是：破戒随烦恼、贪欲随烦恼、恶归依随烦恼、邪福德加行随烦恼、邪解脱加行随烦恼。

།འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་རྒྱུ་བཞི་དང་ལྡན་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གནོད་པ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་གང་རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་ སྐྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཅེས་གསུངས་པའོ།།འབྱུང་བར་བྱེད་པར་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དགོས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཐར་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་ མངོན་པར་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་ཐོས་པའི་རྣམ་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པའི་ཆོས་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་གཟུངས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམས་བྱ་བར་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་མངོན་པར་དགའ་ལ།འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཕྱོགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཐོས་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་ས་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་སྤུག་གིས་ཕྱིས་པའི་ དཔེས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པས་ས་ཡེ་ཤེས་ཆེས་བྱང་བར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་སྤུག་གིས་ཕྱིས་ན། དེ་བས་ཀྱང་ཆེས་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་ འོད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཆེས་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་ དག་པ་དང་།ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དཔེས་ནི་ལུང་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བས་ས་སྔ་མའི་ཤེས་པ་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མ་དང་། ཟླ་བ་དང་། གཟའ་དང་། སྐར་མ་དང་རྒྱུ་སྐར་རྣམས་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང་གི་འོད་སྣང་བ་ནི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་། རླུང་དམར་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་།འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས། ས་ལྔ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ང་རྒྱལ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་གང་དག་ཁོ་ནས་ས་ལྔ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་དྲུག་པ་ཡང་རྣམ་པར གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཁྱད་པར་དུ་ན་ས་བཞི་པ་དང་ལྔ་པ་ལ་ནི་གང་ཟག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་འཕངས་པའི་ཆོས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རྒྱུད་ཐ་དད་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་གཉེན་པོ་བསྟན་ གྱི།ས་འདི་ལ་ནི་ཆོས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་གྱུར་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་ཐ་དད་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་གཉེན་པོ་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་བཅུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལྔ་པ་ལ་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲུག་པ་ལ་འཇུག་སྟེ།དེ་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་བཅུས་འཇུག་གོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པས་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་ བོ་ཉིད་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དོ།

世间智的现前成就也宣说具有四种因：无有他害即是由于所说'具足无有损恼'。无罪过的安乐生起即是由于所说'为一切众生利益安乐'。清净生起即是由于所说'具足悲心'。清净目的即是由于所说'为令最终安立于佛法而现前成就'。
'较前更多获得闻持陀罗尼而成说法者'是指尚未获得义陀罗尼。由于对清净平等心意极难实行，以及虽喜欢出世间智慧又要趋向世间智，又因为获得闻持陀罗尼极为困难，应当了知此地是极难修习。
以金块擦拭的比喻显示由于具足世间智的现前成就而地智更加清净，因为如经中说：'善男子，譬如金块以布擦拭，则更加清净、遍净、极为明亮。善男子，如是安住此极难修习地的菩萨，其善根由方便智慧观察，也更加清净、遍净、极为明亮。'
以日月等轮的比喻显示依教法的智慧增长而超胜前地的智慧，因为如经中说：'善男子，譬如日月星宿宫殿的光明不被风轮夺走，不与红风共同。善男子，如是安住此极难修习地的菩萨，其善根由方便智慧观察，也不被一切声闻缘觉夺走，不与一切世间共同。'
《圣十地经》中第五地的解说完毕。
应当了知，正如唯由三种安立第五地的殊胜慢对治的建立、无住道修习的殊胜建立及其果的建立，以此等建立第六地。特别是在第四地和第五地中宣说对治由执著补特伽罗所引发的通达法的增上慢，以及清净中相续差别的增上慢。
在此地中则以十种法平等性宣说对治由执著法所生的烦恼和清净中差别的增上慢，因为如经中说：'善男子，圆满第五菩萨地道的菩萨趣入第六菩萨地，以十种法平等性趣入。何为十种？即一切法无相平等性'等。其中，十二处的遍计所执无自性平等性即是一切法无相平等性。

།དེ་ཡང་མཚན་མ་ཐ་དད་པའི་གཉེན་པོར་རྣམ་པ་དགུར་དབྱེ་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མ་རྣམ་པ་དགུ་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ ཉིད་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།སྐད་ཅིག་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟོད་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཐ་ སྙད་ཀྱི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།སྐྱེ་བ་དང་འཆི་འཕོ་བའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བླང་བ་མེད་པ་དང་དོར་བ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གང་ཟག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་མ་ནི་གང་ གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་།རྨི་ལམ་དང་། མིག་ཡོར་དང་། བྲག་ཅ་དང་། ཆུ་ཟླ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་། སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུར་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དར་བ་དང་རྒུད་པའི་མཚན་མ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པར་མཉམ་ པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་རྟོག་པ་ན་རྣོ་ཞིང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པས་བྱི་དོར་བྱེད། རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱེད་དེ། མི་མཐུན་པར་མི་བྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ ལ་བཟོད་པའི་སྒོ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་རྣོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ང་རྒྱལ་ཆ་ཕྲ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།ས་སྔ་མ་གཉིས་ནི་རགས་པ་དང་། འབྲིང་གི་གཉེན་པོ་བཟོད་པ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མ་ཐོབ་ བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའི་སྒོ་དང་མཐུན་པ་སྟེ།འདི་ཉིད་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་དུ་འོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱི་དོར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དྲི་མ་སེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་ པ་ཉིད་དུ་མོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།མི་མཐུན་པར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡན་ཆད་ནི་རེ་ཞིག་ང་རྒྱལ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ། འདི་ནས་བཟུང་ནས་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པས་འདས་པ་དང་།མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སྙིང་རྗེའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཆ་ཕྲ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་ལ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་ པར་དག་པས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར།མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ་། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་དབང་བྱ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བའོ། །དེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བའི་ཚེ། འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར ཞེན་པ་དང་བྲལ་ན་འབྱུང་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་སུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་ལྔར་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དག་ལ་འཇིག་རྟེན་ཞེས་འདོགས་པའོ།

其中，作为不同相的对治，分为九种。对于十二处的九种相：自相之相，是因为说一切法无相平等。刹那相续生起之相，是因为说一切法无生平等。一生相续生起之相，是因为说一切法无生平等。烦恼之相，是因为说一切法空寂平等。清净之相，是因为说一切法本来清净平等。言说之相，是因为说一切法无戏论平等。生死之相，是因为说一切法无取无舍平等。执著补特伽罗之相，是因为说一切法如幻、如梦、如阳焰、如回声、如水月、如影像、如化现平等。兴衰之相，是因为说一切法无二无别平等。
如是观察一切法之自性时，以锐利且随顺的忍辱来修治，随顺而不违背，现前获得菩萨第六地。仅此尚未获得无生法忍之门。所谓'锐利'是对治微细我慢，前二地是以小、中忍对治粗、中二种。'随顺'是以'未得'之言而随顺无生法忍之门，因为此即是将成为无生法忍。'修治'是为了清除其违品垢染。'随顺'是因为信解平等性。'不违背'是因为于此无分别。以上是显示我慢差别的对治。
如是观察一切法自性时，即是殊胜进趣。从此以后，以具有悲悯心观待一切众生，以摄持过去、未来、现在的殊胜大悲，因为以具有悲悯心观待众生及观察缘起微细的一切行相，以清净智慧了知所知而不住轮回涅槃，故显示修习不住道的殊胜。因为较之更加以大悲为先导，为了调伏大悲及圆满大悲，而观察世间的生灭。当其观察世间生灭时，作是思惟：凡是世间所说的一切生起，皆从我执而生，若离我执则无生起。
其中'世间所说生起'是指于五趣中生起者称为世间。

།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་སྒྲུབ་པ་དང་། བརྒལ་བའི་ལན་དང་། མཚན་ཉིད་ རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་།དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། སྒོ་གསུམ་ནས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐོག་མ་ཁོ་ནར་རེ་ཞིག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་ བདག་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།།དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་ལ། དེ་དང་བྲལ་ནས་འབྱུང་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་བོ། །བདག་དོན་དམ་པར་ཡོད་དུ་ཟིན་ན་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས། དེ་ལས་ འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ལ།དེ་དང་བྲལ་ནས་ཡང་འབྱུང་བ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་བཟློག་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་བྲལ་ བ་ན་འབྱུང་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ་།དོན་འདི་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །བརྒལ་བའི་ལན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བདག་མེད་དུ་ཟིན་ན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེས་རྒོལ་བར་གྱུར་པ་ལ་ལན་འདེབས་པ་ནི་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་དུ་གྱུར་པས་བདག་ཏུ་ མངོན་པར་ཞེན་ཏོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བྱིས་པའི་བློ་ཅན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བདག་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཚུལ་གང་གིས་ན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ། །མི་ཤེས་པའི་རབ་ རིབ་ཀྱིས་སྒྲིབ་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་བརྒལ་བའི་ལན་རྣམ་པར་གཞག་པའོ།།དེ་ལ་མི་ཤེས་པ་དང་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་སྨོས་པ་ནི་མ་རིག་པ་དང་། སྲེད་པ་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་བཞིན་ མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ལམ་ལོག་པར་ཞུགས་པ།ལོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ་དག་ནི་བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་སོགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྨོས་པ་ནི་མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ལམ་ལོག་པར་ཞུགས་པ་ནི་ཐར་པ་དང་མི་མཐུན་པར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་རྟོགས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་དག་ནི་སྲིད་པ་འཛིན་ཀྱང་ལོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། འདུ་བྱེད་དེ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའི་རང་བཞིན་ཡང་སྲིད་པ་དང་། མངོན་པར་འགྲུབ་པས་འབྱུང་བར་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ། ལས་ཀྱི་ཞིང་གི་གཞི་དང་། མ་རིག་པའི་མུན་པ་དང་། སྲིད པའི་རླན་དང་ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བརླན་པ་དང་།ལྟ་བར་གྱུར་པའི་དྲ་བ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བས། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་མྱུ་གུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ། །མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་མྱུ་གུ་རྣམ་པར་འཕེལ་ནས། དབང་པོ་ལྔ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོ་ལྔ་ བྱུང་ནས་ཕན་ཚུན་འདུས་པས་རེག་པར་འགྱུར་རོ།།རེག་པ་འདུས་པས་ཚོར་བ་འབྱུང་ངོ་། །ཚོར་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མངོན་པར་དགའ་བས་སྲེད་པ་འབྱུང་ངོ་། །སྲེད་པས་ནི་ལེན་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ། །ལེན་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་བས་སྲིད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །སྲིད་པ་བྱུང་ ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།ཕུང་པོ་ལྔ་བྱུང་ནས་འགྲོ་བ་ལྔར་རིམ་གྱིས་དེངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེངས་ནས་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེངས་ཤིང་བྲལ་ནས་རིམས་ནད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་འགྱུར་རོ། །རིམས་ནད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་ལས་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་འཁྲུགས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཡང་དེ་དག་ལ་སུ་ཡང་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་མེད་དོ།

缘起也应当了知为六种：即建立、答辩难、建立性相、建立胜义谛、建立世俗谛以及从三门遍察。
何为建立？首先应当成立缘起无我。一切世间生起皆从我执而生，离彼则无生，此为成立。
若我胜义中实有，则我执亦应是胜义智慧，则不应从彼生起世间，离彼亦不应无生。然而恰恰相反，因为一切世间假立生起皆从我执而生，离我执则无生，如是宣说，显示此义。
何为建立答辩难？对于'若无我，我执如何生起'之诘难，答复为'以愚者之心而生我执'，因为经中说：'愚者之心生我执'。
其后显示虽无我，以何方式从我执生起世间。由无明翳障，于有无起增益执著，如是为建立答辩难。
其中说无明、常见、断见之增益执著，是因为无明、爱、有支为根本。
从非理作意生起，入邪道，随顺邪见者，彼等亦积集福、非福及不动行等。说非理作意是为显示无明之因。入邪道是因为趣向与解脱相违。随顺邪见是差别，即未证悟菩萨之义，彼等虽取有，然非随顺邪见。
由彼等诸行所熏习之心种子，有漏有取，于后世成就生老死自性之有，由业田基、无明暗、有润及我慢润泽，见网增长，生起名色芽，生已增长。
名色芽增长已，生起五根。五根生已，互相和合而有触。触和合已生受。领受已，其后由欢喜生爱。爱则增长取。取增长已生有。
有生已，生起五蕴。五蕴生已，次第趣向五道。趣已则别离。趣而别离已，为病热所苦恼。从病热所苦恼生起一切忧、悲、苦、不悦及烦恼，然于彼等无有能生者。

།རང་བཞིན་དང་བསལ་བ་མེད་པར་འཇིག་པར་འགྱུར་ཡང་དེ་དག་ལ། འཇིག་པར་བྱེད་པ་སུ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུགས་ སུ་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའི་རང་བཞིན་ཡང་སྲིད་པ་དང་བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་འབྱུང་བས་བསྡུས་པ་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཉེ་བར་སོང་བ་ཡིན་ནོ།།བསོད་ནམས་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ལས་ ཀྱི་ཞིང་ངོ་།།གོང་དུ་སྨོས་པའི་མི་ཤེས་པ་ནི་མ་རིག་པའི་མུན་པའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་ནི་སྲིད་པའི་རླན་ཏོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ངའོ་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་སེམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ང་རྒྱལ་ལོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཞིག་གུ་སྙམ་དུ་ སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པའི་དྲ་བའོ།།རང་བཞིན་དང་བསལ་བ་མེད་པར་འཇིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་དང་བློ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་བརྒལ་བའི་ལན་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པས་རྟེན་ ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་བདག་མེད་པར་བསྒྲུབས་ནས་མཚན་ཉིད་གང་གིས་གནས་ཤིང་འབྱུང་བ་དེ་རྣམ་པར་འཇོག་སྟེ།དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདེན་པ་རྣམས་མི་ཤེས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་མ་རིག་པའོ། །མ་རིག་པས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། ། འདུ་བྱེད་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་དང་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སོ། །མིང་དང་གཟུགས་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ། །དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ཕྲད་པ་ཟག པ་དང་བཅས་པ་ནི་རེག་པའོ།།རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཚོར་བ་ལ་ཆགས་པ་ནི་སྲེད་པའོ། །སྲེད་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ནི་ལེན་པའོ། །ལེན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་སྲིད་པའོ། །ལས་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་སྟེ་ཕུང་པོ་འབྱུང་བའོ། །ཕུང་ པོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ནི་རྒ་བའོ།།རྒས་ནས་ཕུང་པོ་འཇིག་པ་ནི་འཆི་བའོ། །འཆི་ཞིང་འབྲལ་བའི་ཚེ་མྱོས་ཤིང་ཆགས་པར་གྱུར་ནས་སེམས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ནི་མྱ་ངན་ནོ་། །མྱ་ངན་ལས་བྱུང་བའི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ནི་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པའོ། །དབང་པོ་ལྔའི་ཉམས་སུ་བབ་པ་ནི་སྡུག་ བསྔལ་ལོ།།ཡིད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཉམས་སུ་བབ་པ་ནི་ཡིད་མི་བདེ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་མང་པོ་འབྱུང་བ་ནི་འཁྲུགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལྗོན་པ་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བྱེད་ པ་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བྱ་བ་རྣམས་མངོན་པར་གྱུར་ཏོ།།གོང་ན་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་དེ་ན་དོན་དམ་པར་བྱ་བ་ཡང་མི་དམིགས་སོ་སྙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། མ་རིག་པས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སུ་ སྟོན་ཏོ།།དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྟེན་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྷན་ཅིག་བྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །གང་ན་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་དེ་ན་དོན་དམ་པར་བྱ་བ་ཡང་ མི་དམིགས་སོ་སྙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་འདི་དག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།འདི་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་རིག་པར་བྱའོ།། །།བམ་པོ་དགུ་པ། དོན་ དམ་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར་དེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་པ་འདི་ནི་སེམས་ཙམ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་པ་ནི་སེམས་ གྱུར་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པའོ།

虽然自然而无阻碍地毁灭，但是对于那些毁灭，却无任何毁灭者，如是菩萨对缘起的道理进行观察。所谓心的种子是生与老死的自性，由于趋近于有和中阴有所摄，故而趋近于彼。
福德等诸行是业田。前述的无知是无明黑暗。对有无的执著是有的滋润。如是认为'我'的思维即是我慢。思维'将生起或不生起'等是见网。
所谓自然而无阻碍地毁灭是指无自性和无前行的意识。如是即是诤论的答复。何为相的安立？以带有诤论答复而证成缘起无我后，安立以何相而住与生起。
他如是思维：不知诸谛即是胜义无明。无明所造业的异熟即是诸行。依行而起的初心即是识。与识俱生的四取蕴即是名色。名色增长即是六处。具漏的根境识三和合即是触。与触俱生即是受。对受贪著即是爱。爱的增长即是取。从取所生的具漏业即是有。业的等流即是生，是蕴的生起。蕴的成熟即是老。老后蕴的坏灭即是死。死别时迷醉贪著而心生忧恼即是忧。从忧所生的言说即是悲。五根的衰败即是苦。意识见解的衰败即是不悦。诸多苦与不悦的生起即是恼。如是，无作者的苦树唯独显现成就，他如是思维。
他如是思维：由执著作者而诸所作显现。既无上述作者，则胜义中亦不得所作，如是思维。其中，无明所造业的异熟即是诸行，此说明名色。其后依彼而有识，以及名色与识俱起的圆满宣说，显示识与名色互相依止性。'既无作者，则胜义中亦不得所作'，此说明这些有支无自性的作用，应当知道这是由有支相续而对缘起的观察。
卷九。何为胜义谛的安立？即是观察如何由遍知彼而得解脱。因为他如是思维：如说'此三界唯是心'，因为三界仅是心的显现而已。何为世俗谛的安立？即是由遍知而趣入胜义谛。

།དེ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་གང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཤེས་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་ མོངས་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དང་།རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དང་། ཉེས་དམིགས་བསྡུས་པར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དང་། ཉེས་པ་སྤང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དང་། ཡིད་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཡིད་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དང་། ཟབ་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པའོ། ། དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་བདག་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པས་སེམས་གཅིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་བཀའ་སྩལ་པ་དེ དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་གཅིག་ལ་གནས་པ་དག་གོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞི་གང་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གཞི་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། །འདུ་བྱེད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་རིག་པའོ། །མ་རིག་པའི་སེམས་དང་ལྷན་ ཅིག་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སོ།།མིང་དང་གཟུགས་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ནི་རེག་པའོ། །རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཚོར་བ་ལ་མི་ངོམས་པ་ནི་སྲིད་པའོ། །སྲེད་པས་གཡེན་སྤྱོ་ནས་སྡུད་ཅིང་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་ བ་ནི་ལེན་པའོ།།སྲིད་པའི་ཡན་ལག་འདི་དག་འབྱུང་བ་ནི་སྲིད་པའོ། །སྲིད་པ་འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་བའོ། །སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ནི་རྒ་བའོ། །རྒ་བ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་འཆི་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་ནི་བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་གཞག་པས། སེམས་གཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདུ་ བར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་རིག་པའོ།།རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ཡན་ལག་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རྒྱུར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་ གནས་པ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དམིགས་པ་ལ་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། མ་འོངས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ ཤེས་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །མིང་དང་གཟུགས་ཀྱང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་ པ་ཡིན་ཏེ།ཕན་ཚུན་རྟོག་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀྱང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་སྟོན་པ་དང་། རེག་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །རེག་པ་ ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།དམིགས་པ་ལ་རེག་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། ཚོར་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །ཚོར་བ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དང་། གཉིས་ཀ་ལས་ རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང་།སྲེད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །སྲེད་པ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆགས་པར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་ལ་ཀུན་དུ་ཆགས་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། ལེན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །ལེན་པ་ ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་འབྲེལ་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། སྲིད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ། །སྲིད་པ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པའི་རྒྱུ་གཞན་ཡང་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་ པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ།།སྐྱེ་བ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་འབྱུང་བར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། རྒ་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ།

此外应当了知有六种遍观察：由此了知烦恼后，遍观察烦恼之处所，遍观察为因，遍观察过患摄要，遍观察断除过失，遍观察不厌离与厌离之因，遍观察甚深性。
其中遍观察烦恼处所，是依于离我的唯心，依于一心的缘故。因为如来所详细宣说的十二有支，这一切都是住于一心。为什么呢？对于某一所缘生起贪著心，那即是识。所缘是诸行。对诸行的愚痴即是无明。与无明心俱生的即是名色。名色增长即是六处。与六处相应的是触。与触俱生的是受。对受不知足的是爱。由爱而散乱执著不舍的是取。这些有支的生起是有。有的生起是生。生的圆满是老。老的变异是死。
如是所说，由二谛安立，应当了知是一心中缘起的遍观察。
遍观察为因有二种：由作自业而遍观察为他支之因故，遍观察为他因是：其中无明安住于二种作用，即令众生于所缘愚痴，及出生诸行圆满之因。诸行亦安住于二种作用，即成办未来异熟，及出生识圆满之因。识亦安住于二种作用，即结生有及出生名色圆满之因。名色亦安住于二种作用，即互相观待及出生六处圆满之因。六处亦安住于二种作用，即显示自境差别及出生触圆满之因。触亦安住于二种作用，即触所缘及出生受圆满之因。受亦安住于二种作用，即领纳可意、不可意及俱离，及出生爱圆满之因。爱亦安住于二种作用，即于可贪事生贪著及出生取圆满之因。取亦安住于二种作用，即令系缚烦恼及出生有圆满之因。有亦安住于二种作用，即令其他有因安住及出生生圆满之因。生亦安住于二种作用，即令蕴生起及出生老圆满之因。

།རྒ་བ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། འཆི་བ་དང་ཕྲད་ པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ།།འཆི་བ་ཡང་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། འདུ་བྱེད་འཇིག་པར་ཡང་བྱེད་པ་དང་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པས་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་མི་ ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཞིག་ནས་ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རིགས་རྒྱུའི་དངོས་པོར་རྐྱེན་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་བདག་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཇི་ལྟར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུན་མི་འཆད་ པ་དང་སྟོན་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་རྟོན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མ་རིག་པ་ནི་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་དང་། འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་ས་བོན་ གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་ནི་འདུ་བྱེད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་དེ།དེ་མ་སྤངས་པར་མི་སྤོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་ནི་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། དེ་སྐྱེས་པས་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འདི་ཡོད་པས་འདི་འབྱུང་ངོ་། །འདི་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་སྐྱེ་བ་ཞེས་ བྱ་བ་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་དེའི་རྐྱེན་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།ཡན་ལག་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུས་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྐྱེན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཡན་ལག་སྔ་མ་མེད་ན་ཡན་ལག་ཕྱི་མ་མི་འབྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པས་ཐ་དད་པ་ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་རྒྱུར་ཡོངས་སུ་བརྟག་སྟེ།ཡན་ལག་སྔ་མ་མེད་པར་ཡན་ལག་ཕྱི་མ་མི་འབྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། མ་རིག་པ་མེད་པར་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་ནི་མ་རིག་པ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་མི་ འགྱུར་རོ།།གང་དག་གང་མེད་པར་མི་འབྱུང་བ་དེ་དག་དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། གང་ལས་བརྟེན་ཏེ་གང་འབྱུང་བ། །དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། །དེ་ལས་གཞན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་བས་ཆད་མིན་རྟག་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་རིགས་སུ་འདུས་པའི་ རྐྱེན་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་སྔར་སྨོས་པ་མ་རིག་པ་ནི་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་དང་།འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་དང་། བྱ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ལའང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ བསྡུས་པའི་ལམ་གསུམ་གྱི་ཉེས་དམིགས་བསྡུས་པས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལམ་རིག་པ་དང་། སྲེད་པ་དང་ལེན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །འདུ་བྱེད་དང་སྲིད་པ་ནི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་ མི་འཆད་པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའོ།།སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་འགགས་ན་ལམ་རྒྱུན་ཡང་འཆད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་འགགས་པས་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དེ། དེ་བས་ན་དེ་མ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ལམ་འདི་གསུམ་ནི་བདག་མེད་པ་དང་། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་འབྱུང་ཞིང་འཇིག་པ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་མདུང་ཁྱིམ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བའོ་། །དེ་ལ་ཉེས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པར་བརྟག་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྨྲ་བ་ལ་ཉེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྟོག་སྟེ། རྒྱུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཉེས་པ་དང་།བྱེད་པ་པོ་མེད་པས་ལས་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་དང་། འབྲས་བུ་མ་བསྐྱེད་པར་འགགས་པས་ལས་རྣམས་ཆུད་ཟ་བའི་ཉེས་པའོ།

衰老也安住于两种作用，即：使诸根完全改变，以及产生导致死亡相遇的因缘。死亡也安住于两种作用，即：使诸行毁灭，以及由于完全不知而产生相续不断的因缘，如是所说。因为是其他生世的因缘。'完全不知'是指诸行灭尽后成为其他生世的因缘的意思。
为了完全观察无明等自类因缘事物的缘起，而完全观察其为自因性，若问诸行如何是以无明为缘，即相续不断和依止。因为于此'以无明为缘有诸行'是说以无明为缘诸行相续不断和依止，如是所说。无明有种子位和果位两种状态。其中以种子位使诸行相续不断，因为未断除则不能断除。以果位则使显现，因为彼生则此生。
由此二者说明'此有故彼生，此生故彼生'这两种意义而完全显示其为缘起。其余支分的自类因也应当如是配合两种意义而成为缘起。由于完全观察前支不存在则后支不生起，故非相异，而观察为自因。意思是由于完全观察前支不存在则后支不生起。无明不存在则诸行不会恒常存在。若是恒常存在，则无明不会成为诸行的缘起。
若某些法离某法不生，则彼等非异于彼，如说：'依止何法而生起，彼非即是彼，亦非异于彼，是故非断非常。'所谓'完全观察为摄入自类的缘起'，即如前所说无明有种子位和果位，有两种作用。诸行等也应当如是配合。
其中由集苦因和苦所摄三道过患而完全观察，因为如是无明、爱取是烦恼道的相续不断。诸行和有是业道的相续不断。其余诸支是苦道的相续不断的详细分别。前际和后际若灭，则道的相续也断，如是所说。由前际和后际灭故现在也无，因此未说。如是此三道无我，离我与我所，生灭，自性如茅蓬。
其中完全观察过失断除，于缘起说中观察三种过失：因无差别故一切身体同时成就的过失，无作者故无业可自作的过失，以及果未生而灭故诸业虚耗的过失。

།ཉེས་པ་རྣམ་པ་དེ་གསུམ་ཡང་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལ་སོགས་པའི་ རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པས་སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་སྤོང་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཡང་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་པའི་ལྟོས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ ལྟོས་པའོ།།སྲེད་པ་ནས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའ་པའི་ལྟོས་པ་སྟེ། དེ་ཡན་ཆད་དུ་ཡང་དེ་དག་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འགག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ལྟོས་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་པའི་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚེ་འདིའི་ཕྱིར་སྔར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་མ་འོངས་པའི་སྔོན་གྱི་མཐའོ། །ལྟོས་པའི་དོན་རྒྱུའི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ལྟོས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གང་ ལ་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་ལས་གང་ཡིན་པ་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འདིར་འབྲས་བུ་སྐྱེས་ཟིན་པས་ཕྱི་མ་ལ་འབྲས་བུར་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྲེད་པ་ནས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའ་པའི་ལྟོས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་ པར་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཕན་ཆད་དུ་ཡང་དེ་དག་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟོས་པ་ལས་ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཅི་ཞིག་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཞེ་ན། བྱས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། འབྲས་བུ་བསྐྱེད་ཟིན་པ་དང་། གཉེན་པོ་རྙེད་པས་སྤངས་ཟིན་པ་དང་། རྒྱུ་གསུམ་གྱིས་ཡང་སྲིད་པའི་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་སྐྱེད་པར་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བྱས་པ་ཉིད་དང་འབྲས་བུ་མ་རྙེད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་བྱས་པ་ཉིད་དང་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་ཟིན་པ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །སྲིད་པ་ལ སོགས་པས་མ་སྤངས་པར་སྟོན་ཏོ།།སྲེད་པ་དང་ལེན་པ་ཟད་ན་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་བྱས་ཀྱང་སྲིད་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་ལ་ལ་ནི་བྱས་པ་ལ་ནི་མ་བྱས། ལ་ལ་ནི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་ཟིན། ལ་ལ་ནི་མ་བསྐྱེད། ལ་ལ་ནི་སྤངས། ལ་ལ་ནི་མ་སྤངས་པ་ དེའི་ཕྱིར།ལུས་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཉེས་པ་མི་འགྱུར་ཏེ། ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བའམ། མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བར་ཅིག་ཅར་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་མ་བྱས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར། གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ལས་ དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པས་ལས་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཉེས་པ་མེད་དེ།གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དེ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་གསུམ་པོ་མེད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པས་ལས་རྣམས་ཆུད་ཟ་བའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཉེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡིད་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཡིད་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་ཆ་ཕྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། ཚོར་བ་གང་ཅི་ཡང་རུང་། དེ་ནི་འདིར་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་རགས་པའི་ རྣམ་པ་ནི་ཡིད་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཡང་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་དག་གི་རྒྱུས་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ། །རེག་པ་ དང་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ།།སྲིད་པའི་ཡན་ལག་ལྷག་མ་དེ་དག་ནི་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ། །མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་གསུམ་གྱི་རྒྱུན་འཆད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

那三种过失也是依靠前际等因的差别而产生，由于成熟后感受等有差别，故而断除。因为'无明缘行'这一说法是依靠前际。从'识'到'受'这一部分是依靠现在。从'爱'到'有'这一部分是依靠后际，此后这些也会生起。'由无明灭故行灭'这是说依靠断绝。
其中'无明缘行'是依靠前际的意思是为了今生而先前所作。现在是未来的前际。依靠的意思应当理解为因的意思。'从识到受这一部分是依靠现在'的意思是，前世的业所产生的识等果报，在此已经生起果报，对后世已无产生果报的力量。'从爱到有这一部分是依靠后际'的意思是因为决定会显现后有。'此后这些也会生起'的意思是由于依靠而显现后有。
这显示什么呢？显示未作、已生果报、已得对治而断除的三种因不会产生后有的业报。其中'无明缘行'显示已作和未得果报。识等显示已作和已生果报。有等显示未断。爱取灭尽时，即使有无明缘行，也不会生起有。如是，有些已作有些未作，有些已生果报有些未生果报，有些已断有些未断，因此不会有一切身体同时显现的过失，也不会有一切业同时成熟或不成熟的过失。
因为未作不会成熟果报，所以在他人相续中无彼业的果报，故无业不自作的过失，因为在他人心相续中未作彼业。若无三因必定产生果报，也无业虚耗的过失。如是断除了三种过失。
关于厌离和不厌离的因的观察，细微的苦性不会生起厌离，因为经中说'任何感受皆是苦'。粗大的苦性会生起厌离，因为十二缘起支以因产生三苦，其中从'无明缘行'到'六处'是行苦。'触'和'受'是苦苦。其余有支是坏苦。'由无明灭故行灭'是三苦的断绝。

།དེ་ལ་ཟབ་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ བརྟག་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ།རང་གི་རྒྱུད་ལས་བྱུང་བའི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་གཞན་གྱིས་མ་བྱས་པ་དང་། རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་བྱས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ ལས་བྱུང་བ་སྟེ།ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་མེད་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱ་བའི་དུས་ན་མི་གནས་པས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་ ཕྱིར་གཉི་གས་མ་བྱས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྲིད་པའི་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བའང་མ་ཡིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །མ་རིག་པ་འགགས་ པས་འདུ་བྱེད་འགག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཟད་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟེ།ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ན་ནི་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྱུང་བ་གཉི་ག་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པས་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་མི་འབྱུང་བར་ མི་འགྱུར་བ་དེ་དག་ལ་ཡོད་དེ་དེ་ནི་མི་འདོད་དོ།།དེ་བས་ན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལས་སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ན་སྲིད་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པ་བཅུར་སོ་སོར་རྟོག་པ་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་དང་། བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་ པས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པས་བསྟན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་དང་། ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། འདི་ལྟར་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང་། སེམས་གཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་དང་། རང་གི་ ལས་མ་འདྲེས་པ་དང་།ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལམ་གསུམ་གྱི་རྒྱུད་དུ་འབྲང་བ་དང་། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་བའི་ལྟོས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ འབྲེལ་པ་དང་མེད་པས་ཟད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཡང་རྣམ་གྲངས་གཞན་གཉིས་ཀྱིས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་དང་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་འདི་སོ་སོར་རྟོག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྙིང་རྗེ་དང་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་བརྟག་ པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ།ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། གཞན་ལས་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། ཐར་པ་གཞན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའོ། །ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གང་ལ་ཀུན་ དུ་རྨོངས་པ་དང་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་སྟེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་གི་། དེ་དང་བྲལ་ན་འབྱུང་བ་ཡང་མེད་པར་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང་གང་གི་ཕྱིར། དེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བའི་ཚེ་ འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་བྲལ་ན། འབྱུང་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱིས་པའི་བློ་ཅན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་ པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ།།སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བྱིས་པའི་བློ་ཅན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

对于甚深性的完整观察有四种：由自相续所生的诸有支非他作，以及由缘所生故非自作，其原因为何？'以无明缘行'所说的诸行是由因缘所生，其余诸支亦复如是。'无明灭故行灭'所说的诸行即是无，其余诸支亦复如是。
因作业时不住故无作者，仅与生相关故非二者所作，其原因为何？'以无明缘行'所说即是与生相关，其余诸支亦复如是。'无明灭故行灭'所说即是与灭相关，其余诸支亦复如是。
随顺有支故，亦非从无因而生，其原因为何？'以无明缘行'所说即是观察顺有支，其余诸支亦复如是。'无明灭故行灭'所说即是观察随顺尽，其余诸支亦复如是。
若是无因，则生与不生二者皆从无因而生，因无决定因故，应成生而不应成不生，彼等具有此过失，此非所欲。
是故从有因而顺有支生起，若非如此则不随顺有支。对缘起有十种别观，此由相及谛安立观察而说。
因为如是于缘起中别观顺生及非顺生，即是有支相续、心一和合、不杂自业、非差别、随三道相续、前际、现在、后际所依、三苦生起及从因缘所生。
所说别观生灭相关及无尽。复有二种差别，即随顺悲心观察及一切相观察，应知此为别观。
其中随顺悲心观察有四种：愚痴、颠倒、从他求解脱及以其他方式求解脱。
云何为愚痴与颠倒？即于所愚痴颠倒处别观，不知一切有皆从我执生起，若离彼则无生起故为愚痴。
因为当其观察世间生灭时作是念：'凡世间所说生起皆从我执而生，若离我执则无生起。'
所说愚者之心如是执我即是颠倒。
于有支相中愚痴颠倒者，因为其作是念：'愚者之心执我'等所说。

།གཞན་ལས་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ ཞེ་ན།ཀུན་གཞི་དང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ་བའི་རིག་པ་ལས། དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་རྨོངས་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་དག་གཞན་དུ་བདག་ལས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོར་འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་པོ་འདི་ནི་སེམས་ཙམ་པ་སྟེ། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་བཀའ་སྩལ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། སེམས་གཅིག་ལ་གནས་པ་དག་གོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མི འདྲ་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ།རང་བཞིན་དང་། དབང་ཕྱུག་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་དྲག་པོའི་རྒྱུད་དང་རྒྱུ་མེད་པས་ཚོལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་ནི་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ནི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གང་གི་ ཕྱིར་དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དམིགས་པ་ལ་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་ གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་རྟོན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ།།ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། བདེ་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་མ་རིག་པ་ དང་།སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །འདུ་བྱེད་དང་སྲིད་པ་ནི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔོན་གྱི་མཐའི་བར་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་གཉིས་ནི་སྔོན་ དང་ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་པའི་ལྟོས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་སྟེ། གཞན་དུ་ནི་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཐར་པ་གཞན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ ཞེ་ན།ཐར་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་དག་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་ རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བ་དང་།འབྲེལ་པ་སྲིད་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་། གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ལས་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པའི་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ལས་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ལ་ མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནས།སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ ལས་འབྱུང་བ་སྟེ།ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པའི་ཐར་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སྙིང རྗེ་དང་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་བསྟན་ནས།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟོན་ཏོ།

什么是从他处寻求解脱呢？从阿赖耶识和转识等诸识中应当寻求解脱的智慧中，如是愚痴颠倒的那些人从他处寻求自我。对此的对治是这样的：'三界唯心，如来所详说的十二有支，这一切都是安住于一心'等等。
什么是以其他方式寻求呢？有三种不同的因：以自性、大自在天、苦行派及无因来寻求。不应当如是寻求。为什么呢？因为诸有支安住于两种业，其中无明安住于两种作用：令诸有情于所缘愚痴，及引生诸行圆满之因等。
从自类因所生是：'以无明缘行'即是无明缘行相续不断和依止等。由烦恼和业的杂染因所生，非从安乐因所生是：其中无明、爱取是烦恼道相续不断，行与有是业道相续不断，其余是苦道相续不断等。
前际中际与后际二者是从前后际中际因所生：'以无明缘行'是前际所依等，否则众生就不会成为种种差别。
什么是寻求其他解脱呢？解脱是一切苦寂灭相、无为相、离杂染相、出世间相，而彼等与行苦性相关的因缘所生，以及杂染生起相关、随顺于有、从无色有中寻求解脱。从与行苦性相关的无色有中寻求解脱是：'以无明缘行'乃至'六处'，此是行苦性故。
从因缘所生亦如是：'以无明缘行'是诸行从因缘所生，余者亦如是。杂染生起相关亦如是：'以无明缘行'是与生相关，余者亦如是。顺有流转无色有解脱寻求亦如是：'以无明缘行'是顺有流转遍计，余者亦如是。
如是以悲心相应遍观而说依缘起别观后，说一切行相遍观。

།དེ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་མངོན་པར་མ་ཞེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བའི་ཚེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ།མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་བྲལ་ན་འབྱུང་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་འབྱུང་ཞེས་རྟེན་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་པ་འདི་ ནི་སེམས་ཙམ་སྟེ།སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་བཀའ་སྩལ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་གཅིག་ལ་གནས་པ་དག་གོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཉེ་ བར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཐབས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་བྱ་བ་གཉིས་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དམིགས་པ་ལ་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡང་འབྱིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར།རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་། རྟོན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལམ་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་ འབྱུང་བའི་བདེན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ནི་དེ་ལ་མ་རིག་པ་དང་།སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །འདུ་བྱེད་དང་སྲིད་པ་ནི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལམ་གྱི་ རྒྱུན་མི་འཆད་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ།།སྔོན་དང་མཐའི་བར་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་ནུས་པ་དང་། མི་ནུས་པའི་གནས་ལ་འཇུག་པར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ དེ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའི་ལྟོས་པའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་ལྟོས་པའོ། །སྲེད་པ་ནས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་ནི་ཕྱི་མའི་མཐའི་ལྟོས་པ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཆ་ཕྲ་བ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་བར་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ ལ་སོགས་པའོ།།མཐའི་བར་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ལ་། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། ལྷག་མ་ རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདོད་པ་དང་། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྲེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ སྣ་ཚོགས་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་ལུགས་སུ་འབྱུང་བར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་སྟེ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

其中，对一切行相的遍观察有九种：由于执著我和不执著我二者而成为杂染和清净，因此对杂染和清净差别的遍观察，是因为当观察世间的生起和灭尽时这样想：'凡是世间所施设的生起，这一切都是从执著我而生起，若离执著则生起也不存在'等等所说。
缘起是依何而生的观察缘的遍观察，是因为他这样想：'此三界唯是心，十二有支是如来所分别宣说的，彼等一切也是住于一心'等等所说。
由于从诸有支中以二种方式而住的缘故，对方便的遍观察，即其中无明是以二种作用而住，即令诸有情于所缘愚痴，及出生诸行圆满的因等等所说。
由于诸有支无动摇的缘故，对缘相的遍观察，即'其中以无明缘生诸行'是说以无明为缘诸行相续不断和依止等等所说。
由于成为三道的苦谛和集谛的缘故，对入谛的遍观察，即其中无明、爱取是烦恼道的相续不断，诸行和有是业道的相续不断，其余诸法是苦道的相续不断等等所说。
由于前际、中际和后际成熟的差别的缘故，对能力和不能力处的入的遍观察，是因为'以无明缘生诸行'是观待前际，从识到受是观待如是生起，从爱到有是观待后际等等所说。
由于不知和知苦性微细相而起增上慢的缘故，对有增上慢者和无增上慢者的入的遍观察，是因为'其中以无明缘生诸行'乃至六处，是行苦性等等所说。
由于中际也从因缘所生，后际也与生相连的缘故，对无始性的遍观察，是因为'以无明缘生诸行'是诸行从因缘所生，其余诸法亦复如是，以及'以无明缘生诸行'是与生相连，其余诸法亦复如是等等所说。
由于欲、色、无色贪使有支流转的缘故，对种种性的遍观察，是因为'以无明缘生诸行'是对有支流转的遍观察，其余诸法亦复如是等等所说。

།དེ་ལྟར་མི་གནས་པའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ནས། གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་དང་། བསམ་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་དང་། ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པ་ལྔས་དེའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོངས སུ་སྟོན་ཏེ།དེ་ལ་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་དང་། དེ་གཉི་གའི་བྱ་བ་མེད་པས་བྱེད་པ་པོ་མེད་པར་མཐོང་བ་དང་། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་ སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པ་བཅུར་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་བདག་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་མེད་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཚེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྐྱེས་བ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་བདག་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་གང་ཟག་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཟག་དང་ཆོས་དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་གཡོ་བ་མེད་དེ། བྱ་བ་མེད་པས་བྱེད་པ་པོ་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་མ་མེད་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིད་ཙམ་ཉམས་པ་དང་། གཉེན་པོ་རྙེད་པ་དང་། མཚན་མ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་འགགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིད་ཙམ་ཉམས་པ ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འགག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཉེན་པོ་རྙེད་པ་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་མ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཡང་མི་སྐྱེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨོན་པ་མེད་པ་ནི་ གནས་དང་།རང་བཞིན་དང་། ཁྱད་པར་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་གཏོང་ཞིང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་མ་གཏོགས་པར་འདོད་པ་གང་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེའི་ སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་གནས་ཀྱི་སྨོན་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་གནས་སོ། །མངོན་པར་འདོད་པ་མི་སྐྱེ་བ་ནི་རང་བཞིན་ཏེ་སྨོན་པ་མེད་ པའི་རང་བཞིན་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་པའོ།།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་གཏོང་ཞིང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྨོན་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མངོན་པར་འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་མངོན་ པར་འདོད་པ་སྤངས་པའོ།།དེ་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་གསུམ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་པོ་འདི་དག་བསྒོམས་པས་བདག་དང་གཞན་གྱི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་ཚོར་བ་པོའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་ དང་།ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བས་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ས་ལྔ་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམས་དང་། ས་བཞི་པ་ལས་ལྷག་པར་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། ས་དྲུག་པ་འདི་ལ་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམས་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་ བྱའོ།།དེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དང་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པའོ།

如是宣说不住之道的修行差别后，宣说对治差别的获得、违品衰损的差别、修行与安住的差别的获得、三摩地差别的获得、意乐差别的获得、能力差别的获得，以及以五相宣说其果之差别。
其中对治差别即是三解脱门。其中空性解脱门是以三相宣说：见补特伽罗无我、见诸法无我，以及由彼二者无作用而见无作者。
因为如是于缘起以十相别别观察无我、无命者、无补特伽罗、以自性空、无作者、无受者时，即生起空性解脱门，如是宣说。
其中见补特伽罗无我，是因说'无我、无命者、无补特伽罗'故。见诸法无我，是因说'以自性空'故。补特伽罗与诸法二者皆无动摇，见无作用故无作者，是因说'无作者、无受者'故。
无相者以三相宣说：违品稍许衰损、获得对治、一切相不生起。因为彼等有支自性灭尽，极近住于解脱，任何法相皆不生起，是故生起无相解脱门，如是宣说。
其中违品稍许衰损，是因说'诸有支自性灭'故。获得对治，是因说'极近住于解脱'故。一切相不生起，是因说'任何法相皆不生'故。
无愿应知有三相：所依、自性、殊胜。因为如是趣入空性与无相，以大悲为先导，除了成熟有情外，任何欲求皆不生起，如是其无愿解脱门生起，如是宣说。
其中为成就趣入空性与无相所依的无愿，趣入空性与无相是所依。不生希求是自性，即无愿之自性是无所希求。以大悲为先导并成熟有情是殊胜希求，虽然声闻的无愿自性也是无所希求，但彼是舍弃了成熟有情的希求。
其中违品衰损差别即是远离三种想，因为由修此三解脱门，远离我与他想、远离作者与受者想、远离有无想，如是宣说。此亦应知：第五地中与心意乐平等性等、超胜第四地动摇等、此第六地与法平等性等，如是依次了知。
其中修行差别有二相：即是铠甲修行与士夫作用修行。

།གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་འདུས་བྱས་ལ་ཉེས་པ་མང་པོའི་སྐྱོན་ཆགས་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཚོགས་པ་སྤོང་བ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ། དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ལས་ནི་འདུས་བྱས་འབྱུང་ངོ་། །བྲལ་ བ་ལས་ནི་འདུས་བྱས་མི་འབྱུང་ངོ་།།ཚོགས་པ་ལས་ནི་འདུས་བྱས་འབྱུང་ངོ་། །མ་ཚོགས་པ་ལས་ནི་འདུས་བྱས་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟས་བདག་གིས་འདུས་བྱས་པ་ཉེས་པ་མང་པོའི་སྐྱོན་ཆགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་འདི་ཤེས་པར་བྱས་ལ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་འདི་དང་ཚོགས་པ་འདིའི་རྒྱུན་གཅད་པར་ཡང་མི་ བྱ་ཞིང་།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཞི་བ་ཐོབ་པར་ཡང་མི་བྱའོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོས་ཉེས་པ་མང་པོའི་སྐྱོན་ཆགས་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། སྤོང་བའི་གཉེན་པོས་རང་དང་སྤྱིའི་ མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་སོ་སོར་རྟོག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་དུ་གྱུར་པ་ཉེས་པ་མང་པོའི་སྐྱོན་ཆགས་ཤིང་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་། མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་ པར་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་།སྙིང་རྗེའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་མི་གནས་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་བ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་རིག་ པར་བྱ་སྟེ།དེ་དང་མི་འགྲོགས་ཤིང་མི་གནས་ཏེ། དེའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བས་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཤེས་ རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གནས་པ་སྣང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་སྣང་བར་གྱུར་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་སྡུད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ལ་འདུས་བྱས་དང་འགྲོགས་པར་ཡང་མི་གནས་སོ། །འདུ་བྱེད་ རྣམས་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་ཞི་བར་ཡང་སོ་སོར་རྟོག་ལ།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཡང་མི་གནས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྣང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་འཁོར་དང་བཅས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལ་འཇུག་པ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་།ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་ བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ས་ཡ་དག་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་མེད་པའི་སྒོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ས་ཡ་དག་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ས་ཡ་དག་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ ཡང་རྒྱུ་བཞིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དམིགས་པས་ནི་བཞི་པ་མ་གཏོགས་པ་ལྔ་པོ་དག་སྟེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་དམིགས་པས་འཇུག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་དམིགས་པས་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དོ།

由于完全了知修持铠甲的有为法有诸多过患的过失，所以断除业和烦恼的束缚以及生的聚集，为众生做殊胜利益。为了圆满尚未圆满的菩提分，以大悲为先导，更加精进地修持。他这样思维：从结缚生有为法，从离结缚不生有为法；从聚集生有为法，从不聚集不生有为法。因此我已了知如是有为法有诸多过患的过失，既不断除这些结缚和聚集的相续，也不为了成熟众生而证得诸行寂灭。
士夫作修持是以对治分别观察诸多过患的过失，以断除对治分别观察自相共相无自性，应当了知：'善男子，如是观察诸行有诸多过患的过失且无自性体性，无生无灭。'
其中殊胜安住是以具足智慧和大悲的殊胜，依止不住道而现前无执著智慧，现前安住般若波罗蜜多，了知有为法和涅槃二者平等性。不与彼相应不安住，因为其资粮未圆满。由于以大悲成就及不舍众生聚，称为趣向无执著智慧，以显现方式现前安住般若波罗蜜多。
他具足如是智慧并现前安住般若波罗蜜多后，虽成办集聚菩提分的缘，但不住于有为法。虽观察诸行本性寂静，但因菩提分未圆满故亦不住于彼。
其中无执著智慧应知即是如来智。因未圆满故说'以显现方式'。
其中三摩地的殊胜是空性三摩地及其眷属十种：住于此现前菩萨地的菩萨生起名为'入空'的三摩地。自性空性、胜义空性、大空性、相应空性、现证空性、如实无分别空性、有见空性、离不离空性等三摩地生起。于彼等空性门三摩地百千现前。如是无相门三摩地百千及无愿三摩地百千现前。
彼空性三摩地应知由四因安立：所缘即除第四外的五种，缘无我故为入空性，缘法无我故为自性空性。

།དེ་ལ་འཛིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ དམིགས་པས་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ།།དེའི་གནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པས་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །བག་ཡོད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་བཞི་པ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་བསྒོམས་པས་ཆོག་མི་ཤེས་པས་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཁྱད་པར་ཞུགས་པ་ཐོབ་པས་ནི་བདུན་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཞུགས་པས་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ལྷག་མ་རྣམས་ཏེ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་མི་རྟོག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ།།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ལྟ་བ་དང་བཅས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ བྲལ་བ་དང་།མ་བྲལ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ་སྲིད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དང་། སྲིད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེའོ་། །དེ་ལ་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་བརྟན་པའི་ཕྱིར་མི་ ཕྱེད་པའི་བསམ་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བས་ཀྱང་ཤེས་ཆེར་མི་ཕྱེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་ཕྱེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་དེ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་ སྟེ།དམིགས་པ་ལ་མོས་པ་ངེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ངེས་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འཁྲུག་པ་ལ་མི་བརྗེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གསང་བའི་གནས་ལ་མི་སྐྲག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཟབ་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་ པ་ལས་མི་གཡོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སེར་སྣ་དང་འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་[(]གྱི་[,]ཀྱི་[)]དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དྲི་མ་མེད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་ གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མཐའ་ཡས་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་མཆོག་འདོད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་དད་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་བསམ་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་པ་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཤིན་ཏུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པས་རིང་དུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ནུས་པ་རྣམ་པ་དགུ་ལ་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ལས་མི་གཡོ་བའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་རྣམས་ལས་ལོག་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གསང་བའི་ གནས་ལ་མོས་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྣམ་པར་མི་འདོར་བའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདུད་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉོན་ མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཉེན་པོ་བརྟན་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

其中，以执著空性为所缘是胜义空性。以其处阿赖耶识为所缘是大空性。以转识为所缘是相应空性。由具足正念而安立第四，由于极为修习故，以修习无厌足故是殊胜空性。由获得殊胜入定故是第七，由获得功德殊胜入定故是现证空性三摩地。
以因性故是其余诸者，成为所知障清净之因故，如实清净无分别空性三摩地。成为成熟有情之因故，是具见空性三摩地。成为思维受生之因故，是离与未离空性三摩地。如是受生，既不具烦恼，亦非不具有之相，故以离与未离而分别。
其中，意乐殊胜即是坚固故不退意乐。因为经中说道：'住于现前菩萨地之菩萨，其不退意乐更加圆满。'此不退意乐应知有九种含义：
于所缘决定信解，故说是决定意乐。于扰乱不忘失，故说是善意乐。于秘密处不畏惧，故说是甚深意乐。于乘不动摇，故说是不退意乐。精进修持，故说是相续不断意乐。远离悭吝与破戒垢染，故说是无垢意乐。利益有情，故说是无边意乐。希求殊胜解脱，故说是信解智慧意乐。成熟有情之加行，故说是具足方便智慧意乐。
所谓'彼等菩萨意乐，极趣如来菩提'，是由获得住于般若波罗蜜多之殊胜而远趣故。
其中，能力殊胜应知有九种：于九种能力中，降伏他论之能力，故说'由不为一切他论所退故具精进'。断除疑惑之能力，故说'善入智慧地'。不离大乘之能力，故说'远离声闻缘觉地'。于秘密处胜解之能力，故说'一向决定趣向佛智'。不舍离之能力，故说'不为一切魔及烦恼所夺'。就烦恼障清净而言，对治坚固之能力，故说'极住于菩萨智慧光明'。

།གཉེན་པོ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀུན་དུ་སྤྱད་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་རྣམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག པའི་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་རྣམ་པར་རྒྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་ཆོས་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐུན་པར་མི་བྱེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་ཆེས་ཤས་ཆེ་ཞིང་།རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་རྣོན་པོ་གཉིས་པ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཆོས་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བསྡུས་པ་བསྟན་མ་ཐག་པ་རྣམས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་མང་ པོ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།དེ་དག་ལས་ཆོས་བསྟན་པ་ཉན་ཏོ། །ཐོས་ནས་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བས་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་གཟུངས་ཐོབ་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།གཟུངས་དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་སྦྱོར་བས་ཐོབ་བོ། །ནན་ཏན་གྱིས་ཀྱང་འཛིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ནས་དོན་དེ་ལ་རེག་པའོ། །གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་བཻཌཱུརྱས་ཕྱིས་པའི་དཔེས་ནི་ས་འདི་ལ་ འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་འཕེལ་བར་གྱུར་ནས་ཆེས་འོད་གསལ་བ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་བཻཌཱུརྱས་ཕྱིས་ནས་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་རབ་ཏུ་བྱང་ཞིང་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་དེ་དག་ཀྱང་།དེ་བས་ཤས་ཆེར་རབ་ཏུ་བྱང་ཞིང་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཞེས་བྱའོ།།ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གནས་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སོ། །ཟླ་བའི་འོད་ཀྱི་དཔེས་ནི་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དཔེས་བསྟན་པས་སྔ་མའི་ཡེ་ཤེས་ པས་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་སྟོན་ཏེ།འོད་ཆུང་བ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །ཆེ་བ་ནི་འོད་དེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ཟླ་བའི་འོད་དེ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རྣམས་ཀྱང་སིམ་པར་བྱེད་ལ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིས་ཀྱང་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་འབར་བ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་། བདུད་བཞིའི་ལམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ངན པ་དག་གིས་ཀྱང་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདུད་བཞིའི་ལམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ངན་པ་རྣམས་ནི་བདུད་ཀྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།།ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མའི་ཚུལ་གྱིས་ཅི་རིགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ས་དྲུག་པའི་རྣམ་པར་ བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་པ། ས་བདུན་པ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེའི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་འཐོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ དང་།ས་སྔ་ཕྱི་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། རྣམ་པ་ལྔས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ།

对治力极其广大的能力是因为空性、无相、无愿的一切法都完全修习而说的。
成熟众生的能力是因为具足方便智慧的观察而说的。
所知障清净的能力是因为菩提分法修成而广大而说的。
住于此现前地的菩萨对这些法如实相应而不作为，故住于般若波罗蜜多更为殊胜，生起第二随顺忍利，所说'这些法'是指刚说的能力差别所摄。
住于此现前地的菩萨能见到众多佛陀，一切如前。
从他们听闻说法。听闻后如实入定，以智慧和智光修习，这是显示获得义陀罗尼，为显示其因故。
此陀罗尼依靠殊胜三摩地的观和止的光明修习而获得。
以精进而持，是从其障碍中解脱而触及其义。
以金块被琉璃擦拭的比喻显示此地出世间智慧增长而更加光明，因为如是说：'佛子，譬如金块被琉璃擦拭后更加清净而极为光明。佛子，如是住于此现前地的菩萨善根以方便智慧观察，也更加清净而极为光明。'
向无执著智而住于般若波罗蜜多称为现前。
方便智慧观察是以不住道所摄的智慧。
以月光的比喻，以光明轮的比喻显示较前智慧更广大的差别，小光是轮，大光是光明。'佛子，譬如月光令众生身感清凉，四风轮也不能夺取。佛子，如是住于此现前地的菩萨，其善根也能令无数百千俱胝众生的烦恼之火寂灭，四魔恶行道也不能夺取'，其中四魔恶行道应知是魔所行。
其余如前理应了知。
圣十地经中第六地解说圆满。
第十品。第七地以五相安立：安立无功用欢喜对治、安立其散乱对治、安立双运道获得、安立前后地差别、安立其果。应当了知。

།དེ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་གཉེན་པོ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྐྱེད་པའི་ལམ་གཞན་རྩོམ་ པའི་ཁྱད་པར་བཅུ་པོ་དག་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲུག་པ་ལ་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་གནོན་ཏེ། དེ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལམ་གཞན་ རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་བཅུས་གནོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་ལ་སེམས་དགའ་བ་ཡིན་གྱི། མངོན་པར་མཐོ་བའི་ མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་གཉེན་པོར་དེ་དག་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པའོ། །ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གཉེན་པོས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ པ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་ལམ་མོ།།དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གཞན་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་པར་མཐོ་བའི་ལམ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དང་། ཇི་སྲིད་འདོད་པའི་བར་དུ་ལོངས་སྤྱོད་དང་། ལུས་ ཀྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བསོད་ནམས་སོགས་པས་ལོངས་སྤྱོད་དང་།ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསོགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ཚད་མེད་པ་བསྒོམས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལོག་པར་མི་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ལས་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་གང་ཟག་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་འཇུག་ལ་ཚད་མེད་པ་བཞི་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་མི་ གཏོང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསོད་ནམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལེགས་པར་བྱེད་པས། དེའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པའི་རྒྱུ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་དུ་བསྲུང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ ཚོགས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཡང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ལ།ཆོས་གང་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དེ་ཡང་སྒོ་བདུན་ནས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གཙོ་བོ་དང་མཐུན་པར་བྱེད་པས་ གཙོ་བོས་སེམས་ཅན་གཞན་འདུལ་བའི་ཕྱིར་བསམ་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་པར་གྱུར་པ་ཡང་ཐོབ་ལ། ཁམས་གསུམ་པའི་རྒྱན་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་འགགས་པས་ཤིན་ཏུ་ཞི་ཞིང་ཉེ་བར་ཞི་བས་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་སྟོན་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་དང་འབར་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ཤིན་ཏུ་ཞི་ཞིང་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡང་ཡིན་ལ། སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་།ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་ཉོན་མོངས་པ་འབར་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་ལྔ་པ་ལས་གནོད་པ་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའི་གནོད་པ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྒྱུ་མ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། མིག་ཡོར་དང་། སྒྲ་བརྙན་དང་། ཆུ་ཟླ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་སྤྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུར་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་ལ། ལས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པའི་བསམ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

对于无功用而生欢喜的对治，是由方便智慧所正确生起的其他道之十种差别，因此，诸佛子，在第六地圆满道的菩萨，趣入第七菩萨地，以方便智慧的十种差别趣入其他修行道。
此菩萨趣向无执著智慧，安住于般若波罗蜜多，以现前而欢喜无功用性，而非欢喜增上的有功用，为对治此欢喜而建立彼等。方便智慧即是法无我智及具有对众生的观照。其他道之差别即是为对治所摄持的增上道。
此即是出世间的其他道，与世间增上道有所不同。以四种功德而殊胜：随意所欲、随欲时长受用、以福德增长为因而获得受用与身体的殊胜。其因即是由于修习空性、无相、无愿，具足意乐，积集广大福德资粮。
如是获得殊胜，由修习无量而不对众生造作邪行，守护不造恶业之因即是因为趣入无我、无命、无补特伽罗诸法，且不舍弃四无量的修持。
由善修诸波罗蜜多而成就福德自性法资粮，为增长获得其殊胜之因，守护一切善根之因即是因为虽修行福德法资粮波罗蜜多，但于诸法无所执著。
利益众生之因应从七方面了知：随顺主尊而为主尊调伏其他众生故意受生，即是因为虽证得远离三界，仍成办三界庄严。
由断除烦恼缠缚与随眠而极为寂静、寂灭，为息灭烦恼而示现对治，即是因为远离一切烦恼炽燃而极为寂静、寂灭，且成办息灭一切众生贪嗔痴烦恼炽燃。
息灭第五地所说四种损害，即是因为通达如幻、如梦、如阳焰、如回声、如水月、如影像、如变化般无二，且成办无量意乐差别事业。

། ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་འདུ་བར་བྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཞིང་གི་ཐ་གྲུ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པའི་ཡིད་དང་ཡང་ལྡན་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། ལྟ་བ་དང་། མཉན་པ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དང་མཆོད་པར་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་འཇུག་ལ། གཟུགས་དང་། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་རྒྱན་རྣམ་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་པར སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་སྒྲ་དབྱངས་དང་བྲལ་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་ཞི་བར་ཡང་མོས་ལ་དབྱངས་དང་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱན་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མངོན་ པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དྲིས་པ་ལུང་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་གསུམ་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། བསྐལ་པ་འགྲངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དག་ནི་ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་བཅུ་པོ་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པས་ཅི་རིགས་པར་ཤེས་ པར་བྱའོ།།འདི་དག་སྣང་བར་གྱུར་པས་ས་འདི་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་བཅུ་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲུག་པ་ལས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ ཤིན་ཏུ་བྱས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་གནོན་ཏོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལམ་གྱི་ཚོགས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་བཅུ་པོ་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་མངོན་པར་ བསྒྲུབས་པས།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་ནོན་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པས་ས་བདུན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེའི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་ གཉེན་པོ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པའི་ལམ་ལ་སྦྱར་བའོ། །དེ་ལ་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་ནི། གང་གི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། གནས་གང་ཡིན་པ་དང་། གང་གི་དང་། ཇི་ལྟ་བུ་དང་། གང་དུ་དང་། དེ་དག་ཐ་དད་པས་རྣམ་པ་བཅུར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་དག་གི་དོན་དུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། གདུལ་བྱའི་ལས་ཚད་མེད་པ་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའ་དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་པ་དང་། འདུལ་བའི་ཕྲིན་ལས་ཚད་མེད་པ་ལ་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནས་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་ མེད་པ་དག་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མང་པོ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གང་གིས་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དང་།ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

为了听闻佛法而在眷属的坛城中聚集是为何？因为具有与虚空等量的广大田地极为修习的意乐，并且显现成就佛土庄严也在显现成就，如是所说。
增长见、闻、承事供养等福德是为何？因为一切佛陀皆入于法身自性中，并且显现成就色相、相好庄严也在显现成就，如是所说。
转法轮是为何？因为如来语言不可言说且离音声，于自性寂静亦信解，以分别一切音韵支分而清净庄严显现成就也在显现成就，如是所说。
授记解答是为何？因为佛世尊通达三时一相，亦入于为宣说有情意乐故，亦入于了知劫数差别相，如是所说。
这些是具有对治的十种发起其他道的差别。彼等对治应当了知是以极为修习空性等，及入无我法等而如理了知。
由现起这些而住于此地，因为如是佛子们，以十种方便智慧显现成就发起其他道的差别，菩萨以极为分别第六菩萨地而趣入第七菩萨地。
佛子们，如是菩萨大士以道资粮方便智慧显现成就发起其他道的十种差别现起，由显现成就彼等而趣入第七菩萨地，如是所说。
如是暂且应当了知以建立对治欢喜无功用行而建立第七地。其后应当了知彼之散乱对治有二种：修习无量行相及修习无功用道。
其中修习无量行相，应当了知以为何目的而作、何处、以何、如何、于何处等差别而有十种。其中为何目的而作是为成熟无量有情及作无量所化事业，因为住于第七菩萨地的菩萨，亦入于无量有情界，亦入于诸佛世尊成熟有情及无量调伏事业，如是所说。
何处是依止无量世界中清净佛土，因为亦入于无量众多世界，亦入于诸佛世尊清净佛土，如是所说。
以何是法的差别性及证悟无量智慧，因为亦入于无量差别法，亦入于诸佛世尊现证无量智慧，如是所说。

།བསྐལ་ པ་འགྲངས་པ་དང་།དུས་གསུམ་ཚད་མེད་པར་རྟོགས་པས་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བསྐལ་པ་འགྲངས་པ་ཚད་མེད་པ་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་དུས་གསུམ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ།ལྷ་ཐ་དད་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་ལུས་དང་སེམས་འདྲ་བར་འཇུག་པས། དེ་དག་ལ་མོས་པ་བཟློག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཐ་ དད་པ་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྔོན་གྱི་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དང་། འབྲིང་དང་རྣོན་པོ་རྣམས་ལ་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པས་དབང་པོ་ཐ་དད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ། སངས་རྒྱས་ བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་གསུང་བརྗོད་པས་སེམས་ཅན་གཞན་ཚིམ་པར་མཛད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཉེན་པོའི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐ་ དད་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རབ་འབྱམ་ཚད་མེད་པ་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྟེ། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ངེས་པར་ འབྱུང་བ་ལ་མོས་པས་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ལ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ལམ་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལ་ཡང་མོས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་འགྲུབ་པ་ ལ་ཡང་འཇུག་ལ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཟབ་མོའི་སྒོར་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཚད་མེད་པ་ལ་ ཡང་འཇུག་ལ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་དེའི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཉེན་པོ་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་བཅུ་བསྟན་ནས། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ མེད་པའི་ལམ་ལ་སྦྱོར་བ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཚད་མེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་བསྐལ་པ་བྱེད་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱིས་ཀྱང་བགྲང་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དེ་བདག་གིས་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྱེ་བྲག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ ཉིད་དེ་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་།རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འོག་མ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ལེགས་པར་སོ་སོར་བརྟག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་མི་གཡོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་དེའི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པས་ས་འདི་བསྟན་ནས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་འཐོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ རྣམ་པ་བཞིས་སྟོན་ཏེ།གཉིས་ཅིག་ཅར་དང་། རྒྱུན་ཆགས་སུ་འབྱུང་བ་དང་། མོས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་དང་། དོན་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དེ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་མངོན་སུམ་ དུ་བྱེད་པས་གཉིས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ།

通过了知劫数圆满和三时无量，是因为既能通达无量劫数圆满的了知，也能通达诸佛世尊三时通达无量的境界。
所谓'如何'有三种：对于信仰不同天神者，以身心相似而趣入，为了遮止他们的信仰，是因为既能趣入众生无量差别的信解，也能趣入诸佛世尊显示无量名色身的差别。
根据往昔意乐而对根钝、中等和利根者相应说法，是因为既能趣入众生根据意乐而有无量根器差别，也能趣入诸佛世尊以语言令其他众生满足的无量境界。
随顺众生的行为而相应开示对治教诫，是因为既能趣入众生无量差别的心行，也能趣入诸佛世尊无量广大智慧的随念。
所谓'于何处'是指三乘：其中对于声闻乘，是因为既能趣入以声闻乘决定出离的无量信解，也能趣入诸佛世尊无量道的开示。
对于缘觉乘，是因为既能趣入缘觉乘正确修行的成就，也能趣入诸佛世尊无量甚深智慧门的开示。
对于大乘，是因为既能趣入诸菩萨无量菩萨行的修习，也能趣入诸佛世尊无量大乘正行的开示。
如是宣说了彼散乱对治的十种无量相修习后，开示无功用道的修习，因为如是思维：诸如来应供正等觉的境界如是无量，即使以百千俱胝那由他劫也难以计数，我当正确生起诸佛世尊的境界，应当任运成就、无分别、无妄念地圆满。
其中由于无有自性和差别的分别，故为任运成就，以下二语'无分别'和'无妄念'来说明。
如是具足善加观察智慧和神通，恒时精进，以方便智慧修习之道，以不动之理而极为安住于其他所作的差别，此即是彼散乱的对治。
如是以彼散乱对治的建立宣说此地后，以四种建立开示获得双运道：二者同时生起、相续生起、信解清净差别、成办大义和菩提分的广分。由于在一刹那中现证止观之道，应知二者同时生起。

།སྤྱོད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་དང་ལྡན་པས་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འབྱུང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཡང་ལམ་མངོན་པར་སྒྲུབ་ཅིང་མི་ལྡང་སྟེ། དེ་འགྲོའམ། འགྲེང་ངམ། འདུག་གམ། ཉལ་ལམ། རྨི་ལམ་ན་ ཡང་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྒྲིབ་པ་མེད་པས་མོས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་པས་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ཤིང་། འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་དང་མི་འབྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་དེ་དག་ལ་བཀྲ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་སོ། །མངོན་དུ་འདུན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་དོན་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ སེམས་དཔའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་འབྱུང་བ་རེ་རེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་ སྒྲུབ་པ་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ཞིང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཏོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ ཞི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ།།སྙིང་རྗེ་དང་བྱམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གོང་ནས་གོང་དུ་རྩོམ་པས་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་མི་ངོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བརྩོན་ འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ།།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་ལམ་ལས་མི་འཕྱར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་བཟོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ ཏུ་ཕྱིན་པའོ།།ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཚད་མེད་པར་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དང་བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ ཀྱིས་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་ཆོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚད་མེད་པར་མངོན་པར་ སྒྲུབ་པ་སྟེ།ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མེད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ གོང་ནས་གོང་དུ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་བོ།།སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དང་། བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་ཆོད་པ་སྟེ། ལམ་གང་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཕམ་པར་བྱེད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་རྟོག་པ་སྟེ།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའོ།

在一切行为之道中与之相应而连续生起，因为即便在一刹那间也在修行道而不退转，无论行走、站立、坐着、躺卧，乃至在梦中也在精进于如是智慧，如是所说。
无障碍清净胜解的特征是，由于无障碍而安住于一切行为之道中，不离如是种种想和作意，如是所说。
其中，为了显明那些无量智慧故为想，为了趣入故为作意，应当了知。
对每一个众生成办十波罗蜜多的广大利益，因为在每一个发心中都能圆满成就菩萨十波罗蜜多和菩萨十地。为什么呢？因为菩萨以大悲为先导而生起的每一个发心，都是为了成就佛法并回向如来智慧。
其中，寻求佛智并对众生布施善根，这是布施波罗蜜多。
息灭一切烦恼热恼，这是持戒波罗蜜多。
以慈悲为先导而不损害一切众生，这是忍辱波罗蜜多。
对善法不知满足而精进不断，这是精进波罗蜜多。
不离一切智智现证之道，这是禅定波罗蜜多。
能忍受现证无自性，这是般若波罗蜜多。
以智慧无量成办，这是方便波罗蜜多。
以智慧渐次增上成办，这是愿波罗蜜多。
一切外道和魔众不能断绝道流，这是力波罗蜜多。
如实了知一切法，这是智波罗蜜多，如是所说。
其中，方便波罗蜜多是以智慧无量成办，以回向殊胜智慧成办无量布施等。
愿波罗蜜多是以智慧渐次增上成办，以摄受殊胜生处的智慧使布施等渐次增上成就。
力波罗蜜多是一切外道和魔众不能断绝道流，以何道能降伏布施等的违品。
智波罗蜜多是如实了知一切法，为了成熟众生，以何智慧了知布施等一切差别。

།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡང་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ པ་རྣམས་སུ་དབྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རིང་དུ་སོང་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་གཏོགས་ པའི་ཕྱིར་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་སུ་དབྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་གནས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་ ཐར་བའི་སྐོ་རྣམས་སུ་དབྱེ་བ་ནི་གང་ལ་གནས་ནས་གང་ཞིག་བསྒོམས་ཏེ།སྒོ་གང་གིས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གནས་བཞི་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་བའི་སྒོ་གསུམ་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་བ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དུ་དབྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས།ས་སྔ་ཕྱི་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ས་འོག་མ་དང་། གོང་མ་བས་ཁྱད་ཞུགས་པ་དང་། དམའ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ས་བདུན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཁྱད་ཞུགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྦྱོར་ བ་ལས་བྱུང་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་པ་གནོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཅི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ཉིད་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་ས་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ལྟ་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་ལྷག་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ ན།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་བས་ཡེ་ཤེས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་པ་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་ལྔའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་རིག་ པར་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་ནས་འདི་ལ་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་པའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ལ་ནི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་ནི་ སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་བསལ་བས་སོ།།གསུམ་པ་ལ་ནི་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པས་སོ། །བཞི་པ་ལ་ནི་ལམ་ལ་ཞུགས་པས་སོ། །ལྔ་པ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་དང་མཐུན་པར་འཇུག་པས་སོ། །དྲུག་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཟབ་མོའི་སྒོར་འཇུག་པས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

菩提分应当了知有四种差别：由于属于大乘，故分为诸波罗蜜，因为如是说：'善男子，如是住于远行地的菩萨，其诸波罗蜜于一一刹那中圆满。'
由于属于成熟众生，故分为诸摄事，因为如是说：'四摄事亦得圆满。'
由于属于清净烦恼障，故分为诸住处、菩提分及解脱门，即依何处修何法，由何门得清净，因为如是说：'四住处、三十七菩提分法及三解脱门亦得圆满。'
由于属于清净所知障，故分为一切菩提分法，因为如是说：'总之，一切菩提分法于一一刹那中圆满。'
如是宣说获得双运道的建立后，由前后地差别建立，应知由下地与上地的殊胜与低劣二者建立第七地的差别。
云何为殊胜？由于圆满加行所生行故，因此即能胜过智慧与神通之行。因为如是说时，解脱月菩萨对金刚藏菩萨如是说：'善男子，是否唯有住于此第七菩萨地的菩萨一切菩提分于一一刹那中圆满？抑或十地皆如是圆满？'
金刚藏菩萨说：'善男子，一切十菩萨地中菩提分皆得圆满，然于此第七菩萨地更为圆满。何以故？善男子，诸菩萨以此圆满加行所生行故，能胜过智慧与神通之行。'
其中神通有五种，智慧应如所说了知。
云何此中圆满加行所生行？由成就超胜非出世间与世间道的殊胜道故。因此于此中由正生一切佛法而圆满诸菩提分。
因为如是说：'善男子，于第一菩萨地中，由殊胜缘一切愿故，圆满诸菩提分。于第二地中，由除心垢故。于第三地中，由愿增长及得法明故。于第四地中，由入道故。于第五地中，由随顺世间事故。于第六地中，由入甚深法门故。于此第七菩萨地中，由正生一切佛法故圆满诸菩提分。'

།ད་ལྟར་ས་འོག་མ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པས་སྔ་ཕྱི་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ས་འོག་མ་ ལས་དམའ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་འབད་པ་དང་བཅས་པས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ནས་བཟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པའི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔས་ཡེ་ཤེས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཡན་ལག་གང་དག་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་པ་ཡན་ཆད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་ རྣམ་པར་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང་།ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཆེན་པོ་མ་གཏོགས་པར་གྱ་ཆོམ་དུ་འདའ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་ དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་འདྲེས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་ཡང་སྨོན་ལམ་དང་།ཐབས་དང་། ཤེས་རབ་དང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཆེན་པོ་མ་གཏོགས་པ་གྱ་ཚོམ་དུ་འདའ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་ བས་སྨྲས་པ།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཅི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་སྤྱོད་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ ཁོ་ན་ནས་བཟུང་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་འཚམ་པའི་ལམ་དང་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ནས་བདུན་པོ་རྣམས་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་སྤྱོད་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ ཞེས་ནི་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ས་འདི་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འཚམ་པའི་ལམ་དང་མཐུན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ས་དེ་དང་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་འཚམ་པའི་ལམ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ དཔེས་ནི་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་པས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་མིའི་ལུས་ལས་འདས་པ་ལྟར།ས་བརྒྱད་པ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལམ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ནི།ལྷའི་གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་ཞིང་གླིང་བཞི་དག་ཏུ་ཡང་འགྲོའོ། །མིའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དབུལ་བ་དང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཉེས་པ་དེ་དག་གིས་གོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ཙམ་གྱིས་མིའི་ལུས་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཚེ་མའི་ལུས་སྤངས་ནས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། ཚངས་པའི་གཞལ་མེད་ཁང་ན་གནས་ཏེ། སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་མཐོང་ཞིང་རྣམ་པར་རྒྱུ་ལ་ཚངས་པས་སྣང་བ་ཡང་སྟོན་ཏེ། མི་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དོ།

现在应当了知，由于超胜下地而建立前后差别。如何是胜过下地呢？以具有精进的方式圆满成就智慧修证的支分。为什么这样说呢？因为从菩萨初地开始直至菩萨第七地，菩萨为了修证智慧和神通而修习的那些支分，在菩萨第八地以上则自然成就。
善男子，譬如在染污世界和极其清净世界之间，若无广大神通力的增上，则不能随意超越。善男子，同样地，要从杂染的菩萨行为转向清净，若无广大愿力、方便、智慧和神通力的增上，也不能随意超越。
解脱月菩萨问道：'善男子，菩萨第七地的菩萨行是否应当理解为被烦恼行所染污？'
金刚藏菩萨答道：'善男子，从菩萨初地开始，一切菩萨行都因随顺相应之道而回向菩提，应当了知已远离烦恼过失。但仅凭这些，不能说七地已完全超越烦恼行。这样，此地称为染净地，但并非因为行持烦恼。所谓随顺相应之道，是因为依止各个地相应的道路。'
以转轮王的比喻说明，如同生于梵天界而超越人身的转轮王，第八地获得异熟所生道，故示现完全超越染污过失。因为，善男子，譬如转轮王乘坐天宝象游历四大洲，虽然了知人间的痛苦、贫穷和烦恼，但不为这些过失所染。然而仅此并未完全超越人身，当舍弃人身生于梵天界时，住于梵天宫殿，能见千世界并游历其中，显现梵天之光，也不再称为人。

།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་ སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ནས་བཟུང་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་ལ་ཞོན་ཞིང་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་བའི་ཚེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ དེ་དག་གིས་ཀྱང་མི་གོས་ཀྱི།དེ་ཙམ་གྱིས་ས་བདུན་པོ་རྣམས་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཞེས་ནི་མི་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྤྱོད་པ་སྤངས་ནས་ས་བདུན་པ་ནས་ས་བརྒྱད་པ་ནོན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་རྣམ་ པར་དག་པ་ལ་ཞོན་ཏེ།འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་ཞིང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་འདས་པས་དེ་དག་གིས་གོས་པར་གྱུར་ཅེས་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལམ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ པ་དང་བཅས་པས་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར།ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་མི་བྱའི། དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་གོང་མ་རྣམས་ལ་ནི་མི་བརྗོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལྷག་པར་འདོད་ ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་འདས་ཏེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རིང་དུ་སོང་བ་འདི་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་ མོངས་པ་རྣམས་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ས་སྔ་ཕྱི་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་གཞག་ པ་བསྟན་ནས།ལས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་དང་། ས་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བ་དང་། གནས་པའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པ་བཞིས་ས་འདིའི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡོངས་ སུ་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་ པ་ཡིན།ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ངག་གི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྨད་པ་དེ་དག་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དག་པར་ འདས་པ་ཡིན།དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་དེ་དག་ལ་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལྔ་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་བཟོའི་གནས་དང་།ལས་ཀྱི་གནས་གང་དག་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདིར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་པ་ཡན་ཆད་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་དེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སློབ་དཔོན་དུ་གྲགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བས་མཉམ་པ་མེད་པའི་ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་ནི་གང་ གི་ཕྱིར།དེ་དང་བསམ་པའམ་སྦྱོར་བ་མཉམ་པ་སུ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་རྣམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ དང་།མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་རྣམས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་བསྒོམ་པའི་སྒོའི་ཚུལ་གྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ།

噫！佛子，如是从菩萨初地开始，菩萨乘波罗蜜多乘而行于一切处时，虽然完全了知烦恼过失，由于入于正道故，亦不为彼等烦恼所染。然而不可说仅此便已超越七地中的烦恼过失。当舍弃加行所生之行为，从七地趋入八地时，乘清净菩萨乘，周行一切处，虽然完全了知烦恼过失，由于已完全超越，故不为彼等所染。
此地由于不住异熟故，以及由于具有造作道之加行而未圆满意乐故，不可说为无烦恼。由于与此相反之故，对于上地则不作是说。何以故？佛子，住于此第七菩萨地之菩萨，已完全超越贪等一切烦恼聚，行于此远行菩萨地之菩萨，不可说为有烦恼，亦不可说为无烦恼。何以故？由于烦恼不生起故，不说为有烦恼；由于希求如来智慧且意乐未圆满故，亦不说为无烦恼。
如是宣说前后诸地差别建立已，以业清净、获得三昧差别、超越地位及获得住处差别等四相，宣说此地双运道之果位建立。其中业清净以四相宣说：戒清净差别者，谓住此第七菩萨地之菩萨，具足增上意乐清净之身业，具足增上意乐清净之语业，具足增上意乐清净之意业。彼已完全超越一切如来所诃责之不善业道，常时相续随行如来应供正等觉所宣说之诸善业道。
世间智清净差别者，谓于第五菩萨地所成就之世间工巧处及业处，于此地皆自然成就。除如来应供正等觉及住第八地以上诸菩萨外，彼于三千大千世界中为众所知之大师。意乐加行无与伦比之身差别获得者，谓无有任何人能与彼在意乐或加行上相等。由禅定等现前差别而获得功德差别者，谓诸禅定、三昧、等至、神通、解脱，皆以修习门而于彼现前。

།འོན་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་ པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་བསྒོམ་པའི་སྟོབས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པ་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་བསམ་གཏན་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཞི་བའི་བདེ་བ་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་གནས་ ཡིན་ཏེ།འགོག་པ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་བཅུས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་རྣམ་པར་མི་ རྟོག་པ་དང་།རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དོན་ལས་བརྩམ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྟེ། དོན་ཤིན་ཏུ་བསམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཚིག་གཅིག་ལ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་མར་འབྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་ནི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ། །དོན་གཅིག་ལ་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་དོན་གྱིས་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་པའོ། །རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ཤེས་པ་ནི་གང་ གི་ཕྱིར།དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་ཏེ། རྩ་བ་བསྟན་པས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་གནས་པས་བརྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་རྣམ་པར་སྦྱོང་ བའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་བརྩམས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་སྒྲིབ་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཡེ་ཤེས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྒྲིབ་པ་དེའི་ གཉེན་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་ཞུམ་པའི་སྒྲིབ་པ་དེའི་གཉེན་པོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕན་ཡོན་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་གནས་པའི་ལམ་ལ་སྒྲིབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཛོད་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྣ་ཚོགས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་ པོའི་སྒོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ།།དེ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ཐོབ་ནས་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཡིན་ ནོ།།ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་ས་ཡང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པའི་སྟོབས་དང་། སྙིང་རྗེའི་སྟོབས་དང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །ཤེས་རབ་ དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྒྱད་པའོ།།མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་གྱུར་པའོ། །དེར་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།

然而仅仅如此，并非如同在菩萨第八地那样圆满成就。如是，住于此第七菩萨地的菩萨，其一切发心都将以智慧和方便修习的力量而圆满，较之更加获得一切菩提分的圆满，如是所说。
其中，诸禅定是为了令众生成熟，为了安住寂静安乐，以三摩地和等至而成就神通和解脱之处，即灭尽定、等至定等次第。如是宣说超越四种双运道果后，以十种三摩地宣说获得殊胜三摩地。
其中无分别及无分别义所依者，是因为彼菩萨住于此第七菩萨地时，入于名为'极善分别菩萨三摩地差别'之等持，称为'极善思义'，如是所说。
于一句中分别多种义理差别者，是因为说'差别即智慧'。于一义中显示多种异名者，是因为说'以分别义藏'。了知一切明处者，是因为说'如实分别'。
缘于真如，以显示根本而清净烦恼障者，是因为说'以极住根本而坚固'。为清净四种障碍故，应知是从清净所知障开始，对于四种障碍中殊胜功德之障，其对治说为'智慧与神通门'。
对治无执著智慧之障，说为'清净法界'。对治于甚深广大佛法怯弱之障，其对治说为'如来利益'。对治不住道之障者，是因为说'入于菩萨三摩地种种义藏生死涅槃门'。
'种种义藏'应知即是种种善根。于彼等十万种大智慧与神通门三摩地等入定，能清净诸地。
获得彼等方便智慧清净三摩地后，以慈悲与大悲力超越声闻缘觉。以智慧和本智观察地亦得现前。其中，以方便智慧修习力和大悲力二种显示超越声闻缘觉。
'以智慧和本智观察地'即第八地。'得现前'即接近。彼处成就止观道，唯一观察而已。

།ཡང་དག་པར་འདས་པ་དེ་ཡང་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་ཀྱི་ལས་ཚད་མེད་པ་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་འབྱུང་། ངག་གི་ལས་ཚད་མེད་པ་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་འབྱུང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཚད་མེད་པ་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་མི་སྐྱེ བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པས་སྣང་བར་གྱུར་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལས་མཚན་མ་དང་བྲལ་བར་འབྱུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བའི་བྱ་བ་མེད་པས་ཚད་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་འོག་ཏུ་ཚད་མེད་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་དང་། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པས་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཉིད་གསུངས་སོ། །རྒྱལ་པོའི་བུའི་དཔེས་ནི་ས་འདི་ཡང དག་པར་འདས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ།སྦྱོར་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་སྦྱོར་བའི་མཐར་ཐུག་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཡུལ་ཤེས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཚད་མེད་པ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་མ་ཡིན་ནམ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་དུ་ཟད་ཀྱི།རང་གི་བློས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་ནི་རང་གི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཐོབ་པས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ ཡིན་ནོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པའི་རྒྱལ་པོའི་བུའི་རྒྱལ་པོའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ནི་རྒྱལ་པོའི་བྱིན་གྱིས་བློན་པོའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་གྱི། རང་གི་བློས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནམ་དེ་ནར་སོན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། རང་གི་བློའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་བློན་པོའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་གྱི། རང་གི་བློས རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་རང་གི་ཡུལ་ཤེས་པ་ལ་གནས་པས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་ ཀྱི་ལས་ལ་སོགས་པ་ཚད་མེད་པ་སྨོས་པ་དེས་ན་མང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མེད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་མཐུས་ཀྱང་ཚད་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་ཚེ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ ཀྱི་ལས་ཟབ་ཅིང་དབེན་པ་རྒྱུ་བ་མེད་པ་ཡང་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ།གོང་དུ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་བརྩོན་པ་ཡང་མི་གཏོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རིང་དུ་སོང་བའི་ཕྱིར་ཟབ་པའོ། །དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དབེན་པའོ། །དེ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ དང་།འཇིག་རྟེན་པའི་ས་ལ་མི་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་མེད་པའོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལས་དེའི་མཚན་མ་དང་བྲལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། གོང་དུ་ཡོངས་སུ་མི་ཚོལ་བས། དེ་ཙམ་ལ་གནས་པར་ཡང་ཟད་དོ།

而且通过业的差别来显示彻底超越，因为住于此第七菩萨地的菩萨，其身业无量离相而生起，语业无量离相而生起，意业无量离相极为清净，以无生法忍而显现而生起。
其中，由于等持性故而离相。声闻缘觉虽然也生起离相之业，但因为没有利益一切众生的事业，故非无量。
其后为显示此无量较其他菩萨地殊胜，故说由修行圆满而极为清净性，以及由无生法忍而显现性。
以王子的比喻显示此地彻底超越的殊胜：由于修行圆满而住于修行究竟作意，故住于自境了知，因为解脱月菩萨说道：'善男子，住于初地的菩萨，身语意业无量，难道不是已经超越声闻缘觉的行为了吗？'金刚藏菩萨说道：'善男子，虽然如此，那只是由于殊胜缘于佛法的伟大性而已，并非由自己的智慧观察。而在此第七菩萨地，由于获得自智慧境界的观察，故不为一切声闻缘觉所夺。'
'善男子，譬如生于王族的王子具有王的标志，以王的威德而胜过一切大臣众，而非由自己的智慧观察。当他长大成人时，由于生起自己的智慧力而完全超越一切大臣的事业。善男子，如是菩萨也是刚发心时以增上意乐的伟大性而胜过一切声闻缘觉，而非由自己的智慧观察。住于此第七菩萨地的菩萨由于住于自境了知，故完全超越一切声闻缘觉的事业。'
所说身业等无量，不仅是以数量多而无量，也应当了知以力量而无量，为了区分此义，'善男子，如是菩萨住于此第七菩萨地时，获得身语意业甚深、远离、无行，而仍不舍上求的精进。'
其中，因为远离故甚深。因为断除其违品障碍故远离。因为不行于出世间之外及世间地故无行。声闻缘觉的业虽离其相，但也不如是，且因为不上求，故仅住于彼程度而已。

།དེ་ལྟར་ས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པས་ཟུང་དུ་ འབྲེལ་བའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་བསྟན་ནས།ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་། འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྲིད་པ་མི་གཏོང་བས་གནས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་གང་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲུག་པ་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་ཡང་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ།འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཞེས་ནི་མི་བྱའོ། །དེས་ན་དེ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པས་ཀྱང་གནས་ལ་འགོག་པ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་མི་ཞིག་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་གྲུ་ཆེན་པོར་ཞུགས་ཏེ། རྒལ་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་རླུང་ལ་མཁས་པ་དང་། ཆུ་ལ་མཁས་པ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཆུའི་ཉེས་པས་མི་གོས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་ཤིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པའི་གྲུར་ཞུགས་པ་ཡང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པས་ཀྱང་གནས་ལ་འགོག་པ ཡང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་གནས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ནས། སྦྱོར་བ་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་བཅས་པ་རྣམ་པར་བརྒྱད་ཀྱིས་རྒྱུ་བ་ཐོབ་པའི་གནས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏོ་། །སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་དེ་འཁོར་བའི་སྒོ་ཡིན་ པས་བསོད་ནམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བསྒོམ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བློ་དང་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་སྐྱེད་པ་ཆེན་པོས་འཁོར་བའི་སྒོ་ཡང་སྟོན་ལ། བསམ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པ་ ཡང་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།འཁོར་མང་པོས་ཀུན་ནས་བསྐོར་བར་ཡང་སྣང་ལ། རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་ཤིན་ཏུ་དབེན་པའི་སེམས་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྨོན་ ལམ་གྱི་དབང་གིས་ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་ལ།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཉེས་པས་ཀྱང་མི་གོས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་ཡང་སྤངས་ལ་འཁྲིག་པ་བསྟེན་པ་ཡང་སྟོན་པས་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ ཕྱིར།ཞི་ཞིང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡང་ཡིན་ལ། ཐབས་ཀྱིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་འབར་ཏེ། དེ་ལྟར་འབར་ཡང་ཚིག་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇུག་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་འཇུག་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དག་ ཀྱང་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཟས་དང་ཉལ་བ་ནི་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྟོན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཐིལ་དུ་ཡང་སོན་ལ། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ན་འདུག་པར་སྣང་བ་ཡང་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ན་བ་ དང་།རྒ་བ་དང་འཆི་བ་འདི་གསུམ་སྟོན་པས་འཆི་འཕོའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདུད་བཞིའི་ལམ་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འདས་ལ། བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཐིལ་དུ་ཡང་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པར་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་ ཆགས་པ་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ན་འདུག་པ་ཡང་སྣང་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མུའི་གནས་མི་འདོར་བའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

如是超越地后，宣说双运道之果，为安住真实际故，为不现证灭尽故，由不舍有而住之差别而说。以是菩萨解脱月说：'佛子，从何地以上菩萨入灭尽定？'
金刚藏菩萨说：'佛子，从第六地以上菩萨入灭尽定，住此第七菩萨地之菩萨于念念间亦入灭尽定，然不说现证灭尽。是故说彼具不可思议身语意业。'
'佛子，如是菩萨虽住真实际亦住而不现证灭尽。佛子，譬如有人乘大船入大海中，善巧渡法，通晓风水，不为大海之过患所染。佛子，如是菩萨住此第七菩萨地，乘波罗蜜多之船，虽住真实际亦住而不现证灭尽。'
如是宣说得等持之住差别已，以八种对治摄持之加行而说得行之住差别。于八种加行中，彼为轮回门故，福德加行者，以是如是得智慧故，为成就三摩地与智慧力修习故，以大生起慧方便智慧力亦示轮回门，而住涅槃意乐。
蕴摄持加行者，以是虽现众眷属围绕，亦得常时极寂静心。有意取有加行者，以是以愿力于三界受生亦现成就，而不为世间过患所染。
以贪欲缠缚及断随眠亦示行淫，于种姓相续加行者，以是虽寂静极寂静，以方便亦极炽然，如是炽然亦不焚烧。
趣入加行者，以是虽入佛智，亦成就声闻缘觉地。
饮食卧具为魔境故，说示加行者，以是虽至佛境界中，亦现住魔境。
魔境中示现生老死三故，死有加行者，以是虽超四魔道，亦示现魔行境界中。
对治加行有三种，从邪见贪著对治者，以是虽现住一切外道处，亦具不舍佛边际处之意乐。

།གནོད་པ་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ དང་ལྡན་པར་ཡང་སྣང་ལ།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལྷ་ལ་སོགས་པ་དག་པས་ཀྱང་ལྷག་པའི་ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་དེ་དག་གི་ཆགས་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པས་ཆགས་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལྷ་ དང་།ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མིའམ་ཅི་དང་། མི་དང་། མི་མ་ཡིན་པ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ལྷག་པའི་བཀོད་པ་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་ཐོབ་ལ། ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཡིད་ལ་ བྱ་བ་ཡང་མི་སྤོང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསྟན་པ་འཛིན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་དུ་གྲགས་པས་དེ་འཛིན་པའི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བར་རིག་ པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཆེས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་འདི་ནི་སྦྱོར་བའི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྲོ་བས་རིང་དུ་སོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྲས་པའི་དཔེས་ནི་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས།ས་འདིའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྲས་ན་དེ་ བས་ཤིན་ཏུ་བཟང་ཞིང་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱན་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་དག་གིས་མི་འཕྲོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ་འདི་ལ་གནས་པ་དེའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐབས་དང་ ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དང་།ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉི་མའི་འོད་ཀྱི་དཔེས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་འོད་ནི་སྐར་མའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དང་། ཟླ་བའི་འོད་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་། འཛམ་བུའི་གླིང་ན་རླན་གྱི་བག་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་སྐེམ་པར་བྱེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའ་ས་རིང་དུ་སོང་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་།ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྙོག་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྐེམས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལྷག་མ་སྔ་མའི་ ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ།།འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ས་བདུན་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་གཅིག་པ། ས་བརྒྱད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའི་ས་བསྡུ་བ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་དང་། གནས་པའི་ཁྱད་ པར་ཐོབ་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པ་དང་། དབང་ཐོབ་པ་དང་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱ་བའི་ས་བསྡུ་བ་ནི་སྤྱི་དང་སོ་སོ་ནས་ས་བདུན་ བསྡུས་པའོ།།སྤྱིར་བསྡུ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བདག་མེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་གོང་ནས་གོང་དུ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། དེའི་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་གནས་པའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་དང་། སྦྱོར་བས་བསྡུས་པའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པོ་དག་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལེགས་པར་བྱས་པ།ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱོངས་པ། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

阻止损害是为何，虽然显现具足一切世间事业，而且真实趣入出世间法之理，如是宣说。由于诸天等清净者也执持殊胜身，以遮除彼等贪著而遮除贪著是为何，超胜一切天、龙、夜叉、乾闼婆、阿修罗、迦楼罗、紧那罗、人、非人、帝释、梵天、世间护法者的庄严悉皆成就，而且不舍意乐法喜，如是宣说。
所谓'亦成为持教者'，是因为圆满加行之行，以及因为以阿阇黎之名闻而成为持教之最胜者。应当了知此地以利益有情及法忍而分别，因为较彼更加利益有情，及法忍清净，如是宣说。此地以达到加行究竟而称为远行地。
以金摩尼宝珠庄严一切珍宝之喻，显示圆满菩提分等一切加行道，此地之诸善根极为光明，因为如是宣说：'善男子，譬如金摩尼宝珠以一切珍宝庄严，则更加殊胜且光明，不为其他装饰形式所夺。善男子，如是安住于此第七远行地菩萨之菩萨善根，以方便智慧成就者，亦较彼更为极其清净且极其光明，不为一切声闻缘觉所夺。'
以日光之喻如前显示殊胜，因为如是宣说：'善男子，譬如日光不为一切星宿及月光所夺，且能极其干涸赡部洲一切湿气。善男子，如是安住于此远行地之菩萨的彼等善根，不为一切声闻缘觉所夺，且能令一切有情烦恼浊完全干涸。'其余如前方式配合。
《圣十地经》第七地解说圆满。
第十一品。第八地以七相安立应当了知：摄集已作清净之地、获得清净忍、获得住处殊胜、清净佛土、获得自在、殊胜广大性、分别词义。其中摄集已作清净之地，是总别摄集七地。若问总摄集如何？渐次通达二种无我，以其方便所摄之智慧清净无住道，圆满摄行之资粮，因为如是宣说：'善男子，菩萨于七菩萨地善为分别，极善清净智慧方便道，极善积集资粮。'

།སོ་སོ་ནས་བསྡུ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ ཞེ་ན།ས་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་བཏབ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་བཏབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ས་གཉིས་པ་ལ་ནི་དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གིས་ས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་ཞིང་། མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་ བརྩོན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྐབས་འདིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་བརླབས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་གསུམ་པ་ལ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལས་མི་ཉམས་པའི་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པ་ ཐོབ་པའི་ཕྱིར།རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ས་བཞི་པ་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཆོས་སྟོན་པས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་འདིར་གསུངས་པའོ། །ལྔ་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དག་གི་བསམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་བརྣག་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་འདིར་གསུངས་པའོ། །ས་དྲུག་པ་ལ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། དབང་བྱེད་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སྟོབས་ཀྱིས་མངོན་པར་འཕགས་པ་དེ་ཉིད་གང་གི་ཕྱིར།བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་མངོན་པར་འཕགས་པ་ཞེས་འདིར་གསུངས་པའོ། །ས་བདུན་པ་ལ་ནི་ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྦྱོར་བ་མི་གཏོང་བ་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་དང་ བྱམས་པ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བ་མི་གཏོང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་ས་བརྒྱད་པའི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའི་ས་བསྡུས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་ནས། རྣམ་པར་དག་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་རྣམ་པར་དག་པའི་བཟོད་པ་འཐོབ་བོ། །དེ་རྣམ་པར་དག་པ་ ཉིད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།བཟོད་པ་དེ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་རིག་པར་བྱའོ། །མི་སྐྱེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཡོད་པ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མི་སྐྱེ་བ་དང་། གྲངས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་སྐྱེ་བའོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་མི་སྐྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་བདུན་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། ཡོད་པ་རྣམ་པ་བདུན་ལ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཆོས་རྣམ་པ་སྔ་ནས་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟོད་མ་ནས་མ་བྱུང་བ་ཉིད་ལ་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གསར་དུ་སྐྱེ་བ་དེའི་གཉེན་པོར་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ་། །མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་མཚན་མེད་པ ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ།།ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་བྱུང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ་། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྔོན་གྱི་མཐའ་ན་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་རྫོགས་པ་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ཐུག་པ་མེད་པ་ ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ།།རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པ་དེའི་གཉེན་པོར་འཇུག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའོ། །དེ་ན་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་ གསུངས་པའོ།།བཟོད་པ་འདི་ནི་དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་པ་ནི་གཉིས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如何从各个方面归纳呢？在初地等地中殷重发愿等是为什么？因为说'殷重发大愿'。
其中在第二地，'因此我应当清净一切种类的地，精进于现前修证'，此处应当了知是如来加持，因为说'如来极为加持'。
在第三地，为获得不退失离贪等禅定，随得增长自善根力，因为说'随得增长自善根力'。
第四地是由安立法教，以遍净所知障的殊胜而具足作意佛法，因为此处说'具足作意如来力、无畏及佛不共法'。
在第五地，应知于清净中心意平等性等意乐极为清净，因为此处说'极为清净增上意乐坚固'。
在第六地，以大悲为前导，以自在及缘起行而以福德智慧力超胜，即是因为此处说'以福德智慧力超胜'。
在第七地，以其他道之殊胜加行而不舍众生，因为说'以大慈悲不舍一切众生加行'。
应知具足无量智慧道是以趣入无量众生界等，因为说'具足彼无量智慧道'。
如是作第八地清净后安立地的摄集，宣说获得清净忍的安立，以获得无生法忍而得清净忍。应知其清净性即是任运成就。
此忍应知是对四种无生：有之无生、自性无生、数差别无生及业差别无生。
其中有之无生是七种无生，即对清净分中先前有七种法，作为其对治而说'一切法本来无生而趣入'。对治新生而说'无生性'。对治有相而说'无相性'。对治有后际而说'无起性'。对治烦恼分中有前际而说'无灭性'。对治有情圆满而说'无边际性'。对治清净分中有烦恼性而说'无入性'。
自性无生是法无我。彼中无我自性，因为说'无事体性'。此忍非缘彼，亦非缘无事，因为无我是无二相。

།གྲངས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་སྐྱེ་བ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་དུས་ གསུམ་དུ་འབྲི་བའམ་འཕེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཐོག་མ་དང་། དབུས་དང་། ཐ་མ་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་སྐྱེ་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་མེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལྟར་ཐམས་ཅད་ མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའི་དམིགས་པ་བསྟན་ནས། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། རློམ་སེམས་དང་། ཡུལ་རྣམ་པར་རིག་པས་བསྡུས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་ བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བས་འཇུག་པ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་ཞིང་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདུ་ཤེས་སྨོས་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དགག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཉེན་པོའི་འདུ་ ཤེས་དེ་ལ་ཡོད་པའོ།།དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ས་འོག་མ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྟེ། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐོགས་པ་མེད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཁྱབ་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་འདྲ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་ ངང་གིས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བླ་གབ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞུགས་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ས་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་བཟོད་པ་འཐོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ བསྟན་ནས།གནས་པའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པ་ནི་གནས་པ་ཟབ་མོ་ཐོབ་པའོ། །དེ་ནི་ཟབ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་བདུན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། །རིང་བའི་ས་ལ་འཇུག་པས་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལ་བཟོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་པ་ཟབ་མོ་རིང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དག་པ་པ་རྣམས་དང་། ཐུན་མོང་བའི་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་མེད་པར་གྱུར་པས་ཡུལ་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་པ་ངན་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལོག་པ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དགག་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་ངན་པ་སྨོས་སོ། །བདག དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པས་སྒྲུབ་པ་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན་པ་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྲབ་པ་ཟབ་ པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དབེན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།གཉེན་པོ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཟབ་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་པའོ། །འགོག་པའི་སྙོམས་པར་ འཇུག་པའི་དཔེས་ནི་གནས་པ་དེའི་ཞི་བ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་དགེ་སློང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཀྱི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པ་མཐར་གྱི་ས་དགུ་པ་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ནི་གཡོ་བ་དང་། རློམ་སེམས་ཐམས་ཅད་དང་ བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བ་འདི་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་འབད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་ཅིང་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དང་བྲལ་ནས་རྣམ་ པར་སྨིན་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་གཡོ་བ་དང་རློམ་སེམས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ནི་དེ་དག་གི་གནས་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ནི་འབད་པ་དང་བཅས་པའི་ས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།

数的差别不生是因为烦恼和清净诸法在三时中无有增减，因此说'始中末平等'。业的差别不生是因为如同真如清净一样，佛智无有差别，因此说'如同真如一样，一切智智无分别智从所证性而趣入'。
如是显示无生法忍的所缘后，显示离开异熟、我慢、境界所摄分别自性的想而趣入，因此说'于一切处离开心、意、识分别想'。说'想'是为了遮除违品的想，因为对治的想是存在的。
此由三种方面超胜下地：由任运成就超胜，因此说'无碍'；由遍满超胜，因此说'如虚空'；由自然趣入真如故不动而超胜，因此说'由趣入无覆自性而得无生法忍'。
如是显示第八地清净忍的获得安立后，显示获得住的殊胜。其中获得住的殊胜即是获得甚深住。此应知有七种甚深性：由趣入远地故甚深性，因此说'善男子，如是具足如是忍的菩萨，一得不动地即得菩萨甚深远智住'。
与清净地菩萨共同的甚深性，因此说'无差别'。由无所取能取显现故境界甚深性，因此说'离一切相，远离一切恶执取想'，说'恶执取'是为了遮除违品的想。
由趣入自他利故修行甚深性，因此说'无量'。不可降伏甚深性，因此说'一切声闻缘觉不能夺'。违品微薄甚深性，因此说'空寂'。
趣向对治甚深性，因此说'现证一切空寂随得'，真如即是一切空寂。以灭尽定为喻显示彼住的寂静性，因此说'善男子，譬如具神通、得心自在、到第九边际地的比丘入于灭定，离一切动摇和我慢。'
善男子，如是菩萨一得此第八不动地，即离一切功用，得法性任运，离身语意功用，住于异熟。其中离一切动摇和我慢是因为无有彼等的心。离一切功用是因为已超越有功用地。

།ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་དེའི་གཉེན་པོ་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ད་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་རྩོལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་འཐོབ་པ་དེ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏེ། རྩོལ་བ་དང་མི་མཐུན་པའི་གནས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལ་སད་པའི་དབས་ནི་གནས་པ་འདི་ལ་འདུ་ཤེས་འགོག་པའི་ཉེས་པ་སེལ་ཏོ། །འདུ་ཤེས་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བཟོད་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་དང ལྡན་པར་སྟོན་ཏོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ཞིག་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་ན་བདག་ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་ཁྱེར་བ་སྙམ་བྱེད་ལ། དེ་དེ་ནས་ཅི་ཕྱིན་དུ་འབད་ཅིང་རྩོལ་བ་ཆེན་པོ་རྩོལ་རྩོལ་བ་ལས། དེ་འབད་ཅིང་རྩོལ་བ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སད་ན་སད་མ་ཐག་ ཏུ་འབད་ཅིང་རྩོལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་བཞིས་ཁྱེར་བར་ཤེས་ནས་འབད་ཅིང་རྩོལ་བ་ཆེན་པོ་རྩོམ་མོ། །དེ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བརྩམས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་འབད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེའི་གཉིས་སུ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དང་། མཚན་མ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ གཉིས་སུ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དང་།ཡུལ་ལ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མཚན་མ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྣང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་པའི་དཔེས་ནི་ས་འོག་མའི་དེ་དག་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཐོབ་སྟེ། རྒྱང་རིང་བས་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་ཤིང་གནས་པ་ལ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་ངོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའི་ས་ལ་ཡང་སེམས་དང་།ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཡང་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེ་སངས་རྒྱས་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། བྱང་ཆུབ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། རང་སངས་རྒྱས་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། ཉན་ཐོས་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། ཕྱིར་མི་འོང་བ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ། རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་ན།འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ལོག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་ལ་སོགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་གང་ཟག་དང་། ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་ཆོས་དང་། སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་ལ་སོགས་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་སྟེ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ལོག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཡང་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་ན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པའོ།

获得自然成就的法性是因为找到了它的对治。现在正确宣说获得自然成就且无功用性以及由异熟而安住的自然成就法，是因为获得了与功用相违背的安住。应当了知，安住于异熟即是极为安住于阿赖耶识的真如性。以从睡眠中醒来为喻，说明在此安住中远离灭尽定的过失。虽有想受，但具有忍性即表明具有真实智慧。
诸佛子，譬如有人在睡梦中，梦见自己被大河冲走，为此而发起巨大的勤勉精进。由于这种巨大的勤勉精进而醒来时，立即远离一切勤勉精进。诸佛子，菩萨也是如此，知道众生被四暴流冲走后而发起巨大的勤勉精进。由于发起大精进，一旦证得不动地，立即远离一切勤勉，其二取分别和一切相的运行完全不现。
关于清净方面，不现二取分别即轮回与涅槃的运行；关于境界受用方面，不现相的运行。以生于梵世为喻说明获得异熟，由于远离下地的彼等运行而显示殊胜差别。诸佛子，譬如生住于梵世者不生起欲界烦恼。诸佛子，同样地，安住于不动地的菩萨也不生起心、意、识的运行。
无论是对佛的运行、对菩提的运行、对菩萨的运行、对菩萨行的运行、对缘觉的运行、对声闻的运行、对涅槃的运行、对阿罗汉的运行、对不还的运行、对一来的运行、对预流的运行，一切皆不生起，更何况说对世间的运行。
这是因为在趣入和退转方面，没有心等的运行，对佛等也没有运行。对佛等的运行应当了知是以大乘和声闻乘的差别，在大乘中又以补特伽罗和法的差别，在声闻乘中又以法、有学、无学的差别来说明。
关于趣入和退转方面没有心等和对佛等的运行，其中趣入方面没有心等运行，是因为经中说'不生起心、意、识的运行'。退转方面没有对佛等的运行，是从'对佛的运行'乃至'对预流的运行也不生起'所说。

།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཉན་ ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བྱེ་བྲག་ནི་སངས་རྒྱས་དང་།བྱང་ཆུབ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་བ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རྣམས་སོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་ པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ།།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་གང་ཟག་གི་བྱེ་བྲག་ནི་རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་བྱང་ཆུབ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ ཐེག་པའི་ཆོས་དང་།སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་གང་ཟག་གི་བྱེ་བྲག་ལ་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ། །མི་སློབ་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ། །སློབ་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དང་།ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་རྒྱུན་དེ་ལ་གནས་པ་དེ་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མཛད་དེ། དེ་ ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ཏེ།རིགས་ཀྱི་བུ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བཟོད་པ་ཡང་ཡིན་ན་འོན་ཀྱང་གང་ངེད་ཀྱི་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཁྱོད་ལ་ མེད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཤིག་།བཟོད་པའི་སྒོ་འདི་ཉིད་ཀྱང་མ་དོར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་འདིས་ནི་དེ་ལ་གནས་པས་མངོན་པར་དགའ་བ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་ཟློག་པར མཛད་དེ།བྱས་པ་བསྔགས་པ་དང་། མི་བྱེད་པ་བསྐུལ་བ་དང་། དེ་ལ་གནས་པ་མི་འདོར་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་ནུས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཟློག་པར་མཛད་དོ། །ཡང་ཁྱིམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་དོན་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཟློག་པར་མཛད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཞི་བའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཐོབ་ཀྱང་། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མ་ཞི་བ་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བ་ཉོན་མོངས་པ་སྣ ཚོགས་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཡེན་སྤྱོ་བ་འདི་དག་ལ་སོམས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་མ་ཞི་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའོ། །རབ་ཏུ་མ་ཞི་བ་ནི་དེའི་བག་ལ་ཉལ་མ་སྤངས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ བ་ནི་ཁྱིམ་པའི་ཕྱོགས་སོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཡེན་སྤྱོ་བ་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་སོ། །ཡང་སྨོན་ལམ་དང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཀྱང་ཟློག་པར་མཛད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་རིགས་ ཀྱི་བུ་ཁྱོད་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་དུབ་པ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཀྱང་ཟློག་པར་མཛད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་རིགས་ ཀྱི་བུ་འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདི་ནི་གནས་པ་ཉིད་དེ། འདིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཉི་ཚེ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་མི་ རྟོག་པའི་ཆོས་ཉིད་འདི་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

大乘和声闻乘的差别中，大乘的差别是关于佛陀、菩提、菩萨和菩萨行的一切。声闻乘的差别是关于声闻、涅槃、阿罗汉等的一切。
大乘中补特伽罗的差别是关于独觉和菩萨的一切。法的差别是关于菩提和菩萨行的一切。
声闻乘的法和有学、无学补特伽罗的差别中，法的差别是关于涅槃的一切。无学的差别是关于阿罗汉的一切。有学的差别是关于不还等的一切。
诸佛子，如是安住不动地的菩萨，由先前愿力增长及安住于法门相续，诸佛世尊为其成就如来智，并如是告诫：'善男子，善哉善哉，为获得佛法，此虽是胜义忍，然而我等十力、四无畏等圆满佛法，你尚未具足，为求得圆满佛法，应当精进。此忍门亦勿舍弃。'
以此成就如来智，即是遮止其仅以现前欢喜为满足，赞叹已作及劝导未作，且由安住不舍而能得未得之圆满佛法的缘故而作遮止。
又为在家、出家之分及烦恼缠缚、随眠烦恼的众生作广大利益，而作遮止说：'善男子，虽然你如是获得寂静解脱，当观察这些未寂静、极不寂静、种种烦恼生起、种种分别散乱的凡夫。'
其中未寂静是烦恼缠缚，极不寂静是未断其随眠，种种烦恼生起是在家之分，种种分别散乱是出家之分。
又为愿力、成熟众生及智慧资粮不致无果而作遮止说：'善男子，你当忆念往昔愿力、应成办众生利益及不可思议智慧门。'
又为不共目的之劳累不致无果而作遮止说：'善男子，此是诸法法性，如来出世与否，此法界恒常安住，此不仅是如来独特分别，一切声闻缘觉亦能证得此无分别法性。'

།དེའི་འོག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ལུས་ཚད་མེད་པ་ལ་སོགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་དེ་ཡང་གནས་གང་གིས་མཛད་པ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ངེད་ཀྱི་ལུས་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་མཛད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་གང་གིས་མཛད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་ པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།གདུལ་བྱའི་སྤྱོད་པ་མཁྱེན་པ་གང་གིས་མཛད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གང་གིས་བསྡུས་ཏེ་མཛད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བཤད་པ་གང་གིས་ མཛད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྒྲ་སྐད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྐྱེད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ། །ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ རྣམས་ཀྱི་བདེ་བར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སྣང་བ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་སྣང་བ་གཅིག་པུར་ཟད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་འདི་འདྲ་བ་ཡོངས་སུ་མཐའ་ ཡས་པར་སོང་བ་མཛད་པ་མཐའ་ཡས་ཤིང་།འབྲེལ་པ་མཐའ་ཡས་པ་ཡིན་གྱིས་དེ་དག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྐྱེད་ཅིག་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མཐའ་ཡས་པར་གྱུར་པ་དག་ནི་སྒོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཛད་པ་མཐའ་ཡས་པ་དག་ནི་མཛད་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།འབྲེལ་པ་མཐའ་ཡས་པ་དག་ནི་གོང་ནས་གོང་དུ་རྟེན་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང་། སེམས་ཅན་དང་ཆོས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་ཙམ་ཞིག་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚེགས་ཆུང་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཟློག་པར་མཛད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་ རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཉིད་དང་།སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀྱི་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་ས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ཚད་མེད་པ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གང་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་མཛད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་ བའི་སྲས་ཁྱོད་མོས་པར་བྱའོ།།ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་རྣམས་སུ་གཞུག་པ་མ་མཛད་དུ་ཟིན་ན། དེའི་དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ཡང་རྒྱུན་གཅད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་དགོས་པ་སྟོན་ཏོ་། །ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སྐད་ཅིག་ གཅིག་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་གང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་དང་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ།ས་བདུན་པ་ལ་གནས་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་གྱི་རྩོམ་པ་སྔ་མ་དེས་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ། སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་ སྟོང་གི་ཆ་དང་།བྱེ་བ་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གྱི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །གྲངས་དང་། ཆ་དང་། བགྲང་བ་དང་། བསྐྲུན་པ་དང་། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས་དཔེའི་བར་དུ་ཡང་མི་བཟོད་བ་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ལས་ཉེ་བར་ སྒྲུབ་པ་མཛད་དོ།

其后，从利益有情事业开始，以无量身等显示佛陀圆满功德之力。关于利益有情事业，以何处所作为，即说'善男子，因为你我身无量'。以何种世俗智和胜义智所作，即说'因为智慧无量'。以何种清净刹土所作，即说'因为佛土无量'。以何种了知所化众生行为所作，即说'因为现证智慧无量'。以何摄受所作，即说'因为光明轮无量'。以何说法所作，即说'因为语言支分无量'。'你也应如是生起修证'，此说如来利益有情事业。
复次，也显示如来安乐住的殊胜，即说'善男子，你对一切法无分别的显现，仅是你的一种显现而已。善男子，如来有如是法显现门无量、事业无量、关联无量，为获得彼等应生起修证'。其中，成为无量是因为门不同。事业无量是因为事业不同。关联无量是因为层层所依不同。
又为仅观察所见世界、众生和法的差别，为省力而作止息，即说'善男子，你应观察十方刹土无量、众生无量、法差别无量，应如实了知彼等一切'。
佛子，如是具有如是地的菩萨，诸佛世尊以无量智慧修证门等，使菩萨以无量智慧差别修证事业。佛子，你应胜解，你应了知。若诸佛世尊不令彼菩萨趣入修证门，则彼即当般涅槃，一切众生事业也将断绝。其中'彼即当般涅槃'是显示智慧修证的必要。
又诸佛世尊于彼菩萨一刹那间所修证的智慧事业，从初发心直至安住第七地之间的前行，百分之一也不及，千分之一、十万分之一、百万分之一、亿分之一、千亿分之一、百千亿万分之一也不及。数、分、算、喻、因也不及，乃至譬喻也不能容受，如是修证无量智慧事业。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟར་སྔན་ཆད་ནི་ལུས་གཅིག་གིས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པས་སྤྱོད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་གྱུར་གྱི། འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལུས་རྣམ་པར་གཡོ་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། སྒྲ་སྐད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པ་ དང་།ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཁོང་དུ་ ཆུད་པ་ཚད་མེད་པ་དང་།མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྟོབས་སྐྱེད་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་སྟོབས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་སྟེ། ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོབས་མི་གཡོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ།དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ལས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་པ་དེའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། རྒྱུ་དང་ བཅས་པར་བརྗོད་པ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ།།གྲངས་དང་ཆ་ལ་སོགས་པའི་བཤད་པ་ནི་མཚམས་སྦྱར་བར་རིག་པར་བྱའོ། །རྒྱུ་ནི་གཅིག་དང་གཅིག་ནི་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུའོ། །གཉིས་དང་གཅིག་ནི་གསུམ་གྱི་རྒྱུའོ། །གཉིས་དང་གཉིས་ནི་བཞིའི་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། དཔེར་ཡང་མི་བཟོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆ་གང་གིས་དཔག་པའོ། །ལུས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་བདག་གི་ལུས་ཉིད་དུ་མོས་པའོ། །སྒྲ་སྐད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བཅུ པ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་།ཚོགས་བསགས་པ་དང་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་དུ་བྱས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ལུས་དང་ངག་ལ་གནས་བཤད་པ་གང་གིས། ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་པ་གང་གིས། སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གང་གིས། ཞིང་གང་དུ། སེམས་ཅན་གང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང ཆུབ་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་སྟེ།འདི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །མི་གཡོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སོགས་པའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་འགྲོ་བའི་གྲུ་བོ་ཆེ་ ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་མ་ཐུག་གི་བར་དུ་ཆེད་དུ་བསྐྱོད་ཅིང་འགྲོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་ཞེན་མ་ཐག་ཏུ་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་བསྐྱོད་ནས་ཆེད་དུ་བསྐྱོད་མི་དགོས་པར་འགྲོ་སྟེ་དེས་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་ཉིན་གཅིག་གིས་ཅི་ཆོད་པ་དེ་ནི་སྔོན་ཆེད་དུ་བསྐྱོད་ཅིང་འགྲོ་བས། ལོ་བརྒྱར་ཡང་དེ་ སྲིད་དུ་ཚད་མེད་པར་ཕྱིན་པར་མི་ནུས་སོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ཕྱིན་ནས། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུད་ ཙམ་ཅིག་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཇི་ཙམ་གནོན་པ་དེ་ནི་སྔོན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་ལས་ཀྱི་བསྐལ་བ་འབུམ་དུ་ཡང་དེ་སྙེད་དུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གནོད་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲུ་བོ་ཆེའི་དཔེས་ནི་གནས་པ་དེའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ།།དགེ་པའི་རྩ་ བའི་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བདུན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་རྒྱ་མཚོར་ཕྱིན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བརྒྱད་པའོ།

为什么这样说呢？善男子，这是因为以前是以一个身体修行而成就修行，而住于此地的菩萨则以无量的身体变化、无量的语言成就、无量的智慧成就、无量的受生成就、无量的净化刹土、无量的成熟众生、无量的供养承事诸佛、无量的通达法理、无量的生起神通成就力、无量的开示眷属法会，而成就菩萨行力。以具足无量的身语意业，以不动之理而成就一切菩萨行力。
关于'成就如此无量智慧之业'这句话，是显示住于此地功德圆满的因相特征，即具因而说明开示。关于数量和部分等的解释应当理解为相互关联。一因和一即是二之因。二和一即是三之因。二和二即是四之因等等。
'不可思议'是指以任何方式都无法衡量。'无量身体变化'是指将一切菩萨的身体观想为自身。关于'语言成就'等也应当如是理解为无量。此第十地应当理解是就成熟众生、积累资粮和清净障碍而言，即依止何身语，依止何智慧，受持何生，于何刹土，成熟何众生，以及供养承事诸佛、通达法理二者如何积累福慧资粮，如何清净神通障碍和圆满菩提障碍，这一切都应当理解为具足无量身语意业。'以不动之理'是指相续不断等。
善男子，譬如驶向大海的大船，在未到达大海之前需要努力前进，一旦到达大海，即被风轮推动而无需努力自行前进。如是一日所行之距离，是前此努力前进百年也无法达到的无量距离。
善男子，如是已积累广大善根资粮、于大乘中如实修行的菩萨，到达菩萨行大海后，以任运成就智慧于一刹那间所证得的一切智智，是前此刻意造作之业于百千劫中也无法证得如是无量智慧。以此大船之喻显示住于此地神通迅速的因相特征。'已积累广大善根资粮'是指以七地而如实成就大乘。'到达菩萨行大海'是指第八地。

། །། དེ་ལྟར་གནས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པས་ས་བརྒྱད་བ་རྣམ་པར་གཞག་ནས། སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པར་འཇོག་སྟེ།དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་བར་བྱེད་པ་ནི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། དབང་ བའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་ལ་གསུམ་གྱིས་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། གང་འདོད་པ་དེ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའམ། མི་སྣང་བར་བྱེད་པའམ། ཅི་འདྲ་བར་འདོད་པ་དེ་འདྲ་བ་སྟོན་པ་དང་། དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འདོད་པ་དུས་དེ་སྲིད་དུ་སྟོན་པ་དང་། བསྡུས་པ་དང་རྒྱས་པ་ཇི་ལྟར་ འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པ་དང་།ཇི་སྙེད་འདོད་པ་དེ་སྲིད་སྟོན་པ་སྟེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི། ཐབས་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབྱུང་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་དོ་།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་དོ། །དེ་འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟར་འཇིག་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟར་འཆགས་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་རྣམ་པ་དང་པོའི་སྦྱོར་བ་སྟེ་གང་འདོད་པ་དེ་སྟོན་པའམ།མི་སྣང་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེའིའོ། །ལས་སོགས་པ་གང་གིས་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ལས་ཟད་པ་གང་གིས་འཇིག་ རྟེན་འཆགས་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་།ཟད་པ་ཤེས་པ་ནི་གཉིས་པ་སྟེ། ཅི་འདྲ་བར་འདོད་པ་དེ་འདྲ་བར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའིའོ། །དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འཇིག་རྟེན་འཆགས་པ་དེ་ ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།འཇིག་རྟེན་ཞིག་ནས་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་གནས་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཆགས་ནས་དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་གནས་པ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ནི་གསུམ་པའི་སྟེ། དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འདོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་ བྱ་བ་དེའིའོ།།དེ་སའི་ཁམས་ཆུང་བར་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཆེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ཆུའི་ཁམས་ཆུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ མེའི་ཁམས་ཆུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་རླུང་གི་ཁམས་ཆུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ ཕྲ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཚད་མེད་པ་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་སའི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་ རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།མེའི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།ཞིང་གི་ཚོགས་ལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རགས་པ་དང་། ལུས་ཕྲ་བ་དང་། ལུས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།

如是获得殊胜安住后，建立第八地。由于清净佛土而安立。其中清净佛土是以三种自在加行来了知：器世间自在加行、有情世间自在加行、证悟圆满智慧自在加行。
其中器世间自在有五种：随欲显现或令不显现、随欲显现何种形相、随欲显现多长时间、随欲显现广略、随欲显现多少。
善男子，获得第八地的菩萨，以善巧方便智慧成就任运，入于大智菩萨，观察一切智智，亦观察世界生起。亦观察世界毁坏。彼了知世界如何毁坏。亦了知世界如何形成。
关于了知世界生起等，此为器世间自在第一种加行，即随欲显现或令不显现。由何等业世界毁坏亦善知。由何等业尽世界形成亦善知等。了知业尽为第二种，即随欲显现何种形相。
了知世界毁坏多长时间。了知世界形成多长时间。了知世界毁坏后住多长时间。了知世界形成后住多长时间。关于了知毁坏等时间为第三种，即随欲显现多长时间。
彼了知地界小、广大、无量、差别。彼了知水界小、广大、无量、差别。彼了知火界小、广大、无量、差别。彼了知风界小、广大、无量、差别。
彼了知微尘之细微、差别。了知无量微尘、差别。了知世界中地界微尘数量。了知水界微尘数量。了知火界微尘数量。了知风界微尘数量。了知有情身中微尘数量。了知刹土中微尘数量。
彼了知有情身粗、细、差别。了知地狱有情身处微尘数量。

།དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་ རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།ལྷའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །མིའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱའོ། །སའི་ཁམས་ཆུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་ པ་ནས་མིའི་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་གྱི་བར་དུ་ཤེས་པ་ནི་བཞི་པ་སྟེ།བསྡུས་པ་དང་རྒྱས་པ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེའིའོ། །དེ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེས་འདོད་པའི་ཁམས་འཇིག་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ འཇིག་པ་དང་།གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་འཇིག་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་འཆགས་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་འཆགས་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་འཆགས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཆུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྒྱ་ ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་།ཚད་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཆུང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་པ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཞེས་པ་ ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་ལ།ལུས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པས་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ལ་བློ་གཏོང་སྟེ། དེ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་། ལུས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་ལྟ་བུར་རང་གི་ལུས་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་རྒྱས་པར་བཀང་ནས། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་ པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བས།སེམས་ཅན་ལུས་ཐ་དད་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་དང་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་རང་གི་ལུས་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་སམ། གསུམ་མམ། བཞིའམ། ལྔའམ། བཅུའམ། ཉི་ཤུའམ། སུམ་ཅུའམ། བཞི་བཅུའམ། ལྔ་བཅུ་ནས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་དག་རྒྱས་པར་བཀང་སྟེ། སེམས་ཅན་ལུས་ཐ་དད་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་དང་། ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས རང་གི་ལུས་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ།།དེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་ནས་ཀྱང་མི་གཡོ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་རྣམས་དང་། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ན་ཡང་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་པའི་ཁམས་འཇིག་པ་ ལ་སོགས་པ་ཤེས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་ནས་ཀྱང་མི་གཡོ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ལྔ་པའི་སྟེ།ཇི་སྙེད་པ་འདོད་པ་དེ་སྙེད་སྟོན་ཞེས་བྱ་བའི་དེའིའོ། །དེ་ལ་སའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡུལ་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཡུལ་གྱིས་ཤེ་ན། ཆུང་བ་ནི་མཉམ་ པར་མ་བཞག་པའི་ས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལོ།།རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ནི་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལོ། །ཚད་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་ན་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤེ་ན། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་ཏེ།ལུས་རགས་པ་དང་། ཕྲ་བ་ནི་གཟུགས་ཅན་དང་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ཡང་། ཡུལ་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་མི་རྣམས་ ཀྱི་ཡུལ་ཇི་སྙེད་པ་ནི་ཆུང་བའོ།

他完全了知畜生道众生身体处所的微尘数量。他完全了知阎罗世界众生身体处所的微尘数量。他完全了知阿修罗世界众生身体处所的微尘数量。他完全了知天界众生身体处所的微尘数量。他完全了知人界众生身体处所的微尘数量。
从了知小地界等乃至了知人身微尘数量为第四，即'随意摄略或广说'。
如是，入于了知微尘分别者，亦完全了知欲界的毁坏。亦完全了知色界的毁坏与无色界的毁坏。亦完全了知欲界的形成、色界的形成与无色界的形成。完全了知欲界小的状态。完全了知广大的状态、无量的状态及差别的状态。完全了知色界与无色界小的状态。完全了知广大的状态、无量的状态及差别的状态。
为通达'三界观察'，具足善巧成就智慧光明，通达众生身体差别，通达身体差别智慧者，舍弃显现成就诸生，为令众生成熟，随众生之生及身体成就如何，即如是加持自身。
他遍满一个三千大千世界，为令众生于无上正等正觉成熟，对于信解不同身体的众生，随其显现与了知而显现如是自身。遍满二或三或四或五或十或二十或三十或四十或五十乃至不可说不可说三千大千世界，对于信解不同身体的众生，随其显现与了知而显现如是自身。
他具足如是智慧，虽不动于一佛刹土，然于不可说佛刹土及眷属众会中显现，此为第五，即从了知欲界毁坏等乃至不动于一佛刹土，即'随欲显示'。
其中地界等是由境及相而了知。如何由境了知？小的是非等持地的异熟识之境。广大是等持地的异熟识之境。无量是如来之境。如何由相了知？由分别自相与共相门，粗身与细身应知是有色众生与无色众生之身，如其次第。欲界等亦由境及相而了知，欲界人的一切境是小的。

།ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་ནི་ཆུང་བའོ། །རྟོག་པ་མེད་པ་དཔྱོད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྔར་ཆོས་འདི་པར་གྱུར་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་ པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་ཆུང་བའོ།།ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་རྒྱ་ཆེ་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ནི་ཚད་མེད་པའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ལུས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་ལུས་མ་འདྲ་བ་དང་འདྲ་བ་ ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་སྟེ།རིགས་གཞན་དང་རང་གི་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རིག་པར་བྱའོ། །འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ལུས་སྟོན་ཏོ།། །། དེ་ལྟར་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་བྱ་བ་བསྟན་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་སྟོན་ཏེ་། དེ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དབང་བ་ནི་དེ་འགུགས་པ་ལ་དབང་བའོ། །དེའི་སྦྱོར་བ་ནི་གདུལ་བྱའི་ལུས་དང་སེམས་དང་མཐུན་པའི་ལུས་དང་སེམས་སྟོན་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། མོས་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཅི་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དང་དེ་དག་དང་། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རང་གི་ལུས་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏེ། དེ་དགེ་སྦྱོང་གི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་དགེ་སྦྱོང་གི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །བྲམ་ཟེའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་བྲམ་ཟེའི་ཁ དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ།།རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཁྱིམ་བདག་གི་ཁ་དོག་ དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ།།རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷའི་རིས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་འཐབ་བྲལ་གྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་ འཁོར་རྣམས་དང་།དགའ་ལྡན་གྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དང་། འཕྲུལ་དགའ་བའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་དང་། ཚངས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཚངས་པའི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཉན་ ཐོས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་དང་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ།།རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་དང་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་ལུས་དང་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་མོས་པ་རབ་འབྱམ་དེ་དང་། དེ་དག་ཏུ་དེ་ ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རང་གི་ལུས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་ནས། དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་དང་གཞན་ གྱི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་མི་གཅོད་པས།ལུས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་དང་། ལུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པས་སྟོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལུས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་། ལུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འདིས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

诸天的境界是广大的。色界中有寻有伺的境界是狭小的。无寻无伺的境界是广大的。无色界中先前为此法者的诸凡夫的境界是狭小的。声闻和独觉的境界是广大的。一切如来的境界是无量的。
于众生身体的详细分类善巧了知，于身体的种种分类善巧了知，于身体的相似与不相似善巧了知，应当以异类和自类的差别而了知。在众会中显现，即是显示如是身相。
如是宣说了器世间自在之加行所成就的清净佛土后，现在宣说有情世间自在之加行。其中有情世间自在是对其摄受的自在。其加行即是显示与所化众生的身心相应的身心，因为他随诸众生身体的种种差别、信解和增上意乐，在彼彼佛土和彼彼众会中如是如是显现自身。
在沙门众会中显示沙门的肤色和形貌。在婆罗门众会中显示婆罗门的肤色和形貌。在刹帝利众会中显示刹帝利的肤色和形貌。在吠舍众会中显示吠舍的肤色和形貌。在居士众会中显示居士的肤色和形貌。
在四大天王天众会中显示四大天王天的肤色和形貌。在三十三天众会中显示三十三天的肤色和形貌。如是在离诤天众会、兜率天众会、化乐天众会、他化自在天众会、梵天众会中显示梵天的肤色和形貌。
对声闻所化众生显示声闻的身体、肤色和形貌。对独觉所化众生显示独觉的身体、肤色和形貌。对菩萨所化众生显示菩萨的身体、肤色和形貌。对如来所化众生显示如来的身相、肤色和形貌。
佛子，如是在不可说佛土中，随彼等众生广大信解，如实显示自身的种种差别。
如是宣说了对众生自在的加行后，现在宣说以胜义和世俗二智证悟圆满菩提的自在加行。其中胜义智慧由于不分别自他相续，故无一切身体分别，由获得身平等性而显示。因为他远离一切身体分别，获得身平等性。此处显示了不共声闻、独觉的胜义智慧。

།ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་པས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱང་རབ་ ཏུ་ཤེས་སོ།།ཞིང་གི་ལུས་དང་། ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ཤེས་པའི་ལུས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ལུས་དང་། ནམ་མཁའི་ལུས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སེམས་ཅན་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། དེ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལས་ཀྱིས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཐེག་པ་གསུམ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ཏེ། དེ་ཡང་ཤེས་པ་གང་དང་། ཆོས་གང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ནམ་མཁའི་ལུས་ནི་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱོགས་སོ།།དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་། བསམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཀུན་དུ་ཤེས་ནས་འདོད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞིང་གི་ལུས་དང་། ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་དང་། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ཤེས་པའི་ལུས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ལུས་དང་། ནམ་མཁའི་ལུས་ཀྱང་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་དང་བསམ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཀུན་དུ་ཤེས་ནས། དེ་འདོད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་ གྱིས་རློབ་བོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཞིང་གི་ལུས་དང་། ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ཤེས་པའི་ལུས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ལུས་དང་། ནམ་མཁའི་ལུས་རང་གི་ལུས་སུ་ བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ།སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དབང་དེ་དང་དེ་ལ་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་སྦྱོར་བ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རྣམས་ནི་ལས་དང་། སྐྱེ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། གཟུགས་ཅན་དང་། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཁམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་ཉིད་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ལུས་ཉིད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཉིད་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ལུས ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཞིང་གི་ལུས་རྣམས་ནི་སྟོང་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། ཆོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཤེས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཞིང་གི་ ལུས་རྣམས་ཀྱི་ཆུང་ངུ་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཉིད་དང་། ཚད་མེད་པ་ཉིད་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་དང་། ཆོལ་བ་ཉིད་དང་། སྟེང་གཡོགས་མེད་པ་ཉིད་དང་། ངོས་ཕྱལ་བ་ཉིད་དང་། འཇུག་པའི་ཁྱིམ་ཅན་ཉིད་དང་། ཕྱོགས་ཀྱི་དྲ་བ་ རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་ས་དང་པོར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཉིད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་རྣམས་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་།གང་ཟག་མེད་པས་བརྡ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། བརྡ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ལུས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་།བརྡ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

世俗智慧是因为了知杂染、清净和非二者的方面，所以以'众生身等'来说明。因为它能够完全了知众生身，以及国土身、业异熟身、声闻身、独觉身、菩萨身、如来身、智慧身、法身和虚空身，如是所说。
其中，众生和器世间及其生起之因业，应当了知为杂染方面。三乘是清净方面，这也是由何种智慧和何种法而区分的。虚空身是非二者方面。
它完全了知众生们的心意和愿望后，若欲则加持众生身为自身。如是，国土身、业异熟身、声闻身、独觉身、菩萨身、如来身、智慧身、法身和虚空身也加持为自身。它完全了知众生的心意和愿望后，若欲则加持众生身为自身。
如是，国土身、业异熟身、声闻身、独觉身、菩萨身、如来身、智慧身、法身和虚空身加持为自身。对此，'加持众生身为自身'是指完全显示在彼彼力中成办事业的相应修行。
其中，众生身是由业、生和烦恼的杂染差别，以及有色和无色界的差别而完全了知的。因为它完全了知众生们的业身、异熟身、烦恼身、色身和无色身，如是所说。
国土身是由千等世界的差别、杂染和非杂染世界的差别、混杂等差别而了知的。因为完全了知国土身的小、大、无量、杂染、清净、混杂、无上覆、平坦、入户、方网分别，如是所说。
混杂等词义如初地中所说。业异熟身、声闻、独觉和菩萨身是由自相和共相的差别，以及无补特伽罗而仅是名言而了知的。因为完全了知业异熟身的差别和名言，以及声闻身、独觉身、菩萨身的差别和名言，如是所说。

།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རྣམས་ནི་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པས་སྟོན་ཏེ་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་ནས་དགའ་ལྡན་དུ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། རང་གི་སྐུ་གདུང་གི་རིང་བསྲེལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐུ་གང་ཡིན་པ་དང་། འོད་ཟེར་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འགུགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐུན་མོང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། མངོན་པར མཐོ་བའི་རྒྱུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་གང་ཡིན་པ་དང་། མ་ཆགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་སྟེ། གང་གི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཛད་པ་དེ་དག་གི་བྱེ་བྲག་གིས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྐུ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།སྨོན་ལམ་གྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཉིད་དང་། བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། གཟུགས་དང་། མཚན་མ་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་རྒྱན་གྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། འོད་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཤེས་པའི་ལུས་རྣམས་ནི་ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། འབྲས་བུ་དང་། ཞུགས་པའི་ཤེས་པའི བྱེ་བྲག་དང་།འཇིག་རྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ལུས་རྣམས་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་དཔྱད་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་དང་། འབྲས་བུ་དང་། སྦྱོར་བས་བསྡུས་པ་ཉིད་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཉིད་དང་།ཐེག་པ་གསུམ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ཉིད་དང་། ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཉིད་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་ལུས་རྣམས་ནི་ ཆོས་ཉིད་གཅིག་བརྗོད་པ་དང་།ཇི་སྐད་ཐོས་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་དང་། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་དང་མཐུན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། འཆད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། དབང་པོ་དང་བཅས་པ་དང་། དབང་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། མཆོག་གི་ མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ལུས་རྣམས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །མི་འཁྲུགས་པ་ཉིད་དང་། གནས་སྐབས་དང་། བརྡ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ དང་།སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ནམ་མཁའི་ལུས་རྣམས་ནི་མཐའ་ཡས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། བསྟན་དུ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་ མཚན་ཉིད་དང་།གཟུགས་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས། གཟུགས་ཀྱི་དེ་མངོན་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ལུས་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཉིད་དང་། ལུས་མེད་པ་ཉིད་དང་། ནོར་བ་མེད་པ་ ཉིད་དང་།གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཀྱིས་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པས། ས་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས་དབང་ཐོབ་པས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དབང་ཐོབ་པས་ནི་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ དང་།སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དབང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་བས་དབང་བཅུ་རབ་ཏུ་འཐོབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེས་ལུས་དང་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པས་བསྐལ་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཚེ་བྱིན་གྱིས་རློབ་ པས་ཚེ་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ།

如来身是如何现前圆满成佛而示现的：发愿成佛后生于兜率天的是什么，佛陀化身是什么，自身舍利加持是什么，异熟身是什么，以何光明摄受众生，世间与出世间共同解脱心是什么，非共增上因是什么，如来无漏界是什么，无著智慧是什么，由彼等一切事业的差别而了知，因此也了知如来身以现前圆满成佛身。
也了知愿身、化身、加持身、色相庄严身、光明身、意身、福德身、法身、智慧身。
了知诸智身是闻思所生智慧差别、修所生智慧差别、果位与趣入智慧差别、世间等差别，因此也了知诸智身的究竟观察。如实决定了知、果位、所摄、世间与出世间差别、三乘安立、共与不共、出离与非出离、有学与无学。
诸法身是了知法性一义宣说、如闻受持、随顺所化根机等时分的想法、宣说建立、有根无根相的建立、殊胜相的建立，因此也了知诸法身的平等性。不乱性、时分、世俗名言建立、有情与非有情法建立、佛法僧建立。
诸虚空身是无边相、遍满相、无示无碍相、无为相、开显色相，为显现色相及自相而了知，因此也了知诸虚空身的无量性。遍一切性、无身性、无错性、以色身显现性。
如是以清净佛土，宣说第八地建立后以获得自在而示现。其中获得自在是如是如是以器世间、有情世间、智慧现前圆满成佛自在三种瑜伽而获得十种自在，因此以获得如是身与智慧成就，以不可说不可说劫加持寿命而获得寿自在。

།ཏིང་ངེ་འཛིན་ངེས་པར་སེམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འཇུག་པས་སེམས་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྒྱན་བཀོད་པ་དུ་མས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་ཡོ་བྱད་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །ལས་ཀྱི་ རྣམ་པར་སྨིན་པས་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་དུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པས་ལས་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་། དུས་གང་དུ་ཅི་དགའ་བར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་སྨོན་ ལམ་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གང་བ་རབ་ཏུ་སྟོན་པས་མོས་པ་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་ དང་མི་འཇིགས་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ། །མཐའ་དང་དཔུང་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྣང་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་ཆོས་ལ་དབང་བ་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དབང་འདི་བཅུ་ནི་གནོད་པ་བཅུའི་གཉེན་པོར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གནོད་པ་བཅུ་ནི། འཆི་བའི་གནོད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གནོད་པ་དང་། དབུལ་བའི་གནོད་པ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱད་པའི་གནོད་པ་དང་། ངན་འགྲོའི་གནོད་པ་དང་། འདོད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་གནོད པ་དང་།ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་གནོད་པ་དང་། ཀུན་དུ་ཚོལ་བ་ལ་འབད་པའི་གནོད་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནོད་པ་དང་། བག་ཚ་བའི་གནོད་པའོ། །དེ་ལྟར་དབང་ཐོབ་པས་ས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ ཁྱད་པར་ནི་ཆེ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ།ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ལས་ཀྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་གའི་གནས་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ། མི་གནས་པས་ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དེ། གང་ གི་ཕྱིར་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཐོབ་མ་ཐག་ནས།ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་ཉིད་དེ་ཡང་བསྒོམ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་རྟོགས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བསལ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་མི་འཕྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང ལྡན་པས།ལུས་ཀྱི་ལས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་། ངག་གི་ལས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ཇི་སྐད་བསྟན་ པའོ།།ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེའོ། །ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་དོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ་། ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ནི་ཀུན་ དུ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དང་།ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་དུས་ན་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ལས་གཉིས་ཀྱིས་ལམ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པས་དབང་བྱེད་པ།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཐབས་མཁས་པས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

由于以无量无数的三昧定智慧而入，故获得心自在。
由于示现一切世界以种种庄严装饰的加持，故获得资具自在。
由于随顺时节示现业的果报加持，故获得业自在。
由于示现一切世界中的诸生，故获得生自在。
由于随意示现在任何佛土和时间成就圆满菩提，故获得愿自在。
由于示现一切世界充满诸佛，故获得胜解自在。
由于示现一切佛土中的神通变化，故获得神通自在。
由于示现如来十力、四无畏、十八不共法、相好庄严及圆满菩提，故获得智慧自在。
由于示现无边无际的法门光明，故获得法自在。
这十种自在应当依次了知为对治十种损害：死亡的损害、烦恼的损害、贫穷的损害、恶行的损害、恶趣的损害、愿望不成就的损害、业障缺乏正法的损害、追求勤苦的损害、疑惑的损害、怯懦的损害。
如是获得自在后，宣说地的安立，并以殊胜性的差别而说。
其中殊胜性的差别有三种殊胜性：智慧殊胜性、业的殊胜性、二者所依功德的殊胜性。
其中智慧殊胜性是由于不住于轮回和涅槃而成为不可思议的智慧。因为经中说，菩萨获得这十种自在后即具足不可思议智慧。
这不可思议性有三种：修行不可思议性、了知所知不可思议性、断除违品不可思议性。因为经中说具足无量智慧、极广大智慧、不可夺智慧。
由于随顺如是并具足如是智慧，故生起极其清净的身业，生起极其清净的语业，生起极其清净的意业。
'随顺如是'是指如前所说。'具足如是智慧'是指如前所说的智慧。身等业极其清净而生起，是业的殊胜性。
极其清净通过四个方面来显示：生起是能生起和生起的时候，因为经中说'以智慧为先导，随顺智慧'。
以无烦恼和利益众生的二业摄持道路，因为经中说'以般若波罗蜜主导，以大悲为先导的善巧方便所善巧分别'。

།བདག་དང་གཞན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྨོན་ལམ་གྱིས་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་ རླབས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་བྱ་བ་སྟེ། བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་མ་བཅད་པ། འཇིག་ རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་གྱུར་པ།ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་བྱ་ བའི་ཕྱིར།ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་བསམ་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། མི་གནས་པའི་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་དེ་ལྟར་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་འདི་ཐོབ་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར།བསམ་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན། ལས་དང་མི་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་ཕྱིར། བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མི་གནས་པའི་ལམ་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་ཉམས་ཤིང་གཉེན་པོ་བསྟེན་པ་དང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་རྣམ པ་གཉིས་ཀྱིས་རིག་པར་བྱའོ།།བརྗོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བརྗེད་པ་མེད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ངག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ལ་མཁས་པའི་ཕྱིར།སྤོབས་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྟོབས་ལ་ ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྦྱོར་བའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་ པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱིས་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་དེ་ལྟ་བུའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྟོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་སྤྱད་པ་རྣམས་སོ། །བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་དེ་དག་གིས་སོ།།དེ་ལྟར་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ས་འདིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སའི་ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། གང་ཟག་གི་ངེས་པའི་ ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ།

由于自他二者修行的因缘而完全摄持因的缘故，所以说'由愿力而极为成就，由如来加持而极为加持'。为了利益有情、清净刹土、成就佛法诸事，即成办事业的缘故，所以说'为利有情而修行不断，无边世界分别显现，生起而显现'。善男子，总之，获得此不动地的菩萨身语意业，为了证得一切佛法而生起显现。
其中功德之殊胜性，是由安住于意乐力等来显示。这是由七种功德所摄持：不住道之功德，是因为获得如是菩萨不动地，远离一切烦恼生起的缘故，故极为安住于意乐力。因不离业故，极为安住于增上意乐力。因不舍有情利益故，极为安住于大悲力。为救护一切众生故，极为安住于大慈力。
其中不住道性，应当了知是以对治所断及观待有情二种方式。无忘失功德，是因为具足无忘失法故，极为安住于色力。语言圆满功德，是因为善巧分别一切佛法差别故，极为安住于辩才力。心意圆满功德，是因为善巧分别无边世界行相故，极为安住于神通力。
因之功德，是因为不舍一切菩萨事业故，极为安住于愿力。修行功德，是因为成就一切佛法故，极为安住于波罗蜜力。成就功德，是因为现前一切种智故，极为安住于如来加持力。
由获得如是力的生起，而'示现一切所作'，是指与贪嗔等相应的有烦恼者们所行持的。'于一切所作皆无过失'，是由彼等功德。如是以殊胜性的差别显示此地的建立后，以决定词的分别来显示。其中决定词的分别有二种：地的决定词分别与补特伽罗的决定词分别。

།དེ་ལ་སའི་ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ས་འོག་མ་པའི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཐེག་པ་དམན་པར་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་དང་། བདུད་ཀྱི་ལས་ དང་།ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འདི་ནི་མི་འཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་མི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མི་བཟློག་པའི་ས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཟབ་པ་ཉིད་གང་གི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ ཀྱིས་ཤེས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྤྱོད་པ་དང་གནས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞོན་ནུའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབང་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། དེ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེས་པ་མེད་པས་གཞོན་ནུའི་དང་འདྲའོ། །གནས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་བསམ་པ་འབྱོར་པས་སྐྱེ་སྐྱེ་བའི་ས་ལ་གནས་པ་དང་འདྲ་བའོ་། །འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འདུས་བྱས་རྣམ་པར་དག་པའི ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡང་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ།།ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། ཡོངས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འདུས་བྱས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡེ་ ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་བྱས་པས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་གཉི་གའི་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྔོན་གྱི་སྨོན་ ལམ་གྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་ཁྱད་པར་གྱི་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་མི་འཁྲུགས་པས་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱའོ། །སྔོན་གྱི་མཐར་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་ཁྱད་པར་ནི་ས་དྲུག་པ་དང་། བདུན་པ་ལ་ཁྱད་ཞུགས་པ་སྟེ། ས་དྲུག་པ་ལ་ནི་ལམ་གཞན་རྩོམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་འཁྲུགས་སོ། །བདུན་པ་ནི་འབད་པ་དང་བཅས་པའོ། ། འདི་ནི་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གི་ངེས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་གང་གིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་སྟོན་པ་ལས་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད དེ།གཅིག་ཏུ་མི་གཡོ་བ་དང་། གཅིག་པ་ཉིད་ལས་མི་གཡོ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་རྒྱུ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ནི་ཁམས་བརྟས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །དེའི་རྗེས་སུ་སོང་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། ཉེ་བ་དང་། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཤིན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་བ། དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ལམ་དང་།སྤྱོད་པ་སྤྱད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་པའི་དོན་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་བའི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །གནས་པ་དང་སྤྱོད་པའི་སྤྱད་པ་ནི་སྤྱོད་ལམ་དང་སྤྱོད་པའི་སྤྱད་པའོ། །དེ་ལ་ གཅིག་ཏུ་མི་གཡོ་བ་ནི་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།

关于地的确定词的详细分类应当了知有六种：对治近烦恼，而近烦恼有二种：下地的造作和发愿小乘以及魔业和烦恼的生起。为对治此等，诸佛子，菩萨以智慧故，因不被夺故称为不动地。因智慧不退转故称为不退转地。因深奥故，一切众生难以了知，故称为难得地。
行为和住处清净，因无过失故称为童子地。随心所欲得自在故称为生地。其中行为清净是指一切所作无过失，如同童子。住处清净是指意愿圆满，如同住于生生之地。
世间和出世间有为法清净的差别，因为无所作故称为圆满地。因为以智慧极为分别故称为究竟地。其中出世间有为法清净的差别是以智慧极为分别故能清净所知障。二者无为法清净的差别，因为愿极为成就故称为涅槃地。
由往昔愿力不舍众生利益，以及菩萨地差别的无为法清净差别，因为不被他所扰乱故称为加持地。因为往昔究竟成就故称为任运成就地。
其中菩萨地的差别是在第六地和第七地有差别进入，在第六地中因修习其他道的差别而被他扰乱。第七地是有勤作的。此地则因一切成就而任运趣入。
其中补特伽罗的确定词的详细分类，应当了知是从说明菩萨以何因缘获得不动地开始。这是以二种义说明：一者不动，二者从一性不动即随顺佛种性之因，因此佛子，如是菩萨具足如是智慧成就，随顺佛种性。
其中佛种性是界增上的差别。随顺彼者是以圆满摄受功德、成就、亲近三种分别，因为极为显现佛功德，随顺如来威仪和行为，佛刹现前。其中极为显现的含义应当了知是极为清净的意思。住处和所行即是威仪和行为。
其中一向不动是以恒常相续如来加持极为加持而显示，因为恒常相续为如来加持极为加持。

།དེ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་ལྔའི་ དབང་དུ་བྱས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།མཆོད་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བས་བསུ་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་དུ་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་རྟག་པར་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། རྟེན་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལུས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་རྣམ་པ་ལྔས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ།བསམས་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དབང་པོ་དང་། བསམ་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་ཤེས་པར་ནུས་པ་ ནི་གང་གི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་མཐའ་ཡས་པ་འཛིན་པར་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐའ་ཡས་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལེན་པར་ནུས་པ་ནི་ གང་གི་ཕྱིར་ལུང་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ཡང་དག་པར་ནོད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བཤད་པར་ནུས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཞིང་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཏུ་མི་གཡོ་བའོ།།དེ་ལ་གཅིག་པ་ཉིད་ལས་མི་གཡོ་བ་ནི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཞིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དོན་ནི་མི་ ཕྱེད་པའི་དོན་ཏོ།།དེ་ཡང་རྣམ་པ་དགུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བཤད་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བའི་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་གཏོང་ བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆགས་པ་མེད་པའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རང་གིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དྲི་བ་ལན་འདེབས་པར་ནུས་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་པ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བདུད་ཀྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མི་ཕྱེད་པ་ ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མུ་མེད་པ་དག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤྱོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་དོན་ཡོད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་དེ་དག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ཅིང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཆོས་སྣང་བར་སྒྲུབ་པ་ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕྱིར་རོ།

应当了知这是从五种功德的角度而言。供养功德是指因为帝释天、梵天和护世者前来迎接而说。全面守护的功德是指因为金刚手常随其后而说。所依的功德是指因为以三昧力而不舍离而说。刹土清净的功德是指因为显现无量分身而说。成熟有情的功德是以五种相来显示：
随意受生是指因为具有一切身业力而说。能知诸根、意乐和随眠是指因为已圆满获得广大神通果报而说。为引导入法性故，能持无量法是指因为自在无量三昧而说。能领受是指因为已真实获得无量授记而说。能宣说是指因为随众生成熟而示现圆满菩提而说。
'具足如是'是指一向不动。其中一向不动是由入大乘曼荼罗而显示，因此说'具足如是而入大乘曼荼罗'。曼荼罗的含义是不可分离的意思。
这又应当了知有九种：智慧不可分离是指因为具有极为观察的智慧神通而说。宣说不可分离是指因为恒常放射智慧光明而说。解脱不可分离是指因为已入无执著法界道路而说。刹土清净不可分离是指因为善巧分别世界之道而说。
趣入大乘不可分离是指因为能正示一切功德相而说。神通不可分离是指因为自在于所发菩提心而说。能答问不可分离是指因为具有通达前际后际的智慧而说。安住菩提心要不可分离是指因为具足了知一切魔道的趣入与还出而说。证悟圆满菩提不可分离是指因为随入一切如来境界与行境而说。
所谓'于无边无际世界中以不退转菩萨行而行'是指修行有意义。'于彼等如来作承事供养，以世界差别为先导而摄受正法光明'是为此缘故。

།གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་བདག་པོ་ལ་བཏགས་པའི་དཔེས་ནི། རྣམ་པར་དག་པའི་ས་ཐོབ་པས་གནས་ ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འོད་གསལ་བར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ས་ལེ་སྦྲམ་དེ་ཉིད་མགར་བ་མཁས་པས་ཟིན་པར་བྱས་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་གི་བདག་པོའི་མགུལ་ལམ། མགོ་ལ་བཏགས་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་ པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱན་གྱི་རྣམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་བདུན་པ་ལ་གནས་པའི་བར་དག་གིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ས་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ས་དགུ་པ་ནི། སྨྲ་བ་པོའི་རྩོལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡེ་ ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་།སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ས་བརྒྱད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་བསྒྲུབས་ ནས།འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་སྟེ། འདི་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་སྨྲ་བ་པོའི་རྩོལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དང་། བདག་གི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཚིག་གཅིག་དང་། གཅིག་དང་ལྔ་དང་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་ནི་ གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་སུ་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་འདུ་ཤེས་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བློས་ཡང་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཞི་བ་གོང་མ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེས་ གསུངས་པའོ།།བདག་གི་དོན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མ་ཐོབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གོང་མ་མ་རྫོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དག་གི་ དབང་དུ་བྱས་པ་དང་།ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་སེམས་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་དང་། མི་ཤེས་པ་དག་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱབས་ངན་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་དང་། མཐོ་རིས་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཚིག་ལྔས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་ཏེ་།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་།ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད། གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མངོན་ པར་སྒྲུབ།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་མཐོ་རིས་ལ་མོས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་ པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཚིག་གསུམ་གྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བདག་གི་དོན་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་མི་འཕྲོགས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཁྱུ་ མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཐོབ་པ་མི་འདོར་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་པ་གནོན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ལྟ་བ་དང་བཅས་པའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཐོབ་པ་མི འདོར་བར་རིག་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ཆོས་སྨྲ་བ་པོའི་རྩོལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ས་དགུ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་ཆོས་གང་དག་བཤད་པར་བྱ་བ་དེ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་པར་རིག་པར་བྱའོ།

以黄金精炼后装饰瞻部洲之主的比喻，显示获得清净地后在殊胜处所所成就的光明善根。为何呢？佛子，譬如精炼的黄金，被巧匠所执持，若戴在瞻部洲之主的颈上或头上，则瞻部洲一切众生的装饰都无法与之相比。佛子，如是安住于不动地的菩萨善根，也是一切声闻、缘觉乃至安住于第七地菩萨所不能夺取的。
其余如前。《圣十地经》第八地解说圆满。
第九地应当了知是由说法者圆满精进、智慧圆满、行为圆满、宣说圆满四个方面而建立。在完成第八地智慧事业所成就的净土后，此地成就众生的成熟，这是其特点。
其中，说法者圆满精进是基于利他与自利，以一句、一句、五句和三句来宣说。关于利他，是针对那些认为在无色界中能获得解脱的所化众生而言。因此，佛子，菩萨以无量智慧观察，了知上层寂静解脱。
关于自利，是就尚未获得佛智而言，因此说'又以如来上层未圆满智慧而观察'。又为成熟菩萨、非如理作意的所化众生、对法理不了解者、入于恶趣者以及志求生天者，以五句依次显示利他：即随入如来秘密、分别无量智慧之殊胜、清净陀罗尼三昧分别、成就广大神通、了知世界差别。以显示清净刹土而遮止志求生天。
为显示现证菩提、转法轮及示现涅槃，以三句依次显示自利：即清净如来力、无畏、不共佛法；随顺转如来法轮最胜；获得大悲加持而不舍。证得菩萨第九地。由于是具有利益众生意乐的涅槃，应知不舍大悲加持。
如是以说法者圆满精进显示第九地建立后，显示智慧圆满。其中智慧圆满应当了知是就所宣说的诸法而言。

།དེ་དག་ནི་ རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་བསམ་དུ་ཡོད་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ལང་བ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བསམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས པའོ།།བསམ་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་དག་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་སྤྱོད་པའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་གསུམ་པོའི་ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་། ལམ་དང་གནས་གྱུར་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་དག་སྟེ། གང་ གི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དང་།འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས། ས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་ཏོ། ། དེ་ལ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྟེན་དང་བཅས་པ་ལས་བརྩམས་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་གཉིས་སུ་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་གནས་སྐབས་ལས་བརྩམས པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་བློ་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མོས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ དབང་པོ་ལ་སོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དབང་པོའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་། མོས་པའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་། ཁམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་། བསམ་པ་དང་བག་ལ་ཉལ་གྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་ པོ་དང་།སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་། བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་དང་། ཕུང་པོ་གསུམ་གྱི་གནས་པའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐིབས་པོ་ནི་མང་བའི་དོན་དང་། སྤྱོད་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་དོན་དུ་ རིག་པར་བྱའོ།།སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་ནི་སེམས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྟོན་ ཏེ།སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གནས་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ སྐད་ཅིག་ཏུ་མྱུར་དུ་འགྱུར་བ་དང་།འཇིག་པ་དང་། མི་འཇིག་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དམིགས་པ་དེ་ལས་སེམས་ཀྱི་ལུས་གུད་ན་མེད་པས་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ལུས་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

这些是清净法、染污法和非二者的诸法，因为经中说道：'住于此菩萨地者，能如实了知善法、不善法和无记法的造作'。
清净诸法又分有漏和无漏二种，因为经中说道：'造作有漏法和无漏法'。
无漏法又分世间和出世间二种，因为经中说道：'造作世间法和出世间法'。
这些又分可思议和不可思议二种，因为经中说道：'造作可思议法和不可思议法'。
可思议法又分确定和不确定二种，因为经中说道：'造作确定法和不确定法'。
这些又分三乘，因为经中说道：'造作声闻和独觉法、造作菩萨行法、造作如来地法'。
这三乘法又因道和转依而分为有为和无为二种，因为经中说道：'如实了知造作有为法和造作无为法'。
如是宣说智慧圆满所建立的地后，现在宣说行为圆满。
其中行为圆满是从烦恼和业的染污及其所依、从生的染污所依的染污，以及清净二者的确定和不确定状态而了知。因为经中说道：'具有如是智慧的菩萨能如实了知众生心的密集活动，烦恼的密集活动和业的密集活动'。
信解等是随顺根等的缘故，确定和不确定的状态是以根等次第而了知，因为经中说道：'如实了知根的密集活动、信解的密集活动、界的密集活动、意乐和随眠的密集活动、生的密集活动、习气相续的密集活动、三蕴住的密集活动'。
'密集'是指数量众多和难以了知行为的意思。
众生的密集活动是以心的差别来说明，因为经中说道：'如实了知诸众生心的差别'。
心的差别又以八种相来说明：以心、意和六识的分别来说明差别相，因为经中说道：'心的种种性'。以住处的变异、灭和生的变异来说明变异相，因为经中说道：'心刹那迅速变异、灭和不灭性'。以所缘上心体无别来说明胜义相，因为经中说道：'心无体性'。

།ཡུལ་མཐའ་ཡས་པ་ལ་འཇུག་པས་རང་གི་ མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སེམས་མཐའ་ཡས་ཤིང་ཐམས་ཅད་དུ་མང་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བག་ལ་ཉལ་དང་བཅས་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་བཅིངས་པ་དང་རྣམ པར་ཐར་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསམས་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་། དེ་མ་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་རང་གི་ལས་དག་གི་སྐྱེ་བས་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དང་། སེམས་འགྲོ་བ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཉིད་ནས།སེམས་ཐ་དད་པ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སེམས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། སེམས་ བཅིངས་པ་དང་།རྣམ་པར་ཐར་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་དྲུག་པ་དང་བདུན་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟོན་ཏོ། །སེམས་འགྲོ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་སྟེ་བརྒྱད་པས་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟོན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་ གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ།སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་རིང་དུ་སོང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རིང་དུ་སོང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྦྱོར་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བས་ཤེས་པར་དཀའ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ སྦྱོར་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འཆིང་བ་གང་གིས་གང་བཅིངས་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་ སུ་སྟོན་ཏོ་།།གང་གི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཤིང་མི་འབྲལ་བ་ཉིད་དང་། བག་ལ་ཉལ་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དོན་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཅིག་གི་གྲོགས་སུ་གཅིག་ གྱུར་པས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པ་སྟེ།ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཤིང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་། །འཆིང་བ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ལ་ཉལ་གྱིས་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་དེ་ལས་མི་འགྲོལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བག་ལ་ཉལ་དང་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་བཅིངས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཏེ།སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་སྨོས་པ་ནི་ཐར་པའི་སྐབས་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་། ལུས་ཀྱི་འགྲོ་བ་དང་། ཁམས་དང་རྒྱུས་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བའི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འགྲོ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཉིད་དང་། ཁམས་གསུམ་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཉིད་དང་། སྲེད་པ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ལྟ་བའི་ཟུག་རྔུ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་གཏི་མུག་གི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱོགས་གསུམ་པོ་དག་ ལ་ཐར་པའི་བར་དུ་གཅོད་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལས་འཁོར་བ་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ཚད་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་གཞི་ རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ནས་མདོར་བསྡུ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

以进入无边领域而以自相说明，是因为说'心无边际且一切处皆多'。
以自性非烦恼的特征而说明，是因为说'心本明净'。
以具缠缚及无缠缚的特征而说明，是因为说'心有烦恼及无烦恼'。
以具随眠及无随眠的特征而说明，是因为说'心有束缚及解脱'。
如诸菩萨以思而生，非彼等诸有情以自业而生，以因相而说明，是因为说'心如幻而成就，心如所趣而安住，乃至如实了知数十万种差别心'。
虽然自性明净，心有烦恼及无烦恼，心有束缚及解脱，第六、第七特征说明烦恼杂染。
心如所趣而安住，第八说明生杂染。
烦恼活动浓密的分别以三种方式说明：远至有顶，是因为说'如实了知诸烦恼远行'。
由于善等无边加行生起而难知，是因为说'加行无边'。
以烦恼、生及业杂染而染污，为显示如何以何缚何，为显示烦恼杂染而遍说杂染。
因为说'俱生不离性、随眠与缠缚义一性、与心相应及不相应'。
其中'如何'是指：一为一伴而一生一，因俱生无别故。
'以何缚'是指以随眠，因有彼故不离彼故，因随眠与缠缚义一故。
'何所缚'是指心，因与心相应及不相应故。
说不相应是为显示有解脱机会故。
以身趣、界及因生起的杂染而遍说杂染，因为说'如趣结生安住性、三界差别性、贪、无明、见刺、慢及愚痴大过患'。
因为是三方面障碍解脱之业因，及因为是无量身等业轮回随顺生起之因，以业杂染而遍说染污，因为说'从三种业基相续乃至随顺八万四千烦恼行差别，皆如实了知'。

།ཕྱོགས་གསུམ་ནི་འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱོགས་དང་། སྡོམ་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་། མུ་ སྟེགས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་སོ།།ལས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཉིད་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་ པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཐབས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཤིང་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་སོགས་པ་དང་མི་སོགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྒྱུ་ རང་གི་ངང་གིས་སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་ཅིང་།འཕེལ་བ་དང་འབྲས་བུ་ཆུད་མི་ཟ་ཞིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་མ་སྨིན་པ་དང་། སྨིན་ཟིན་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། གཉེན་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ནག་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཕྱོགས་དུ་མ་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རྐྱེན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ལས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ཉིད་ཅེས གསུངས་པའོ།།ཁོར་ཟུག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཁོར་ཟུག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཕགས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཚེ་འདི་དང་སྐྱེས་པ་དང་། ལན་གྲངས་གཞན་ལ་ མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་།ཐེག་པ་དང་ཐེག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ངེས་པ་དང་། མ་ངེས་པ་ནས་ལས་ཐ་དད་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བསམ་པ་དང་སེམས་པའོ། ། ཐབས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་ནས་བག་ཆགས་ཀྱི་སེམས་དང་། ཐ་མི་དད་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །འབྲས་བུ་སོགས་པ་དང་མི་སོགས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་ལས་རང་གི་ངང་གིས་སྐད་ཅིག་ལ་འཇིག་ཅིང་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱུས་མངོན པར་འདུས་བྱས་པའི་ལས་འཇིག་པ་དང་འཕེལ་བའོ།།ལན་གྲངས་གཞན་དང་སྐྱེས་ནས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། ནག་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། གཉི་གའི་ཆའི་ལས་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་ བར་རིག་པར་བྱའོ།།ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་གནས་སྐབས་གསུམ་ལ་ངེས་པ་དང་། མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཐེག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ངེས་པ་དང་། མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཐེག་པ་མ་ཡིན་པར་འཁོར་བར་ངེས་པ་དང་། མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ ཐིབས་པོ་བཤད་པའི་སྣོད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།དེ་ལ་དབང་པོ་ཐ་མ་དང་། འབྲིང་དང་། རབ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དབང་པོ་འཕོ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རིགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཤིང་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས པའོ།།ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐེག་པ་དང་ཐེག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དབང་པོའི་དྲ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་ མྱུར་དུ་འཇིག་པ་དང་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

三方面即是贪欲享乐的方面、无戒律的方面和外道的方面。
对于业的浓密流动的详细分类，是通过分析众生之因而阐述的。因为如经中所说：'由此而能如实了知善业、不善业和无记业。'
通过自性分类而阐述的是，如经中所说：'由此而有表业和无表业。'
通过方法分类而阐述的是，如经中所说：'与心俱生而不相离。'
通过果报增长与不增长的分类而阐述的是，如经中所说：'因自然刹那灭尽，增长且果报不失而相续。'
通过未成熟果报和已成熟果报的分类而阐述的是，如经中所说：'有异熟和无异熟。'
通过违品和对治的分类而阐述的是，如经中所说：'黑业、白业、差别业和杂染业等诸多业类的真实领受。'
通过缘的分类而阐述的是，如经中所说：'业田无量。'
通过非轮回和轮回的分类而阐述的是，如经中所说：'圣者与世间的差别。'
通过决定和不决定的分类而阐述的是，如经中所说：'如实了知现世受、生后受、后后受，以及在乘与非乘上的决定与不决定，乃至千百种不同业。'
其中自性分类即是两种业：思业和思已业。
方法分类即是与心俱生后，通过习气与心不相离而成就果报。
果报增长与不增长的分类即是无始时来的业自然刹那灭尽而增长，以及由因缘所造作的业灭尽与增长。后后受和生后受也应当了知。
违品和对治的分类即应了知黑业、白业、非二者业和二者分业的真实领受之分类。
决定与不决定的分类即应了知在三时中的决定与不决定，在三乘中的决定与不决定，以及在非乘轮回中的决定与不决定。
通过诸根浓密流动所说法器的分类而阐述的是，如经中所说：'于此如实了知下根、中根和上根。'
诸根转变即如经中所说：'前际、后际、差别、无差别。'
通过种性分类而阐述的是，如经中所说：'广大、中等和下劣。'
通过烦恼分类而阐述的是，如经中所说：'与烦恼俱生而不相离。'
通过决定与不决定的分类而阐述的是，如经中所说：'于乘与非乘的决定与不决定，以及成熟的决定与不决定。'
通过生起分类而阐述的是，如经中所说：'随顺根网、速灭及执取相。'

།ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དབང་པོའི་དབང་གིས་མི་བརྫི་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་དག་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དབང་པོ་བཟློག་ ཏུ་རུང་བ་དང་།བཟློག་ཏུ་མི་རུང་བ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར། རིང་དུ་སོང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ནས་མདོར་བསྡུ་ན་དབང་པོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་དབང་པོ་འཕོ་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་སྔ་མ་འབོགས་པ་དང་། སྔ་མ་རྣམས་ལས་ཕྱི་མ་རྣམས་དམའ་བ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཉིད་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིག་པར་བྱའོ། །རིགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། ཡིད་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་བག་ལ་ཉལ་ཉིད་དོ། །ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་དག་དང་། འཁོར་བར་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ངེས་པ་ཉིད་དོ། ། དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཐེག་པ་དམན་པར་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོར་མ་ངེས་པ་རྣམས་ནི་ངེས་པར་བྱེད་པའོ། །གཅིག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ངེས་པ་རྣམས་ལ་ནི་བཏང་སྙོམས སུ་བྱེད་དོ།།འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྟེན་འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དག་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པར་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་ནི་མྱུར་དུ་འཇིག་པའོ། །དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མཚན་མར་འཛིན་པའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྣམ་པར་ དག་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ལམ་གྱི་དབང་གིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བའི་དོན་ཏོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་དག་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་ པའི་དབང་བོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་རིག་པར་བྱའོ།།མོས་པ་དང་། ཁམས་དང་། བསམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པས་ཀྱང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་དང་། རབ་ཉིད་རྣམས་ཀྱང་ ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནས་མོས་པ་ཐ་དད་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའི་བར་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཁམས་རྣམས་དང་བསམ་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བག་ལ་ཉལ་ནི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་། ། དེ་དག་གི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོའི་དབྱེ་བ་ནི་གང་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་སྟོན་ཏོ། །གང་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ལ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་བག་ལ་ཉལ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་དང་། ལྷན་ཅིག སྐྱེས་པ་དང་།སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་བར་མེད་པར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡུན་རིང་བོ་ནས་རྗེས་སུ་འབྲང་ བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། རིང་ནས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དང་པོ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པའི་ དུས་ནས་མ་བསལ་བ་ཉིད་དང་།བསམ་གཏན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་མཇེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

以声闻的清净分别来说明，是因为说'不被诸根所压制'。以菩萨的清净分别来说明，是因为说'诸根可转与不可转的分别'。以一切根摄集分别来说明，是因为说'远行和俱生的种种差别，乃至总之，了知如实知晓千种根的差别'。
其中根的转变分别，应当了知是以前根的舍弃、从前根到后根的低劣、殊胜和平等。种性分别是三乘种性的分别。烦恼分别是意根和乐根等诸根的烦恼缠缚和随眠。
决定与不决定分别是三乘的决定与不决定，以及轮回的决定与不决定，和成熟的决定。其中对于小乘不决定的众生根性，菩萨使其转变；对于大乘不决定者令其决定；对于一向决定者令其解脱；对于决定成熟者则保持舍心。
生起分别应当了知有三种生起：依止生起是六处相互关联随行；生灭生起是迅速坏灭；所缘生起是执取相。声闻清净分别是以道力战胜违品的意义。菩萨清净分别是退转与不退转地的分别。一切根摄集分别应当了知是修行所生根和异熟根的分别。
也应当了知以信解、界、意乐等的小中大等无量分别来分别，因为说'如实了知信解的小中大等，乃至如实了知千种信解差别'。界和意乐也应当如是说。
其中随眠应当了知是随行义。彼等粗重行相的分别是以何处随行和如何随行的分别来说明。何处随行？于异熟心和非异熟心中，因为说'于彼如实了知随眠的意乐、俱生和与心俱生'。
如何随行？有六种随行：于六种随行中无间种种长时随行，因为说'心相应和不相应的分别，以及长时随入'。最初随行以二句显示，因为说'无始时来未断除，以及一切禅定、解脱、三摩地、等至、神通所不能除'。

།ཁམས་དང་སེམས་དང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་ ཚིག་གསུམ་གྱིས་སྟོན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་པའི་མཚམས་སྦྱར་བར་མཚམས་སྦྱོར་བས་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པ་ཉིད་དང་། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སེམས་བཅིངས་པར་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་རིག་པ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །གཉེན་ པོ་ཡོད་པའི་དོན་ཡིན་པས་མེད་པའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།གཉེན་པོ་ཐོབ་པ་རྗེས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་བདག་ཉིད་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཕྲད་པ་དང་། མ་ཕྲད་པས་ས་དགུ་པོ་རྣམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་ཕྲ་བ་ རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཕྲད་པ་དང་། མ་ཕྲད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པའི་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་སྤང་བ་བསྒྲུབ་དཀའ་བར་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་མ་ཡིན་པ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ བསལ་བ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་སྐྱེས་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལས་རྣམ་པ་སྣ་ ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དགས་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། མི་དང་ལྷའི་གནས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཟུགས་དང་ འདུ་ཤེས་ཡར་སྐྱེ་བ་དང་།མར་འགྲིབ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པར་སྐྱེ་བ་དང་། འདུ་ཤེས་ཡོད་པ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལས་ཀྱི་ཞིང་ དང་།སྲེད་པའི་རླན་དང་། མ་རིག་པས་མུན་པར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་གྱིས་ཡང་སྲིད་པ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མིང་དང་གཟུགས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཤིང་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། འཕེལ་བ་དང་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྲིད་པ་ལ་མགོ་རྨོངས་པ་དང་། སྲིད་པས་མངོན་པར་འདོད་པས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྤྱོད་པ་འདོད་པ་དང་། སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་དགའ་བ་དང་། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པར་ཁམས་གསུམ་པ་འཛིན་པ་དང་། འདུ་ཤེས་འདྲེན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྤྱོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ ནི་དགའ་བ་ཅན་དང་།འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་དང་། དེ་དང་དེར་མངོན་པར་དགའ་བ་སྟོན་ཏོ། །སྐྱེ་བ་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡང་སྲིད་པ་པ་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ལ་དགའ་བས་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་པ་སྟོན་ཏོ། །འགྲོ་བ་དང་། འོངས་པ་ཁམས་ གོང་མ་དང་།འོག་མ་འཛིན་པ་དང་། ཆུང་བ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་འདྲེན་པས་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་ཡོངས་སུ་འཁོར་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟོན་ཏོ། །བག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་ འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་ཉེ་བར་གནས་པ་དང་།ཉེ་བར་མི་གནས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེས་བག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དང་། ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འགྲོ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།འགྲོ་བ་བཞིན་དུ་བག་ཆགས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།

以界、心、境一切处而随行者，以三句显示：由于三界的相续而极为相连，从无始以来心被束缚而普遍生起，以处门而生起识，如是所说。
由有对治之义故，无义之随行者，由于获得对治而随转，如是所说。
烦恼自性与随眠相遇、未遇于九地及六处微细随行者，由于与地和处相遇、未遇，如是所说。
非出世间道所断故，断难成就随行者，由于非他圣道所除，亦如实了知，如是所说。
从生因密集分别中以种种身相显示者，由于彼等差别生起亦如实了知，如是所说。
以种种业显示者，由于如业而生起，如是所说。
以种种处所显示者，由于地狱、畜生、饿鬼、阿修罗、人、天处，如是所说。
以色与想增长减退种种显示者，由于生于色界、无色界，生于有想、无想，如是所说。
以如外在种种因显示者，由于业田、爱润、无明暗中的识种子而生起后有，如是所说。
以种种自相显示者，由于名色俱生不相离，如是所说。
以增长与成就种种因显示者，由于于有迷惑及以有欲而相续，如是所说。
以种种集谛与苦谛安立显示者，由于欲行、欲生、乐有情、无始无终执三界、牵引想亦如实了知，如是所说。
其中以欲行者显示贪著者、具贪欲者、于彼彼处欢喜者。以欲生者显示后有者。以乐有情者显示执著自他相续相的有。以去来、执持上下界、小大、无量、无所有想牵引而有轮回转故显示苦谛安立。
从习气密集分别中以近住出生果与不近住差别显示者，由于彼习气之假立、非假立亦如实了知，如是所说。
以趣习气差别显示者，由于如趣而熏习，如是所说。

།སེམས་ཅན་དང་བསྟེན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཇི་ལྟ་བུ་དང་། སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་ པའོ།།བཟོའི་ལས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་གོམས་པར་བྱས་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དགེ་བ་དང་མི་ དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་གོམས་པར་བྱས་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།བར་མ་དོའི་སྲིད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡང་སྲིད་པར་འགྲོ་བས་ལྷག་པར་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་རིམ་གྱིས་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ ནི་གང་གི་ཕྱིར།མཐར་གྱིས་ལྷག་པར་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །རིང་དུ་སོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་ཉོན་མོངས་པ་འགྲིབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པའི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རིང་དུ་སོང་བས་ རྒྱུན་མི་འཆད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་འགྲིབ་པར་བྱེད་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ།།ཆོས་འདི་པ་དང་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཐར་པའི་ཚོགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྫས་སུ་གྱུར་པ་དང་རྫས་སུ་མ་གྱུར་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པའི་ བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་འགྲོགས་པས་བསྒོས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སེམས་ཅན་ གྱི་ཚོགས་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་།ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པ་ ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་དང་།ལོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བས་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱད་པའི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་ ཡང་དག་པ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་དང་།ལོག་པའི་ལྟ་བས་ལོག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བས་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ངན་འགྲོ་དང་བདེ་འགྲོའི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་གང་ཡང་ རུང་བ་ཞིག་ཏུ་ལོག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་།དབང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་དག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བས་ངེས་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལོག་པ་བརྒྱད་དུ་ལོག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། ཡང་བྱར་མེད་པ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བར་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཀྱང་སྟོན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེར་སྣ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། ངན་པ་སྤྱོད་པ་མ་བཟློག་པས་ལོག་པར་ངེས་པ ཉིད་དང་།འཕགས་པ་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་བསྒོམ་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པས་ཡང་དག་པར་ངེས་པ་ཉིད་དང་། དེ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བས་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ལུང་འབོགས་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སེར་སྣས་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སེམས་ཅན་ ཡལ་བར་འདོར་བ་དང་།ཕྲག་དོག་གི་ཉེས་པས་སེམས་ཅན་གཞན་སྦྱོར་བར་མི་འདོད་པ་དང་། ངན་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་མ་བཟློག་པས་གཞན་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མི་མཐུན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

由于众生和依止的习气差别而显示，是因为如同众生那样，以及由所行之行而熏习之故。
由于工巧业烦恼习气差别而显示，是因为如同其业，由烦恼串习而熏习之故。
由于善等业习气差别而显示，是因为由善、不善及无记而串习熏习之故。
由于中阴有习气差别而显示，是因为由趣向后有而增上熏习之故。
由于出生果报次第差别而显示，是因为由渐次增上熏习之故。
由于远行习气烦恼相续不断而减损烦恼故，由世间出离习气差别而显示，是因为由远行而相续不断并能减损烦恼熏习之故。
由于此法与外道解脱资粮习气差别而显示，是因为由实有与非实有熏习之故。
由于乘习气差别而显示，是因为由见闻亲近声闻、缘觉、菩萨、如来而熏习，亦如实了知之故。
由于分别众生三聚浊重行，从中有般涅槃法者、不般涅槃法者，于三乘一向决定与不决定差别而显示，是因为如实了知众生聚正性决定、邪性决定及离此二者无决定性之故。
由于善行与恶行因差别而显示，是因为由正见而正性决定，由邪见而邪性决定，由离此二者而无决定，如实了知之故。
由于恶趣善趣因差别而显示，是因为由造任何五无间罪而邪性决定，由五根而正性决定，由离此二者而决定之故。
由于外道与圣声闻因差别而显示，是因为由八邪而邪性决定，由正法而正性决定，以及无可作性，由离此二者而无决定性之故。
由于菩萨差别而显示，是因为由不遮止悭吝、嫉妒、恶行而邪性决定，由修习无上圣道而正性决定，由离此二者而无决定蕴授记，如实了知之故。
其中，由悭吝而舍弃所求众生，由嫉妒过失而不欲摄受其他众生，由不遮止恶行而令他受苦故，与波罗蜜多不相顺，是为菩萨邪性决定。

།དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་པོའི་རྩོལ་བ་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་།ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ས་འདི་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །རབ་ཏུ་གནས་ནས་ཐར་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་ བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ཤེས་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཡང་ཤེས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ངག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྨྲ་བ་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏོ།།ཤེས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཤེས་པ་དང་། གང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་བསྟན་པས་སྟོན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཅི་ཞིག་ཤེས་ནས་སྟོན་ཞེ་ན། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྣོད་ཉིད་དང་། འདུལ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རང་ བཞིན་དང་ཐེག་པ་གསུམ་ཐ་དད་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། སེམས་ཅན་གདུལ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བསྟན་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་བསྟན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་བསྟན་པ་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་བསྟན་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྟོན་ཞེ་ན། གཉེན་པོ་བསྟན་པའི་སྣོད་ཉིད་དེ། གདུལ་བྱའི་སྣོད་ལ་བརྟགས་ནས་གཉེན་པོ་སྟོན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ ཚིག་སྟེ།ཚིག་གཉིས་དང་། དབང་པོ་དང་། མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་སྟོན་པས་ཆོས་སྟོན་པའི་སྣོད་ནི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟར་ཤེས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། བག་ལ་ཉལ་ཇི་ལྟ་ བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་།དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དཔེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་སྣོད་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྤྱོད་ཡུལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྣམ་གྲངས་ཇི་ལྟ་བུའི་སྣོད་ ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཇི་སྙེད་ཐོབ་པའི་སྣོད་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཁམས་ཀྱི་ཐིབས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྐྱེ་བ་དེར་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ འདྲ་བས་ཚིག་གཟུང་བར་འོས་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྐྱེ་བར་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་དབང་པོ་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཚོགས་ཇི་ལྟ་བུ་ལ་གནས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ཐེག་པ་ཇི་ལྟ་བུས་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་སྣོད་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཐེག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ལ་མོས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་ཆོས་ སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཅིང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་བསྲུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འཆད་པ་པོ་ཉིད་དང་། འཛིན་པ་པོ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཆོས་སྨྲ་བའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་གཏམ་བརྗོད་པའོ།

如是说法者的精进圆满、智慧圆满、行为圆满这三种因缘，使得安住于此地。安住后通过成就解脱之门而成就圆满说法。因此，佛子啊，如是具有如是菩萨智慧者，称为安住于菩萨善慧地，如是说。安住于此菩萨善慧地的菩萨，了知众生种种不同的行为后，如是成就解脱。
圆满说法即以圆满智慧、圆满语言、圆满说法者三种方式来宣说。圆满智慧即应当了知所知何者及为何而说。何所知而说呢？由成熟而成为解脱之器、由调伏而成为解脱自性、由三乘差别而分别解脱。因此如实了知众生成熟，如实了知调伏众生、宣说声闻乘、宣说缘觉乘、宣说菩萨乘及宣说如来地，如是说。
为何而说呢？对治说法之器，即观察所化之器而说对治，此为词义。以二种言词、根器、信解相应而说法，说法之器以二种言词而说。因此如是了知后对众生如实说法：分别如实意乐、分别如实随眠、分别如实根器、分别如实信解，如是说。
何等譬喻呢？成就之器即因为了知如实境界分别而成就，如是说。何等譬喻之器即因为通达了知一切境界，如是说。获得多少之器即因为如实相应深密行持，如是说。彼生中烦恼及业习气相同而应受持言词即因为随顺如实生中烦恼及业习气，如是说。遮止决定与不决定根器即因为了知安住何等资粮，如是说。
以何等乘决定出离之器即因为随顺何等乘而获得解脱而说法，如是说。安住于此菩萨善慧地的菩萨即成为大法师，守护如来法藏，此说明即是说法者及持法者。其具足说法之理即以二十种方式而说。

།ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དུས་དང་། གུས་པར་བྱེད་པ་དང་། གོ་ རིམས་དང་།མཚམས་སྦྱར་བ་དང་། མཐུན་པར་ལྡན་པ་དང་། དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་། མོས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྟུན་ངས་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། གཡེལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང་། རིགས་པ་དང་མཐུན་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་དང་། ཆོས་དང་ལྡན་པ་དང་། འཁོར་ཇི་ལྟ་བ་དང་། བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཕན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ལ་མི་གནས་པ་དང་། བདག་ལ་མི་སྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་མི་སྨོད་པའོ། །དེ་ལ་དུས་ནི་མི་ཁོམ པ་བརྒྱད་དང་མ་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ།དཔེར་ན། མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་རིམས་བཏབ་འཁྲུགས་པ་ཡུལ་ལ་མངོན་ཕྱོགས་རྣམ་པར་ཉམ་ངར་གནས། །སྒོ་བ་མེད་ཅིང་སྲུང་མ་མེད་དང་ཕྲ་མ་ཞུགས་དང་སྒྲུབ་པ་མེད་པ་ཡི། །རྒྱལ་པོ་ལ་ནི་ཡུལ་དུས་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་རང་དོན་བརྗོད་པ་མི་འདོད་ ལྟར།།སེམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མི་ཁོམ་བརྒྱད་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ཡང་ཚུལ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གུས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཐུན་པའི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་གནས་པ་ལ་ཡིན་གྱི། མི་མཐུན་པས་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མིན་པར་འདུག་པ་འགྲེང་སྟེ་ ཆོས་མི་བཤད་པར་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོ་ལས་བསླབ་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཇི་ལྟར་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཆོས་གཙོ་བོར་མཛད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ལ་ གུས་པར་བྱས་ན་གཞན་དག་ཀྱང་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་གུས་པ་སྐྱེ་བའོ་།།ཉན་པ་དག་ཀྱང་གུས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། བརྙས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གུས་པར་བྱས་ནས་སྟོན་པ་དེ་ཆོས་ལ་སེར་སྣ་བྱེད་པའི་དྲི་མ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་སྟོན་ཏོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་དཔེ་མཁྱུད་མི་ བྱེད་པས་རྒྱུན་ཆགས་སུ་སྟོན་ཏོ།།གོ་རིམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་གོ་རིམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པའོ། །མཚམས་སྦྱར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཚིག་དང་ཡི་གེ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའོ། །མཐུན་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པར་ ཆོས་སྟོན་གྱི།དོན་དང་མི་ལྡན་པར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དོན་ཉིད་སྟོན་གྱི་དོན་དང་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ། །མོས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་གཞུག་པར་བྱ་བ་རྣམས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་ པའོ།།ཚིམ་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པར་བྱ་བ་རྣམས་ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པའོ། །བརྟུན་ངས་པར་མི་བྱེད་པ་དང་གཡེལ་བར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ནི་དགའ་བར་བྱ་བ་རྣམས་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །རིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་ དཔག་པ་དང་།ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་གི་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་གཏམ་ཟེར་བའོ། །མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའོ། །མ་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་འཁྲུགས་པ་གོ་སླ་བ་གཟིང་གཟིང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དང་ལྡན་ པའོ།།འཁོར་ཇི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞིའམ་བརྒྱད་དེ། གང་ལ་ཇི་ལྟར་གང་འོངས་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་དེ་བརྗོད་པའོ། །རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་དང་མཐུན་པའི་གཏམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་ཉིད་ཉེ་བར་གཞག་ནས་གཏམ་བརྗོད་པའོ།།ཕན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉེ་བར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཕན་པར་བྱ་བའི་སེམས་ཉིད་ཉེ་བར་གཞག་ནས་སོ། །སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བས་རྒྱགས་པ་དང་།སྲོ་ཤི་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་དང་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཉིད་ཉེ་བར་གཞག་ནས་སོ།

怎样呢？即是时间、恭敬、次第、相连、相应、令喜、令信、令满足、不强迫、不懈怠、如理、不混杂、具法、随众、具慈心、具利益心、具悲心、利养、恭敬、不住于偈颂、不自赞毁他。
其中时间是指不与八无暇相连之意，如说：'忧伤逼迫染疾乱，趋向境界极衰败，无守护无防护者，诽谤入心无修行，如对此王说时地，不愿诉说自利益，心王若与八无暇，相连时亦复如是。'
所谓恭敬是指以相应威仪而住，而非不相应。怎样呢？如别解脱经中所说:'不对坐者立说法'等学处，应当如是广泛了知。为什么呢？因为诸佛菩萨以法为主，若对法恭敬，则他人也会对法生起极大恭敬。听众也会生起恭敬而不轻慢。如是恭敬而说法者，因无吝法垢染故而对一切说一切法。上师不秘藏，故而相续宣说。
次第是指如其词句次第而说。相连是指如其词句次第而说后，如其次第分别其义。相应是指具足义利而说法，非不具义利，即说其义而非无义。令喜是指对应当正说者正说。令信是指令应当正受持者正受持。令满足是指对应当赞叹者正赞叹。
不强迫与不懈怠这两种是指对应当令喜者令其欢喜。如理是指具足现量、比量及可信圣教量的言说。相应是指随顺趣向善趣。不混杂是指不紊乱易解而非混乱。具法是指具足四圣谛。
随众是指四众或八众，对于何者如何而来，即如是对其而说。以此十五种相，当知是菩萨随顺一切他利之语。
其后具慈心是指对作害之有情安住慈心而说。具利益心是指对行近行之有情安住利益心。具悲心是指对于以苦乐而骄慢与忧戚之有情，安住利益、安乐与悲悯之心。

།རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ལ་མི་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྙེད་པ་དང་། བཀུར་ སྟི་དང་།ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རེ་བ་མེད་པའོ། །བདག་ལ་མི་སྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་མི་སྨོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ང་རྒྱལ་དང་། ཕྲག་དོག་གིས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་བྲལ་བར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རང་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་ དག་པའི་གཏམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་གཏམ་བརྗོད་པས་ཆོས་སྨྲ་བའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ངག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་ཚིག་གིས་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ ཤེས་པས་ས་ལ་མཁས་པ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པས།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་མ་འདྲེས་པ་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་ པ་དང་།དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མ་འདྲེས་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྣམས་ ཀྱི་ཡུལ་ནི་ཆོས་ཉིད་དང་།ཆོས་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་ཁོ་ན་དང་། གོ་བར་བྱེད་པ་དང་། གོ་བར་བྱེད་པ་སྒོ་དུ་མ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་ནི་གང་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་རིགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གཟུགས་སུ་རུང་ བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།ཆོས་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་ཁོ་ན་རིགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། རིགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གཟུགས་གང་ཞེ་ན། མིང་དང་གཟུགས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པའོ།།གོ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དེ་ཉིད་བརྗོད་པས་གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གཞན་དག་བརྗོད་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་སྒོ་དུ་མ་ཉིད་ནི་བརྗོད་པས་གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཚད་མེད་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ནི་རྣམ་ པ་བཅུར་རྣམ་པར་གནས་ཏེ།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་། བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཐེག་པ་དམན་པ་དང་། གྱ་ནོམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་མཛད་པ་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རིགས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སོ་སོའི རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་།སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མིང་དུ་བགྲངས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། མིང་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་ བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་མ་འདྲེས་པར་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཐུན་པའི་རྒྱུན་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་མ་འདྲེས་པར་བསྟན་པ་ནི་སུ་མིང་གོ་ བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་གྱི་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་པའོ།།མཐུན་པའི་རྒྱུན་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་དག་གི་རྒྱུན་ཟད་མི་ཤེས་པ་སྟེ། རྣམ་གྲངས་མང་པོས་དོན་དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།

所谓'不住于利养、恭敬和偈颂'，是指以无所贪著之心对一切利养、恭敬和偈颂都无所期待。
'不自赞毁他'是指远离傲慢和嫉妒的缠缚而为众生说法。以上五种方式，应当了知是菩萨清净自心的言说。
如是以二十种方式说法，即具足说法之法。
其中圆满语业，是指菩萨以无量智慧通达诸地，以四种无碍解所成就的言语来说法。
其中菩萨的四种不共无碍解是：法无碍解、义无碍解、词无碍解、辩才无碍解，经常相续不断地生起。
'不共'是指不与他共的殊胜法。
其中诸无碍解的境界是：法性、法性境界、能诠释及多门能诠释。
其中法性是指远离二边的道理所摄，例如'色的特征是变碍'等。
法性境界即是道理所摄的如实了知境界，即如何了知道理所摄的境界。例如'何为色？名色等'。
能诠释是指以言说使他人理解如实了知的境界。以言说使他人通达理解。
多门能诠释即是了知以言说使他人理解的无量异门。
这些安立为十种：自相、共相、法相、教相、智相及五种清净相，即：无增上慢相、下乘殊胜相、菩萨地相、如来地相及其事业成就相。
其中自相有四种：类自相、别自相、如名数相及彼名差别自相。因此，以法无碍解通达诸法自相；以义无碍解通达诸法差别；以词无碍解通达诸法不共宣说；以辩才无碍解通达诸法相顺相续不断。
其中'不共宣说'是指对于能了解名称的人，唯以此说而非由他说。
'相顺相续不断'是指异门之流无有穷尽，为了以众多异门宣说彼义故。

།དེ་ལ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་།འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཏགས་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་། བཏགས་པའི་བཏགས་པ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ལུས་ རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཏགས་པ་རྒྱུན་འཆད་པ་མེད་པར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཇི་ལྟར་བཏགས་པ་ བཞིན་དུ་འཁྲུགས་པ་མེད་པར་མཐའ་ཡས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་པས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་པས་ནི་སྔ་མ་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཏགས་པ་རྒྱུན་འཆད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཆོས་གཞན་གྱི་བཏགས་པའི་ཆོས་གཞན་ལ་མི་སྟོན་པའོ།།ཇི་ལྟར་བཏགས་པ་བཞིན་དུ་འཁྲུགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་གཞན་དག་གིས་སྔར་བཏགས་པ་དང་མི་འགལ་བའོ། །ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བྱུང་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་། བྱུང་བ་དང་མ་བྱུང་ བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་།བཏགས་པ་དང་རྫས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་། བརྗོད་པའི་དངོས་པོའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་འདས་པ་ དང་།མ་འོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་མ་འདྲེས་བར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དུས་རེ་རེ་ཞིང་ཆོས་སྣང་བ་མུ་མེད་པར་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་ གསུངས་པ་སྟེ།འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རིགས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར། རིགས་དེས་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ལ་ལྟོས་ནས། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟར་དེ་ནི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། ། བརྗོད་པའི་དངོས་པོའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དུས་གསུམ་ལས་ལྷག་པ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་མུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྣང་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མདོ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་རྣམ པར་བཤད་པ་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་།རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། །འཚམ་པར་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དོན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སྒྲ་བཞིན་དུ་བསྟན་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྒྲ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ནི་སྐད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའོ། ། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་། སུ་དཔེའི་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྙེད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བའོ། །ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པ་དང་། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཤེས་པ་དང་། འཐོབ་པའི་ཐབས་ཤེས་པ་དང་། འཐོབ་པ ཤེས་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་ཤེས་པས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་འདྲེས་པ་ལ་མཁས་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་རྗེས་སུ་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་ པར་རིག་པས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་སྟོན་པས་སྟོན་ཏེ་།སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དོན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཤེས་པས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་འདྲེས་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པས་བདེན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་ མཁས་པའོ།

关于此，总的特征也有四种：一切法的总特征、一切有为法的总特征、一切法的假立总特征、假立的假立总特征。为什么这样说呢？此外，通过法无碍解能彻知诸法无实体性；通过义无碍解能彻知诸法的生灭；通过词无碍解能不间断地宣说一切法的假立；通过辩才无碍解能如实不乱地以无量方式宣说诸法。
通过无常性之门趣入法无我，由第二总相使前者成为所知境。其中'一切法的假立不间断'是指不以他法的假立来说明他法。'如实不乱'是指以其他异名不违背先前的假立。
方式的特征也有四种：已生的方式特征、已生未生的方式特征、假立与实有的方式特征、所诠事物的方式特征。为什么这样说呢？此外，通过法无碍解能彻知现在诸法的差别；通过义无碍解能彻知过去未来诸法的差别；通过词无碍解能不混杂地宣说过去、未来、现在诸法；通过辩才无碍解能于一一时中无边际地宣说显现诸法。
过去和未来属于现在的类别，应知为此类所摄。依据过去未来，了知现在为现在性，如是彼为所知境。所诠事物的方式特征应知不超过三时。'法的显现无边际'中，显现应知为异名。
教说的特征也有四种：经等教说的特征、其详细解说的特征、随顺教说的特征、相应教说的特征。为什么这样说呢？此外，通过法无碍解能彻知法的差别；通过义无碍解能彻知义的差别；通过词无碍解能如言教说而宣法；通过辩才无碍解能随众生意乐而宣法。
其中'如言教说'是指如实按照语言而教说。'随众生意乐'是指随顺某人的意乐以及通过多少譬喻能令其领悟。
了知的特征也有四种：现量了知、隐蔽了知、获得方便了知、获得了知。为什么这样说呢？此外，通过法无碍解能彻知法智差别无杂而善巧；通过义无碍解能彻知随觉智如是安立；通过词无碍解以世俗智而宣说；通过辩才无碍解以善巧通达义智而宣法。其中'法智差别无杂而善巧'是指以法智善巧于无错谬地分别诸谛。

།རྗེས་སུ་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྗེས་སུ་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་འདི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དོན་དམ་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་རྣམ་གྲངས་མ་ནོར་བ་ལ་སྤོབས་པ་ཡིན་ པར་རིག་པར་བྱའོ།།མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང་། བསྟན་པ་སྙན་པ་ལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང་། བསྟན་པ་བླ་ན་མེད་པ་ལ་ མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཆོས་ཚུལ་གཅིག་པ་མི་འཁྲུགས་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། བདེན་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་འཇུག་གོ།།ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྨོན་པའི་སྒྲ་དབྱངས་ཤིན་ཏུ་སྙན་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་སྣང་བ་མུ་མེད་པས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཚུལ་གཅིག་ པ་མི་འཁྲུགས་པ་ནི་བདག་ནི་བདག་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།།བདག་གི་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པའོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་མི་འཁྲུགས་པའོ། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དེ་ནི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཁས་པས་ནི། རིལ་པོ་གཅིག་པུའི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། མི་འདྲ་བ་ལ་རྒྱུར་འཛིན་པ་དང་། ཟ་བ་པོར་འཛིན་པ་དང་། བྱེད་པ་པོར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཐེག་པ་དམན་པ་དང་། གྱ་ནོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ།དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཐེག་པ་གཅིག་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། ། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཐེག་པ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཐ་མི་དད་པར་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཐེག་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་མུ མེད་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་དམིགས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཐ་མི་དད་པར་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐུན་མོང་བས་ཅི་ནས་སྐྲག་པར་མི་བྱེད་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་མུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སྣང་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཇི་ལྟ་བུས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་སོ་སོ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པའི་ མཚན་ཉིད་དང་།བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཐབས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། སྒོ་དུ་མ་ལ་འཛུད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་གོ།།དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ས་བཅུ་རྣམ་པར་དགོད་པ་དང་། བསྟན་པ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་འཇུག་གོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལམ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མ་འདྲེས་པར་སྟོན་ཏོ། ། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་རེ་རེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་མུ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ་། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་བཅུ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ནི་སེམས་ཀྱིས སོ།།བསྟན་པ་ནི་ཚིག་གིས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།

由随后思维的智慧如是安立，即是随后思维的智慧如是安立此法，其他也如是安立。应当了知，由辩才无碍解通达胜义智慧的善巧是对无误次第的辩才。
无增上慢的特征也有四种：对胜义谛无增上慢、对世俗谛无增上慢、对善说无增上慢、对无上教法无增上慢。因此，由法无碍解通达不动一法性。
由义无碍解通达蕴、界、处、谛、缘起的善巧。由词无碍解以极悦耳的音声文字宣说一切众生所愿。由辩才无碍解以无尽光明一再宣说。
其中，不动一法性即是了知无我，通达无我，对法无我不动摇等。通达蕴等善巧即是通达无我，因此这是智慧的境界。
由通达蕴等善巧，应当了知依次是对治执著一个整体的我、执著不同的因、执著受者、执著作者。
下乘与殊胜乘的特征也有四种：所缘特征、种性特征、解脱特征、作意特征。因此，由法无碍解通达趣入一乘无差别。由义无碍解通达种种乘的差别。由词无碍解宣说一切乘无差别。由辩才无碍解宣说每一乘都有无尽法光明。
其中，趣入无差别即应了知是所缘无差别。'宣说一切乘无差别'是说由共同解脱而不令恐惧。'无尽法光明'中的光明应了知是次第，即如何令所化众生获得各乘解脱的种种如理作意生起。
菩萨地的特征也有四种：现证特征、教说特征、方便成就特征、引入多门特征。因此，由法无碍解趣入一切菩萨行、智慧行、法行，趣入一切应以智慧通达之处。由义无碍解趣入安立十地及开示教法。由词无碍解如实宣说不杂乱的道之成就。由辩才无碍解宣说每一地都有无量行相。
其中，菩萨行是以智慧行和法行二者宣说，这是说有所缘的智慧。安立十地是以心。教说应了知是以言词。

།ས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལམ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མ་འདྲེས་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདམས་ངག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་ མཚན་ཉིད་དང་།མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་གོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་ རིག་པས་དུས་དང་།དངོས་པོ་དང་མཚན་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་པས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ ཆོས་ཀྱི་ཚིག་རེ་རེ་ལ་ཡང་བསྐལ་པ་མཐའ་ཡས་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་དུས་ནི་བསྐལ་པ་གང་ལ་སངས་རྒྱས་གང་འབྱུང་བའོ། །དངོས་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་ན་སྐུ་ཅི་འདྲ་བས་སོ། །མཚན་ནི་མིང་གང་གིས་གང་རྟོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅུའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གང་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་བྱའོ།།མཛད་པའི་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་ གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་།བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་མི་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་དང་། སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་ པོ་དང་།སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སྦྱོར་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དང་། བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་། དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་དང་། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་། མ་འདྲེས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུངས་རྗེས་སུ་བསྒྲགས་པས་སྟོན་ཏོ། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་དེ་བཞིན གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་སྤྱོད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མོས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་གསུང་ནི་ཚིག་གང་གིས་སྟོན་པའོ། །སྟོབས་ནི་གང་ཐོབ་པས་སོ། །མི་འཇིགས་པ་ནི་གང་གིས་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའོ། །སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་གང་དག་གིས་ཉན་ཐོས་དང་།རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པའོ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་གང་གིས་ཤིན་ཏུ་སྟོན་པའོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྟོན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ནི་འཆད་ པའོ།།དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་ཁམས་འདི་ལྟ་བུར་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་སྤྱོད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ།དེ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྤྱོད་པས་སྤྱོད་པའོ། །ཐ་མི་དད་པས་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེ་ལ་མོས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤོབས་པ་ཟད་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་སྨྲ་བ་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། གཟུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་།དྲིས་པ་ལན་འདེབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། འཛིན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།

如实无杂地示现趋近修道，这就是无颠倒的教诫。如来地的特征也有四种：法身的特征、色身的特征、证悟圆满的特征和教法的特征。因此，又通过法无碍解而了知一切如来同一特征。通过义无碍解而通达了知时间、事物和名号的种种差别。通过词无碍解而如其所证悟般宣说分别。通过辩无碍解而于每一法句无尽劫中相续不断地宣说。
其中时间是指在何劫中何佛出世。事物是指在何佛土中以何种身相。名号是指以何名号而了知。'如其所证悟'是指依据十佛的情况，如其所证悟般而宣说。
事业成就的特征也有四种：证悟圆满的特征、安立的特征、教法的特征和无尽的特征。因此，又通过法无碍解而了知一切如来的语言、力、无畏、佛法、大悲，通过无碍解的修习和转法轮而通达一切智智。通过义无碍解而了知众生八万四千行为、意乐、根器、信解，以及如来相应的教法。通过词无碍解而随顺宣说一切众生的行为和不共如来语。通过辩无碍解而依于如来智慧光明行境坛城的信解而说法。
其中语言是指以何言词宣说。力是指所获得的。无畏是指以何降伏外道。佛法是指以何种不共佛法而胜过声闻缘觉。大悲是指以何极为宣说。无碍解修习是指依何而说。转法轮是指开示。以上这一切都是通达了知一切智智。'如其意乐'是指应知在此界是如此。如来智慧光明行境坛城是指如来法身，由于行持利益众生故为行境，由无差别故为坛城。对此生起信解即是菩萨无尽辩才。
其中说法圆满通过四种方式来显示：总持圆满、开示圆满、问答圆满和受持圆满。

།དེ་ལ་གཟུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གཟུངས་རྣམ་པ་བཅུ་སྟེ། དོན་གྱི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཡེ་ ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་མཁས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་པ་ཐོབ་པ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་ཐོབ་པ། ཆོས་སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཚིག་གི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆོས་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་ པའོ།།མངོན་པར་ཤེས་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་གཏོང་བའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྣང་བ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ ཕྱིར།བློ་གྲོས་བཟང་པོ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བ་མི་འདོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ནོར་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུམ་ པའི་སེམས་ཅན་ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར།གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཐོགས་པ་མེད་པ་སྤོབས་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆགས་པ་མེད་པའི་སྒོའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའི་ གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར།མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དོན་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤོབས་པའི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དོན་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤོབས་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་པ་ཐོབ་སྟེ།གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་མཁས་པས་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སྤོབས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྒོས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་ཚད་མེད་པ་ དག་གིས་།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ལས་ཆོས་ཉན་ཅིང་། ཐོས་ནས་ཀྱང་བརྗེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཇི་སྐད་ཐོས་པ་ཡང་ཚད་མེད་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་སྟོན་ཏོ། །དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ལས་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུས་ཆོས་ཀུན་ཆུབ་ པར་བྱེད་དེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་པ་དག་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་སྨོན་པ་ཙམ་གྱིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྣང་བ་ཆེས་མང་དུ་ཡང་དག་པར་འཛིན་གྱི། ཉན་ཐོས་ཤིན་ཏུ་མང་དུ་ཐོས་པ་ དང་ལྡན་པ།ཐོས་པ་འཛིན་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པས་ནི་བསྐལ་པ་འབུམ་དུ་གཟུང་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་དེ་ལྟ་བུའི་གཟུངས་ཐོབ་ཅིང་སྤོབས་པ་ཐོབ་པས་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་བྱ་ བའི་ཕྱིར།འདུག་འདོད་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་བཀང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྟན་ལ་འདུག་ཅིང་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ་། །དེའི་ཆོས་ཀྱི་སྟན་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་དག་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་བའི་ས་ཐོབ་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་ཐམས་ཅད་ལས་འཕགས་པ་སྣང་བ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཆོས་ཀྱི་སྟན་ལ་འདུག་ནས། འདོད་ན་སྒྲ་སྐད་གཅིག་གིས་འཁོར་ཐམས་ཅད་གོ་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་སྒྲ་ཐ་དད་པ་དང་། སྒྲ་སྐད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་འོད་ཟེར་གྱི་སྒོ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་སྤུའི་ཁུང་བུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ནས་སྒྲ་སྐད་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ།

关于总持圆满，有十种总持。意义总持是什么呢？如经中所说：'善男子，菩萨获得如是各别正智慧，通达菩萨第九地，获得如来法藏，成为大法师，即是获得具义总持。'
文句总持是什么呢？如经中所说：'具法总持。'
神通总持是什么呢？如经中所说：'具现证智慧总持。'
放光总持是什么呢？如经中所说：'具光明总持。'
降伏他论总持是什么呢？如经中所说：'具善慧总持。'
供养如来不舍众生利益成就总持是什么呢？如经中所说：'具财富总持。'
令怯弱大乘众生生起勇气总持是什么呢？如经中所说：'具威严总持。'
无碍辩才总持是什么呢？如经中所说：'无著门总持。'
无尽辩才总持是什么呢？如经中所说：'具无边总持。'
种种义辩才总持是什么呢？如经中所说：'获得种种义辩才总持。'
于此等总持门及其他无量百千总持门，获得圆满十万总持门，通达无量十万总持门的语言支分，以如是无量辩才分别门而说法。
如是以无量十万无边总持门，听闻无量诸佛世尊之法，闻已不忘，如所闻法无量分别而为开示。
从一如来以十万无量总持门通达一切法，如从一如来，从无边如来亦复如是。
彼仅以愿力便能从正等正觉佛处领受更多法门光明，而声闻虽具多闻，获得闻持总持，以十万劫加持力亦不能如是领受，此即说者圆满。
开示圆满是什么呢？由于获得如是总持及辩才，为说法故，若欲安坐，遍满三千大千世界，坐于法座，随众生意乐分别开示。
其法座除如来及获得灌顶地菩萨外，超胜一切，具无量光明。
坐于法座已，若欲以一音令众皆解。若欲以种种音声、种种语言支分差别令众了解。若欲从光明门示现而出生诸法门。若欲从一切毛孔差别出生一切音声。若欲从三千大千世界所有一切色相中出生法音。

།འདོད་ན་སྒྲ་སྐད་གཅིག་གིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་གོ་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་སྒྲ་སྐད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་ གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པའི་གླུ་དང་།རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་། སིལ་སྙན་གྱི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་ཡི་གེ་གཅིག་གི་སྒྲ་ལས་ཚིག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་སྒྲ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་གི་ཕུང་པོ་ཚད་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་རྡུལ་རེ་རེ་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དྲིས་པའི་ལན་འདེབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྷགས་ཏེ། དེ་ལ་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དྲི་བ་ཡོངས་སུ་འདྲི་ཞིང་། དེ་དག་རེ་རེས་ཀྱང་སྒྲ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཚད་མེད་པས་ཡོངས་སུ་དྲིས་ལ། གཅིག་གིས་གང་དྲིས་པ་དེ་གཉིས་པས་མ་ཡིན་ན་འང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ཉིད་ལ་ཐམས་ཅད་བཟུང་སྟེ། ཚིག གཅིག་བརྗོད་པས་ཐམས་ཅད་གོ་བར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་སྟོང་གཉིས་སུ་གཏོགས་པ་དང་། སྟོང་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་ནས། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པར་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྷགས་ཏེ་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དྲི་བ་ཡོངས་ སུ་འདྲི་ཞིང་།དེ་དག་རེ་རེས་ཀྱང་སྒྲ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཚད་མེད་པས་ཡོངས་སུ་དྲིས་ལ། གཅིག་གིས་གང་དྲིས་པ་དེ་གཉིས་པས་མ་ཡིན་ནའང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ཉིད་ལ་ཐམས་ཅད་བཟུང་སྟེ། ཚིག་གཅིག་བརྗོད་པས་ཐམས་ཅད་གོ་བར་བྱེད་དོ། ། ཆོས་ཀྱི་གཏམ་གྱི་ཕྱིར་འདུག་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ལེན་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མཐའ་དག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཛིན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ འདི་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་འཛིན་པར་རྩོམ་སྟེ།གལ་ཏེ་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་གོ་གཅིག་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་ལ། དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ན་ཆོས་སྟོན་ཅིང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་རེ་ རེས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཐ་དད་པ་སྟོན་ལ།སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པའི་རྒྱུ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་ཆོས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ལ། སྐྲའི་ རྩེ་མོའི་གོ་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་དེ་བཞིན་ལ།དེར་བདག་གིས་ཅི་ནས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་གཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐད་ནས་སྐད་ཅིག་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ནོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དྲན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ ཞིང་།ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོས་ཉན་པ་རིས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གང་བ། ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཏུ་ཡང་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཙམ་དག་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ ཀྱང་ཅི་དགོས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་སྤོབས་པ་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱའོ་སྙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ་།།འདི་རྣམས་ནི་བརྡ་ཕྲད་པར་སླ་བས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་བྱས་སོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ ལས་ས་དགུ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ས་དགུ་པ་ལ་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ནས། ས་བཅུ་པ་ལ་ཤེས་བྱ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པར་བྱ་བ་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ཁྱད་པར་རོ།

如果愿意，以一种语言声音能令一切法界都得以理解。如果愿意，能加持一切语言声音。如果愿意，能令一切世界中的歌声、乐器声和铃铛声都发出佛法之音。如果愿意，能从一个字的声音中发出分别解说一切词句的声音。如果愿意，能从不可说世界中的地、水、火、风等无量微尘中的每一微尘中发出不可说法门。
圆满解答问题是因为：假如千世界中的众生前来，在一刹那、一瞬间、一须臾中提出问题，他们每一个都以无量不同种类的声音来问，虽然一个所问的与第二个不同，但是这位菩萨在一刹那、一瞬间、一须臾之中全部领会，以一句话使所有问题都得到理解。
假如二千世界、三千世界乃至不可说大三千世界中的众生前来，在一刹那、一瞬间、一须臾中提出问题，他们每一个都以无量不同种类的声音来问，虽然一个所问的与第二个不同，但是这位菩萨在一刹那、一瞬间、一须臾之中全部领会，以一句话使所有问题都得到理解。为了说法而安住时，也能领受如来加持并以佛陀的一切事业亲近所有众生。
圆满领受是因为：他更进一步开始领受如是智慧光明：假如在一根毫毛尖端有如不可说世界微尘数那么多的如来安住，有那么多无量眷属围绕说法，那些如来每一位又对那么多无量众生说不同的法，对众生意乐的每一因缘也成就那么多无量法门。如同一位如来那样，一切如来也是如此。如同在一根毫毛尖端那样，在一切法界中也是如此。
我应当成就如是广大念力，使我在一刹那、一瞬间、一须臾之中从一切如来处领受不异刹那的法光明。在如前所说的充满各类听法眷属的所有道场中，也在一刹那、一瞬间、一须臾之中令一切众生满足，更何况要说那么多世界的众生呢？我应当修习如是决定智慧光明的辩才。
这些因为容易理解其意义，所以未作详细分析。其余的如前所述。《圣十地经》中第九地的解说圆满。在第九地应当净化刹土、成熟众生，乃至在第十地圆满修习现证一切所知的菩提，这是其特点。

། དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱ་བའི་ས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་དང་། ཆེ་བ་ཉིད་མཐར་ཕྱིན་པར་སོང་བ་དང་། སའི་ངེས་པའི་ཚིག་དང་། མཐུ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། བླ་ན་ཡོད་པ་དང་། སའི་དཔེ་དང་། སའི་ཕན་ཡོན་དང་། རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའི་ས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ས་དགུ་པོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ། དེ་ལྟར ས་དགུ་པའི་བར་དུ་ཤེས་བྱ་ཚད་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་བློས་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཉིད་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་ནི་ཚིག་གསུམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་དཀར་པོ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཚོགས་བསགས་པར་བྱ་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཚིག་འདི་དག་ནི་བཤད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བདག དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཐིབས་པོ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རིག་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་འཇུག་པས་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་ བྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་ཏེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །ཆོག་པར་མི་འཛིན་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སའི་མཐར་ཐུག་ པར་སོང་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་ལ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱ་བའི་ས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ས་བཅུ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པས་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲི་མ་མེད་པ་འཁོར་དང་བཅས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ཞིང་། དབང་བསྐུར་བའི་ས་ཐོབ་པ་དེ་ ལ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རྒྱང་སྲིང་བར་བྱེད་པའི་དོན་གྱི་དྲི་མ་མེད་པའོ། །བསྒྲིབ་མི་དགོས་པར་མངོན་དུ་གྱུར་པས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་དགུས་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ལྡེམ་པོ་ངག་ལ་འཇུག་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཉེ་བ་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་རྒྱན་གྱི་ཚོགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་ གཏོང་བ་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།འོད་ཟེར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཟུང་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྒྱ་མཚོའི་སྙིང་པོ་ལྟ་བུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྒྱ་ མཚོ་ལྟ་བུར་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

此外，应当了知以八种方式安立：遍净之地圆满、三摩地圆满获得、灌顶获得、殊胜究竟、地之词义、无上威力、有上威力、地之譬喻、地之利益。其中，遍净之地圆满，应当了知以极为分别之分别性圆满九地，如经中说：'善男子，菩萨如是乃至第九地，以无量所知分别智慧'。
关于'极为分别之分别'，其以七种方式分别：极为修习以三句分别，如经中说：'白法极为圆满，积集无边资粮，善摄大福慧资粮'。应当了知此等词句是解说之连接。
以遍及自他利而分别，如经中说：'以大悲获得极为广大'。以清净佛土而分别，如经中说：'善巧于种种世界差别'。以成熟有情而分别，如经中说：'趣入众生界密集流转'。
极为了知，如经中说：'于如来行境起随顺想'，如来行境即是真如。以不知足而分别，如经中说：'具足增上缘力、无畏、不共佛法'。以至地究竟而分别，如经中说：'获得具一切相一切智智地灌顶'。
如是以遍净之地圆满宣说安立第十地后，以获得三摩地圆满而宣说。其中，获得三摩地圆满，应当了知是现前无垢三摩地及其眷属，如经中说：'善男子，菩萨具足如是智慧，获得灌顶地时，现前无垢菩萨三摩地'。无垢即是远离烦恼垢染之义。无需遮障而现前故称为现前。
此复以九种三摩地，应当了知有八种无垢性：善巧语无垢性，如经中说：'趣入法界差别'。亲近无垢性，如经中说：'具菩提心庄严聚'。放光无垢性，如经中说：'一切光明之花'。无所执性，如经中说：'如海心'。证得神通无垢性，如经中说：'如海圆满'。

།ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ནི་མཐའ་ཡས་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་པའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ན་མ་མཁའི་ཁམས་ལྟར་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་ བོ་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་གཞན་དང་། གཞན་མངོན་ པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་པས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་བཞུགས་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཏིང་ངེ་ འཛིན་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་ལྡང་ངོ་། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཁས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྲངས་ མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ནི་སྙེད་པའི་ཐ་མ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཁྱད་པར་དབང་བསྐུར་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་དབང་བསྐུར་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་དབང་བསྐུར་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱ་བ་ཇི་སྙེད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པས་ས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དབང་ བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ནི་སྟན་གང་དང་།ལུས་ཀྱི་ཚད་ནི་ཇི་ཙམ་པ་དང་། འཁོར་གང་དང་། མཚན་མ་གང་བྱུང་བར་གྱུར་པ་དང་། གང་གིས་ཇི་ལྟར་དབང་བསྐུར་བ་དེ་སྟོན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྟན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་སྟེ། ཚད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་མངོན་དུ་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་ སྟོང་གསུམ་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི་གཏོས་དང་མཉམ་པའི་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མཆོག་གི་རང་བཞིན་གྱི་བདག་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མཆོག་གི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ གང་གི་ཕྱིར།རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྲས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །སའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལས་བྱུང་བ་ ཞེས་གསུངས་པའོ།།གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པར་སྣང་བ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་གནས་པ་ནི་ལེགས་པར་གནས་ པའོ།།ལྷའི་དྲི་བསུང་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པས་ཡོན་ཏན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ལྷའི་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆུ་བ་དང་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཻ་ཌཱུརྱ་ཆེན་པོའི་ཆུ་བ་ཅན། ཙནྡན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྙིང་པོ་ཅན།རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཆེན་པོའི་ཟེ་བ་ཅན། འཛམ་བུའི་ཆུའི་གསེར་ལྟར་སྣང་བའི་ལོ་མ་ཅན། འོད་ཟེར་དཔག་ཏུ་མེད་པས་རྒྱས་པའི་ལུས་ཅན་ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྒྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནང་རབ་ཏུ་སྤྲས་པ། རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བ་ མུ་མེད་པས་ཀུན་ནས་ཡོག་པ།སྟོང་གསུམ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙད་ཀྱི་པདྨའི་འཁོར་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

清净佛土无垢性是无边的，以两个缘于真如的词句来显示。因为如同虚空界广大，以及分别一切法之自性而说。由于成熟众生的无垢性，所以说'了知一切众生心行'。由于现见一切现在佛陀各各现前圆满证悟的智慧而圆满证悟无垢性，所以说'菩萨三昧现见一切现在佛陀安住现前'。
于彼等等无量十万三昧现前。他于一切彼等三昧中入定及出定。具足通达三昧，并且体验一切三昧所作。其中无量十万三昧之最后，现前名为'具足一切智智殊胜灌顶菩萨三昧'，所谓具足一切智智殊胜灌顶即是与一切智智平等性的灌顶。
由体验三昧所作而显示圆满三昧。如是获得圆满三昧后显示地位差别，由获得灌顶而显示。其中获得灌顶，应当了知是显示何种座位、身量多大、何种眷属、出现何种相状，以及由谁如何灌顶。
其中座位之相有十种：量之相，因为说'刚一现前即与十万三千大千世界等量'。殊胜自性主相应之相，因为说'出生大宝王莲花'。殊胜自性差别之相，因为说'以一切珍宝庄严'。地之相，因为说'超越一切世间境'。因之相，因为说'从出世间善根所生'。
成就之相，因为说'于幻性境界中圆满成就'。胜义之相，因为说'极善安住法界显现'，极善安住即是善住。超越天界香气的功德之相，因为说'超越天界'。茎及心等自性之相，因为说'具大宝琉璃茎，具无等栴檀王心，具大金刚心藏台，具阎浮檀金色叶，具无量光明遍满身'。
庄严之相，因为说'以一切珍宝内部庄严，以无边珍宝网遍覆，具足与十万三千大千世界微尘数量相等的莲花眷属'。

།ལུས་ཀྱི་ཚད་ཅི་ཙམ་ལ་ཞེ་ན། སྟེན་གྱི་རྐྱེན་དུ་བབ་པའི་ལུས་ཀྱི་དབྱིབས་ལ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་ཀྱང་དེ་དང་འཚམ་ ཞིང་།དེའི་རྐྱེན་དུ་བབ་པར་གནས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་དབང་བསྐུར་བ་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཐོབ་མ་ཐག་དུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨའི་སྟན་དེ་ལ་འདུག་པར་ཀུན་དུ་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཁོར་གང་གི་ནང་དུ་ཞེ་ན། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་ པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨའི་སྟན་དེའི་འཁོར་གྱི་པདྨ་ལ་འདུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨ་དེ་ལ་འདུག་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨའི་འཁོར་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་ པོའི་པདྨ་ཇི་སྙེད་བྱུང་བ་དེ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བསྐོར་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་པདྨ་དེ་དག་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པའི་ལས་ཅན་པདྨ་དེ་དག་ལ་འཁོད་པར་སྣང་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཉིད་ལ་ལྟ་ཞིང་། དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ བཅུ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།མཚན་མ་གང་བྱུང་བར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོད་ཟེར་བྱུང་བ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པའི་ལས་ཅན་དང་། སྦྲོན་པའི་ལས་ཅན་དང་། འགུགས་པའི་ལས་ཅན་ཏེ། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་དེ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་མཉམ་པར་གཞག་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་གཡོ་བར་འགྱུར་རོ།།ངན་སོང་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་སྣང་བས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་མིང་གི་སྒྲ་གྲག་པར་འགྱུར་རོ། །སྤྱོད་པ་མཐུན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་འདུ་བར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷ་དང་། མིའི་རོལ་མོ་གླུ་དང་། རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་། སིལ་སྙན་གྱི་སྒྲ་འབྱུང་བར་ འགྱུར་རོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བྱ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོའི་པདྨའི་གདན་དེ་ལ་འདུག་མ་ཐག་ཏུ་རྐང་པའི་འོག་གི་མཐིལ་གཉིས་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ ཆེན་པོ་མནར་མེད་པ་ཡན་ཆད་སྣང་བར་བྱེད་དོ།།སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྒྱུན་ཆད་པར་བྱེད་དོ། །པུས་མོ་གཉིས་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་པའི་གནས་ ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་དོ།།དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ལྟེ་བ་ཁུང་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ།།རྩིབ་ལོགས་གཡས་གཡོན་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་མིའི་གནས་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །མིའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ལག་པའི་ མཐིལ་གཉིས་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ།བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གནས་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ།

若问身量有多大？是随顺上缘的身形，因为那位菩萨的身量也与之相应，安住于随顺其缘。如经中所说，获得与一切智智无差别、具足灌顶的三昧后，立即显现安坐于大宝王莲花座上。
若问在何等眷属中？是在大宝王莲花座周围莲花上安坐的菩萨眷属中。因为那位菩萨一坐上大宝王莲花座，立即从大宝王莲花座周围出现无数大宝莲花，其上各有菩萨围绕着那位菩萨，这些莲花都具有利益众生的功用，诸菩萨显现安住其上，注视着那位菩萨，且每一位菩萨都能入于十万种三昧。
所说'若有何相出现'是指光明出现。这些光明具有三种作用：利益、照明和摄召。应当了知具足这三种作用。因为那位菩萨与诸菩萨一入定，立即使一切世界无不震动，一切恶趣皆得断绝，一切法界光明遍满，一切世界悉皆清净，一切佛土中名号声遍闻，一切同行菩萨悉皆集会，一切世界中天人的歌乐、音乐声、乐器声皆得响起，一切众生生起安乐，对一切正等正觉佛作不可思议供养承事，也能了知一切如来眷属之坛城。
为何如此？善男子，这是因为那位菩萨一坐上大宝王莲花座，从双足掌下放出十万无数光明，照耀十方乃至无间大地狱的众生，并令一切地狱众生的痛苦悉皆断绝。从双膝放出十万无数光明，照耀十方一切畜生道处，令畜生的痛苦悉皆止息。从脐轮放出十万无数光明，照耀十方一切阎罗世界处，令阎罗世界众生的一切痛苦悉皆止息。从左右胁放出十万无数光明，照耀十方人道处，令人道的痛苦悉皆止息。从双手掌放出十万无数光明，照耀十方天界与阿修罗界处，令天与阿修罗的痛苦悉皆止息。

།ཕྲག་པ་གཉིས་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་ སྟེ།བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་ཡང་ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ། །རྒྱབ་དང་མགུལ་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །ཞི་ བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོའི་ཚུལ་ཡང་ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ།།ཁའི་སྒོ་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ཡན་ཆད་ས་དགུ་པ་ཐོབ་པའི་བར་དག་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཚུལ་ཡང་ ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ།།སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་བདུད་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས་ནས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། དེ་དག་གི་ལུས་རྣམས་སུ་ནུབ་པར་ བྱེད་དོ།།སྟེང་གི་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོ་ལས་སྟོང་གསུམ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུར་ཚང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་འོད་ཟེར་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལ་ལན་བཅུ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འདུག་སྟེ། འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོར་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་འོད་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་རབ་ཏུ་བྱེད་དེ། མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དེ་ལ་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ཡན་ཆད་ས དགུ་པ་ཐོབ་པའི་བར་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བྱས་པས་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ།སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གྱི་ཆར་ཡང་ ཉེ་བར་མི་འགྲོ་སྟེ།གྲངས་དང་། ཆ་དང་། བགྲང་བ་དང་། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། དཔེའི་བར་དུ་ཡང་མི་བཟོད་དོ། །འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་དེ་ལས་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་མེ་ཏོག་ཏུ་གདགས་པ་དང་། སྤོས་དང་། བདུག་པ་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ཕྱེ་ མ་དང་།གོས་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེར་གདགས་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་པས་ལྷག་ཅིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ དབང་གིས་གྲུབ་པ།ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། སྤྲུལ་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ། བཀོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྤྲིན་ཆེན་པོའི་ཆར་ལྟར་མངོན་ པར་འབབ་བོ།།མཆོད་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་འོད་ཟེར་དེ་དག་ཕན་འདོགས་པའི་ལས་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །མཆོད་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་ཤེས་པ་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་ངེས་པའི་ས་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

从两肩放出无数百万道光芒，放出后照亮十方声闻乘者的住处。也成就显现法的门。
从背部和颈部放出无数百万道光芒，放出后照亮十方独觉的住处。也成就寂静三摩地门的方式。
从口门放出无数百万道光芒，放出后照亮十方从初发心直至获得第九地的菩萨。也成就善巧方便智慧的方式。
从眉间白毫放出无数百万道光芒，放出后使十方一切魔的住处黯淡，显现已获得灌顶的诸菩萨，并融入他们的身体中。
从上部最胜支分头顶放出等同三千大千世界无数百万微尘数的光芒，放出后照亮十方如来眷属坛城，环绕世间十次后住于上方虚空，形成大光网坛城，作名为'极明光'的供养承事如来，此供养承事较从初发心直至获得第九地者对如来所作的供养承事，百分之一都比不上，千分之一、百万分之一、亿分之一、百亿分之一、千亿分之一、百千亿万分之一都比不上，乃至数量、部分、计数、因由都无法相比，连比喻都无法形容。
从彼大光网坛城中，十方降下胜过世间一切所系花鬘、香、薰香、花环、涂香、香粉、衣服、伞盖、胜幢、幡幢、珍宝庄严、宝珠等物，以出世间善根资粮力所成就，具足一切功德庄严，以不可思议变化威神力加持，种种庄严大珍宝如大云雨般降注于每一如来眷属坛城中。
所说'若有众生知晓这些供养，一切皆当决定成就无上正等正觉'，应知这些光芒具有利益的作用。
'若有众生知晓这些供养，一切皆当决定成就无上正等正觉'这句话的意思是说他们将决定于决定地。

།རྣམ་གྲངས་གཞན་དུ་ན་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ནི། བྱ་བ་ལ་བག་ཡོད་པར་ལེགས་པར་སྡོམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་། མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་ཀྱང་འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལ་ལན་བཅུ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་ཞབས་ཀྱི འོག་གི་མཐིལ་རྣམས་སུ་ནུབ་པར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ། དབང་བསྐུར་བའི་དུས་ལ་བབ་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་སྦྲོན་པའི་ལས་ཅན་ནི།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་མེད་པ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམ་མཐའ་ཡས་པ་དག་ནས་དེར་ལྷགས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ ཀུན་ནས་བསྐོར་ཏེ།མཆོད་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཉིད་ལྟ་ཞིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་བའི་ས་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་དཔལ་བེའུ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལས་བདུད་ཀྱི་དགྲ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་ བའི་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཅིག་འོད་ཟེར་གྱི་འཁོར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་བཅུ་འབྱུང་སྟེ།བྱུང་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུ་སྣང་བར་བྱས་ནས་ཆོ་འཕྲུལ་མུ་མེད་པ་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཏོ་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་དཔལ་བེའུ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལ་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོད་ཟེར་དེ་དག་དེར་ ནུབ་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སྟོབས་དང་།མཐུ་ཡང་འབུམ་གྱུར་པས་ཀྱང་ལྷག་པར་མངོན་པར་འཕེལ་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་འགུགས་པའི་ལས་ཅན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་མཚན་མ་གང་བྱུང་ནས་དབང་བསྐུར་བའོ་།། །། དཔལ་བེའུ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ནི་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་ག་ན་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།གང་གིས་དབང་བསྐུར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དང་ཕན་ཚུན་ཡེ་ཤེས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་དབང་བསྐུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་མཛོད་སྤུ་དག་ནས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་སྣང་བར་བྱས་ནས། འཇིག་རྟེན་ལ་ལན་བཅུ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་བསྟན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་བསྐུལ། སངས་རྒྱས་ཞིང་རབ་འབྱམ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་བསྐྱོད་དེ། ངན་སོང་ཐམས་ཅད་འཆི་འཕོ་བ་དང་། འགྲོ་བར་སྐྱེ་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱས། བདུད་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པས་རྣམ་པར་སངས་རྒྱས པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདན་ཀུན་དུ་བསྟན་ནས།སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཀོད་པའི་མཐུ་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ས་ཀླས་པ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ། བྱང་ སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་ནས་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་ཏེ།འོད་ཟེར་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོར་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ མགོར་ནུབ་པར་འགྱུར་ཏེ།འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་ཕོག་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་སྔོན་མ་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཐོབ་བོ།

另一种说法是，必定会成为善于约束行为的谨慎者，这是其含义。做了如是供养和承事之后，那些光芒照亮了如来眷属的所有坛城，环绕世间十次后，沉入那些如来应供正等觉的足底。因此，那些如来和菩萨们了知某某广大世界中，具有如是行为的菩萨已到受灌顶之时，这是宣说的作用。
善男子，住于第九地的无量无数菩萨从无边无际的世界前来，围绕着那位菩萨，作大供养，观看那位菩萨，入于十万种三昧。获得灌顶地的菩萨们的吉祥标帜、金刚杵和吉祥相中放出名为'降伏魔敌'的大光明，每道光明又放出百万道眷属光明，照亮十方，示现无量神变。这些光明沉入那位菩萨的吉祥标帜、金刚杵和吉祥相中。
那些光明一沉入，那位菩萨的力量和威力显现增长百倍，这是召请的作用。如是从显现瑞相而得灌顶。所谓吉祥标帜、金刚杵和吉祥相的标记，应知在诸菩萨心间。
若问由谁灌顶？由与该菩萨智慧平等的菩萨们如实摄受，以及诸如来的光明灌顶。善男子，其后诸如来应供正等觉从眉间放出名为'具一切智智现证'的光明，每道光明又放出百万道眷属光明，照亮十方一切世界无余，环绕世间十次，示现如来大神变，唤醒众多亿万百千菩萨，震动一切广大佛土六种震动，止息一切恶趣的死亡和转生，使一切魔宫黯然失色，示现一切如来现证圆满菩提的佛座，显示一切佛陀眷属坛城的威力，照亮遍及法界、等同虚空界的一切世界后返回，环绕所有菩萨眷属坛城上空，示现大庄严，那些光明沉入该菩萨的最胜肢分头顶。
其眷属光明则如是沉入诸菩萨头顶，那些光明一触及，那些菩萨即获得先前未得的一万种三昧。

།འོད་ཟེར་དེ་དག་ཀྱང་དུས་གཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཡན་ལག་གི་མགོ་ལ་འབབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བ་ཞེས་བྱའོ།།སྟོབས་བཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གྲངས་སུ་འགྲོའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་དབང་བསྐུར་ཞེ་ན། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་ཐུ་བོ་ལྟ་ བུར་ཏེ་།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་ཐུ་བོ་ཆེ་གཞོན་ནུ་བཙུན་མོ་དམ་པ་ལ་བཙས་པ། རྒྱལ་པོའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་ལྷའི་གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསེར་གྱི་ཁྲི་བཟང་པོའི་ སྟེང་དུ་བཞག་སྟེ།སྟེང་ནས་བླ་རེ་བྲེས་ཤིང་གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་དང་རོལ་མོའི་བཀོད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་ཆུ་བླངས་པ་དེ་གསེར་གྱི་བུམ་པས་བཅུས་ཏེ། ཆུ་དེས་གཞོན་ནུའི་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་ན་དེ་དབང་བསྐུར་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་རིགས་སྤྱི་བོ་ ནས་དབང་བསྐུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་སྟེ།དགེ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འཐོབ་བོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་དབང་བསྐུར་མ་ཐག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་ ཀྱི་དབང་བསྐུར་བས་དབང་བསྐུར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ།སྟོབས་བཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གྲངས་སུ་འགྲོའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ནི་གང་གི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་རྩོམ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོར་དབང་ བསྐུར་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དབང་བསྐུར་བ་དང་དུས་མཉམ་དུ་ས་འདི་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དབང་བསྐུར་ཞིང་ཡོན་ཏན་དང་། ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།། །། དེ་ལྟར་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པས་ས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྣམ་པ་ལྔས་ཆེ་བ་ཉིད་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་སྟོན་ཏེ། ཆེ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། གཟུངས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། མངོན པར་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་དག་ནི་དོན་རྣམ་པ་ལྔ་དང་འབྲེལ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་དོན་དང་འབྲེལ་བ་དང་། སེམས་ལ་དབང་བའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་དང་། དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཙམ་ལ་ རག་ལས་པའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་དང་།འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་རྗེས་འཇུག་པ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་འབྲེལ་པའོ། །ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་བདུན་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་ བ་ཉིད་དང་།སྤྲུལ་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། གསང་བའི་གནས་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། སྐལ་བ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ལམ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་དོ་། ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་གཅོད་ནུས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་ལ་གནས་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་ནུས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གསུམ་པ་ནི་དེ་ཉིད་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བྱེད་ནུས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །བཞི་པ་ནི་སྤྲུལ་པ་དང་བྱིན་གྱི་རླབས་དེ་གཉི་ག་ལ གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ།།ལྔ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པར་སྐྲག་པ་བསལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དྲུག་པ་ནི་ཚེའི་འདུ་བྱེད་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་། གཏང་བ་ལ་དབང་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །བདུན་པ་ནི་གཉེན་པོ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་ བྱས་པའོ།

那些光芒同时降临在这位菩萨的头顶枝节上，这位菩萨被称为'现前灌顶于真实圆满佛陀境界'。完全圆满十力之后，即进入真实圆满佛陀之数。
若问如何灌顶？就如转轮王的太子一般。善男子，譬如转轮王的长子，由贵妃所生，具足王者之相，转轮王让他坐在珍贵天象上的精美金座上，上悬天盖，并以幢幡、音乐等作广大庄严，从四大海取水，用金瓶盛之，以此水灌顶于太子头顶，灌顶完毕即称为'王族灌顶之王'。圆满十善业道后，即获得'转轮王'之名。
善男子，如是菩萨也是一样，一旦被诸佛世尊以智慧灌顶，即称为'获得灌顶'。圆满十力后，即进入真实圆满佛陀之数。善男子，这就是为何说许多亿百千菩萨开始获得菩萨大智慧灌顶。
与灌顶同时即安住于此地。由于如是获得灌顶，功德与智慧无量增长，故称为'安住于法云菩萨地'。
如是宣说获得灌顶而安立诸地后，以五种殊胜性说明具足究竟殊胜。五种殊胜性是：智的殊胜性、解脱的殊胜性、三昧的殊胜性、陀罗尼的殊胜性、神通的殊胜性。
应知这些与五种义相关：与现证所知真实义相关、与心得自在义相关、与一切事业成就仅依发心而成就义相关、与随顺尽未来际利益众生义相关、与成熟众生能力义相关。
智的殊胜性应知有七种：证得智的殊胜性、变化智的殊胜性、加持智的殊胜性、微细趣入智的殊胜性、秘密处智的殊胜性、根机趣入智的殊胜性、道路趣入智的殊胜性。
其中第一是能断除对一切智性的疑惑之力。第二是安住其中能现前成就之力。第三是能如是如是作用之力。第四是于变化与加持二者无二智慧普遍生起之力。第五是为未成熟众生除去恐惧之力。第六是于寿行加持与舍离得自在之力。第七是宣说对治之力。

།དེ་ལ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཤེས་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གང་དག་བྱུང་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་ཞིང་། འགག་པས་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཁམས་གསུམ་གང་དུ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གང་དག་དང་། སེམས་གང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཤིང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་དག་མི་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་པས་དང་། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཇི་ཙམ་པ་དང་། དམ་པ་དང་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་གང་གིས དང་།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་མ་ཐོབ་པ་དང་། ཐོབ་པ་དང་ལྟ་བའི་ཉེས་པ་གང་གིས་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་མི་ཐོབ་པ་དང་། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་། ལྡོག་པ་གང་དག་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རིག་པར་ བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། འདོད་པའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཡང་དག་པར འགྲུབ་པ་དང་།ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁམས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་ རྟེན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་དང་།འཆགས་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། མདོར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་ཅིང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བས་བརྟག་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་སྤྲུལ་པ་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་སྤྲུལ་པ་ལ སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་བློས་གོང་དུ་སེམས་ཅན་སྤྲུལ་པའི་ལས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པས་བྱས་པའི་སྤྲུལ་པ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པའི་སྤྲུལ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ ཁམས་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་། ཉན་ཐོས་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྲུལ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་སྤྲུལ་པ་དང་། སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོག་པ་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པའི་སྤྲུལ་པ་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་སྤྲུལ་པ་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་པའོ། །སྤྲུལ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ རྣམས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།

应当了知，正确成就的智慧即是缘起智慧。也就是说，应当以分别了知：由哪些有支的生起而成杂染，由灭而成清净；三界中的何处，哪些有情，何种心成杂染及清净；不知与了知有为法和无为法；如虚空般广大的境界；正法与非正法的教说；未得涅槃与已得涅槃；外道由何等见过而不能证得涅槃；器世间的生起与坏灭；三乘的正确成就。
善男子，因为住于此法云地的菩萨，如实了知法界的真实性，即如实通达欲界的正确成就、色界的正确成就、无色界的正确成就、有情界的正确成就、识界的正确成就、有为界与无为界的正确成就、虚空界的正确成就、正法与非正法教说界的正确成就、涅槃界的正确成就，以及见惑烦恼的正确成就。
如实了知世界的坏灭与形成的正确成就、声闻行的正确成就、缘觉行的正确成就、菩萨行的正确成就，以及如来力、无畏、独觉法、色身、法身的正确成就，具一切相的一切智智的正确成就，现证菩提、转法轮、示现涅槃的正确成就。总之，如实通达趣入一切法及其分别观察的正确成就。
关于变化智，应当以众生变化等差别来了知。因为具有如是智慧的菩萨如实了知上述众生变化业，即如实通达烦恼所作的变化、见解所成的变化、世界的变化、法界的变化、声闻的变化、缘觉的变化、菩萨的变化、如来的变化，以及对一切变化的分别即是无分别性。
其中，烦恼和见解的变化是指显示烦恼和见解的变化。法界的变化是趣入安立诸法。对这一切变化的观察皆如实了知其为无分别性。

།དེ་ལ་བྱིན་གྱི་རླབས་ཞེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་སངས་རྒྱས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཆོས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། དགེ་འདུན་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། ལས་ སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་།ཉོན་མོངས་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། དུས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། སྨོན་ལམ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། མཆོད་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། སྤྱོད་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། བསྐལ་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཡང་ཡང་དག་ པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།མདོ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་ པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆ་ཕྲ་རབ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ།སྤྱོད་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། བལྟམས་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་ པའི་མཁྱེན་པ་དང་།མངོན་པར་འབྱུང་བ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། ཚེའི་ཚང་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་ པ་དང་།ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དང་། བསྟན་པ་གནས་པ་ལ་ཆ་ཕྲ་བ་འཇུག་པའི་མཁྱེན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མདོ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྣམ་ པར་འཕྲུལ་པ་ནི་གོམ་པ་བདུན་པོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།གསང་བའི་གནས་ཤེས་པ་ནི་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གསང་བའི་གནས་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐུའི་གསང་བ་དང་། གསུང་གི་གསང་ བ་དང་།ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་དང་། དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་གསང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུང་བསྟན་པ་གསང་བ་དང་། སེམས་ཅན་བསྡུ་བ་དང་། ཚར་གཅད་པ་གསང་བ་དང་། ཐེག་པ་ཐ་དད་པ་གསང་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་དང་། དབང་པོ་ རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གསང་བ་དང་།ལས་སུ་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པ་གསང་བ་དང་། སྤྱོད་པ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། རང་བཞིན་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་གསང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མདོ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་ དུ་རིག་པར་བྱའོ།།བསྐལ་པ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་ནི་དེ་བསྐལ་པ་ལ་འཇུག་པ་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། སྐད་ཅིག་ ལ་བསྐལ་པ་དང་།བསྐལ་པ་ལ་སྐད་ཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། བསྐལ་པ་ལ་བསྐལ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བསྐལ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བསྐལ་པར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བཅས་པའི་བསྐལ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་མེད་པའི་བསྐལ་པར་ཡང་དག་པར་ གཞོལ་བ་ཉིད་དང་།སངས་རྒྱས་མེད་པའི་བསྐལ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བཅས་པའི་བསྐལ་པར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ལ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། འདས་པ་ལ་མ་འོངས་པ་དང་། འདས་པ་ལ་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བསྐལ་པར་ཡང་ དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་།བསྐལ་པ་རིང་པོ་ལ་བསྐལ་པ་ཐུང་ངུར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། བསྐལ་པ་ཐུང་ངུ་ལ་བསྐལ་པ་རིང་པོར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དང་། བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མིང་དུ་བཏགས་པར་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།མདོ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།

关于'加持'的含义，为什么呢？因为他如实通达佛陀的加持，如实通达法的加持、僧伽的加持、业的加持、烦恼的加持、时间的加持、愿的加持、供养的加持、行为的加持、劫的加持、智慧的加持，如是经中所说当如是了知。
其中智慧加持即应了知为一切智智。
关于了知细微差别，即如来、应供、正等觉诸佛的细微差别智，即：了知行为细微差别智、了知死亡与投生细微差别智、了知诞生细微差别智、了知神变细微差别智、了知出家细微差别智、了知现证菩提细微差别智、了知转法轮细微差别智、了知寿命加持细微差别智、了知涅槃细微差别智、了知教法住世细微差别智，如是一切皆如实通达，如是经中所说当如是了知。
其中神变即应了知为七步等。
关于了知秘密处，即如来、应供、正等觉诸佛的秘密处，即：身密、语密、意密、观察时与非时之密、授记菩萨之密、摄受众生与降伏之密、种种乘之密、众生行为与根器差别之密、趣入事业之密、行为与现证菩提及通达自性之密，如是一切皆如实通达，如是经中所说当如是了知。
关于了知劫的趣入，即趣入诸劫，即：于一劫趣入无数劫、于无数劫趣入无数劫、于刹那趣入劫、于劫趣入刹那、于劫趣入非劫、于非劫趣入劫、于有佛劫趣入无佛劫、于无佛劫趣入有佛劫、于过去未来趣入现在、于过去趣入未来、于过去趣入现在之劫、于长劫趣入短劫、于短劫趣入长劫、于一切劫趣入名言，如是一切皆如实通达，如是经中所说当如是了知。

།དེ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མོས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཚུན་མིང་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་ ཤེས་པ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་།ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པ་དང་། མཐོ་རིས་ལ་མོས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དཔྱོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱིས་ པའི་ལམ་གྱི་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་།རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། ཞིང་གི་ཚོགས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་དང་། སེམས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་།སྣརེལ་ཞིར་སྤྱོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། མཐུན་པའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། བསམ་དུ་རུང་བ་དང་། བསམ་དུ་མི་ རུང་བ་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་རུང་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་མི་རུང་བའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་ བྱ་བ་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྣམ་པར་མཁྱེན་པར་བྱ་བའི་སྤྱོད་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཁྱེན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་ཡངས་ཤིང་ཚད་མེད་པས་ས་འདི་ ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ།མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་རྣམ་པ་བདུན་བསྟན་ནས་རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ ཡུལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འདི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང་། འགྲོ་བ་མཐའ་ ཡས་པར་སྨོན་ནས་ཤེས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར།སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྣམ་པར་དག་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་ པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དངོས་པོ་ཅི་འདོད་དགུར་བསྒྱུར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། སྒོ་ཀུན་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་གཟུངས་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅད་པའི་གཟུངས་ནི་གང་ གི་ཕྱིར།འཁོར་ལོ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དུས་གསུམ་གྱི་བསྐལ་པ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དུས་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་ཤེས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ལུས་མེད་ཅིང་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་རྒྱས་པར་འགེངས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

应当了知，正确趣入即是对平等性的胜解，于一切劫中互相名称正确趣入即是完全了知。其中了知趣入是就凡夫地的自在而言，以及我慢行为、对天界的胜解、分别观察的自在而言。如来应供正等正觉诸佛的趣入智慧是指：了知愚者道的趣入、了知微尘之尘的趣入、了知圆满证悟刹土聚集的趣入、了知圆满证悟有情身心的趣入、了知一切随顺圆满证悟的趣入、了知显示一切调柔行的趣入、了知显示一切随顺行的趣入、了知显示一切不随顺行的趣入、了知显示可思议与不可思议、世间所能了知与不能了知诸行的趣入、了知显示声闻所应了知、缘觉所应了知、菩萨所应了知、如来所应遍知诸行的趣入，如实通达了知这一切。
佛子，如是诸佛世尊以广大无量智故，住此地菩萨的了知趣入亦是无量，如经中所说当如是了知。如是宣说了七种智慧殊胜后，宣说解脱殊胜。其中解脱殊胜就神通境界的自在而言，即是佛子，如是具足此菩萨地的菩萨，获得名为'不可思议菩萨解脱'。
于无边世界及众生发愿后无碍智慧，即是所谓'无障'。了知世间、出世间有学、无学声闻等解脱智慧，即是所谓'分别清净'。随意转变诸事物，即是所谓'普门显现'。法陀罗尼，即是所谓'如来藏'。降伏他论的陀罗尼，即是所谓'具无碍轮'。如意加持三世劫，即是所谓'随顺三世'。了知一切法缘起的一切相，即是所谓'具法界心要'。无身而以光明遍满，即是所谓'解脱轮显现'。

།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དུ་མའི་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ ཅིག་ཅར་ཤེས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པར་ཡང་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཡུལ་མ་ལུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐོབ་སྟེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་བཅུ་པོ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འབུམ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཟུངས་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། གཟུངས་འབུམ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་གང་གི་ཕྱིར། མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་འབུམ་དག་གི་བར་དུ་འཐོབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་སོང་བས་ས་བཅུ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། སའི་ངེས་པའི་ཚིག གིས་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་སའི་ངེས་པའི་ཚིག་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཐོབ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ས་འདི་པའི་ལུས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་ཁྱབ་པ་དང་། ཆོས་དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྡུལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། དགའ་ལྡན་གྱི་ གནས་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་སེམས་ཅན་སྒྲོལ་བ་སྟེ།སྤྲིན་གྱི་ཆར་གྱིས་ལོ་ཏོག་སྒྲོལ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་དྲན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་སྟོན་པ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་བློ་དང་། ཚད་མེད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་དྲན་པ་ ལ་མཁས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།འཛིན་པའི་ནུས་པ་དེ་མང་པོ་དང་། ཆ་ཕྲ་བ་དང་མྱུར་དུ་འཛིན་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པ་དག་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་བཟོད་དོ།།ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ། །བདག་གིར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱ་མཚོས་སྤྲིན་ལས་ཆུའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཕབ་པ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་མ་གཏོགས་པར་ སའི་ཕྱོགས་གཞན་གྱིས་བཟོད་པའམ།ཡང་དག་པར་བླང་བའམ། བདག་གིར་བྱ་བའམ། ཡང་དག་པར་གཟུང་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་ལ་འཇུག་པ་གང་དག་ཡིན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་ སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་།ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། ས་དང་པོ་ནས་བཟུང་སྟེ། ས་དགུ་པའི་བར་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཟོད་པའམ། ཡང་ དག་པར་བླང་བའམ།བདག་གིར་བྱ་བའམ། ཡང་དག་པར་གཟུང་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཟོད་དོ། །ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ། །བདག་གིར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མང་པོ་འཛིན་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཕྲ་བ་འཛིན་པའོ། །སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱུར་དུ་འཛིན་ པའོ།།ཆོས་ཐོས་པ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་དང་། ལས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེ་ན། སྣང་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་སྨོས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་སྨོས་ པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་ལྟར་ན་ལས་ཀྱིས་ཤེ་ན། སྤྲིན་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆར་འབེབས་པའི་ཕྱིར་རོ།

应当了知这是就同时了知诸世界众生之心而言。因为获得了名为菩萨解脱无余境界，如佛子，如是住于此第十地菩萨，获得彼等十种菩萨解脱门等无量无数百千解脱门。
三摩地之殊胜性是因为如是说有百千三摩地。陀罗尼之殊胜性是因为说有百千陀罗尼。神通之殊胜性是因为说获得乃至百千神通成就。
如是已达殊胜性之究竟后，宣说第十地之安立，以地之语义而说。
其中地之语义应知如云之法有三种：以所得之法遍满此地行者如虚空之身故为遍满，以彼法令诸众生烦恼尘垢寂灭，以及如欲界天处等次第解脱众生，如云雨解脱庄稼。
其中所谓'善巧忆念'是为下文显示受持之因，因为说'彼具有如是智慧之心，及随顺无量之善巧忆念'。
显示受持之力有多、细微及迅速，因为说'彼于十方无量诸佛世尊之大法光明、大法明照、无量大法云，于一刹那、一瞬间、一须臾能忍受、正受、摄受、正持。佛子，譬如海龙王降下云中大水聚，除大海外，其他地方难以忍受、正受、摄受、正持。佛子，如是诸如来之入如来秘密，即大法光明、大法明照、大法云等，一切众生、声闻、缘觉，以及从初地乃至住于第九地之诸菩萨，皆难以忍受、正受、摄受、正持，唯有住于此法云地菩萨，能忍受、正受、摄受、正持彼等一切'。
其中'无量诸佛世尊之无量大法光明'是受持多法。'入如来秘密'是受持细法。'于一刹那、一瞬间、一须臾'是迅速受持。
所闻之法亦以自性及业而显示。云何以自性？以成为光明故说闻所成慧及思所成慧，以成为明照故说修所成慧。云何以业？如云降下正法雨于他众故。

།མོས་པའི་སྒོ་ནས་བཟོད། ཚིག་འབྲུ་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པར་ལེན། དོན་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་བདག་གིར་བྱེད། དེ་གཉིས་ཀ་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།རྒྱ་མཚོ་ནི་དང་བར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོའི་སྒོ་ནས་བཟོད། གོ་སྐབས་འབྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པར་ལེན། དེ་ནས་གཞན་པའི་ཆུའི་གྲངས་འགྲིབ་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་བདག་གིར་བྱེད། སྤྱད་པའི་འོས་མ་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་རིག་ པར་བྱའོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་ཀླུའི་དབང་པོ་ཆེན་པོ་གཅིག་གི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ཡང་བཟོད་དོ། །ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ། །བདག་གིར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ། །ཀླུའི་དབང་པོ་ཆེན་པོ་གཉིས་དང་གསུམ་ནས་དཔག་ཏུ་མེད་ པའི་བར་དག་གི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་དག་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་བཟོད་དོ།།ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ། །བདག་གིར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པར་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་།ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་བཟོད་དེ། ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ། །བདག་གིར་བྱེད་ དོ།།ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ། །སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཉིས་དང་གསུམ་ནས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་དག་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དག་དང་། མཚུངས་པ་མེད་པ་དག་དང་། མཐའ་ཡས་པ་དག་དང་། མུ་མེད་པ་དག་དང་། མཚམས་མེད་པ་དག་ དང་།གཞལ་དུ་མེད་པ་དག་དང་། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་དང་། གྲངས་མེད་པ་དག་དང་། བགྲང་བ་ལས་འདས་པའི་བར་དག་གི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་རྣམས་བཟོད། ཡང་དག་པར་ལེན། བདག་གིར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་ ཏེ།དེའི་ཕྱིར་ས་འདི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱའོ།

以信解的方式忍受，以持诵文字的方式正确领受，以领会义理的方式纳受，应当了知以这两者都持有的方式而正确执持。
大海以澄清事物的方式忍受，以开启机会的方式正确领受，然后以减少其他水量的方式纳受，以不适合受用的方式而正确执持。
善男子，譬如大海，能忍受一位大龙王的大云，能正确领受，能纳受，能正确执持。对于二位、三位乃至无量大龙王的大云，也能在一刹那、一须臾、一瞬间忍受，正确领受，纳受，正确执持。为什么呢？因为大海无量宽广之故。
善男子，如是安住于此菩萨法云地的菩萨，也能在一刹那、一须臾、一瞬间忍受一位如来的大法光明、大法显现、大法云，能正确领受，能纳受，能正确执持。在一刹那、一须臾、一瞬间，对于二位、三位乃至无量、不可思议、无与伦比、无边、无际、无间、不可量、不可说、无数、超越计数的如来的大法光明、大法显现、大法云，都能忍受，正确领受，纳受，正确执持。
因此，此地称为法云地。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་བཟོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་ལེན་པ་དང་། བདག་གིར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་དག་བགྲང་པར་ནུས་སམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས པ་འདི་སྙེད་ཅིག་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་།ཆོས་ཀྱི་གསལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་བཟོད། ཡང་དག་པར་ལེན་། བདག་གིར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏོ་ཞེས་གྲངས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བགྲང་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དཔེ་བསྟན་པར་བྱའོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་ བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ།དཔེར་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པའི་ཚུལ་དུ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ལས་སེམས་ཅན་གཅིག་ཅིག་ཐོས་པ་འཛིན་པའི་ གཟུངས་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་འདི་ལྟ་སྟེ།དཔེར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་པདྨའི་བླ་མའི་དགེ་སློང་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིམ་གྲོ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཐོས་པ་ འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཏེ།སེམས་ཅན་གཅིག་པོ་དེ་ཐོས་པ་ལ་མཁས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིང་། སེམས་ཅན་གཅིག་པོ་དེ་ཅི་འདྲ་བར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ལྡན་པར་གྱུར་ལ། གཅིག་གིས་གང་བཟུང་བ་དེ་གཉིས་པས་བཟུང་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཐོས་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཚད་མེད་པ་མང་བ་ཡིན་ནམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་སེམས་ཅན་དེ་དག གིས་ཐོས་པ་ལ་མཁས་པ་དེ་དག་ནི་མང་སྟེ་ཚད་མེད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཁྱོད་མོས་པར་བྱའོ། །ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་། གསལ་བ་དང་། སྤྲིན་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དུས་གསུམ་གྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་བཟོད། ཡང་དག་པར་ལེན། བདག་གིར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་། གསལ་བ་དང་། སྤྲིན་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ ལ་མཁས་པ་དེ་ལ།ཐོས་པ་ལ་མཁས་པ་སྔ་མ་དེས་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། གྲངས་དང་། ཆ་དང་། བགྲང་བ་དང་། དཔེ་དང་རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། བསྐྲུན་པ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཡང་མི་བཟོད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྔ་མ་དག་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དེ་དག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཡང་དག པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་།དེ་དག་པས་ཀྱང་ཆེས་མང་ཞིང་། ཚད་མེད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་། གསལ་བ་དང་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དུས་གསུམ་གྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་ བཟོད།ཡང་དག་པར་ལེན། བདག་གིར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཛིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ན་ས་འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དུས་གསུམ་གྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་བརྗོད་པའི་གཞི་གསུམ་གྱི་མཛོད་དོ།

菩萨解脱月说道：'善男子，菩萨在一刹那、一瞬间、一须臾之间，能从如来处领受、容纳、接受多少广大法光、广大法明和广大法云？能否计数？'
菩萨金刚藏说道：'善男子，菩萨在一刹那、一瞬间、一须臾之间，从如来处所领受的广大法光、广大法明和广大法云，以及所容纳、接受和领会的数量，实难以计数。然而我可以举例说明。'
'善男子，譬如十方世界中不可说亿万百千佛刹土微尘数量的世界中所有众生，其中一个众生获得闻持陀罗尼，就像世尊如来应供正等正觉金刚莲花上师比丘大胜王如来那样，成为如来们的侍者和声闻大众中闻持第一。'
'这一众生具有如此殊胜的闻法智慧力，而所有世界中的一切众生也都同样具足这样的能力，若第二位众生能领受第一位众生所领受的，善男子，你认为如何？这些众生的闻法智慧是否无量广大？'
菩萨解脱月说道：'善男子，这些众生的闻法智慧确实无量广大。'
菩萨金刚藏说道：'善男子，你应当信解。应当了知，住于此法云地的菩萨，在一刹那、一瞬间、一须臾之间，从一如来处所领受的法光、法明和名为三世法界藏的广大法云，他能容纳、接受并领会。'
'相比于前述闻法智慧，此菩萨在领受法光、法明和广大法云的智慧，前者连百分之一都比不上，千分之一、十万分之一、百万分之一、千万分之一、亿分之一、百千亿分之一都无法相比，乃至算数、比喻、因缘都无法形容，连略举都不能。'
'如同从一如来处所领受一样，从十方世界前述微尘数量的圆满佛陀处，乃至更多无量的如来处，菩萨在一刹那、一瞬间、一须臾之间，都能领受、容纳、接受名为三世法界藏的法光、法明和广大法云。因此，此地称为法云地。'
'其中所说三世法界藏中的法界，即是三种所诠基的藏。'

།སྤྲིན་དང་། འབྲུག་སྒྲ་དང་། གློག་ལ་སོགས་པ་ དང་འདྲ་བས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་རང་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་བསྒྲགས་ བའི་འབྲུག་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་།རིག་པ་དང་མི་འཇིགས་པའི་གློག་འགྱུ་བ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་དྲུང་གིས་ཤིན་ཏུ་བསྐྱོད་པ་བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་དྲ་བ་སྟུགས་པོ་ཆེན་པོས་ཀུན་དུ་ཁེབས་པ། ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྤྲིན་འཁྱིལ་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ། ཆོས་ཀྱི་ སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲོགས་པ།སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲོགས་པ། བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཤིན་ཏུ་ཚར་གཅོད་པ་ཀུན་ནས་བསྡུས་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྔ་མ་དེ་དག་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་ པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་འབུམ་དེ་དག་རྒྱས་པར་བཀང་ལ།དེ་དག་པས་ཀྱང་ཆེས་མང་ཞིང་ཚད་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་རྒྱས་པར་བཀང་སྟེ། དགེ་བའི་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་གྱི་ཆར་ཆེན་པོས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་མི་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྡུལ་དང་།མེ་ལྕེ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ན་ས་འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ནི་རླུང་ལྟ་བུའོ། །འཁོར་བ་ན་ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ ཀྱི་ཀློང་འཁྱིལ་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ནི་ཀློང་འཁྱིལ་བ་ལྟ་བུའོ།།ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆར་འབབ་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟ་བུ་སའི་ངེས་པའི་ཚིག་གིས་འདིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས་མཐུ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། བླ་ན་ཡོད་པས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་མཐུ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། བླ་ ན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་གནས་དང་།གཞི་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་མཐུ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་མཐུ་ལས་བལྟས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུ་ ལས་བལྟས་ཏེ་བླ་ན་ཡོད་པའོ།།དེ་ལ་གནས་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། རྒྱ་མཚོ་ལྟར་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་སྟེ་སྔར་བསྟན་པའོ། །གཞི་ནི་ཕྱི་ རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ས་ལ་སོགས་པ་དང་།ནང་གི་རང་གི་ལུས་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ན་ཡང་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ན་བཞུགས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། འཕོ་བ་དང་། གཤེགས་པ་དང་། ལྷུམས་ན་བཞུགས་པ་དང་། བལྟམས་པ་དང་། མངོན་པར་འབྱུང་བ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། བསྐུལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་ས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་དེ བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་།གདུལ་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དེ་དག་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་པས་ཀྱང་ཆེས་མང་བའི་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བར་དག་ན་ཡང་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ན་བཞུགས་པ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་ས་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་།གདུལ་ བྱ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་དང་སྤྲུལ་པའོ།

应当理解为如同云、雷声、闪电等相似，复次善男子，住于此法云地的菩萨，以自愿力增上，生起慈悲心和大悲心，宣说大法光明的雷声轰鸣，以神通、明咒和无畏的闪电游动，以大光明照耀，以广大福德智慧云网遍覆一切，示现种种身云盘旋，发出大法音声，宣说空性、无相、无愿的大法音声，彻底降伏魔众。
在一刹那、一瞬间、一须臾间，遍满十方世界中前述微尘数那么多的亿万世界，乃至遍满更多无量无数的亿万世界，以善法甘露流注的大雨，随众生意乐，息灭一切众生无始以来由无明所生的烦恼尘垢和火焰。因此此地名为法云地。
此中大光明生起如风，示现轮回中种种身形的盘旋如云漩涡，发出大法音声如雨声。如是以地的词义解释此地的安立后，以无上力和有上力来说明。其中无上力和有上力应当了知有六种：处所、所依、自相、成办事业、令满足、广大性。
其中此力相对其他众生的力而言是无上的，相对如来的力而言是有上的。其中处所有四种：不可思议解脱、如海三昧、具足成就智慧的陀罗尼、神通作业。所依是外在的地等事物和内在的自身事物。
复次善男子，住于此菩萨法云地的菩萨，即便在一个世界中，从住兜率天宫乃至示现降生、入胎、诞生、出家、证得圆满菩提、劝请、转大法轮、示现大般涅槃等一切如来事业，都能随众生意乐和所化机而加持。
如是从二世界乃至遍满如前所说微尘数那么多的无量亿万世界中，从住兜率天宫乃至大般涅槃等一切如来事业，都能随众生意乐和所化机而加持。其中自相有二种：身等转变和化现。

།ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དོག་པ་དང་ཡངས་པར་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་དང་། གཞན་དུ་འགྱུར་ བར་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་དང་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བརྒྱན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །འདོད་ན་དོག་པ་ནི་ཡངས་པ་ཉིད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །ཡངས་པ་ནི་དོག་པ་ཉིད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། ། དེ་བཞིན་ཐ་གྲུ་ཆེ་བ་ དང་།རྒྱ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། ཕྲ་བ་དང་། རགས་པ་དང་། ཚོལ་བ་དང་སྟེང་གཡོགས་མེད་པ་དང་། གཞི་ཕྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་དང་དེར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །འདོད་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ གཅིག་ལ།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁོར་ཡུག་དང་། མཚོ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་གཅིག་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དེ་ཡང་མི་སྐྱེ་ལ། བྱ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་གཅིག་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་དང་། གསུམ་དང་། བཞི་དང་། ལྔ་ནས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཁོར་ཡུག་དང་། མཚོ་དང་བཅས་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དེ་ཡང་མི་སྐྱེ་ལ། བྱ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་བཀོད་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །འདོད་ན་འཇིག རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་གྱི་བཀོད་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ།།འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་གི་བཀོད་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཉིས་སུ་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་དག་ཏུ་ཡང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་ ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་བཀོད་དེ།སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་ཏུ་འགོད་དེ། སེམས་ཅན་ རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ།།འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་ན་འཁོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྲ་ཙམ་གྱི་ཁྱོན་གཅིག་ལ་འགོད་དེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །འདོད་ན་སྐྲ་ཙམ་གྱི་ཁྱོན་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་བཀོད་པ་གཅིག་ཀུན་དུ་ སྟོན་ཏོ།། འདོད་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་བཀོད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བར་དག་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འོག་ནས་འདོད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསམ་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་བརྒྱན་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །རང་གི་ལུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ།།བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ནི་མཆོད་པའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ། ། ལུས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལག་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །ལག་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་དོ། །ལག་པ་རེ་རེས་ཀྱང་མེ་ཏོག་གི་ཕུར་མ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་འཐོར་རོ། །མེ་ཏོག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྤོས་དང་། ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། ན་བཟའ་དང་། གདུགས་དང་། རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་རྣམས་དང་། བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ།

应当知道完全转变有三种：狭窄与广大的完全转变、转为他物的完全转变、以及由于加持一切众生庄严等的完全转变。因为获得如是智慧力，并具足极为观察的智慧和神通，若欲则可加持染污的世界成为清净，加持清净的世界成为染污。若欲则可加持狭窄成为广大，加持广大成为狭窄。
如是，四方形的、广大的、无量的、微细的、粗大的、有盖无盖的、平坦的等一切世界，皆可随胜者意愿加持成为彼彼形态。若欲则可加持一微尘中具足一切世界及其围山大海，而彼微尘亦不增长，且能显现彼等作用。在一微尘中加持二、三、四、五乃至不可说世界及其围山大海，而彼微尘亦不增长，且能显现彼等作用。
若欲则于一世界中显现二世界的庄严。若欲则显现乃至不可说世界的庄严。若欲则将一世界的庄严显现于二世界中。若欲则显现于乃至不可说世界中。若欲则将不可说世界中所有众生安置于一世界中，而众生亦无损害。若欲则将一世界中所有众生安置于不可说世界中，而众生亦无损害。
若欲则将不可说世界中所住众生安置于一发端，而众生亦无损害。若欲则于一发端显现一切诸佛刹土庄严。若欲则显现诸佛刹土乃至不可说庄严。如是，下文说：'若欲则随众生意愿加持庄严色身处所，加持自身成为如来身'等，如经中所说。
成办事业即通过供养积累菩提资粮。因为若欲则于不可说世界中有多少微尘，即能在一刹那、一须臾、一瞬间化现尔许身。于每一身亦显现尔许手。以彼等手供养十方诸佛。每一手皆向诸佛世尊散掷恒河沙数花束。如是花，香、花鬘、涂香、衣服、伞盖、胜幢、幡幢等一切庄严亦复如是。

།ལུས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་མགོ་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཅིང་། མགོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལྕེ་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ། ལྕེ་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་བསྔགས་པ་བརྗོད་དོ།།སེམས་བསྐྱེད་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུ་ཁྱབ་པར་འགྲོ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཚད་མེད་པ་ནས། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་བཀོད་པའི་བར་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དུས་གསུམ་ གྱི་ལུས་ཚད་མེད་པ་ཡང་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ།རང་གི་ལུས་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་ཚད་མེད་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་དང་། འཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ལུས་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་འབྱིན་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་གནོད་པ་མི་བྱེད་དོ། །འདོད་ན་རྒྱ་མཚོའི་མཐར་ཐུག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆུའི་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ། དེར་ཡང་པདྨ་ཆེན་པོར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །པདྨ་ཆེན་པོ་དེའི་འོད་ཀྱི་བཀོད་པས་ཀྱང འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མུ་མེད་པ་རྒྱས་པར་གང་བར་བྱེད་དེ།དེ་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་ཆེན་པོ་ཀུན་དུ་སྟོན་པས་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །རང་གི་ལུས་ལ་ཕྱོགས་བཅུའི་ནོར་བུ་དང་། གློག་དང་། ཟླ་བ་དང་། ཉི་མའི་འོད་ བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ནས།འོད་དང་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །ཁའི་དབུགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་རེ་རེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་གཡོ་བར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འཇིགས་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རླུང་གིས་འཇིག་པ་དང་། མེས་འཇིག་པ་དང་། ཆུས་འཇིག་པར་ཡང་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །འདོད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསམ་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་བརྒྱན་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །རང་གི་ལུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ།།རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་ འཕྲུལ་པ་དེ་དག་དང་།གཞན་ཡང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་རང་གི་མཐུ་ཀུན་དུ་བསྟན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བཤད་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ནས་འཁོར་དེའི་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཁ་ཅིག་དང་།ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དང་། གནས་གཙང་མ་པ་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྫུ་འཕྲུལ་ མངོན་པར་འདུ་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་དེ་ལྟར་ཚད་མེད་ན།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་སྙམ་པ་དང་། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་འཁོར་དེའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཤེས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་ རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱེ་མ་འཁོར་འདི་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ན། དེ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་བཀོད་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ལེགས་པར་བསྟན་པ་མཛོད་ཅིག་།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ།

于每一个身体也加持如是数量的头，于每一个头也加持如是数量的舌，以彼等舌头宣说诸佛世尊的赞颂。每一个发心也遍及十方，仅以发心也加持从无量正等觉乃至大般涅槃庄严。也加持三世无量身量，于自身加持无量诸佛世尊的佛刹功德庄严。也加持一切世界的坏灭与形成于自身。一切风轮从一毛孔中放出，于诸有情也不作损害。
若欲则加持至海边际世界的水蕴为一，于彼也加持为大莲花。以彼大莲花的光明庄严也遍满无边世界，于彼也普遍示现大菩提树，故普遍示现乃至具足一切种相最胜的一切智性。从加持自身十方的珍宝、闪电、月亮、日光，乃至加持一切光明与光照。
以口气也震动每一方无边世界，于诸有情也不令恐惧。也加持十方风灭、火灭、水灭。若欲则随心加持庄严一切有情的色身住处。加持自身为如来身。加持如来身为自身。加持如来身为自佛刹。加持自佛刹为如来身。
善男子，如是住于菩萨地法云的菩萨示现彼等神变幻化及其他无量百千俱胝那由他等。圆满令喜者，于诸疑惑者普遍示现自力及宣说一切法。因此，尔时彼眷属中一些菩萨及天、龙、夜叉、乾闼婆、阿修罗、帝释、梵天、护世、大自在天、净居天等如是思维：'如是菩萨神变所作境界尚且如是无量，诸如来的神变又是如何？'
尔时，菩萨解脱月知晓彼眷属心意的分别念后，对菩萨金刚藏如是说道：'善男子，哀哉此眷属生疑，为断彼等疑惑，请善为示现少许菩萨神变庄严。'尔时，菩萨金刚藏入于名为示现一切佛刹众本性的菩萨三摩地。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་རང་བཞིན་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་ ཐག་ཏུ།དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང་། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དང་། གནས་གཙང་མ་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོའི་ལུས་ཀྱི་ཁོང་ན་འཁོད་པར་རང་རང་གིས་ཤེས་པར་གྱུར་ཏེ།དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མངོན་དུ་གྲུབ་པར་ཤེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་རྣམ་པ་དང་། བཀོད་པ་གང་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཚང་བས་ ཀྱང་བརྗོད་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་སྟོང་གསུམ་འབུམ་ཕྲག་བཅུར་ཁྱབ་པའི་སྡོང་པོ་ཅན། སྟོང་གསུམ་བྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ཚང་བ་ཙམ་དུ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཚད་མེད་པའི་ཡལ་ག་ཅན། རྩེ་མོ་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བ་བྱུང་སྟེ། དེ་དང་རྐྱེན་དུ་འབབ་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་དེ་ལ་སེང་གེའི་ཁྲི་ རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས།དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་བློ་གྲོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་དམ་པར་གཤེགས་ཏེ་བཞུགས་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་དེ་ན་བཀོད་པ་ཇི་སྙེད་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཚང་བས་ཀྱང་བརྗོད་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དེ་བསྟན་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་དང་། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དང་། གནས་གཙང་མའི འཁོར་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཁོད་པ་དང་།དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་ངོ་མཚར་དང་རྨད་དུ་གྱུར་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་དེ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སེམས་ཤིང་འཁོད་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ ལ།རང་གི་མཐུ་ཀུན་དུ་བསྟན་པས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འོག་ནས་དེ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཤས་ཆེར་བསྐལ་པ་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་ཁྲག་ཁྲིག་ འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་།བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེད་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་། བསྐལ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་མི་ འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཐུ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། གྲངས་རྒྱ་ཆེ་བའོ། །དེ་ཡང་ས་འོག་མ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའོ། །དེ་ལ་མཐུ་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཡུལ་བཀོད་པའི་མཐུ་དེ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་ཅི་ཞེས་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་ པོས་སྨྲས་པ།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། ཡུལ་གྱི་བཀོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པ་ནི་འདོད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་འདྲ་བ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་དམ། དེ་བས་ཀྱང་མང་དུ་རང་གི་ལུས ལས་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ།

菩萨金刚藏刚入于显示一切佛土集会自性的菩萨三昧时，当时所有菩萨眷属以及天、龙、夜叉、乾闼婆、阿修罗、帝释、梵天、护世、大自在天和净居天的所有眷属，各自了知安住于菩萨金刚藏身中，并知见现前成就佛土。彼佛土中所有形相和庄严，即使经过亿劫也难以述说。
其中出现菩提树，树干遍及三千大千世界十万亿，枝叶广大无量遍满三千大千世界，树梢极高。与此相应，在菩提心处出现广大狮子座。见到如来一切遍知智慧之王名号者安坐于殊胜菩提心处。如是其中所有庄严，即使经过亿劫也难以述说。
显示此大神变后，具一切菩萨眷属以及天、龙、夜叉、乾闼婆、阿修罗、帝释、梵天、护世、大自在天和净居天的所有眷属，如其所住而安住。之后具一切眷属感到稀有惊叹，专注而安住于菩萨金刚藏。如是对于生疑者，以显示自身威力令其满足。
若问如何显示一切法？因为如下所说，即使经过多劫、多千劫、多百千劫、多亿劫、多百亿劫、多千亿劫、多百千亿劫询问法界，也不能夺。广大有二种：威力广大和数量广大。此亦超胜一切下地。
其中威力广大者，因为菩萨解脱月对菩萨金刚藏如是说道：'善男子，如是此三昧境界庄严威力不可思议，稀有希奇。善男子，此三昧名为何？'菩萨金刚藏说：'善男子，此三昧名为显示一切佛土集会自性。'
菩萨解脱月说：'善男子，此三昧境界和境界庄严如何？'菩萨金刚藏说：'善男子，若于此菩萨三昧善修，则能从自身显示如是佛土，数量如同恒河沙数世界中微尘数，或更多。'

།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འདྲ་བ་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་འཐོབ་སྟེ། དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་སམ། ལུས་ཀྱི་ལས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་ཚ་བ་ཐོབ་པ། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ལ་གནས་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ངག་གམ་ངག་གི་ལས་ཀྱང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་དམ་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཡང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་གསུམ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་ཡང་ ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཡང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཐར་པས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ཡང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྲུལ་པའི་ལས་སམ། བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་ལས་སམ། མཐུའི་ལས་ཀྱང་ ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་པ་ནས་མདོར་བསྡུ་ན་གོམ་པ་འཇོག་ཅིང་འདེགས་པའི་ལས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་ཚབ་ཐོབ་པ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ལ་གནས་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའོ། ། གྲངས་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ནི་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ན་ཡང་དེ་ལྟར་ཚད་མེད་པ་སྟེ། རྒྱ་ཆེར་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མས་བསྟན་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་བར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ད་ནི གྲངས་རྒྱ་ཆེ་བ་དེ་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་མཐའ་དག་བསྟན་པར་མི་ནུས་པ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱི་བྱིན་ གྱིས་བརླབས་པ་འདི་ཡང་དེ་ལྟར་ཚད་མེད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་།ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཅི་འདྲ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནས་རྡེའུ་རྒྱ་ཤུག་ གི་ཚི་གུ་ཙམ་གཉིས་སམ་གསུམ་ཞིག་བླངས་ཏེ།འདི་སྐད་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་དག་ན་སའི་ཁམས་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད། རྡེའུ་འདི་ལས་ཇི་ཙམ་ཞིག་གི་ལྷག་པར་འཕགས་ཤིང་ལྷག་པར་ཚད་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་ཁྱོད་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་མངའ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཇལ་བ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་འདི་དེ་དང་འདྲ་བར་བདག་གིས་དབགས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཇི་ལྟར་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ ཁམས་ནས་གང་བླངས་པའི་སའི་ཁམས་ནི་ཆུང་ལ།ལྷག་མ་ལས་པ་ནི་ཚད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ཁོ་ན་ཡང་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བསྟན་ཀྱང་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བསྟན་དུ་ཟད་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལྟ་སྨོས་ ཀྱང་ཅི་དགོས།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཁྱོད་མོས་པར་བྱའོ། །ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་བདག་གི་མདུན་ན་དཔང་དུ་བཞུགས་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུའི་ཕྱོགས་རེ་རེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མུ་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཅིག་། ས་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་བུ་རམ་ཤིང་གི་ཚལ་ལམ། འོད་མའི་ཚལ་ལམ། འདམ་བུའི་ཚལ་ལམ། ཏིལ་གྱི་ཚལ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར་ཀྱང་། དེ་དག་གིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བསྐལ་པ་དཔག ཏུ་མེད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་གྱི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ།

噫！佛子，住于法云地的菩萨获得如是数十万种三昧。因此，即使是已获得菩萨王位、住于善慧地的菩萨，也难以了知彼菩萨的身或身业。
语或语业也难以了知。意或意业也难以了知。神通也难以了知。观察三世也难以了知。入于三昧境界也难以了知。智慧境界也难以了知。解脱游戏也难以了知。
化现之业、加持之业、威力之业也难以了知，乃至简言之，连举足下足之业，也是已获得菩萨王位、住于善慧地的菩萨难以了知。
数量广大者为何？噫！佛子，此法云地菩萨地即使略说亦如是无量，广说则即使以数百万无数劫宣说也不能穷尽，应当了知。
今为正说彼数量广大及显示不能说尽如来地，解脱月菩萨说：'噫！佛子，若菩萨加持境界尚且如是无量，何况如来境界及入境？'
金刚藏菩萨说：'噫！佛子，譬如有人从四大部洲世界取二三枣核许大小的石子，而说：无量世界中所有地界较此石子有多少倍超胜无量？'
噫！佛子，如是，你以菩萨法性度量如来应供正等正觉无量智慧诸佛之法性，我认为你这话正如彼喻。噫！佛子，如从四大部洲世界所取之地界甚少，其余者无量，
如是，噫！佛子，即使此法云菩萨地alone尚且历无量劫宣说也仅能说其少分，何况更说如来地？噫！佛子，你当信解。当证悟。如来在此为我作证。
噫！佛子，假使十方每一方所有佛刹世界微尘数量的获得此地的菩萨，譬如充满甘蔗林、芦苇林、竹林或芝麻林般多，
即使他们历无量劫修行菩萨行，也不及如来智慧一刹那所生如来境界的百分之一。

།སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་། བྱེ་བ་ ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་།གྲངས་དང་། ཆ་དང་། བགྲང་བ་དང་། དཔེ་དང་རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། བསྐྲུན་པ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། གསུང་དང་ཐུགས་ གཉིས་སུ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱང་མི་གཏོང་ལ།སངས་རྒྱས་ལ་ལྟ་བ་དང་། མཆོད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་ཡང་རབ་ཏུ་བྱེད་དེ། བསྐལ་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐའ་ཡས་པ་དག་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ མཆོད་པ་དག་གིས་མཆོད་པར་བྱེད་དོ།།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། སྣང་བ་ཡང་ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ལྷའི་རྒྱན་ཆེན་པོའི་རྣམ་པ་མཁན་བཟོས་མ་བྱས་པ། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོས་སྤྲས་པ། ལྷའི་རྒྱལ་པོ་ དབང་སྒྱུར་གྱི་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོའམ་མགུལ་དུ་བཏགས་ན་དེ་མ་ཡིན་པའི་ལྷ་དང་མིའི་རྒྱན་ལྷབ་ལྷུབ་ཀྱི་རྣམ་པ་དག་གིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་དེ་དག་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་དང་།ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་པ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འདི་ལ་གནས་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་ལ་འཛུད་པར་འགྱུར་བས་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་དག་གིས་མི་འཕྲོགས་སོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་འོད་ནི་སྐྱེ་བའི་གནས་ ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་པ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་འཕྲོགས་པ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ལ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་རབ་ཏུ་འཇོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །བགྲོད་པ་གསུམ་ ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྒྲོགས་པས་ནི་ལམ་གསུམ་ཡང་དག་པར་སྒྲོགས་ཏེ།ལམ་གསུམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་བཅད་པའི་ལམ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་བགྲོད་པ་གསུམ་ཤེས་པ་ ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ་།།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ་། །བགྲོད་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲོགས་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ རྒྱས་པར་འགེངས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

千分之一，十万分之一，百万分之一，亿分之一，千亿分之一，百万亿分之一，千万亿分之一，数目、部分、计数、比喻和因缘都不能接近，乃至创造也不能接近。善男子，如是具有如是智慧的菩萨，不舍如来身语意无二的菩萨三昧力，
而且精进瞻仰、供养、承事诸佛，于每一劫中以具足广大圆满供养之供品，供养无量如来。
他也如实领受那些佛世尊的加持和光明。善男子，譬如天人未经工匠制作的大庄严具，以大宝严饰，若系于转轮天王最胜肢分之头或颈上，则非其他天人装饰所能夺取。
善男子，如是获得此法云地的菩萨智慧之行，一切众生、声闻、缘觉以及从初地乃至获得第九地的诸菩萨都不能夺取。住于此菩萨地的菩萨智慧光明能引导众生趣入一切智智，故非其他智慧光明所能夺取。
善男子，譬如大自在天王之光明远超一切生处，能令众生身心满足。善男子，如是住于此第十法云地的菩萨智慧光明，一切声闻、缘觉以及从初地乃至获得第九地的诸菩萨都不能夺取，并且能安立众生于一切智性。
宣说了知三乘等即是宣说三道，断除三道疑惑之道是因为，善男子，诸佛世尊为具有如是智慧的菩萨如实开示了知三乘。
如经中所说'了知法界差别'。三乘即是三道之异名。宣说如来秘密而成就神通迅速之道是因为，如经中所说'遍满一切世界'。

།བྱིན་གྱི་རླབས་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ལས་ནི་བྱིན་གྱི་རླབས་མཚུངས་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རེག་པར་བྱ་སྟེ། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་སྟོན་ པར་སྣང་བའི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་རླབས་དང་།མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་། སེམས་ཅན་དང་། ཞིང་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དང་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་། འདུལ་བ་ལས་མི་གཡོ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།མདོར་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བར་དག་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟར་མཐུ་བླ་ན་ཡོད་པས་ས་འདིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས་སའི་དཔེ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་སའི་དཔེ་ནི་མཚོ་དང་། རི་དང་། རྒྱ་མཚོ་དང་། ནོར་བུ་བཻ་ཌཱུཪྻས་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། མཆོག་གི་ཡོན་ཏན་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་དཀའ་བའི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་། མཐར་ཐུག་པར ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཡོན་ཏན་ནོ།།དེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་སྨོན་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཕེལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས། རང་གི་དོན་སྒྲུབ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ནི།རིམ་གྱིས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སོང་བ་རྗེས་སུ་སོང་བར་བལྟའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མཚོ་ཆེན་པོ་མ་དྲོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་འབབ་ཆུ་ནི། ཀླུང་ གི་རྒྱུན་གྱི་སྒོ་བཞིས་འཛམ་བུའི་གླིང་ཀུན་དུ་ངོམས་པར་བྱས་ཀྱང་མི་ཟད་ལ་རྣམ་པར་འཕེལ་ཏེ།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ལ་ཕན་པར་གྱུར་ཅིང་། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཞེན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆུ་དེ་ནི་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་འབབ་ཆུ་ཡང་། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོའི་རྒྱུན་གྱི་སྒོ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀུན་དུ་ངོམས་པར་བྱས་ཀྱང་མི་ཟད་ལ་རྣམ་པར་འཕེལ་ཏེ། སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ལ་ཕན་པར་གྱུར་ཅིང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་ཞེན་པར་བྱེད་དེ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆུ་དེ་ནི་ཐོག་མ་ནས་ཀྱང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་མངོན དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་ སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ།དཔེར་ན་ས་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཅུ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གངས་རི་དང་། སྤོས་ངད་ལྡང་དང་། རྣམ་པར་འདལ་དང་། དྲང་སྲོང་རི་དང་། གཉའ་ཤིང་འཛིན་དང་། རྟ་རྣ་རི་དང་། མུ་ཁྱུད་ འཛིན་དང་།ཁོར་ཡུག་དང་། ཏོག་ཅན་དང་། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རི་རབ་བོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གངས་རི་ནི། སྨན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། སྨན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བླང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ མེད་དོ།

加持相同性的事业应当从三个方面来理解，即清净刹土相同性的加持、为了成熟众生而显现说法相同性的加持、现前圆满菩提相同性的加持。为此加持显现一切世界，以及遍知一切众生、刹土、法的智慧，了知一切众生心行的智慧，如实了知一切众生成熟时机的智慧，于调伏不动摇，善于了知分别一切法的差别，乃至获得一切种智，皆如实宣说。
如是以无上威力宣说此地的建立后，显示此地的譬喻。关于此地的譬喻，应当了知以湖泊、山岳、大海、毗琉璃宝等四种功德。四种功德即成就功德、殊胜功德、难以出离而出离果大的功德、究竟回向功德。
其中成就功德是依靠愿力，以四摄事成办他利，增长自己的善根而证得菩提，应当了知是成就自利。因此，善男子，应当观察十地菩萨渐次趣向具足一切相的一切种智。善男子，譬如从无热恼大池流出的水，以四条河流滋润整个赡部洲，用之不竭且不断增长，利益无量众生，最终流入大海。此水从最初即趣向大海。
善男子，如是从菩提心大海流出的善根之水，以大愿流的四摄事门遍润众生界，用之不竭且不断增长，利益无量众生，最终流入具足一切相的一切种智大海。此善根之水从最初即趣向一切种智大海。
因为是一切种智的阶段，殊胜功德即是，善男子，此十地菩萨依靠佛智而存在。善男子，譬如依于大地而有十大山王，即雪山王、香山王、广山王、仙人山王、持轭山王、马耳山王、持边山王、轮围山王、峰山王、须弥山王。善男子，譬如雪山王是一切药物的来源，取用一切药物永无穷尽。

།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་། འཇིག་རྟེན་པའི་སྙན་དངགས་དང་། བསྟན་བཅོས་དང་། གསང་སྔགས་དང་། རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། འཇིག་ རྟེན་པའི་སྙན་དངགས་དང་།བསྟན་བཅོས་དང་། གསང་སྔགས་དང་། རིག་པ་ཐམས་ཅད་འདོན་པས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་ནི། སྤོས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། སྤོས་ ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བླང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ་།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྡོམ་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ ཡིན་ཏེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སྡོམ་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤོས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་འདལ་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། རིན་པོ་ཆེའི་ རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ།རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བླང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་བྱེད་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་། འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་དང་། མངོན་ པར་ཤེས་པ་དང་།རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ ཅད་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དྲང་སྲོང་ནི། དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དྲང་སྲོང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། དྲང་སྲོང་ མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བགྲང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་འཕྲོ་ཅན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གཉའ་ཤིང་འཛིན་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། གནོད་སྦྱིན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ།གནོད་སྦྱིན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་བགྲང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་ པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་།ཆོ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྟ་ རྣ་རི་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་།འབྲས་བུའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བླང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ ཏེ།ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་མུ་ཁྱུད་འཛིན་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཀླུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ ཡིན་ཏེ།ཀླུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་བགྲང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།

善男子，如是安住在菩萨欢喜地的菩萨，是世间诗歌、论典、密咒和一切明处的源泉，诵持世间诗歌、论典、密咒和一切明处无有穷尽。善男子，譬如香山大王，是一切香的源泉，取用一切香无有穷尽。
善男子，如是安住在菩萨离垢地的菩萨，是一切菩萨戒律、律仪和行为香的源泉，一切菩萨戒律、律仪和行为香无有穷尽。善男子，譬如大山王毗布罗，唯是珍宝所成，是一切珍宝的源泉，取用一切珍宝无有穷尽。
善男子，如是安住在菩萨发光地的菩萨，是一切世间禅定、神通、解脱、三昧、等至的源泉，宣说一切世间禅定、神通、解脱、三昧、等至的问答无有穷尽。善男子，譬如仙人大山王，唯是珍宝所成，是具有五神通仙人的源泉，数算具有五神通的仙人无有穷尽。
善男子，如是安住在菩萨焰慧地的菩萨，是了知一切道与非道差别的源泉，宣说了知一切道与非道差别的问答无有穷尽。善男子，譬如持轭大山王，唯是珍宝所成，是具大神通夜叉的源泉，数算具大神通夜叉无有穷尽。
善男子，如是安住在菩萨难胜地的菩萨，是一切神通变化神变和幻化的源泉，宣说一切神通变化神变和幻化的问答无有穷尽。善男子，譬如马耳大山王，唯是珍宝所成，取用一切果实无有穷尽。
善男子，如是安住在菩萨现前地的菩萨，是宣说缘起趣入的源泉，宣说声闻果位和现证的问答无有穷尽。善男子，譬如持轮大山王，唯是珍宝所成，是具大神通龙的源泉，数算具大神通的龙无有穷尽。

།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རིང་དུ་སོང་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁོར་ཡུག་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དབང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། དབང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་བགྲང་བས་ཐུག་པར འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་ བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཏོག་དང་ལྡན་པ་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ལྷ་མ་ཡིན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། ལྷ་མ་ཡིན་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ བགྲང་བས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་སྤྱོད་པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་ པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རི་རབ་ནི་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ལྷ་ཀླུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། ལྷ་ཀླུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་བགྲང་པས་ཐུག་ པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཡང་དག་པར་ བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།རིན་པོ་ཆེ་འབའ་ཞིག་གི་རིའི་དཔེ་སྨོས་པ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་དག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དག་པའི་ས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རི་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་དངོས་པོ་དང་། སེམས་ཅན་དུ་བརྗོད་ པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ནོ།།སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པའི་དངོས་པོ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་དངོས་པོའོ། །ཡོངས་སུ་སྤྱད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འབྱུང་བ་མི་མཉམ་པའི་གཉེན་པོའི་དངོས་པོ་དང་། འབྱུང་བ་མཉམ་པ་སྟོན་པའི་དངོས་པོ་སྟེ། དྲིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་དང་། རི་དྲུག་པའི་འབྲས་བུའི་རྣམ་པའི་རོས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །སེམས་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་ནི་གནོད་པ་རྣམ་པ་དྲུག་གི་གཉེན་པོར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གནོད་པ་རྣམ་པ་དྲུག་ནི་དབུལ་བའི་གནོད་པ་དང་། འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་ཡམས་ཀྱི་ནད་ཀྱི་གནོད་པ དང་།མུ་གེའི་གནོད་པ་དང་། འདུལ་བ་མ་ཡིན་པའི་གནོད་པ་དང་། དབྱིག་དུག་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་དང་། ཕྱིར་རྒོལ་བའི་གནོད་པའོ། །དེ་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་གནས་ཡིན་པས་དབུལ་བའི་གཉེན་པོའོ། །ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ནི་དེ་འཇིལ་བའི་ གསང་སྔགས་སྟོན་པས་དབྱིག་དུག་གི་གཉེན་པོའོ།།དབང་དུ་གྱུར་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་རྣམས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རི་དེ་དག་ནི་ཇི་ལྟར་སྨོས་པའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་དོན་གྱི་འབྱུང་གནས་ཡིན་ཞིང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དོན་གྱིས་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོ་ ཆེན་པོ་སྨོས་ལ་།རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོས་ཀྱང་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ།

噢，佛子，同样地，住于远行地的菩萨也是方便与智慧教法的源泉，以辟支佛果位和证悟的问答教法是无有穷尽的。噢，佛子，譬如，大山王周围皆是珍宝，是众多自在者的源泉，数算自在者是无有穷尽的。
噢，佛子，同样地，住于不动地的菩萨也是菩萨自在力成就问答教法的源泉，以世界差别问答教法是无有穷尽的。噢，佛子，譬如，具峰大山王皆是珍宝，是具大神通非天的源泉，数算具大神通非天是无有穷尽的。
噢，佛子，同样地，住于善慧地的菩萨也是了知一切众生趣入与还出行为的源泉，以一切众生生灭问答教法是无有穷尽的。噢，佛子，譬如，须弥大山王皆是珍宝，是具大神通天龙的源泉，数算具大神通天龙是无有穷尽的。
噢，佛子，同样地，住于法云地的菩萨也是如来力、无畏和佛不共法的源泉，以正说佛业问答教法是无有穷尽的。
所说纯珍宝山的比喻是因为第八地远离贪欲为清净地。那些山被说为非有情之物和有情之源泉。
非有情之物也有两种：受用之物和称为珍宝所持之物。受用之物也有两种：不调和界的对治之物和显示调和界之物，即以香气分别和以六山果相味道分别。
所说有情应知是六种损害的对治：贫穷损害、死亡等瘟疫损害、饥荒损害、不调伏损害、毒药等损害和反抗损害。其中，具五神通是布施处故为贫穷对治。非天以教示破除咒语故为毒药对治。应知自在者是护世者。
应知那些山是如所说事物生起义的源泉，以相续不断义而无有穷尽。以彼等也说大海，以大海也分别彼等。

།དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྨོས་ལ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེའི་རི་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་སྨོས་ལ།རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་འདི་དག་གིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྨོས་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།ས་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱུང་དཀའ་བའི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ། ཡོན་ཏན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་པ་སྟེ། རྒྱ་མཚོ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་དཀའ་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་ནི་ བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ།འཇུག་བདེ་བའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་བཅུས་མི་འཕྲོགས་པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་སྟེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་བགས་ཀྱིས་གཞོལ་བ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །གཙང་མ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཤི་བའི་རོ་དང་མི་གནས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །མི་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཆུ་གཞན་གྱི་གྲངས་སྤངས་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཀུན་དུ་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རོ་གཅིག་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཕན་འདོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། རིན་པོ་ཆེ་མང་བ་ཞེས་གསུངས པའོ།།ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་གཉིས་ཀྱིས་མི་སྐམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། ཟབ་ཅིང་གཏིང་དཔག་དཀའ་བ་དང་ཡངས་ཤིང་ཚད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །ཆེན་པོ་དག་གི་གནས་བཅས་པའི་ཕྱིར་གནས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཞེས་ གསུངས་པའོ།།རླབས་འབྱུང་བའི་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བ་དང་། ཆུས་ངོམས་མི་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་གང་གི་ཕྱིར། དུས་ཆད་པ་ལས་མི་ཡོལ་བ་དང་། སྤྲིན་ཆེན་པོའི་ཆར་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་འཛིན་པས་མི་ངོམས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་ བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ས་བཅུ་རྣམས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཅུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཅུས་མི་འཕྲོགས་པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་སྟེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ས་རབ་ཏུ་ དགའ་བ་ལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་རིམ་གྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་གཞོལ་བ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཤི་བའི་རོ་དང་མི་གནས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་འོད་བྱེད་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་གདགས་པའི་གྲངས་སྤངས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ས་འོད་འཕྲོ་བ་ཅན་ལ།སངས་རྒྱས་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པའི་རོ་གཅིག་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་ལ། ཐབས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཚད་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་བྱ་བ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་རིན་པོ་ཆེ་མང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མངོན་དུ་གྱུར་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་ བ་ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པས་ཟབ་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རིང་དུ་སོང་ལ་བློས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པས་ཡངས་ཤིང་ཚད་མེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ལ་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཀུན་དུ་བསྟན་པས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་ལ་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཟབ་མོས་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་དུས་ཆད་པ་ལས་མི་ཡོལ་བ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བའི་སྤྲིན་གྱི་ཆར་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་འཛིན་པས་ མི་ངོམས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།

同样地，由于是一切智的因和果，应当了知那十地菩萨也宣说一切智性，而一切智性也由此分别开显。因此，佛子，譬如那些宝山也宣说大海，而大海也由此分别开显。佛子，同样地，这十地菩萨也宣说一切智性，而一切智性也由此分别开显。
诸地难出离的大果功德，是因果相连，因为如同从大海难以出离，以及出离者的菩提果极大的缘故。大海的功德应当了知有八种：
易入功德，因为佛子，譬如大海以十种方式成为不可夺取之数，何为十种？即所说的'渐次深入'。清净功德，因为所说的'不与死尸同住'。无差别功德，因为所说的'舍弃其他水的名数'。普遍守护功德，因为所说的'一味'。利益功德，因为所说的'多宝'。
以深广二者表示不干涸功德，因为所说的'深邃难测且广大无量'。由于是大者的住处，住处功德，因为所说的'成为大生物的住处'。
以波浪生起不失时机和水不知足二者表示守护世间功德，因为所说的'不失限定时节'和'对一切大云雨的摄受永不满足'。
应当了知在十地中菩萨的行为以与大海相似的法性也有十种，因为佛子，同样地，菩萨行也以十种方式成为不可夺取之数。何为十种？即：
在极喜地菩萨行中以大愿逐渐成就而深入，在离垢地菩萨地中不与破戒死尸同住，在发光地菩萨地中舍弃世间假立之数，在焰慧地菩萨地中对佛不退信解一味，在难胜地菩萨地中以无量方便神通成办世间事业而多宝，
在现前地菩萨地中以观察缘起而深邃，在远行地菩萨地中以善巧智慧分别而广大无量，在不动地菩萨地中以显示成就大庄严而成为大生物住处，在善慧地菩萨地中以甚深解脱如实了知众生行为而不失时节，在法云地菩萨地中对如来法光明大云雨的摄受永不满足。

།མཐར་ཐུག་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཡོན་ཏན་ནི། །ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་དཔེས་སྟོན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཚེ། རིན་པོ་ཆེ་རིགས་བཅུ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་མངོན་པར་ སྦགས་པར་གྱུར།མགར་བ་མཁས་པས་ལེགས་པར་བསྲེགས། ལེགས་པར་བཅོས། ལེགས་པར་ཡོངས་སུ་སྦྱངས། ལེགས་པར་བྱི་དོར་བྱས་ཏེ། ལེགས་པར་ཕུག་ཅིང་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུད་པས་ལེགས་པར་བཏགས་ལ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཡུ་བ་མཐོན་པོ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེ་མོ་ལ་ བཏགས་ཏེ།ཐམས་ཅད་འོད་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་། རྒྱལ་པོས་བསྔགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བར་བྱ་བར་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་གང་གི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ ཆེ་བསྐྱེད་པ་འཕགས་པའི་རིགས་བཅུ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར།སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་དང་། དཀའ་ཐུབ་ཀྱིས་ལེགས་པར་བསྲེགས། བསམ་གཏན་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་ལེགས་པར་བཅོས། ལམ་གྱི་ ཡན་ལག་གི་རྣམ་པས་ལེགས་པར་སྦྱངས།ཐབས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པས་ལེགས་པར་བྱི་དོར་བྱས་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བས་ལེགས་པར་ཕུག་ཅིང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐུད་པས་ལེགས་པར་བཏགས་ལ། དབང་གི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དང་། བཻ་ཌཱུརྱའི་ཡུ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ གྱི་རྩེ་མོ་ལ་བཏགས་ཏེ།སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བཏགས་པ་དང་། ཐོས་པའི་ཤེས་པའི་འོད་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དབང་བསྐུར་བས་དབང་བསྐུར་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བར་བྱ་བར་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་བཅུ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་བཻ་ཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པའི་ནང་ནས། ནོར་བུ་དང་བཻ་ཌཱུརྱ་མ་གཏོགས་པའོ། ། མངོན་པར་སྦགས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་འོད་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་སྟོན་ཏེ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ནི་རྟག་པར་མངོན་པར་སྦགས་པས་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བཏགས་པའི་ཡོན་ཏན དང་།མགར་བ་མཁས་པས་ལེགས་པར་བསྲེགས་པས་ཁ་དོག་གི་ཡོན་ཏན་དང་། ལེགས་པར་བཅོས་པས་དབྱིབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་། ལེགས་པར་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལེགས་པར་བྱི་དོར་བྱས་པས་གསལ་བའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལེགས་པར་ཕུག་པ་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་སྐུད་ པས་ལེགས་པར་བཏགས་པ་དང་།ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་བེ+ེ་ཌཱུརྱའི་ཡུ་བ་མཐོན་པོ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེ་མོ་ལ་བཏགས་པའི་ཚིག་གསུམ་གྱིས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འབྱུང་བས། ཐམས་ཅད་དུ་འོད་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། མཐུའི་ཡོན་ཏན་དང་རྒྱལ་ པོས་བསྔགས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི།ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དབང་བསྐུར་བ་ཉིད་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་གཏེར་ཉིད་དུའོ། །འཕགས་པའི་རིགས་བཅུ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་བརྒྱད་དེ། ཞུགས་པ་དང་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་གཉིས་ཏེ། ཞུགས་པ་དང་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་ལྟར་སའི་དཔེས་ས་བཅུ་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ནས། སའི་ཕན་ཡོན་གྱིས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་སའི་ཕན་ཡོན་ནི་རྣམ་པ གཉིས་ཏེ།བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་དང་མཆོད་པ་བྱེད་པའོ།

最终圆满回向的功德，以大宝珠的比喻来说明，为什么呢？佛子，譬如大宝珠，当其超越十种珍宝种类而变得污浊时，善巧工匠以火炼之，善加调理，善加净化，善加擦拭，善加钻孔并以珍宝线穿好，系于以宝珠和琉璃为柄的高大幢幡顶端。放射出光芒，为王所赞叹时，一切众生皆能近得一切珍宝。
佛子，同样地，当菩萨们生起一切智性之宝贵心，超越十种圣种，以修习功德、知足、持戒、禁行、苦行善加炼之，以禅定、三摩地、等至善加调理，以道支善加净化，以方便和神通善加擦拭，以缘起善加钻孔，以种种方便智慧宝线善加穿好，系于自在宝珠和琉璃柄幢幡顶端。
显示一切众生行为，放射闻法智慧光明，为如来法王以圆满佛智灌顶所灌顶时，一切众生皆能近得一切佛业珍宝，此时称为一切智者。
其中'超越十种珍宝种类'是指除了宝珠和琉璃之外的珍珠等珍宝。从'变得污浊'到'放射出光芒'之间，显示具足八种功德。八种功德是：因常时污浊而极为观察故为种姓观察功德，善巧工匠以火炼之为色泽功德，善加调理为形状功德，善加净化为无垢功德，善加擦拭为明净功德，善加钻孔、以珍宝线善加穿好、系于宝珠琉璃高柄幢幡顶端这三句为造作功德，放射光芒故为威力功德，'为王所赞叹'则显示不执著功德。
圆满佛智灌顶即是与一切众生共同的善根宝藏。'超越十种圣种'是指以入道和住果的差别而分的八种声闻种姓，以及入道和住果的两种缘觉种姓。如是以地的比喻显示十地的建立后，以地的利益来说明。其中地的利益有两种：增长福德和作供养。

།དེ་ཡང་མོས་པ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཆེ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ ཡོན་ཏན་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི།གང་དག་གི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཇི་ཙམ་ཞིག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐུ་ཇི་ཙམ་པར་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སེམས་བསྐྱེད་པས་བསྡུས་ཏེ།དམིགས་པའི་བསོད་ནམས་སོགས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པས་བསྡུས་ཏེ། དམིགས་པའི་བསོད་ནམས་སོགས་པ་ཇི་ཙམ་པར། ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པའི་བསོད་ནམས་སོགས་པ་ཡང་དེ་ཙམ་ དུ་ཤེས་པར་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི་མཉན་པའམ། མོས་པའམ། ཡིད་ཆེས་པའམ། ལེན་པའམ། འཛིན་པའམ། ཀུན་དུ་འཛིན་པར་ མི་ནུས་ན།སྒོམ་པའི་རྣམ་པའི་སྦྱོར་བས་སྒྲུབ་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟ་བས་ན། གང་དག་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི་ཉན་ཅིང་ཐོས་ནས་ཀྱང་མོས་པ་དང་། མོས་ནས་ཀྱང་འཛིན་པ་དང་སྒོམ་པའི་རྣམ་པས་སྦྱོར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་དང་ ལྡན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།།བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་ལྟས་བཅོ་བརྒྱད་ཅན་དྲུག་སྣང་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར། དེ་ནས་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་དང་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་ རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྱུར་བ་ལྟས་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཅན་དྲུག་།གཡོས་རབ་ཏུ་གཡོས། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་གཡོས་སོ། །འགུལ་རབ་ཏུ་འགུལ། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འགུལ་ཏོ་། །ལྡེག་རབ་ཏུ་ལྡེག། །ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ལྡེག་གོ། །འཁྲུགས་རབ་ཏུ་འཁྲུགས། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འཁྲུགས་སོ། །འུར་འུར་རབ་ཏུ་འུར་འུར། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་འུར་འུར་རོ། །ཆེམ་ཆེམ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་ལ་འགྱུར་བ་དྲུག་ནི། གཡོ་བ་དང་། མཐོ་བ་དང་། དམའ་བ་དང་། སྟེང་དུ་འགྲོ་བ་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་སྒྲ་སྒྲོགས་པའོ། །ལྟས་བཅོ་བརྒྱད་ནི་གཡོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་གིས་དལ་བ་དང་། འབྲིང་དང་དྲག་པ རིམ་དུ་རིག་པར་བྱའོ།།དོན་གཞན་དུ་ན་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་དང་། མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའི་སའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་བཞི་སྟེ། མི་མཁས་པ་དང་། ཐ་དད་པ་ལ་མོས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་ཅན་དང་། རིག་སྔགས་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས།དལ་བ་དང་། འབྲིང་དང་དྲག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཡོས་པ་ནས། ཀུན་དུ་རབ་ཏུ་ཆེམ་ཆེམ་གྱི་བར་གྱི་ལྟས་བཅོ་བརྒྱད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་བསྟན་ནས་མཆོད་པ་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་དང་ཆོས་ ཉིད་ཐོབ་པས།ལྷའི་མེ་ཏོག་དང་། སྤོས་དང་ཕྲེང་བའི་སྤྲིན་གྱི་ཆར་མངོན་པར་བབ་བོ། །ལྷའི་གོས་ཀྱི་སྤྲིན་དང་། ལྷའི་རིན་པོ་ཆེའི་སྤྲིན་དང་། ལྷའི་རྒྱན་གྱི་སྤྲིན་དང་། ལྷའི་གདུགས་ཀྱི་སྤྲིན་དང་། ལྷའི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྤྲིན་དང་། ལྷའི་བ་དན་གྱི་སྤྲིན་གྱི་ཆར་མངོན་པར་བབ་བོ།

为了引导信解，为了正确显示此法门的殊胜性而宣说，因为：'噫！佛子，此具足一切种类菩萨行正修，及具足一切智智功德等法门品，不会传入未种善根众生之耳。'
菩萨解脱月说道：'噫！佛子，此具足一切种类一切智智功德等法门品，若传入某些人耳中，他们将获得多少福德资粮？'
菩萨金刚藏说道：'噫！佛子，一切智智力量有多大，以发一切智心所摄之所缘福德增长亦有多大，以一切智心所摄之所缘福德增长有多大，应知此法门品趣入之福德增长亦有如是多。'
为何如此？噫！佛子，非菩萨者不能听闻、信解、相信、领受、受持、完全受持具足一切种类一切智智功德等法门品，更何况以修习行相修证？
噫！佛子，因此，若有闻听此法门品后生信解，信解后受持并以修习行相修行的菩萨们，应知他们具足一切智智之门。'如是宣说。
为令于福德增长生信，显示具十八相的六种变动征相，因为：尔时，以佛陀威力及法性力，十方世界中如十亿佛土微尘数世界现起具十八相的六种大变动征相：震动、极震动、普遍极震动；摇动、极摇动、普遍极摇动；涌动、极涌动、普遍极涌动；振荡、极振荡、普遍极振荡；轰响、极轰响、普遍极轰响；雷鸣、极雷鸣、普遍极雷鸣。如是宣说。
其中六种变动为：动摇、升高、降低、上升、下降及发声。十八种征相即应知是以上述六种方式以缓慢、中等、剧烈三个层次呈现。
另一种解释是，依器世间有为和无为之地的差别，以及有情世界中四类有情：愚者、信解差别者、我慢者、持咒者的差别，以缓慢、中等、剧烈的差别，应知有从震动乃至普遍极雷鸣等十八种征相。
如是显示令于福德增长生信后，显示供养，因为以佛陀威力及法性力，天花、香、花鬘云雨纷纷而降。天衣云、天宝云、天饰云、天伞盖云、天幢幡云、天幡帜云雨纷纷而降。

།ལྷའི་རོལ་མོ་སིལ་སྙན་དང་། ཕེག་རྡོབ་པ་དང་གླུ་དབྱངས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་གྲག་གོ། །ལྷའི་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ས་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་པའི་གླུ་དབྱངས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་གྲག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་བསྟན་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སྒོ་མཐའ་ཡས པ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར།གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ནས་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་གནས་སུ་ལྷའི་དབང་པོ་དབང་བསྒྱུར་གྱི་གཞལ་མེད་ཁང་། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ཁང་པ་ན་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཆོས་བསྟན་པ་འདི་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱས་པར་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་དག་ཕྱོགས་བཅུ་རྒྱས་པར་འགེངས་ཤིང་ལྷགས་ཏེ། དེ་དག་ལྷགས་ནས་ཀྱང་འདི་སྐད་ ཅེས།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་འདི་བརྗོད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བདག་ཅག་ཀྱང་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མིང་མཐུན་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྡོ་རྗེའི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་རྡོ་རྗེའི་རྒྱལ་མཚན་ ཞེས་བྱ་བ་དག་གི་ཐད་ནས་འདིར་ལྷགས་ཏེ།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་འཁོར་རྣམ་པ་འདྲ་བ་དག་ལ། ཚིག་འདི་དག་ཉིད་དང་། ཡི་གེ་འདི་དག་ཉིད་དང་། རིམ་པ་འདི་དག་ཉིད་དང་། དོན་འདི་དག་བརྗོད་པ་དག་གིས་ཆོས་བསྟན་པ་འདི་ཉིད་ ལྷག་ཆད་མེད་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ།།ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བདག་ཅག་ཀྱང་དཔང་དུ་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་འཁོར་འདིར་ཕྱིན་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་བདག་ཅག་ཇི་ལྟར་ཕྱིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ ཁམས་རེ་རེའི་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་གནས་སུ་ལྷའི་རྒྱལ་པོའི་དབང་བསྒྱུར་གྱི་གཞལ་མེད་ཁང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ཁང་པར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཟེར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། རིམ་ པ་འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གོ་རིམས་འདི་དག་གོ།།ལྷག་མ་ནི་གོ་སླ་བས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་བྱས་ཏེ། མདོ་སྡེ་ལས་ཇི་སྐད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ས་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། ཕལ་ཆེར་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཉན་ ཐོས་དང་།རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་ལ་མཁས་ཤིང་མཐུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདོད་ན་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་རབ་ཏུ་ཐོབ་ཅིང་། དེ་ དག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་།སངས་རྒྱས་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཞལ་མཐོང་བ་དང་། དེ་དག་གི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་སྙེད་ཅིག་བསྐྱོད་པ་དང་། དེ་སྙེད་དག་ཏུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །འཕགས་པས་བཅུ་པ་ལས་ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་ཏེ་ས་བཅུ་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།

天乐、铙钹和歌声云雾的声音响起。超越天界的一切智智境界赞颂歌声云雾的声音响起。
在一切世界中宣说此教法，从无量门为众生利益而住，为此从四大洲世界到他化自在天宫中，天主自在宫殿，如同在珍宝精华所成宫殿中一样，此教法在一切世界十方遍布。
以佛陀威力，从十方来了如十亿佛土微尘数那么多的菩萨，充满十方而来。他们来到后如是说道：'善哉善哉，佛子，如是你善说此菩萨法性。佛子，我等也都同名为金刚藏，从金刚庄严世界中，如来名为金刚幢者处而来此。在那些一切世界中，以佛陀威力对相似眷属，以这些词句、这些文字、这些次第、宣说这些义理，此教法无有增减而出现。'
佛子，我等都是见证者，以佛陀威力来到此会。佛子，如我等来到此世界一样，在十方世界的每一个四大洲世界的他化自在天宫中，天王自在宫殿珍宝精华所成宫殿中，也都有如十亿佛土微尘数那么多的菩萨前往。
所谓'这些次第'即是这些顺序。其余易解故未作分别，应如经中所说而理解。
住此地的菩萨大多成为大自在天王，于声闻、缘觉、菩萨波罗蜜多教法善巧而有威力。若欲，于一刹那、一瞬间、一须臾中能得无量百千万亿佛土微尘数等的三昧，并能入于彼等，见彼等数量的佛陀面容，如实了知彼等加持，震动彼等数量的世界，精进前往彼等处等。
圣者所造《十地经》中第十法云地释论圆满，十地释论圆满。

། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་མཉྫུ་ཤྲཱི་གརྦྷ་དང་། པྲཛྙཱ་ཝརྨ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་དང་། བནྡེ་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་ཏེ་ཞུས་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་།། །།

印度堪布曼殊室利嘎巴和般若瓦玛，以及藏地大译师班智耶喜德和班智华智积共同翻译校对并最终确定。
